Đồ án tốt nghiệp: Nghiên cứu và thiết kế Mạch sạc cho máy X-quang

Tổng quan về mạch sạc máy X-quang: Nguyên lý hoạt động, cấu tạo chi tiết và ứng dụng thực tế trong y khoa. Tài liệu tham khảo hữu ích.

Chuyên ngành

Kỹ Thuật Y Sinh

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Đồ Án Tốt Nghiệp

2022

71
0
0

Phí lưu trữ

30 Point

Tóm tắt

I. Cấu Tạo Mạch Sạc Máy X Quang

Mạch sạc máy X-quang là hệ thống điện tử phức tạp được thiết kế để cung cấp điện năng ổn định cho các thiết bị X-quang trong lĩnh vực y tế. Cấu tạo của mạch sạc bao gồm nhiều thành phần chính hoạt động theo nguyên lý điện từ và xử lý năng lượng. Các thành phần này được tích hợp để đảm bảo hiệu suất cao và an toàn trong quá trình vận hành. Nguồn điện AC đầu vào được chuyển đổi thông qua các linh kiện bán dẫn hiện đại. Mạch sạc máy X-quang cần đảm bảo các tiêu chuẩn y khoa kỳ lạ để bảo vệ cả thiết bị lẫn bệnh nhân. Hệ thống này giúp tiết kiệm chi phí hoạt động cho các cơ sở y tế và bệnh viện, đồng thời tránh các sự cố kỹ thuật có thể xảy ra.

1.1. Các Thành Phần Chính của Mạch

Mạch sạc máy X-quang bao gồm các thành phần quan trọng như: biến áp, bộ chỉnh lưu, tụ điện lọc, và bộ điều khiển điện áp. Biến áp đóng vai trò cung cấp và điều chỉnh điện áp phù hợp từ nguồn chính. Bộ chỉnh lưu chuyển đổi dòng điện xoay chiều thành dòng điện một chiều. Tụ điện lọc giúp ổn định điện áp đầu ra và giảm sóng xung. Bộ điều khiển sử dụng công nghệ xử lý tín hiệu kỹ thuật số để giám sát và điều chỉnh hoạt động của toàn bộ mạch.

1.2. Linh Kiện Bán Dẫn và Linh Kiện Điều Khiển

Các linh kiện bán dẫn như transistor, diode Schottky, và IGBT (Insulated Gate Bipolar Transistor) được sử dụng rộng rãi trong mạch sạc máy X-quang hiện đại. Những linh kiện này cải thiện hiệu suất chuyển đổi năng lượng lên tới 90% trở lên. Bộ điều khiển vi xử lý được lập trình để tối ưu hóa hiệu suất hoạt động và bảo vệ hệ thống khỏi quá tải. Các cảm biến nhiệt độ và dòng điện được tích hợp để giám sát liên tục trạng thái của mạch.

II. Nguyên Lý Hoạt Động Mạch Sạc Máy X Quang

Nguyên lý hoạt động của mạch sạc máy X-quang dựa trên quá trình chuyển đổi và điều khiển năng lượng điện. Đầu tiên, điện AC từ lưới điện công cộng được biến áp giảm áp để phù hợp với yêu cầu của máy X-quang. Sau đó, dòng điện xoay chiều được chỉnh lưu thành dòng điện một chiều qua các diode. Quá trình này quan trọng vì máy X-quang cần nguồn điện ổn định và liên tục để tạo ra tia X với cường độ đúng. Bộ lọc điện loại bỏ các thành phần tần số cao không mong muốn. Cuối cùng, bộ điều khiển tự động điều chỉnh điện áp đầu ra để duy trì ở mức định mức, bảo vệ thiết bị X-quang khỏi biến động điện áp.

2.1. Quá Trình Chỉnh Lưu và Lọc Điện

Quá trình chỉnh lưu là bước chuyển đổi quan trọng trong mạch sạc. Các diode chỉnh lưu cho phép dòng điện chỉ chạy theo một hướng, tạo thành dòng điện một chiều không ổn định (có sóng xung). Bộ lọc LC sau đó loại bỏ những sóng xung này, tạo ra dòng điện một chiều trơn mượt và ổn định. Điều này cực kỳ quan trọng vì những biến động điện áp nhỏ có thể ảnh hưởng đến chất lượng ảnh X-quang và đặc tính kỹ thuật của máy.

2.2. Hệ Thống Điều Khiển Tự Động Điện Áp

Hệ thống điều khiển tự động sử dụng công nghệ phản hồi để duy trì điện áp ổn định. Cảm biến đo điện áp và dòng điện thực tế, so sánh với giá trị đặt trước. Nếu có sai lệch, bộ điều khiển sẽ tự động điều chỉnh công suất đầu ra. Công nghệ PWM (Pulse Width Modulation) được áp dụng để tối ưu hóa hiệu suất và giảm sinh nhiệt. Hệ thống bảo vệ quá dòng tích hợp ngăn chặn tổn hại thiết bị khi xảy ra sự cố.

III. Ứng Dụng Thực Tiễn Mạch Sạc Máy X Quang

Mạch sạc máy X-quang có ứng dụng rộng rãi trong các bệnh viện, phòng khám, và trung tâm y tế trên toàn quốc. Thiết bị này cung cấp năng lượng ổn định và đáng tin cậy cho các máy X-quang chụp kinh doanh, chụp răng, và chụp kỹ thuật số. Ứng dụng chính bao gồm chẩn đoán bệnh xương, khớp, và phổi. Mạch sạc giúp tiết kiệm chi phí điện vì hiệu suất cao lên tới 90%. Nó cũng giảm thiểu sự cố kỹ thuật do biến động điện áp, kéo dài tuổi thọ thiết bị X-quang. Cải thiện chất lượng ảnh nhờ nguồn điện ổn định, giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác hơn.

3.1. Ứng Dụng trong Các Cơ Sở Y Tế

Các bệnh viện và phòng khám sử dụng mạch sạc máy X-quang để cải thiện hiệu suất hoạt động và đảm bảo chất lượng dịch vụ y tế. Máy X-quang chụp kỹ thuật số hiện đại yêu cầu nguồn điện có độ ổn định cao. Mạch sạc giảm thời gian chờgiảm lỗi thiết bị trong quá trình khám bệnh. Nó cũng tiết kiệm chi phí bảo trì vì giảm tải cho hệ thống điện chính của cơ sở.

3.2. Lợi Ích Kinh Tế và Kỹ Thuật

Lợi ích kinh tế chính là giảm chi phí điện hàng tháng nhờ hiệu suất cao. Bảo vệ thiết bị X-quang giúp tránh những chi phí sửa chữa đắt đỏ. Tăng tuổi thọ thiết bị do hoạt động ổn định. Về mặt kỹ thuật, mạch sạc cải thiện chất lượng ảnh chẩn đoángiảm liều X-quang cần thiết cho bệnh nhân. Đảm bảo tuân thủ tiêu chuẩn y khoa quốc tế trong cung cấp điện năng cho thiết bị y tế nhạy cảm.

IV. Phát Triển và Xu Hướng Tương Lai

Mạch sạc máy X-quang đang trải qua quá trình hiện đại hóa và cải tiến để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của ngành y tế. Xu hướng tương lai tập trung vào tăng hiệu suất năng lượng lên trên 95%, giảm kích thước và trọng lượng thiết bị. Công nghệ AI và machine learning được tích hợp để dự báo và phòng chống sự cố trước khi xảy ra. Mạch sạc thế hệ mới sẽ có khả năng tự học và tối ưu hóa theo điều kiện điện lưới thực tế. Kết nối IoT cho phép giám sát từ xa tình trạng hoạt động. Tính bền vững được nhấn mạnh qua việc sử dụng vật liệu thân thiện môi trườngthiết kế tiết kiệm năng lượng.

4.1. Công Nghệ Tiên Tiến trong Mạch Sạc

Công nghệ bán dẫn SiC (Silicon Carbide) đang thay thế silicon truyền thống để tăng hiệu suấtgiảm tổn hao nhiệt. GaN (Gallium Nitride) cho phép chuyển mạch tần số cao hơn, làm nhỏ gọn thiết bị. Công nghệ Power Factor Correction (PFC) được áp dụng để cải thiện hệ số công suất. Hệ thống kiểm soát kỹ thuật số ngày càng phức tạp, cho phép điều khiển tốt hơn các thông số điện.

4.2. Hướng Phát Triển Bền Vững

Tiết kiệm năng lượng là ưu tiên hàng đầu trong thiết kế mạch sạc máy X-quang tương lai. Tái chế linh kiện điện tử được khuyến khích để bảo vệ môi trường. Công nghệ năng lượng sạch được tích hợp để giảm phát thải carbon. Hệ thống theo dõi tiêu thụ năng lượng giúp các cơ sở y tế quản lý chi phí hiệu quả. Tiêu chuẩn quốc tế ngày càng nâng cao yêu cầu về hiệu suất và an toàn môi trường.

28/12/2025

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP MẠCH SẠC MÁY X-QUANG Ngành: KỸ THUẬT Y SINH Giảng viên hướng dẫn : TS.LƯU GIA THIỆN Sinh viên thực hiện: MSSV: Lớp: LÊ KẾ HUY 1811730050 18DYSA1 TRẦN DUY MINH 1811250446 18DYSA1 TRẦN HỮU THỊNH 1811730092 18DYSA1 TP. Hồ Chí Minh, tháng 8 năm 2022 1 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP MẠCH SẠC MÁY X-QUANG Ngành: KỸ THUẬT Y SINH Giảng viên hướng dẫn : TS.LƯU GIA THIỆN Sinh viên thực hiện: MSSV: Lớp: LÊ KẾ HUY 1811730050 18DYSA1 TRẦN DUY MINH 1811250446 18DYSA1 TRẦN HỮU THỊNH 1811730092 18DYSA1 TP.

Hồ Chí Minh, 2022 2 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng đề tài mạch sạc máy X-quang được tiến hành một cách minh bạch, công khai. Mọi thứ được dựa trên sự cố gắng cũng như sự nỗ lực của bản thân cùng với sự giúp đỡ không nhỏ từ đơn vị công ty TNHH đầu tư thương mại dịch vụ kỹ thuật Tâm Việt. Các số liệu và kết quả nghiên cứu được đưa ra trong đồ án là trung thực và không sao chép hay sử dụng kết quả của bất kỳ đề tài nghiên cứu nào tương tự. Nếu như phát hiện rằng có sự sao chép kết quả nghiên cứu đề những đề tài khác bản thân tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm.

Hồ Chí Minh, ngày. năm 2022 (kí tên và ghi rõ họ tên) 3 LỜI CẢM ƠN Trên thực tế không có sự thành công nào mà không gắn liền với những sự hỗ trợ, giúp đỡ dù ít hay nhiều, dù trực tiếp hay gián tiếp của người khác. Trong suốt thời gian từ khi bắt đầu học tập ở giảng đường đại học đến nay, chúng em đã nhận được rất nhiều sự quan tâm, giúp đỡ của quý thầy cô, gia đình và bạn bè.Với lòng biết ơn sâu sắc nhất, chúng em xin gửi đến quý thầy cô ở Khoa viện kỹ thuật – Trường Đại Học Công Nghệ đã cùng với tri thức và tâm huyết của mình để truyền đạt vốn kiến thức quý báu cho chúng em trong suốt thời gian học tập tại trường. Và đặc biệt, trong học kỳ này khoa đã tổ chức cho chúng em được tiếp cận với môn học mà theo em là rất hữu ích đối với sinh viên ngành kỹ thuật y sinh cũng như tất cả các sinh viên thuộc các chuyên ngành khoa kỹ thuật khác.

Chúng em xin chân thành cảm ơn thầy/cô ở trường đã tận tâm hướng dẫn chúng em qua từng buổi học trên lớp cũng như những buổi nói chuyện, thảo luận về lĩnh vực sáng tạo trong nghiên cứu khoa học. Nếu không có những lời hướng dẫn, dạy bảo của thầy/cô thì em nghĩ bài thu hoạch này của em rất khó có thể hoàn thiện được. Một lần nữa, em xin chân thành cảm ơn thầy/cô. Đồ án tốt nghiệp được thực hiện trong khoảng thời gian gần 7 tuần.

Bước đầu đi vào thực tế, tìm hiểu về lĩnh vực sáng tạo trong nghiên cứu đồ án, kiến thức của chúng em còn hạn chế và còn nhiều bỡ ngỡ. Do vậy, không tránh khỏi những thiếu sót trong cách hiểu, lỗi trình bày. Chúng em rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của quý thầy cô và Ban lãnh đạo, các anh chị trong công ty để báo cáo tốt nghiệp đạt được kết quả tốt hơn. Em cũng xin bày tỏ lòng biết ơn đến ban lãnh đạo của Trường Đại học Công Nghệ Thành Phố Hồ Chí Minh và các Khoa Phòng ban chức năng đã trực tiếp và gián tiếp giúp đỡ em trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu đề tài này! 4 Tóm tắt Với thời đại khoa học kỹ thuật phát triển đã góp phần to lớn đối với việc giải quyết các nhu cầu của con người về vấn đề sức khỏe làm cho cuộc sống con người phát triển tốt hơn.

Đặc biệt là với vấn đề về xương, máy X-quang đã giúp ích rất nhiều cho nền y tế Việt Nam hiện nay, nhưng không thể phủ nhận có nhiều thiếu sót khi vận hành một trong những vấn đề đó là nguồn điện. Nên mạch sạc máy X-quang dùng để cung cấp nguồn điện hỗ trợ cho máy X-quang hoạt động theo chuẩn y khoa, giảm và tiết kiệm chi phí hoạt động cho bệnh viện và các trung tâm y tế, tránh các vấn đề về trục trặc của máy X-quang khi đang khám bệnh cho bệnh nhân. 5 Abstract With the development of science and technology, it has contributed greatly to solving human needs for health, making people's lives better. Especially with bone and joint problems, X-ray machines have been a great help to Vietnam's healthcare today, but it cannot be denied that the machine still has many inadequacies when operating, one of which is the power source.

Therefore, the X-ray machine charging circuit is used to provide power to support the X-ray machine to operate according to medical standards, reducing and saving operating costs for hospitals and medical centers, avoiding X-ray machine malfunctions when examining patients. 6 BM01/QT05/ĐT-KT VIỆN KỸ THUẬT HUTECH PHIẾU ĐĂNG KÝ ĐỀ TÀI ĐỒ ÁN/KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Hệ: Chính quy (CQ, LT, B2, VLVH) 1. Họ và tên sinh viên/ nhóm sinh viên đăng ký đề tài (sĩ số trong nhóm 3): 1) Trần Duy Minh MSSV: 1811250446 Lớp: 18DYSA1 Điện thoại: 0358226979 Email: tranduyminh6979@gmail.com 2) Lê Kế Huy MSSV: 1811730050 Lớp: 18DYSA1 Điện thoại: 0344132605 Email: leokayhuy@gmail.com 3) Trần Hữu Thịnh MSSV: 1811730092 Lớp: 18DYSA1 Điện thoại: 0372233380 Email: thinh11382@gmail.com Ngành : Kỹ thuật Chuyên ngành : Kỹ thuật y sinh 2. Tên đề tài đăng ký: Mạch sạc máy X-quang Sinh viên đã hiểu rõ yêu cầu của đề tài và cam kết thực hiện đề tài theo tiến độ và hoàn thành đúng thời hạn.

HCM, ngày … tháng … năm 2022 Giảng viên hướng dẫn Sinh viên đăng ký (Ký và ghi rõ họ tên) (Ký và ghi rõ họ tên) 7 MÃ ĐỀ TÀI: 12 Viện Kỹ thuật Hutech PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ THỰC HIỆN ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP (Mỗi sinh viên một phiếu, GVHD ghi rõ tên đề tài và nhiệm vụ của từng sinh viên. GVHD chuyển cho SV để nộp về VP Viện. Sinh viên thực hiện đề tài Họ tên : Trần Duy Minh MSSV:1811250446 Lớp:18DYSA1 Điện thoại : 0358226979 Email :tranduyminh6979@gmail.com Ngành: Kỹ thuật y sinh 2. Tên đề tài: Mạch sạc máy X-quang 3.

Nhiệm vụ thực hiện đề tài: Phụ trách việc thiết kế và mua linh kiện TP. HCM, ngày … tháng … năm 20… Sinh viên thực hiện Giảng viên hướng dẫn (Ký và ghi rõ họ tên) (Ký và ghi rõ họ tên) 8 MÃ ĐỀ TÀI: 12 Viện Kỹ thuật Hutech PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ THỰC HIỆN ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP (Mỗi sinh viên một phiếu, GVHD ghi rõ tên đề tài và nhiệm vụ của từng sinh viên. GVHD chuyển cho SV để nộp về VP Viện. Sinh viên thực hiện đề tài Họ tên : Lê Kế Huy MSSV:1811730050 Lớp:18DYSA1 Điệnthoại::0344132605 Email: leokayhuy@gmail.com Ngành: Kỹ thuật y sinh 2.

Tên đề tài: Mạch sạc máy X-quang 3. Nhiệm vụ thực hiện đề tài: Phụ trách việc làm mạch TP. HCM, ngày … tháng … năm 20… Sinh viên thực hiện Giảng viên hướng dẫn (Ký và ghi rõ họ tên) (Ký và ghi rõ họ tên) 9 MÃ ĐỀ TÀI: 12 Viện Kỹ thuật Hutech PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ THỰC HIỆN ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP (Mỗi sinh viên một phiếu, GVHD ghi rõ tên đề tài và nhiệm vụ của từng sinh viên. GVHD chuyển cho SV để nộp về VP Viện.

Sinh viên thực hiện đề tài Họ tên : Trần Hữu Thịnh MSSV:1811730092 Lớp:18DYSA1 Điệnthoại:0372233380 Email: thinh11382@gmail.com Ngành: Kỹ thuật y sinh 2. Tên đề tài: Mạch sạc máy X-quang 3. Nhiệm vụ thực hiện đề tài: Phụ trách việc làm code TP. HCM, ngày … tháng … năm 20… Sinh viên thực hiện Giảng viên hướng dẫn (Ký và ghi rõ họ tên) (Ký và ghi rõ họ tên) 10 MỤC LỤC 2.

Tên đề tài: Mạch sạc máy X-quang. Tên đề tài: Mạch sạc máy X-quang. Tên đề tài: Mạch sạc máy X-quang. MỤC ĐÍCH VÀ Ý NGHĨA CỦA ĐỀ TÀI .1 MỤC ĐÍCH CỦA ĐỀ TÀI .2 GIỚI THIỆU MÁY X-QUANG .1 GIỚI THIỆU MÁY X-QUANG .2 MÁY X-QUANG DI ĐỘNG.3 KHỐI THU NHẬN/HIỂN THỊ HÌNH ẢNH.

17 : TỔNG QUAN VỀ MẠCH SẠC MÁY .5 TỤ HÓA 450V 470uF .8 SLC-05VDC-SL-C .11 TỤ HÓA 1000uF/25V.12 Diode MUR3060PT 30A 600V .16 CẦU CHỈNH LƯU .19 CÁC AN TOÀN VỀ ĐIỆN .20 PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU KHIỂN.21 PHẦN MỀM VÀ CÔNG CỤ TÍNH TOÁN. 40 : PHƯƠNG PHÁP GIẢI QUYẾT .1 BẢN VẼ TỔNG THỂ CỦA HỆ THỐNG .1 MÔ TẢ CHỨC NĂNG CỦA TỪNG HỆ THỐNG .2 NGUYỆN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA MẠCH SẠC MÁY X- QUANG .3 NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG .4 MẠCH SẠC MÁY X-QUANG .5 THÔNG SỐ KỸ THUẬT CỦA MẠCH SẠC MÁY X- QUANG .6 LƯU ĐỒ GIẢI THUẬT CỦA MẠCH SẠC .7 MẠCH MÔ PHỎNG CỦA MẠCH SẠC. 50 12 MỤC LỤC HÌNH ẢNH Hình 1:Máy X-quang. 15 Hình 2:Máy X-quang di động.

16 Hình 3:Tấm DR TECH. 17 Hình 4:Chức năng của tấm DR. 18 Hình 5:Linh kiện RJH605F5 161517. 19 Hình 6:IC 74HC595.

20 Hình 7:Linh kiện E-TEN1122. 22 Hình 8:Mạch nguyên lý E-TEN1122. 22 Hình 9:Tụ 103J 603V. 23 Hình 10:Tụ hóa 450V 470uF.

24 Hình 11:Linh kiện l7805CD2T. 25 Hình 12:Led 7 đoạn. 26 Hình 13:RELAY. 27 Hình 14:Sơ đồ nguyên lý relay.

28 Hình 15:Cuộn cảm. 29 Hình 16:Trở dán. 30 Hình 17:Tụ hóa. 31 Hình 18:Mạch sơ đồ nguyên lý MUR3060PT.

32 Hình 19:Diode MUR3060PT. 32 Hình 20:Tụ 104-C0805. 33 Hình 21:IC STM32. 34 Hình 22:Transistor C2383.

35 Hình 23:Cầu Chỉnh Lưu. 36 Hình 24:Transistor PNP. 37 Hình 25:Mạch nguyên lý IC IR2101. 38 13 Hình 26:IC IR2101.

38 Hình 27:Chíp STM32. 39 Hình 28:Phần mềm lập trình. 40 Hình 29:Phần mềm thiết kế. 40 Hình 30:Bản vẻ nguyên lý mạch sạc máy X-quang.

41 Hình 31:Bản vẻ nguyên lý đầu vào. 42 Hình 32:Bản vẻ nguyên lý nguồn. 43 Hình 33:Bản vẻ nguyên lý nguồn transfomer. 43 Hình 34:Bản vẻ nguyên lý IC STM32.

44 Hình 35:Sơ đồ khối. 45 Hình 36:Mạch sạc máy X-quang. 46 Hình 37:Lưu đồ giải thuật. 47 Hình 38:Mạch mô phỏng (mặt trước).

48 Hình 39:Mạch mô phỏng (mặt sau). MỤC ĐÍCH VÀ Ý NGHĨA CỦA ĐỀ TÀI 1.1 MỤC ĐÍCH CỦA ĐỀ TÀI Dùng để cung cấp nguồn điện hỗ trợ cho máy X-quang hoạt động theo chuẩn y khoa, giảm và tiết kiệm chi phí hoạt động cho bệnh viện và các trung tâm y tế, tránh các vấn đề về trụ đặt của máy X-quang khi đang khám bệnh cho nhân.2 GIỚI THIỆU MÁY X-QUANG 1.1 GIỚI THIỆU MÁY X-QUANG Máy chụp X quang là một thiết bị được sử dụng phổ biến trong chẩn đoán hình ảnh, phương pháp tạo ảnh là sử dụng tia X (tia roentgen) để xây dựng và tái tạo lại hình ảnh về cấu trúc bên trong cơ thể. Những hình ảnh này cung cấp thông tin có giá trị trong việc chẩn đoán và điều trị bệnh.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ