Phân Tích Hoạt Động Cho Thuê Tài Chính Tại Việt Nam

Khám phá các giải pháp thúc đẩy hoạt động cho thuê tài chính tại Việt Nam trong bài luận văn chi tiết này. Tìm hiểu xu hướng và tiềm năng phát triển.

• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
• Chuyên ngành: Kinh Tế
• Đề tài: Phân Tích Hoạt Động Cho Thuê Tài Chính Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Án Tiến Sĩ
• Năm xuất bản: 2003
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TOÀN QUAN VỀ CHO THUÊ TÀI CHÍNH
• 1.1. Lịch sử hình thành và phát triển cho thuê tài chính
• 1.2. Khái niệm và phân biệt cho thuê tài chính với cho thuê hoạt động
• 1.3. Các yếu tố trong một giao dịch cho thuê tài chính
• 1.4. Các loại hình cho thuê tài chính
• 1.5. Kỹ thuật tài trợ cho thuê tài chính
• 1.6. Lợi ích của cho thuê tài chính
• 1.7. Vai trò của cho thuê tài chính trong nền kinh tế hiện đại
• 1.8. Kinh nghiệm về hoạt động cho thuê tài chính
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH Ở VIỆT NAM
• 2.1. Sự ra đời và phát triển của ngành cho thuê tài chính trong hệ thống tài chính ở Việt Nam trong thời gian qua
• 2.2. Thực trạng cho thuê tài chính ở Việt Nam trong thời gian qua
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH Ở VIỆT NAM
• 3.1. Định hướng phát triển ngành cho thuê
• 3.2. Hoàn thiện các văn bản pháp lý tiến tới xây dựng luật cho thuê
• 3.3. Phát triển các dịch vụ cho thuê
• 3.4. Nâng cao năng lực quản trị của công ty cho thuê tài chính
• 3.5. Các giải pháp hỗ trợ để phát triển hoạt động cho thuê tài chính ở Việt Nam
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH CỦA TÁC GIẢ ĐÃ CÔNG BỐ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan về Hoạt Động Cho Thuê Tài Chính

Hoạt động cho thuê (leasing) đã tồn tại từ rất lâu trong lịch sử. Các giao dịch thuê tài sản đã xuất hiện từ năm 2800 trước Công nguyên tại thành phố Summerian. Tài sản cho thuê bao gồm công cụ lao động nông nghiệp, đất đai, quyền sử dụng nước, và súc vật. Bộ luật Hammurabi (1700 TCN) đã đề cập đến hoạt động này. Đến đầu thế kỷ 19, hoạt động cho thuê tăng đáng kể. Sau Thế chiến II, đặc biệt tại Hoa Kỳ, giao dịch cho thuê có những bước nhảy vọt. Công ty United States Leasing Corporation ra đời và thực hiện hoạt động cho thuê một cách hệ thống. Từ đó, hoạt động cho thuê được chia thành thuê hoạt động và thuê tài chính. Theo thống kê, giao dịch cho thuê tài chính toàn cầu đạt khoảng 350 tỷ USD vào năm 1994. Đây đã trở thành một hình thức tài trợ phổ biến, đáp ứng nhu cầu vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp.

1.1. Lịch Sử Hình Thành Leasing Tài Chính Thế Giới

Hoạt động leasing tài chính có nguồn gốc từ rất xa xưa, tuy nhiên, hình thức hiện đại của nó bắt đầu phát triển mạnh mẽ vào thế kỷ 20. Sau chiến tranh thế giới thứ II, nhu cầu về vốn để tái thiết và phát triển kinh tế tăng cao, tạo điều kiện cho leasing tài chính trở thành một công cụ hiệu quả. Hoa Kỳ là quốc gia tiên phong trong việc phát triển leasing tài chính, sau đó lan rộng sang châu Âu và các khu vực khác trên thế giới. Theo tài liệu, United States Leasing Corporation đóng vai trò quan trọng trong giai đoạn này. Sự ra đời của các công ty leasing tài chính chuyên nghiệp đã chuyên nghiệp hóa và mở rộng quy mô của hoạt động này.

1.2. Sự Phát Triển của Cho Thuê Tài Chính Việt Nam

Ngành cho thuê tài chính ở Việt Nam ra đời muộn hơn so với các nước châu Á khác. Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) là đơn vị tiên phong trong lĩnh vực này vào năm 1994. Năm 1993, IFC đã tư vấn cho Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về việc xây dựng quy chế cho thuê tài chính. Các văn bản pháp lý như Quyết định 149/QĐ-NH5 (1995) và Nghị định 64/CP (1995) đã tạo hành lang pháp lý cho hoạt động này. Công ty cho thuê tài chính quốc tế Việt Nam (VILC) là công ty liên doanh đầu tiên, đánh dấu bước phát triển quan trọng của ngành cho thuê tài chính tại Việt Nam, như luận án đã đề cập đến.

II. Phân Biệt Cho Thuê Tài Chính vs Cho Thuê Hoạt Động

Cho thuê (a lease) là thỏa thuận chủ sở hữu tài sản (bên cho thuê) nhượng lại cho bên khác (bên thuê) quyền sử dụng tài sản để nhận tiền thuê. Chuẩn mực số 6 của Hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam quy định cho thuê là sự thỏa thuận giữa bên cho thuê và bên thuê tài sản về việc chuyển quyền sử dụng. Cho thuê tài chính và cho thuê hoạt động là hai hình thức phổ biến. Cho thuê tài chính (financial lease) là hình thức tín dụng trung hạn, trong đó quyền sở hữu tài sản có thể chuyển giao cho bên thuê. Cho thuê hoạt động (operating lease) là hình thức cho thuê mà bên cho thuê sở hữu tài sản và cho thuê với thời hạn ngắn hơn nhiều so với thời gian hữu dụng của tài sản.

2.1. Định Nghĩa Cho Thuê Tài Chính Chuẩn Nhất

Cho thuê tài chính (financial lease) là một hình thức tín dụng trung và dài hạn, theo đó bên cho thuê mua tài sản theo yêu cầu của bên thuê và cho bên thuê sử dụng tài sản đó trong một thời gian nhất định. Theo Nghị định 16/2001/NĐ-CP của Chính phủ Việt Nam, tổng số tiền thuê ít nhất phải tương đương với giá trị của tài sản tại thời điểm ký hợp đồng. Reed và Edward.Gill cho rằng cho thuê tài chính là một hình thức tín dụng trung hạn. Điều quan trọng cần nhấn mạnh là, bên cho thuê vẫn giữ quyền sở hữu tài sản trong suốt thời hạn thuê, theo tài liệu.

2.2. Đặc Điểm Nổi Bật của Cho Thuê Hoạt Động

Cho thuê hoạt động (Operating lease) là hình thức cho thuê mà bên cho thuê vẫn giữ quyền sở hữu tài sản và chịu trách nhiệm về bảo trì, sửa chữa. Thời hạn thuê thường ngắn hơn nhiều so với thời gian hữu dụng của tài sản. Bên thuê có thể hủy hợp đồng trước thời hạn sau khi thông báo trước. Quyền gia hạn hợp đồng và định đoạt tài sản thuộc về bên cho thuê. Nói cách khác, thuê hoạt động là hình thức thuê mà trong đó các rủi ro và ưu đãi liên quan tới tài sản thuê không được chuyển giao từ bên cho thuê sang bên thuê.

2.3. So Sánh Chi Tiết Thuê Tài Chính vs Thuê Hoạt Động

Sự khác biệt chính giữa thuê tài chính và thuê hoạt động nằm ở việc chuyển giao rủi ro và lợi ích liên quan đến tài sản. Trong thuê tài chính, phần lớn các rủi ro và lợi ích được chuyển giao cho bên thuê, trong khi đó, trong thuê hoạt động, bên cho thuê vẫn giữ lại các rủi ro và lợi ích này. Thời hạn thuê tài chính thường dài hơn và không thể hủy ngang, còn thời hạn thuê hoạt động ngắn hơn và có thể hủy ngang. Bên cạnh đó, quyền sở hữu tài sản cũng là yếu tố quan trọng để phân biệt hai hình thức này.

III. Thách Thức Giải Pháp Phát Triển Cho Thuê Tài Chính

Mặc dù có nhiều ưu điểm, hoạt động cho thuê tài chính tại Việt Nam vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức. Các thách thức bao gồm: khung pháp lý chưa hoàn thiện, nhận thức về cho thuê tài chính còn hạn chế, và khả năng quản lý rủi ro của các công ty cho thuê tài chính còn yếu. Để thúc đẩy hoạt động cho thuê tài chính, cần có các giải pháp đồng bộ như: hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao nhận thức về cho thuê tài chính, và tăng cường năng lực quản lý rủi ro cho các công ty cho thuê tài chính.

3.1. Rào Cản Pháp Lý cho Thị Trường Cho Thuê Tài Chính

Một trong những rào cản lớn nhất đối với sự phát triển của thị trường cho thuê tài chính tại Việt Nam là khung pháp lý chưa hoàn thiện. Các quy định pháp luật về cho thuê tài chính còn thiếu đồng bộ, chồng chéo và chưa phù hợp với thực tiễn. Điều này gây khó khăn cho các công ty cho thuê tài chính trong việc triển khai hoạt động và bảo vệ quyền lợi của mình. Cần có sự rà soát, sửa đổi và bổ sung các quy định pháp luật liên quan để tạo môi trường pháp lý thuận lợi hơn cho cho thuê tài chính.

3.2. Nâng Cao Nhận Thức về Leasing Tài Chính

Nhận thức về leasing tài chính của các doanh nghiệp Việt Nam còn hạn chế. Nhiều doanh nghiệp vẫn chưa hiểu rõ về lợi ích và ưu điểm của leasing tài chính so với các hình thức tài trợ khác. Điều này dẫn đến việc họ ít sử dụng leasing tài chính để đầu tư và phát triển. Cần tăng cường công tác tuyên truyền, quảng bá và đào tạo về leasing tài chính để nâng cao nhận thức của các doanh nghiệp và tạo điều kiện cho họ tiếp cận với dịch vụ này.

3.3. Quản Lý Rủi Ro Cho Thuê Tài Chính Hiệu Quả

Rủi ro cho thuê tài chính là một vấn đề quan trọng cần được quan tâm. Các công ty cho thuê tài chính phải đối mặt với nhiều loại rủi ro khác nhau, như rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường, rủi ro hoạt động và rủi ro pháp lý. Để giảm thiểu rủi ro, các công ty cho thuê tài chính cần xây dựng hệ thống quản lý rủi ro hiệu quả, bao gồm việc đánh giá, đo lường, kiểm soát và giám sát rủi ro.

IV. Ứng Dụng Hiệu Quả của Cho Thuê Tài Chính Việt Nam

Cho thuê tài chính có vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp tiếp cận vốn và đầu tư vào tài sản cố định. Nhiều ngành nghề đã hưởng lợi từ cho thuê tài chính, như vận tải, xây dựng, và sản xuất. Theo các nghiên cứu, cho thuê tài chính giúp doanh nghiệp tăng cường năng lực cạnh tranh, nâng cao hiệu quả hoạt động và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, để hiệu quả hoạt động cho thuê tài chính được tối ưu, cần có sự phối hợp giữa các bên liên quan.

4.1. Lợi Nhuận Cho Thuê Tài Chính và Đóng Góp Kinh Tế

Lợi nhuận cho thuê tài chính không chỉ mang lại lợi ích cho các công ty cho thuê tài chính mà còn đóng góp vào sự phát triển kinh tế của đất nước. Thông qua việc cung cấp vốn cho các doanh nghiệp, cho thuê tài chính giúp tăng cường sản xuất, tạo ra việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân. Các doanh nghiệp có thể sử dụng vốn từ cho thuê tài chính để mua sắm máy móc, thiết bị hiện đại, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, như được đề cập trong tài liệu gốc.

4.2. Các Ngành Hưởng Lợi từ Hoạt Động Cho Thuê

Nhiều ngành công nghiệp đã hưởng lợi từ hoạt động cho thuê, bao gồm vận tải, xây dựng, sản xuất, và y tế. Trong ngành vận tải, cho thuê tài chính giúp các doanh nghiệp mua sắm xe tải, tàu thuyền, và máy bay. Trong ngành xây dựng, cho thuê tài chính giúp các doanh nghiệp thuê máy móc, thiết bị xây dựng. Trong ngành sản xuất, cho thuê tài chính giúp các doanh nghiệp đầu tư vào dây chuyền sản xuất hiện đại. Theo luận án, ngành y tế cũng có thể sử dụng cho thuê tài chính để mua sắm thiết bị y tế đắt tiền.

V. Xu Hướng Tương Lai của Cho Thuê Tài Chính Việt Nam

Thị trường cho thuê tài chính Việt Nam có nhiều tiềm năng phát triển trong tương lai. Với sự phát triển của kinh tế và nhu cầu vốn ngày càng tăng của các doanh nghiệp, cho thuê tài chính sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Các xu hướng cho thuê tài chính mới như cho thuê trực tuyến và cho thuê xanh sẽ ngày càng phổ biến.

5.1. Tiềm Năng Phát Triển của Ngành Cho Thuê Tài Chính

Tiềm năng phát triển của ngành cho thuê tài chính tại Việt Nam là rất lớn. Với sự gia tăng của số lượng doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs), nhu cầu về vốn để đầu tư và mở rộng sản xuất kinh doanh cũng ngày càng tăng cao. Cho thuê tài chính là một giải pháp tài chính linh hoạt và hiệu quả, giúp các SMEs tiếp cận vốn một cách dễ dàng hơn. Theo các chuyên gia, cho thuê tài chính sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trong thời gian tới.

5.2. Các Xu Hướng Cho Thuê Tài Chính Mới Nổi Bật

Các xu hướng cho thuê tài chính mới đang nổi lên trên thế giới và dần được áp dụng tại Việt Nam. Một trong số đó là cho thuê trực tuyến (online leasing), cho phép các doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ cho thuê một cách nhanh chóng và tiện lợi thông qua internet. Một xu hướng khác là cho thuê xanh (green leasing), tập trung vào việc cho thuê các tài sản thân thiện với môi trường. Cần có sự điều chỉnh từ phía các công ty cho thuê tài chính để thích ứng.

VI. Đánh Giá Hoạt Động Cho Thuê Tài Chính Kết Luận

Tóm lại, hoạt động cho thuê tài chính đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế Việt Nam, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn, đầu tư vào tài sản cố định và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Mặc dù còn nhiều thách thức, nhưng với tiềm năng phát triển lớn và các giải pháp đồng bộ, cho thuê tài chính sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ và đóng góp tích cực vào sự phát triển của đất nước. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan, bao gồm cơ quan quản lý nhà nước, các công ty cho thuê tài chính, và các doanh nghiệp sử dụng dịch vụ cho thuê tài chính.

6.1. Tóm Tắt Các Điểm Quan Trọng về Cho Thuê Tài Chính

Cho thuê tài chính là một hình thức tín dụng trung và dài hạn, trong đó bên cho thuê mua tài sản theo yêu cầu của bên thuê và cho bên thuê sử dụng tài sản đó trong một thời gian nhất định. Cho thuê tài chính có nhiều ưu điểm so với các hình thức tài trợ khác, như linh hoạt, thủ tục đơn giản, và tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, cho thuê tài chính cũng có một số rủi ro, như rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường, và rủi ro pháp lý.

6.2. Kiến Nghị để Phát Triển Cho Thuê Tài Chính Bền Vững

Để phát triển cho thuê tài chính một cách bền vững, cần có các giải pháp đồng bộ như: hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao nhận thức về cho thuê tài chính, tăng cường năng lực quản lý rủi ro cho các công ty cho thuê tài chính, và khuyến khích các công ty cho thuê tài chính áp dụng các công nghệ mới. Đồng thời, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan để tạo môi trường thuận lợi cho cho thuê tài chính phát triển.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM ĐOÀN THANH HÀ LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2003 53 MUÏC LUÏC Trang Muïc luïc MÔÛ ÑAÀU ---------------------------------------------------------------------------- 1 Chöông1: TOÅNG QUAN VEÀ CHO THUEÂ TAØI CHÍNH -------------------------------------- 4 1. Lòch söû hình thaønh vaø phaùt trieån cho thueâ taøi chính -------------------- 4 1. Khaùi nieäm vaø phaân bieät cho thueâ taøi chính vôùi cho thueâ hoaït ñoäng-- 8 1.

Caùc yeáu toá trong moät giao dòch cho thueâ taøi chính---------------------16 1. Caùc loaïi hình cho thueâ taøi chính ------------------------------------------20 1. Kyõ thuaät taøi trôï cho thueâ taøi chính ---------------------------------------28 1. Lôïi ích cuûa cho thueâ taøi chính---------------------------------------------35 1.

Vai troø cuûa cho thueâ taøi chính trong neàn kinh teá hieän ñaïi ------------42 1. Kinh nghieäm veà hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính--------------------------43 Chöông 2: THÖÏC TRAÏNG HOAÏT ÑOÄNG CHO THUEÂ TAØI CHÍNH ÔÛ VIEÄT NAM ------ 53 2. Söï ra ñôøi vaø phaùt trieån cuûa ngaønh cho thueâ taøi chính trong heä thoáng taøi chính ôû Vieät Nam trong thôøi gian qua -------------------------------53 2. Thöïc traïng cho thueâ taøi chính ôû Vieät Nam trong thôøi gian qua -------72 Chöông 3: MOÄT SOÁ GIAÛI PHAÙP THUÙC ÑAÅY HOAÏT ÑOÄNG CHO THUEÂ TAØI CHÍNH ÔÛ VIEÄT NAM ----------------------------------------------------------------------- 106 3.

Ñònh höôùng phaùt trieån ngaønh cho thueââ -------------------------------- 106 3. Hoaøn thieän caùc vaên baûn phaùp lyù tieán tôùi xaây döïng luaät cho thueâ-- 111 54 3. Phaùt trieån caùc dòch vuï cho thueââ ----------------------------------------- 113 3. Naâng cao naêng löïc quaûn trò cuûa coâng ty cho thueâ taøi chính----------122 3.

Caùc giaûi phaùp hoã trôï ñeå phaùt trieån hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ôû Vieät Nam ---------------------------------------------------------------------143 KEÁT LUAÄN ------------------------------------------------------------------------159 DANH MUÏC COÂNG TRÌNH CUÛA TAÙC GIAÛ ÑAÕ COÂNG BOÁ ------------162 TAØI LIEÄU THAM KHAÛO -------------------------------------------------------163 PHUÏ LUÏC 55 MÔÛ ÑAÀU 1. Tính caáp thieát cuûa ñeà taøi Ngaøy nay, vôùi xu theá toaøn caàu hoùa neàn kinh teá Vieät Nam ñang daàn hoøa nhaäp vaøo quyõ ñaïo cuûa neàn kinh teá theá giôùi laø thaønh vieân cuûa Hieäp hoäi caùc nöôùc Ñoâng Nam AÙ (ASEAN), khu vöïc maäu dòch töï do ASEAN (AFTA) vaø laø thaønh vieân cuûa toå chöùc hôïp taùc kinh teá chaâu AÙ – Thaùi bình döông (APEC). Gaàn ñaây, Hieäp Ñònh thöông maïi Vieät – Myõ ñaõ ñöôïc hai Chính phuû thoâng qua vaø Trung Quoác vôùi daân soá khoaûng 1,2 tyû ngöôøi ñaõ laø thaønh vieân ñaày ñuû cuûa toå chöùc thöông maïi theá giôùi (WTO), ñaây laø cô hoäi thuaän lôïi ñoàng thôøi cuõng laø thaùch thöùc khoâng nhoû ñoái vôùi caùc doanh nghieäp Vieät Nam khi tieáp caän thò tröôøng quoác teá cuõng nhö thò tröôøng trong nöôùc. Trong boái caûnh coù nhieàu chuyeån bieán cuûa neàn kinh teá theá giôùi nhö theá, neàn kinh teá Vieät Nam laïi caøng phaûi hoái haû ñöông ñaàu vôùi nhöõng thaùch thöùc môùi vaø phaûi tieáp tuïc vöôn leân nöõa ñeå hoøa nhaäp vaøo neàn kinh teá trong khu vöïc cuõng nhö treân theá giôùi.

Caàn phaûi khaúng ñònh raèng: Vieät Nam ñang thuoäc nhoùm caùc nöôùc keùm phaùt trieån, neáu so saùnh trong khu vöïc thì Vieät Nam ñang tuït haäu khaù xa. Theo soá lieäu töø Cuïc thoáng keâ, thì naêm 2002 thu nhaäp bình quaân ñaàu ngöôøi ôû Vieät Nam laø 439,5 USD[43]. Trong khi ñoù naêm 1995, con soá thu nhaäp bình quaân ñaàu ngöôøi ôû caùc nöôùc trong khu vöïc ASEAN laàn löôït laø: Brunei 18.085 USD, Indonesia 705 USD, Vieät Nam 220 USD [17, tr. Xuaát phaùt töø tình hình hieän nay vaø yeâu caàu phaùt trieån ñaát nöôùc trong thôøi kyø môùi, maø ñöôøng loái cuûa Ñaûng Coäng Saûn Vieät Nam xaùc ñònh laø 56 “Ñaåy maïnh coâng nghieäp hoùa - hieän ñaïi hoùa, xaây döïng neàn kinh teá ñoäc laäp töï chuû, ñöa nöôùc ta thaønh moät nöôùc coâng nghieäp,…”[1].

Tuy nhieân, ñeå thöïc hieän ñöôïc chieán löôïc naøy ñoøi hoûi phaûi coù söï quyeát taâm cuûa moãi caáp moãi ngaønh, phaùt huy noäi löïc vaø vaän duïng toái ña nguoàn ngoaïi löïc maø trong ñoù chuù troïng ñeán vaán ñeà voán, kyõ thuaät vaø quaûn lyù. Ñeå ñaùp öùng nhu caàu veà voán cho söï nghieäp coâng nghieäp hoùa – hieän ñaïi hoùa Vieät Nam ñaõ töøng böôùc hoaøn thieän daàn thò tröôøng taøi chính baèng caùch ñöa nhieàu saûn phaåm dòch vuï taøi chính môùi - hieän ñaïi cuûa Theá Giôùi vaøo aùp duïng taïi Vieät Nam. Trong soá caùc saûn phaåm dòch vuï taøi chính môùi – hieän ñaïi ñöôïc aùp duïng vaøo Vieät Nam coù loaïi hình cho thueâ taøi chính. Maëc duø, hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính coù nhöõng öu theá vaø lôïi ích to lôùn trong vieäc taøi trôï voán cho doanh nghieäp, nhöng trong thôøi gian qua do nhöõng nguyeân nhaân khaùch quan cuõng nhö chuû quan maø hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ôû Vieät Nam chöa thöïc söï phaùt trieån.

Chính vì vaäy, baèng söï khaùt khao ñoùng goùp moät phaàn nhoû vaøo coâng cuoäc coâng nghieäp hoùa - hieän ñaïi hoùa toâi choïn ñeà taøi: “Moät soá giaûi phaùp thuùc ñaåy hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ôû Vieät Nam” laøm luaän aùn cuûa mình. Muïc ñích nghieân cöùu Nghieân cöùu lòch söû hình thaønh cho thueâ taøi chính vaø nhöõng kinh nghieäm hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ôû moät soá nöôùc cuõng nhö thöïc traïng hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ôû Vieät nam trong thôøi gian qua, töø ñoù ñöa ra moät soá giaûi phaùp ñeå thuùc ñaåy hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ôû Vieät Nam. Ñoái töôïng vaø phaïm vi nghieân cöùu Cho thueâ taøi chính laø hoaït ñoäng môùi meû ôû Vieät Nam, vaû laïi ñaây laø ñeà taøi lieân quan ñeán nhieàu lónh vöïc nhö: phaùp luaät, tín duïng, phaân tích taøi 57 chính, toaùn hoïc, ngoaïi thöông, keá toaùn, baûo hieåm,…. Trong luaän aùn naøy chuùng toâi chæ ñi saâu phaân tích noäi dung cuûa cho thueâ taøi chính, söï ra ñôøi vaø phaùt trieån cuûa ngaønh cho thueâ taøi chính trong heä thoáng taøi chính ôû Vieät Nam cuõng nhö thöïc traïng cuûa hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính treân cô sôû ñoù ñöa ra moät soá giaûi phaùp thuùc ñaåy hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ôû Vieät Nam hieän nay.

Phöông phaùp nghieân cöùu Trong luaän aùn naøy chuùng toâi ñaõ söû duïng phöông phaùp tö duy heä thoáng ñeå tieáp caän ñeà taøi nghieân cöùu. Cuï theå duøng phöông phaùp duy vaät bieän chöùng vaø duy vaät lòch söû laøm neàn taûng coù söï keát hôïp giöõa dieãn dòch – quy naïp, caùc phaïm truø caùi chung vaø caùi rieâng ñeå nghieân cöùu ñeà taøi. Ñeå minh hoïa cho luaän aùn, chuùng toâi ñaõ söû duïng keát quaû thoáng keâ cuûa moät soá cuoäc ñieàu tra thò tröôøng, soá lieäu cuûa Ngaân haøng Nhaø nöôùc, nieân giaùm thoáng keâ, vaø caùc tö lieäu töø saùch, baùo, taïp chí,vv…. YÙ nghóa khoa hoïc vaø thöïc tieãn cuûa luaän aùn Luaän aùn ñaõ khaùi quaùt nhöõng vaán ñeà cô baûn veà hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính trong neàn kinh teá thò tröôøng vaø kinh nghieäm phaùt trieån hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính cuûa moät soá nöôùc.

Ñoàng thôøi, Luaän aùn ñaõ phaân tích nhöõng toàn taïi trong vaän haønh cho thueâ taøi chính ôû Vieät Nam. Treân côû sôû ñoù luaän aùn cuõng ñaõ ñeà xuaát moät soá giaûi phaùp ñeå thuùc ñaåy hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ôû Vieät Nam. 58 CHÖÔNG 1:TOÅNG QUAN VEÀ CHO THUEÂ TAØI CHÍNH 1. LÒCH SÖÛ HÌNH THAØNH VAØ PHAÙT TRIEÅN CHO THUEÂ TAØI CHÍNH 1.

Treân theá giôùi Hoaït ñoäng cho thueâ (leasing) coù töø raát laâu ñôøi trong lòch söû. Duø raèng chöa theå xaùc ñònh ñöôïc chính xaùc hoaït ñoäng cho thueâ ñaàu tieân xuaát hieän khi naøo, song theo nhöõng taøi lieäu khaûo coå coù ñöôïc ngöôøi ta thaáy raèng caùc giao dòch thueâ taøi saûn ñaõ xuaát hieän töø naêm 2800 tröôùc coâng nguyeân taïi thaønh phoá Summerian cuûa ngöôøi Ur[42, tr2}. Taøi saûn cho thueâ luùc baáy giôø bao goàm: coâng cuï lao ñoäng noâng nghieäp, ñaát ñai, quyeàn söû duïng nöôùc, suùc vaät caøy, keùo. Heä thoáng phaùp luaät coå ñaïi cuõng ñaõ coù ñeà caäp ñeán hoaït ñoäng cho thueâ.

Trong soá nhöõng boä luaät cho thueâ thôøi kyø naøy phaûi keå ñeán boä luaät cuûa vua Babilon, teân laø Hammurabi, soaïn thaûo vaøo khoaûng naêm 1700 tröôùc coâng nguyeân. Ñaây laø coâng trình ñöôïc toång hôïp laïi döïa treân hai boä luaät veà cho thueâ cuûa ngöôøi Summerian vaø ngöôøi Achaia coå ñaïi. Traûi qua haøng nghìn naêm phaùt trieån, kinh qua nhieàu phöông thöùc saûn suaát khaùc nhau, hoaït ñoäng cho thueâ ñaõ ñöôïc hoaøn thieän veà nhieàu maët nhöng nhìn chung vaãn chöa coù moät söï thay ñoåi naøo veà chaát. Ñaàu theá kyû 19, hoaït ñoäng cho thueâ ñaõ coù söï gia taêng ñaùng keå veà soá löôïng vaø chuûng loaïi thieát bò taøi saûn cho thueâ.

Sau theá chieán thöù II, töùc laø ñaàu thaäp nieân 50 cuûa theá kyû naøy, giao dòch cho thueâ ñaõ coù nhöõng böôùc nhaûy voït, nhaát laø taïi Hoa Kyø.8], khi moät coâng ty tö nhaân Hoa Kyø teân laø United States leasing Corporation ra 59 ñôøi vaø thöïc hieän hoaït ñoäng cho thueâ moät caùch coù heä thoáng vaø quy moâ thì quaù trình phaùt trieån cuûa hoaït ñoäng cho thueâ môùi thöïc söï chuyeån sang böôùc ngoaëc lòch söû - moät söï bieán ñoåi veà chaát. Keå töø ñaây hoaït ñoäng cho thueâ ñöôïc chia laøm hai nhaùnh: thueâ hoaït ñoäng vaø thueâ taøi chính. Töø khi xuaát hieän hình thöùc thueâ taøi chính, caùc hoaït ñoäng giao dòch ñaõ coù böôùc phaùt trieån heát söùc maïnh meõ caû veà chuûng loaïi taøi saûn, thieát bò vaø qui moâ giao dòch. Noù ñaõ du nhaäp sang Chaâu Aâu vaø phaùt trieån maïnh meõ vaøo nhöõng thaäp nieân 60, cuï theå laø ôû Phaùp, naêm 1960 cho thueâ taøi chính ñaõ ñöôïc coâng nhaän trong luaät thueâ taøi saûn vôùi teân goïi “Credit Bail”, cuõng vaøo naêm 1960 hôïp ñoàng cho thueâ ñaàu tieân ôû Anh coù giaù trò 18.

Nghieäp vuï cho thueâ taøi chính tieáp tuïc ñöôïc lan roäng sang Chaâu AÙ cuøng nhieàu khu vöïc khaùc keå töø ñaàu thaäp nieân 70. Töø khi xuaát hieän hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ñaõ goùp phaàn raát lôùn trong vieäc cung caáp voán cho neàn kinh teá. Theo thoáng keâ gaàn ñaây cho thaáy hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính treân toaøn theá giôùi ñaït giaù trò giao dòch khoaûng 350 tyû USD vaøo naêm 1994. Hieän nay cho thueâ taøi chính ñaõ trôû thaønh moät hình thöùc taøi trôï phoå bieán treân toaøn theá giôùi.

Söï phaùt trieån cuûa saûn xuaát coâng nghieäp, giao thoâng vaän taûi vaø saûn xuaát noâng nghieäp ñaõ cho ra nhieàu loaïi taøi saûn, maùy moùc, thieát bò môùi, hieän ñaïi, vaø nhieàu trong soá nhöõng thieát bò naøy raát phuø hôïp cho vieäc thöïc hieän cho thueâ taøi saûn. Hoaït ñoäng cho thueâ taøi saûn ngaøy caøng phaùt trieån vaø hoaøn thieän ñaõ trôû thaønh moät coâng cuï taøi trôï voán ñöôïc chaáp nhaän roäng raõi, nhaèm ñaùp öùng nhu caàu voán trung haïn, daøi haïn cho caùc doanh nghieäp. Hoaït ñoäng cho thueâ taøi chính ngaøy caøng phaùt trieån vaø chieám tyû troïng lôùn trong toång 60 giaù trò giao dòch cuûa hoaït ñoäng cho thueâ taøi saûn. Ví nhö ôû Myõ, naêm 1987 öôùc tính leân ñeán 107,9 tyû USD vaø coù toác ñoä gia taêng tôùi 7% moãi naêm vaø chieám khoaûng 25%-30% toång soá tieàn taøi trôï cho caùc giao dòch mua baùn thieát bò haøng naêm.