Luận văn thạc sĩ tài chính ngân hàng mở rộng cho vay tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn việt nam chi nhánh huyện xuân trường nam định

Luận văn thạc sĩ phân tích mở rộng cho vay tại ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam, chi nhánh Xuân Trường, Nam Định.

• Tác giả: Hòa Quang Tài
• Người hướng dẫn: TS. Bùi Duy Hưng
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
• Đề tài: Mở Rộng Cho Vay Tại Ngân Hàng Nông Nghiệp Và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam - Chi Nhánh Huyện Xuân Trường, Nam Định
• Loại tài liệu: Đề án tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU, HÌNH
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 0.1. Tính cấp thiết của đề án
• 0.2. Đối tượng và phạm vi đề án
• 0.3. Phương pháp thực hiện
• 0.4. Kết cấu của Báo cáo thực tập
• 1. CHƯƠNG 1: CĂN CỨ XÂY DỰNG ĐỀ ÁN
• 1.1. Căn cứ lý luận mở rộng cho vay của ngân hàng thương mại
• 1.1.1. Cho vay của ngân hàng thương mại
• 1.1.2. Phân loại cho vay của ngân hàng thương mại
• 1.1.2.1. Căn cứ vào thời hạn cho vay
• 1.1.2.2. Căn cứ vào mục đích sử dụng vốn vay
• 1.1.2.3. Căn cứ hình thức đảm bảo khoản vay
• 1.1.2.4. Căn cứ vào phương thức cho vay
• 1.1.3. Vai trò cho vay đối với ngân hàng thương mại
• 1.2. Căn cứ thực tiễn
• 1.2.1. Kinh nghiệm mở rộng cho vay tại một số chi nhánh ngân hàng khác
• 1.2.2. Bài học rút ra đối với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh huyện Xuân Trường, Nam Định
• 1.3. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: NỘI DUNG CỦA ĐỀ ÁN
• 2.1. Khái quát về Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh huyện Xuân Trường, Nam Định
• 2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.2. Cơ cấu bộ máy tổ chức
• 2.1.3. Kết quả hoạt động kinh doanh
• 2.2. Thực trạng mở rộng cho vay tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh huyện Xuân Trường, Nam Định
• 2.2.1. Sản phẩm cho vay và quy trình cho vay
• 2.2.2. Thực trạng kết quả mở rộng cho vay
• 2.2.3. Đánh giá chung về mở rộng cho vay tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam - Chi nhánh huyện Xuân Trường, Nam Định
• 2.3. Hoàn thiện hoạt động nghiên cứu thị trường
• 2.4. Đổi mới hoạt động tuyên truyền, quảng bá hình ảnh, thương hiệu của ngân hàng
• 2.5. Hoàn thiện hoạt động chăm sóc khách hàng
• 2.6. Nâng cao chất lượng cán bộ nhân viên ngân hàng
• 2.7. Đẩy mạnh công tác kiểm tra, giám sát cho vay
• 2.8. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: KIẾN NGHỊ
• 3.1. Kiến nghị với Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam
• 3.2. Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước
• 3.3. Kết luận chương 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Đề Án Mở Rộng Cho Vay Agribank Thạc Sĩ Kinh Tế

Đề án tốt nghiệp thạc sĩ kinh tế tập trung vào việc mở rộng cho vay tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank), cụ thể là chi nhánh huyện Xuân Trường, Nam Định. Trong bối cảnh thị trường tài chính cạnh tranh, Agribank cần có chiến lược mở rộng tín dụng Agribank hiệu quả để duy trì và phát triển thị phần. Đề án này phân tích thực trạng, xác định các vấn đề và đề xuất giải pháp mở rộng tín dụng Agribank phù hợp với điều kiện thực tế. Hoạt động cho vay ngân hàng nông nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy kinh tế địa phương, hỗ trợ nông nghiệp nông thôn phát triển. Số liệu báo cáo cho thấy số lượng khách hàng của Chi nhánh năm 2019 đạt 6.270 khách hàng, năm 2020 giảm xuống còn 6.174 khách hàng và đến năm 2023 tiếp tục giảm còn 5.880 khách hàng. Mục tiêu chính của đề án là phân tích và đánh giá thực trạng, từ đó đưa ra các kiến nghị nhằm mở rộng cho vay hiệu quả. Theo Hòa Quang Tài (2025), việc mở rộng cho vay hiệu quả là chìa khóa để tăng trưởng và phát triển bền vững của Agribank.

1.1. Tính Cấp Thiết của Nghiên Cứu Mở Rộng Tín Dụng Agribank

Nghiên cứu này vô cùng quan trọng vì nó giúp Agribank thích ứng với môi trường kinh doanh thay đổi và nâng cao khả năng cạnh tranh. Với sự phát triển của thị trường tài chính và sự gia tăng của các tổ chức tín dụng, việc mở rộng tín dụng Agribank một cách chiến lược trở nên cần thiết hơn bao giờ hết. Nghiên cứu tập trung vào việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định cho vay hộ gia đình, cho vay doanh nghiệp nông nghiệp và đưa ra các giải pháp để tối ưu hóa quy trình.Việc sử dụng vốn có hiệu quả hay không quyết định đến sự thành bại trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng. Chiến lƣợc kinh doanh quan trọng nhất của ngân hàng là chiến lƣợc tín dụng. Trong đó hoạt động cho vay là hoạt động hứa hẹn đem lại lợi nhuận cao nên các ngân hàng quan tâm đến việc mở rộng cho vay.

1.2. Mục Tiêu và Phạm Vi Đề Án Tốt Nghiệp Thạc Sĩ Kinh Tế

Đề án này đặt ra mục tiêu phân tích thực trạng mở rộng cho vay tại Agribank chi nhánh Xuân Trường, Nam Định, đồng thời đề xuất các giải pháp cụ thể để cải thiện hiệu quả hoạt động này đến năm 2030. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào hoạt động cho vay của chi nhánh trong giai đoạn 2019-2023, với trọng tâm là cho vay khách hàng cá nhân do đây là phân khúc chiếm tỷ trọng lớn trong dư nợ. Đề án cũng xem xét các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng Agribank và đưa ra các kiến nghị phù hợp.

1.3. Phương Pháp Nghiên Cứu Phân Tích Tình Hình Cho Vay

Đề án sử dụng kết hợp các phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng để phân tích thực trạng cho vay. Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ các báo cáo tài chính, văn bản pháp lý và các nghiên cứu liên quan. Dữ liệu sơ cấp có thể thu thập thông qua phỏng vấn cán bộ tín dụng và khách hàng vay vốn. Các phương pháp thống kê mô tả, so sánh và phân tích được sử dụng để xử lý dữ liệu và đưa ra các kết luận khách quan.

II. Rủi Ro Tín Dụng Thách Thức Mở Rộng Cho Vay Ngân Hàng NN

Một trong những thách thức lớn nhất trong việc mở rộng cho vay là kiểm soát rủi ro tín dụng ngân hàng nông nghiệp. Nợ xấu Agribank có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh lời và sự ổn định tài chính của ngân hàng. Đề án này sẽ phân tích các yếu tố gây ra rủi ro tín dụng trong hoạt động cho vay nông nghiệp và đề xuất các biện pháp phòng ngừa, giảm thiểu nợ xấu Agribank. Cần đánh giá kỹ lưỡng tín nhiệm khách hàng và áp dụng các biện pháp quản lý tín dụng Agribank hiệu quả. Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của thị trƣờng tài chính, nhiều tổ chức tín dụng ra đời, đặc biệt trong thời gian qua nhiều ngân hàng thƣơng mại mới đƣợc thành lập. Ngành ngân hàng đứng trƣớc nhiều cơ hội cũng nhƣ thách thức. Thị phần hoạt động của các ngân hàng cũng bị chia sẻ.

2.1. Phân Tích Nguyên Nhân Phát Sinh Nợ Xấu Agribank

Phân tích nguyên nhân dẫn đến nợ xấu là bước quan trọng để đưa ra giải pháp hiệu quả. Các yếu tố như điều kiện kinh tế vĩ mô, biến động thị trường nông sản, năng lực quản lý của khách hàng và chất lượng thẩm định tín dụng của ngân hàng đều có thể ảnh hưởng đến khả năng trả nợ. Đánh giá và kiểm soát chặt chẽ những yếu tố này là chìa khóa để giảm thiểu rủi ro tín dụng.

2.2. Giải Pháp Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Ngân Hàng Nông Nghiệp

Để quản lý rủi ro tín dụng, Agribank cần áp dụng các biện pháp như tăng cường thẩm định tín dụng, đa dạng hóa danh mục cho vay, xây dựng hệ thống cảnh báo sớm rủi ro, và nâng cao năng lực cán bộ quản lý tín dụng Agribank. Bên cạnh đó, cần có sự phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để hỗ trợ khách hàng gặp khó khăn.

2.3. Đánh Giá Hiệu Quả Cho Vay và Các Chỉ Số Rủi Ro Tín Dụng

Việc đánh giá hiệu quả cho vay và các chỉ số rủi ro tín dụng định kỳ giúp ngân hàng nhận diện sớm các vấn đề tiềm ẩn và điều chỉnh chính sách kịp thời. Các chỉ số như tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ nợ xấu, và hệ số phòng ngừa rủi ro cần được theo dõi sát sao để đảm bảo hoạt động cho vay an toàn và hiệu quả. Hoạt động này tạo điều kiện cho các tổ chức, cá nhân trong nền kinh tế đầu tƣ vào sản xuất kinh doanh, nâng cao thu nhập và đời sống ngƣời dân.

III. Phương Pháp Mở Rộng Tín Dụng Agribank Giải Pháp Hiệu Quả

Để mở rộng tín dụng Agribank hiệu quả, cần áp dụng đồng bộ nhiều phương pháp, bao gồm: đa dạng hóa sản phẩm cho vay, cải thiện quy trình cho vay Agribank, tăng cường marketing và chăm sóc khách hàng, và ứng dụng công nghệ trong hoạt động cho vay. Việc tập trung vào phân khúc kinh tế nông nghiệp, đồng thời mở rộng sang các lĩnh vực khác cũng là một giải pháp quan trọng. Đồng thời, Chi nhánh vẫn chƣa khai thác hết đƣợc lợi thế về mạng lƣới hoạt động của mình. Chi nhánh chủ yếu khách hàng vay vốn tại PGD Trung tâm huyện Xuân Trƣờng (trên 38,27% tổng dƣ nợ) và PGD Xuân Kiên (trên 33,83% tổng dƣ nợ). Còn dƣ nợ tín dụng tại PGD Hành Thiện chỉ chiếm khoảng dƣới 11% tổng dƣ nợ, tại PGD Xuân Đài chiếm khoảng dƣới 18% tổng dƣ nợ.

3.1. Đa Dạng Hóa Sản Phẩm Cho Vay Tín Dụng Ưu Đãi Agribank

Agribank cần phát triển các sản phẩm cho vay phù hợp với nhu cầu của từng đối tượng khách hàng, từ cho vay hộ gia đình đến cho vay doanh nghiệp nông nghiệp. Các sản phẩm tín dụng ưu đãi với lãi suất cạnh tranh và điều kiện vay linh hoạt sẽ thu hút khách hàng và thúc đẩy tăng trưởng tín dụng Agribank.

3.2. Cải Thiện Quy Trình Cho Vay Agribank Đơn Giản Hóa Thủ Tục

Quy trình cho vay cần được đơn giản hóa và rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ để tạo thuận lợi cho khách hàng. Ứng dụng công nghệ thông tin trong quy trình cho vay sẽ giúp tăng tốc độ và hiệu quả hoạt động. Các quy định của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Việt Nam về hoạt động cho vay.

3.3. Marketing Tín Dụng Nông Nghiệp Tiếp Cận Khách Hàng Tiềm Năng

Tăng cường hoạt động marketing và quảng bá các sản phẩm cho vay thông qua các kênh truyền thông phù hợp sẽ giúp Agribank tiếp cận được nhiều khách hàng tiềm năng. Chú trọng xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng và cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp sẽ nâng cao uy tín của ngân hàng.

IV. Ứng Dụng Công Nghệ Bí Quyết Mở Rộng Cho Vay Agribank

Ứng dụng công nghệ trong hoạt động cho vay là một xu hướng tất yếu. Các giải pháp công nghệ như chấm điểm tín dụng tự động, xác thực khách hàng điện tử và quản lý hồ sơ trực tuyến giúp tăng tốc độ xử lý, giảm chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động. Đồng thời, các ứng dụng mobile banking và internet banking tạo điều kiện thuận lợi cho khách hàng tiếp cận dịch vụ cho vay mọi lúc mọi nơi. Giúp cho quá trình sản xuất đƣợc diễn ra liên tục, góp phần ổn định và phát triển kinh tế đất nƣớc.

4.1. Chấm Điểm Tín Dụng Tự Động Đánh Giá Tín Nhiệm Khách Hàng

Hệ thống chấm điểm tín dụng tự động giúp đánh giá nhanh chóng và chính xác tín nhiệm khách hàng, từ đó giảm thiểu rủi ro tín dụng và tăng tốc độ phê duyệt hồ sơ cho vay.

4.2. Quản Lý Hồ Sơ Trực Tuyến Tiết Kiệm Thời Gian và Chi Phí

Hệ thống quản lý hồ sơ trực tuyến giúp số hóa quy trình cho vay, tiết kiệm thời gian và chi phí, đồng thời nâng cao tính minh bạch và bảo mật thông tin.

4.3. Mobile Banking và Internet Banking Tiếp Cận Khách Hàng Mọi Lúc

Các ứng dụng mobile banking và internet banking giúp khách hàng dễ dàng tiếp cận dịch vụ cho vay, tra cứu thông tin và thực hiện giao dịch mọi lúc mọi nơi, từ đó tăng cường trải nghiệm khách hàng và thúc đẩy mở rộng tín dụng Agribank.

V. Kết Luận Kiến Nghị Phát Triển Bền Vững Tín Dụng Agribank

Đề án đã phân tích thực trạng mở rộng cho vay tại Agribank chi nhánh Xuân Trường, Nam Định, xác định các vấn đề và đề xuất giải pháp. Để mở rộng tín dụng Agribank hiệu quả và bền vững, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa ngân hàng, chính quyền địa phương và các tổ chức liên quan. Chú trọng phát triển bền vững và hỗ trợ kinh tế nông nghiệp là chìa khóa để thành công. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam chi nhánh huyện Xuân Trƣờng, Nam Định đƣợc tái thành lập từ ngày 01/04/1997, hiện nay là chi nhánh loại 2 - hạng 2 trực thuộc Agribank tỉnh Nam Định, với trụ sở chính đặt tại: Tổ 03 Thị trấn Xuân Trƣờng, huyện Xuân Trƣờng, tỉnh Nam Định, bao gồm 3 phòng giao dịch (PGD) trực thuộc là: PGD Xuân Kiên, PGD Hành Thiện và PGD Xuân Đài.

5.1. Kiến Nghị Với Ngân Hàng Agribank Chính Sách Hỗ Trợ Lãi Suất

Đề xuất Agribank tiếp tục hoàn thiện chính sách cho vay, đặc biệt là các chính sách hỗ trợ lãi suất cho các lĩnh vực ưu tiên như nông nghiệp công nghệ cao, nông thôn mới, và các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Đồng thời, tăng cường hợp tác với các tổ chức tài chính quốc tế để huy động vốn với chi phí thấp.

5.2. Kiến Nghị Với Ngân Hàng Nhà Nước Tạo Điều Kiện Về Vốn

Đề xuất Ngân hàng Nhà nước tạo điều kiện thuận lợi cho Agribank trong việc tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, đồng thời nới lỏng các quy định về tỷ lệ dự trữ bắt buộc để tăng khả năng cho vay của ngân hàng.

5.3. Tầm Nhìn Phát Triển Tín Dụng Nông Nghiệp Trong Tương Lai

Phát triển tín dụng nông nghiệp cần gắn liền với quá trình tái cơ cấu ngành nông nghiệp, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao và xây dựng chuỗi giá trị sản phẩm nông nghiệp. Chú trọng đào tạo nguồn nhân lực và nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp nông nghiệp là yếu tố then chốt để phát triển bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hoạt động cấp tín dụng của các ngân hàng thương mại giữ vai trò cầu nối huyết mạch trong việc dẫn vốn phục vụ sản xuất kinh doanh và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương. Tại huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) Chi nhánh huyện Xuân Trường là tổ chức tín dụng giữ vị thế chủ lực với thị phần tín dụng đạt 29,03% vào năm 2023. Dù tổng quy mô dư nợ tín dụng duy trì đà tăng trưởng ổn định, đạt 2.395,37 tỷ đồng vào cuối năm 2023, hoạt động mở rộng cho vay tại chi nhánh đang đối mặt với nhiều thách thức mang tính cơ cấu.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm xuất phát từ thực trạng số lượng khách hàng vay vốn có xu hướng suy giảm liên tục, từ mức 6.270 khách hàng năm 2019 xuống 6.174 khách hàng năm 2020 và chỉ còn 5.880 khách hàng vào năm 2023. Bên cạnh đó, cơ cấu dư nợ có sự mất cân đối lớn khi tín dụng bán lẻ phục vụ hộ sản xuất và cá nhân chiếm tới 94,65% tổng dư nợ (tương đương 2.267,23 tỷ đồng), trong khi dư nợ khách hàng doanh nghiệp chỉ chiếm 5,35% (đạt 128,14 tỷ đồng) với vỏn vẹn 19 doanh nghiệp đang vay vốn.

Đề án xác định mục tiêu làm rõ căn cứ lý luận, phân tích thực trạng mở rộng cho vay giai đoạn 2019-2023, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp toàn diện nhằm mở rộng quy mô tín dụng an toàn, hiệu quả đến năm 2030. Phạm vi nghiên cứu bao trùm toàn bộ hoạt động cấp tín dụng tại trụ sở chi nhánh huyện và 3 phòng giao dịch trực thuộc gồm PGD Xuân Kiên, PGD Hành Thiện và PGD Xuân Đài. Nghiên cứu mang lại ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở khoa học giúp đơn vị tái cấu trúc danh mục cho vay, gia tăng thị phần và nâng cao năng lực cạnh tranh trước các ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng Lý thuyết Trung gian Tài chính (Financial Intermediation Theory) và Khung Quản trị Rủi ro Tín dụng trong ngân hàng thương mại. Theo lý thuyết trung gian tài chính, ngân hàng thực hiện chức năng chuyển hóa các khoản vốn nhàn rỗi trong xã hội thành nguồn vốn đầu tư sản xuất thông qua cơ chế thẩm định, phân tán rủi ro và giảm thiểu chi phí giao dịch. Khung quản trị rủi ro tín dụng định hướng ngân hàng mở rộng quy mô cho vay nhưng phải bảo đảm an toàn vốn, kiểm soát tổn thất trong giới hạn cho phép.

Đề án chuẩn hóa 5 khái niệm chuyên ngành cốt lõi:

• Cho vay của ngân hàng thương mại: Hình thức cấp tín dụng theo nguyên tắc hoàn trả đầy đủ gốc và lãi theo kỳ hạn thỏa thuận.
• Mở rộng cho vay: Sự gia tăng đồng thời về mặt số lượng (doanh số, dư nợ, số lượng khách hàng, thị phần) và nâng cao chất lượng tín dụng (giảm tỷ lệ nợ xấu, tăng hiệu quả sinh lời).
• Doanh số cho vay và thu nợ: Các chỉ tiêu luân chuyển vốn thể hiện quy mô giải ngân và khả năng thu hồi nợ trong kỳ.
• Dư nợ tín dụng: Số dư các khoản cho vay tại một thời điểm xác định.
• Tỷ lệ nợ quá hạn và nợ xấu: Thước đo an toàn tín dụng căn cứ theo quy định phân loại nợ nhóm 3, 4, 5 của Ngân hàng Nhà nước.

Nền tảng pháp lý của đề án căn cứ trực tiếp vào Luật Các tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15, Nghị định 116/2018/NĐ-CP về chính sách tín dụng phát triển nông nghiệp nông thôn, Thông tư 22/2019/TT-NHNN về giới hạn an toàn hoạt động và Quy chế cho vay số 656/QC-HĐTV-TD của Agribank.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp được trích xuất từ báo cáo tài chính, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, sổ tay tín dụng và báo cáo quản trị rủi ro của Agribank Chi nhánh huyện Xuân Trường trong giai đoạn 5 năm liên tục từ 2019 đến 2023.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ 5.880 hồ sơ khách hàng đang có dư nợ và 100% các món vay phát sinh tại chi nhánh cùng 3 phòng giao dịch phụ thuộc. Phương pháp chọn mẫu toàn bộ (census sampling) được lựa chọn nhằm đảm bảo tính bao quát, không loại trừ bất kỳ phân khúc nào, giúp phản ánh trung thực bức tranh tín dụng toàn địa bàn huyện.

Phương pháp phân tích số liệu bao gồm thống kê mô tả, thống kê tổng hợp và phương pháp so sánh chuỗi thời gian (phân tích biến động tuyệt đối và tương đối qua phần mềm Excel). Việc lựa chọn phương pháp này xuất phát từ yêu cầu phải lượng hóa chi tiết mức độ tăng trưởng dư nợ, sự dịch chuyển cơ cấu thời hạn vay và đo lường biến động tỷ lệ nợ xấu trước, trong và sau đại dịch Covid-19.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô tín dụng duy trì tăng trưởng dương nhưng tốc độ có xu hướng chậm lại. Dư nợ tín dụng tăng từ 1.992,06 tỷ đồng năm 2019 lên 2.099,40 tỷ đồng năm 2021, đạt 2.257,09 tỷ đồng năm 2022 (tăng 7,51%) và đạt 2.395,37 tỷ đồng vào năm 2023 (tăng 6,13%). Doanh số cho vay năm 2023 đạt 7.426,12 tỷ đồng, với tốc độ tăng trưởng bình quân giai đoạn 2019-2023 chỉ đạt 2,91%/năm, thấp hơn nhiều so với mục tiêu kế hoạch 10%/năm đề ra ban đầu.

Thứ hai, cơ cấu đối tượng khách hàng tồn tại sự lệch pha sâu sắc. Tính đến ngày 31/12/2023, dư nợ khách hàng cá nhân đạt 2.267,23 tỷ đồng, chiếm 94,65% tổng dư nợ với 5.861 khách hàng. Ngược lại, dư nợ khách hàng doanh nghiệp chỉ đạt 128,14 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng khiêm tốn 5,35% với 19 khách hàng. Mặc dù huyện Xuân Trường thu hút hơn 20 doanh nghiệp vào Cụm công nghiệp Xuân Tiến giai đoạn 2 và nhiều dự án may mặc lớn, chi nhánh vẫn chưa tiếp cận hiệu quả nguồn khách hàng tiềm năng này.

Thứ ba, cơ cấu mạng lưới và thời hạn tín dụng chưa đồng đều. Khách hàng vay vốn tập trung chủ yếu tại Hội sở trung tâm (chiếm 38,36% dư nợ, đạt 918,95 tỷ đồng) và PGD Xuân Kiên (chiếm 32,45%, đạt 777,40 tỷ đồng), trong khi PGD Hành Thiện chỉ chiếm 10,99% (263,22 tỷ đồng) và PGD Xuân Đài chiếm 18,19% (435,80 tỷ đồng). Về kỳ hạn, cho vay ngắn hạn chiếm tỷ trọng áp đảo 66,37% (1.589,83 tỷ đồng), cho vay trung dài hạn chiếm 33,63% (805,54 tỷ đồng).

Thứ tư, chất lượng tín dụng được kiểm soát ở mức rất an toàn. Tỷ lệ nợ quá hạn năm 2023 ở mức 0,112% (2,689 tỷ đồng) và tỷ lệ nợ xấu chỉ chiếm 0,081% (1,934 tỷ đồng). Tỷ lệ cho vay có tài sản bảo đảm chiếm 81,91% tổng dư nợ (1.962,01 tỷ đồng), tạo lá chắn rủi ro vững chắc cho nguồn vốn của chi nhánh.

Thảo luận kết quả

Các phát hiện thực nghiệm được minh họa rõ nét qua hệ thống bảng biểu thống kê kết quả kinh doanh và biểu đồ phân bổ dư nợ theo địa bàn. Số liệu cho thấy sự sụt giảm số lượng khách hàng vay vốn (giảm 390 khách hàng sau 5 năm) xuất phát từ nguyên nhân kinh tế địa phương chịu tác động sau dịch bệnh, nhiều hộ gia đình thu hẹp sản xuất. Đồng thời, sự cạnh tranh mạnh mẽ từ các ngân hàng thương mại trên cùng địa bàn như VietinBank và BIDV trong phân khúc cho vay tiêu dùng đã chia nhỏ thị phần.

Việc dư nợ doanh nghiệp chỉ đạt 5,35% cho thấy quy trình thẩm định tài sản bảo đảm còn cứng nhắc. Nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa tại địa phương không đủ điều kiện về tài sản thế chấp truyền thống như bất động sản. Tuy nhiên, việc duy trì tỷ lệ thu từ hoạt động tín dụng ở mức cao (chiếm 87,05% tổng thu năm 2023 với 313,204 tỷ đồng) chứng minh hoạt động cho vay tiếp tục là trụ cột sinh lời cốt lõi của đơn vị.

So sánh với kinh nghiệm từ Agribank Chi nhánh huyện Giao Thủy và VietinBank Xuân Trường, việc mở rộng tín dụng cần đi đôi với đa dạng hóa sản phẩm trọn gói, số hóa quy trình và hạ lãi suất theo các gói vay ưu đãi từ 5% đến 6%/năm cho các ngành kinh tế mũi nhọn.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng tín dụng bền vững đến năm 2030, chi nhánh cần thực thi đồng bộ 4 nhóm giải pháp:

• Mở rộng thị phần khách hàng doanh nghiệp và cụm công nghiệp: Phòng Kế hoạch Kinh doanh chủ động tiếp cận hơn 20 doanh nghiệp tại Cụm công nghiệp Xuân Tiến giai đoạn 2 và các dự án tại xã Xuân Hòa, Xuân Ninh. Thiết kế các gói vay hạn mức tín dụng linh hoạt, tài trợ vốn lưu động và dự án đầu tư tài sản cố định, đặt mục tiêu nâng tỷ trọng dư nợ doanh nghiệp từ 5,35% lên 15% tổng dư nợ vào cuối năm 2028.
• Tái cấu trúc và khai thác tối đa mạng lưới phòng giao dịch vệ tinh: Ban Giám đốc chỉ đạo phân bổ chỉ tiêu tăng trưởng mạnh hơn cho PGD Hành Thiện và PGD Xuân Đài. Đẩy mạnh các chương trình tiếp thị lưu động tại các xã nông nghiệp xa trung tâm, nâng tỷ trọng đóng góp dư nợ của PGD Hành Thiện lên mức 15% và PGD Xuân Đài lên 22% trước năm 2027.
• Chuẩn hóa quy trình thẩm định và ứng dụng công nghệ số: Rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ vay ngắn hạn từ 03 ngày làm việc xuống tối đa 01 ngày làm việc đối với khách hàng cá nhân có lịch sử tín dụng tốt trên hệ thống CIC. Duy trì tỷ lệ nợ xấu toàn chi nhánh dưới ngưỡng 0,1% trong suốt giai đoạn 2025-2030 thông qua việc kiểm tra sử dụng vốn vay sau giải ngân định kỳ 3 tháng một lần.
• Nâng cao năng lực chuyên môn và kỹ năng bán hàng của cán bộ tín dụng: Phòng Tổng hợp phối hợp tổ chức các khóa tập huấn nội bộ về phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp, thẩm định dự án công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp và kỹ năng chăm sóc khách hàng. Đảm bảo 100% cán bộ tín dụng hoàn thành chứng chỉ nghiệp vụ cập nhật của Agribank trước quý IV/2026.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Ban Lãnh đạo và cán bộ tín dụng hệ thống Agribank: Cung cấp tài liệu thực tiễn chuyên sâu về mô hình quản trị tín dụng nông nghiệp nông thôn cấp huyện, hỗ trợ xây dựng chính sách sản phẩm phù hợp với đặc thù hộ sản xuất và doanh nghiệp địa phương.
• Các nhà quản trị ngân hàng thương mại cổ phần: Tham khảo kinh nghiệm kiểm soát nợ xấu ở mức thấp (dưới 0,1%) trong điều kiện địa bàn nông thôn và các giải pháp cạnh tranh giữ vững thị phần tín dụng bán lẻ.
• Học viên cao học và nghiên cứu sinh ngành Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng đề án như một nghiên cứu điển hình (case study) chuẩn mực về phương pháp phân tích thực trạng tín dụng, phương pháp thống kê so sánh và khung lý thuyết mở rộng cho vay.
• Cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền huyện Xuân Trường: Nắm bắt nhu cầu vốn và những rào cản tiếp cận tín dụng của các thành phần kinh tế trên địa bàn, làm cơ sở xây dựng chính sách thu hút đầu tư và phát triển cụm công nghiệp giai đoạn 2025-2030.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao số lượng khách hàng vay vốn tại chi nhánh lại sụt giảm trong giai đoạn 2019-2023?

Số lượng khách hàng giảm từ 6.270 xuống 5.880 người do tác động cộng hưởng của giai đoạn kinh tế phục hồi sau đại dịch Covid-19 khiến một số hộ thu hẹp sản xuất. Đồng thời, sự cạnh tranh gay gắt từ VietinBank và BIDV trên địa bàn với các sản phẩm vay tiêu dùng linh hoạt đã chia sẻ nguồn khách hàng cá nhân.

Tỷ trọng dư nợ khách hàng doanh nghiệp ở mức 5,35% phản ánh vấn đề gì?

Tỷ trọng 5,35% (với 19 doanh nghiệp) cho thấy chi nhánh chưa khai thác tương xứng với tiềm năng kinh tế huyện Xuân Trường. Nguyên nhân chủ yếu do yêu cầu tài sản bảo đảm còn khắt khe và các sản phẩm tín dụng chưa được tùy biến tối ưu cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong cụm công nghiệp.

Chi nhánh đã áp dụng biện pháp gì để duy trì tỷ lệ nợ xấu ở mức rất thấp 0,081%?

Chi nhánh thực hiện nghiêm ngặt quy trình thẩm định 5 bước theo Quyết định số 2268/QyĐ-NHNo-TD, ưu tiên cấp tín dụng có tài sản bảo đảm (chiếm 81,91% tổng dư nợ), đồng thời phối hợp chặt chẽ với chính quyền xã để kiểm tra mục đích sử dụng vốn vay và xử lý sớm nợ nhóm 2.

Việc cho vay tập trung tại PGD Trung tâm và PGD Xuân Kiên mang lại rủi ro gì?

Việc hai điểm giao dịch này chiếm tới 70,81% tổng dư nợ gây áp lực quản trị cục bộ và chưa khai thác hết dư địa tại các địa bàn do PGD Hành Thiện và Xuân Đài phụ trách, làm hạn chế tốc độ mở rộng quy mô tín dụng chung toàn huyện.

Chính sách giảm lãi suất năm 2023 tác động như thế nào đến kết quả kinh doanh?

Chi nhánh đã thực hiện 14 lần điều chỉnh giảm lãi suất huy động và giảm lãi suất cho vay từ 2% đến 4%/năm, giúp dư nợ năm 2023 tăng 6,13% (đạt 2.395,37 tỷ đồng). Tuy nhiên, việc này cũng khiến chênh lệch thu - chi năm 2023 giảm 17,86% so với năm 2022.

Kết luận

• Đề tài đã hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận và thực tiễn về hoạt động mở rộng cho vay tại ngân hàng thương mại, ứng dụng chuẩn xác vào bối cảnh Agribank Chi nhánh huyện Xuân Trường, Nam Định.
• Phân tích chi tiết thực trạng giai đoạn 2019-2023, làm nổi bật kết quả tăng trưởng dư nợ đạt 2.395,37 tỷ đồng, giữ vững vị trí dẫn đầu với 29,03% thị phần tín dụng địa bàn.
• Chỉ rõ những nút thắt cơ bản gồm sự suy giảm quy mô khách hàng (còn 5.880 người), cơ cấu tín dụng doanh nghiệp quá thấp (5,35%) và sự phân bổ chưa đồng đều giữa các phòng giao dịch.
• Đánh giá cao thành tựu kiểm soát rủi ro an toàn tuyệt đối với tỷ lệ nợ xấu chỉ 0,081% và nợ quá hạn 0,112% vào cuối năm 2023.
• Đề xuất hệ thống 4 giải pháp đột phá, có tính khả thi cao về tiếp thị doanh nghiệp, tái cấu trúc mạng lưới PGD và chuẩn hóa đội ngũ cán bộ tín dụng hướng tới mốc phát triển năm 2030.

Nghiên cứu là tài liệu tham khảo giá trị cho các nhà quản trị ngân hàng và nhà nghiên cứu trong việc hoạch định chiến lược tăng trưởng tín dụng bền vững. Quý độc giả quan tâm có thể khai thác các mô hình và phương pháp phân tích trong đề án để ứng dụng vào thực tiễn quản trị ngân hàng bán lẻ tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề án Với chức năng là một trung tâm tài chính, ngân hàng đã biến tiết kiệm thành đầu tƣ, tức là huy động vốn từ các nguồn vốn tạm thời dƣ thừa trong sản xuất kinh doanh cũng nhƣ nguồn vốn nhàn rỗi nằm rải rác trong dân cƣ để cho vay. Hoạt động này tạo điều kiện cho các tổ chức, cá nhân trong nền kinh tế đầu tƣ vào sản xuất kinh doanh, nâng cao thu nhập và đời sống ngƣời dân. Giúp cho quá trình sản xuất đƣợc diễn ra liên tục, góp phần ổn định và phát triển kinh tế đất nƣớc.

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của thị trƣờng tài chính, nhiều tổ chức tín dụng ra đời, đặc biệt trong thời gian qua nhiều ngân hàng thƣơng mại mới đƣợc thành lập. Ngành ngân hàng đứng trƣớc nhiều cơ hội cũng nhƣ thách thức. Thị phần hoạt động của các ngân hàng cũng bị chia sẻ. Hoạt động chủ yếu của ngân hàng thƣơng mại là việc thu hút vốn để mở rộng cho vay và đầu tƣ nhằm thu lợi nhuận.

Việc sử dụng vốn có hiệu quả hay không quyết định đến sự thành bại trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng. Chiến lƣợc kinh doanh quan trọng nhất của ngân hàng là chiến lƣợc tín dụng. Trong đó hoạt động cho vay là hoạt động hứa hẹn đem lại lợi nhuận cao nên các ngân hàng quan tâm đến việc mở rộng cho vay. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam chi nhánh huyện Xuân Trƣờng, Nam Định đƣợc tái thành lập từ ngày 01/04/1997, hiện nay là chi nhánh loại 2 - hạng 2 trực thuộc Agribank tỉnh Nam Định, với trụ sở chính đặt tại: Tổ 03 Thị trấn Xuân Trƣờng, huyện Xuân Trƣờng, tỉnh Nam Định, bao gồm 3 phòng giao dịch (PGD) trực thuộc là: PGD Xuân Kiên, PGD Hành Thiện và PGD Xuân Đài.

Với vai trò là trung gian tín dụng, cấp vốn cho nền kinh tế, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam chi nhánh huyện Xuân Trƣờng, Nam Định trong thời gian qua đã cung cấp vốn cho các cá nhân, tổ chức trên địa bàn huyện. Tuy nhiên, hoạt động cho vay vẫn còn một số hạn chế nhƣ: phát triển số khách hàng vay vốn chƣa đạt kế hoạch đề ra. Số lƣợng khách hàng vay vốn tại Chi nhánh đang có xu hƣớng giảm dần. Theo báo cáo hoạt động kinh doanh của Chi nhánh cho thấy, số khách hàng của Chi nhánh năm 2019 đạt 6.270 khách hàng, năm 2020 giảm xuống còn 6.174 khách hàng và đến năm 2023 tiếp tục giảm còn 5.880 khách hàng.

Chi nhánh chủ yếu cho vay đối với khách hàng cá nhân, trong đó chủ yếu là hộ sản xuất nông nghiệp (chiếm trên 99% tỷ trọng khách hàng). Số khách 2 hàng doanh nghiệp (KHDN) còn khá ít. Tính đến hết 31/12/2023 Chi nhánh có 19 KHDN đang vay vốn tại Chi nhánh trong khi nguồn khách hàng doanh nghiệp tiềm năng trên địa bàn còn khá phong phú. Cơ cấu cho vay chƣa hợp lý, Chi nhánh tập trung cho vay ngắn hạn là chủ yếu, cho vay trung dài hạn chỉ chiếm khoảng trên 30% tổng dƣ nợ; chỉ tập trung cho vay khách hàng cá nhân mà chƣa phát triển cho vay khách hàng doanh nghiệp.

Đồng thời, Chi nhánh vẫn chƣa khai thác hết đƣợc lợi thế về mạng lƣới hoạt động của mình. Chi nhánh chủ yếu khách hàng vay vốn tại PGD Trung tâm huyện Xuân Trƣờng (trên 38,27% tổng dƣ nợ) và PGD Xuân Kiên (trên 33,83% tổng dƣ nợ). Còn dƣ nợ tín dụng tại PGD Hành Thiện chỉ chiếm khoảng dƣới 11% tổng dƣ nợ, tại PGD Xuân Đài chiếm khoảng dƣới 18% tổng dƣ nợ.