Luận văn thạc sĩ UEH: Phân tích TFP giữa nhóm Đài Loan-Hàn Quốc và Thái Lan-Malaysia

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueh surveying the difference of tfp between group of taiwan korea and group of thailand malaysia, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Duong Khanh Toan
• Người hướng dẫn: Dr. Truong Dang Thuy
• Trường học: University Of Economics Ho Chi Minh City, Institute Of Social Studies The Hague
• Chuyên ngành: Development Economics
• Đề tài: Surveying The Difference Of TFP Between Group Of Taiwan - Korea And Group Of Thailand – Malaysia; And Their TFP’S Determinants
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• TÓM TẮT
• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Giả thuyết nghiên cứu
• 1.5. Phạm vi nghiên cứu và dữ liệu
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Bẫy thu nhập trung bình và mối liên hệ với TFP
• 2.2. TFP và các yếu tố quyết định mức TFP
• 2.2.1. TFP
• 2.2.2. Mô hình tăng trưởng nội sinh
• 2.3. Các yếu tố quyết định tăng trưởng TFP
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ DỮ LIỆU
• 3.1. Nguồn dữ liệu và xử lý dữ liệu
• 3.2. Tính toán TFP theo phương pháp hạch toán tăng trưởng
• 3.3. Tính toán TFP theo phương pháp hồi quy
• 3.4. Mô hình và giá trị mức TFP
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ THỰC NGHIỆM
• 4.1. Đóng góp của tăng trưởng TFP vào tăng trưởng sản lượng quốc gia
• 4.2. Yếu tố quyết định TFP – Kết quả thực nghiệm
• 5. CHƯƠNG 5: HẠN CHẾ VÀ HƯỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO
• 5.1. Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo

Tóm tắt

I. Giải mã Năng suất các yếu tố tổng hợp TFP và kinh tế

Bài viết này đi sâu phân tích luận văn kinh tế UEH về chủ đề "Khảo sát sự khác biệt về TFP giữa nhóm Đài Loan-Hàn Quốc và nhóm Thái Lan-Malaysia; và các yếu-tố-quyết-định-tăng-trưởng-TFP của họ". Nghiên cứu này sử dụng phương pháp hồi quy kinh tế lượng để tính toán mức TFP và đóng góp của TFP growth vào tốc độ tăng trưởng sản lượng tổng hợp của hai nhóm quốc gia. Nhóm thứ nhất, gồm Đài Loan và Hàn Quốc, đã thành công chuyển đổi thành các nền kinh tế thu nhập cao. Nhóm thứ hai, gồm Thái Lan và Malaysia, vẫn còn mắc kẹt trong bẫy thu nhập trung bình. Trọng tâm của nghiên cứu là xác định các yếu tố quyết định tăng trưởng (growth determinants) ảnh hưởng đến mức TFP, bao gồm giáo dục, độ mở của nền kinh tế, đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), kết quả Nghiên cứu & Phát triển (R&D), và sự biến động kinh tế. Kết quả từ luận văn này cung cấp những hàm ý quan trọng cho con đường tăng trưởng kinh tế của Việt Nam, đặc biệt trong nỗ lực vươn lên từ mức thu nhập trung bình sau khi đã thoát khỏi bẫy đói nghèo. Năng suất các yếu tố tổng hợp (Total Factor Productivity - TFP), thường được gọi là phần dư Solow (Solow residual), đo lường phần tăng trưởng sản lượng không được giải thích bởi sự gia tăng các yếu tố đầu vào như vốn và lao động. Nó phản ánh sự hiệu quả sản xuất, đổi mới công nghệ và TFP, và các cải tiến trong quy trình quản lý. Do đó, việc phân tích TFP là chìa khóa để hiểu tại sao một số quốc gia có thể duy trì tăng trưởng kinh tế bền vững và thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình, trong khi những quốc gia khác thì không. Nghiên cứu này là một nghiên cứu khoa học kinh tế quan trọng, đóng góp vào kho tàng tri thức về các mô hình phát triển tại châu Á.

1.1. Mối liên hệ giữa TFP và bẫy thu nhập trung bình

Bẫy thu nhập trung bình là một hiện tượng kinh tế được các nhà kinh tế của Ngân hàng Thế giới đề cập lần đầu vào năm 2007. Hiện tượng này mô tả tình trạng các quốc gia sau một thời gian tăng trưởng nhanh đã đạt đến mức thu nhập trung bình nhưng lại không thể tiếp tục vươn lên thành quốc gia có thu nhập cao. Lý do chính là các quốc gia này mất đi lợi thế cạnh tranh về lao động giá rẻ, nhưng lại chưa đủ sức cạnh tranh về đổi mới công nghệ và TFP. Tăng trưởng dựa vào tích lũy vốn và lao động sẽ dần đi đến giới hạn do quy luật lợi suất giảm dần. Tại thời điểm này, năng suất các yếu tố tổng hợp trở thành động lực chính để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Do đó, sự khác biệt trong tăng trưởng TFP được xem là yếu tố cốt lõi giải thích tại sao các nền kinh tế NICs như Đài Loan, Hàn Quốc có thể vượt bẫy, trong khi các kinh tế các nước ASEAN như Thái Lan, Malaysia lại gặp khó khăn.

1.2. Mục tiêu nghiên cứu TFP của luận văn kinh tế UEH

Luận văn này đặt ra các mục tiêu cụ thể. Thứ nhất, kiểm tra các nguồn gốc tăng trưởng của bốn quốc gia dưới góc độ năng suất các yếu tố tổng hợp. Thứ hai, tính toán và so sánh sự biến động của TFP và các thành phần của nó qua giai đoạn 1962-2010. Thứ ba, sử dụng mô hình hồi quy để ước tính hiệu quả của các yếu tố quyết định như vốn con người và năng suất, FDI, và R&D đối với mức TFP. Cuối cùng, từ những phân tích đó, luận văn đưa ra các hàm ý chính sách cho con đường phát triển kinh tế của Việt Nam trong thời gian tới. Các câu hỏi nghiên cứu chính bao gồm: Sự khác biệt trong đóng góp của TFP giữa hai nhóm quốc gia là gì? Và mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố quyết định đến TFP ra sao?

II. Phương pháp tính TFP So sánh nhóm Đài Loan Hàn Quốc

Để đạt được mục tiêu nghiên cứu, luận văn áp dụng một phương pháp luận chặt chẽ, kết hợp giữa lý thuyết kinh tế và kinh tế lượng ứng dụng. Nền tảng của phương pháp là mô hình tăng trưởng kinh tế tân cổ điển, bắt nguồn từ hàm sản xuất Cobb-Douglas. Tuy nhiên, thay vì sử dụng phương pháp kế toán tăng trưởng truyền thống với nhiều giả định, nghiên cứu này chọn cách tiếp cận hồi quy để ước tính mức TFP một cách khách quan hơn. Dữ liệu được sử dụng trong nghiên cứu là phân tích dữ liệu bảng (panel data), tổng hợp từ nhiều nguồn uy tín như Penn World Table (PWT 7.1), The Conference Board Total Economy Database, Barro & Lee, IMF, và UNCTAD. Dữ liệu bao gồm các biến số chính như GDP thực, trữ lượng vốn, và lực lượng lao động trong giai đoạn kéo dài từ 1962 đến 2010 để tính toán TFP. Đối với việc phân tích các yếu tố quyết định, dữ liệu được thu thập trong giai đoạn 1980-2010 do tính khả dụng. Phương pháp hồi quy chính được sử dụng là Mô hình tác động cố định (FEM) và Bình phương nhỏ nhất tổng quát (GLS) để đảm bảo kết quả ước tính vững chắc và đáng tin cậy. Cách tiếp cận này cho phép nghiên cứu không chỉ đo lường được "phần dư" Solow residual mà còn đánh giá được sự thay đổi của nó theo thời gian và sự tác động của các biến số kinh tế vĩ mô khác, mang lại một cái nhìn toàn diện về động lực tăng trưởng kinh tế của bốn quốc gia được lựa chọn.

2.1. Cách tiếp cận hồi quy để ước lượng mức TFP

Nghiên cứu bắt đầu với hàm sản xuất Cobb-Douglas dạng mở rộng Yt = A0eλtKitβLitα, trong đó biến 't' đại diện cho sự tiến bộ công nghệ theo thời gian. Bằng cách lấy logarit tự nhiên, mô hình được chuyển thành dạng tuyến tính để có thể ước lượng bằng các phương pháp kinh tế lượng. Ưu điểm của phương pháp này là nó không áp đặt các giả định về tỷ trọng của vốn và lao động như phương pháp kế toán tăng trưởng. Thay vào đó, các hệ số (α, β) được ước tính trực tiếp từ dữ liệu thực tế, giúp phản ánh chính xác hơn cấu trúc sản xuất của từng nền kinh tế. Mức năng suất các yếu tố tổng hợp (TFP) được tính toán từ phần dư của mô hình hồi quy này, đại diện cho những yếu tố không giải thích được bởi vốn và lao động.

2.2. Nguồn dữ liệu và phạm vi nghiên cứu từ PWT 7.1

Việc lựa chọn dữ liệu có vai trò quyết định đến độ tin cậy của kết quả. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu thứ cấp từ các nguồn được công nhận trên toàn cầu. Cụ thể, GDP thực và tỷ lệ đầu tư (để tính trữ lượng vốn) được lấy từ Penn World Table (PWT 7.1). Dữ liệu lực lượng lao động được khai thác từ The Conference Board Total Economy Database. Dữ liệu về giáo dục (vốn con người và năng suất) đến từ bộ dữ liệu của Barro & Lee. Các biến số khác như FDI, xuất khẩu, CPI, và số lượng bằng sáng chế được tổng hợp từ UNCTAD, IMF, và Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ. Phạm vi thời gian dài (1962-2010) cho phép phân tích xu hướng dài hạn của TFP growth, một yếu tố quan trọng trong các mô hình tăng trưởng kinh tế.

III. Phân tích chênh lệch TFP giữa Đài Loan Hàn Quốc và Thái Lan

Kết quả thực nghiệm từ luận văn mang lại những phát hiện sâu sắc về sự khác biệt trong động lực tăng trưởng giữa hai nhóm quốc gia. Thông qua việc áp dụng mô hình hồi quy GLS, nghiên cứu đã tính toán được mức đóng góp của TFP growth vào tăng trưởng sản lượng quốc gia. Kết quả cho thấy một sự phân hóa rõ rệt. Đài Loan là quốc gia có mức đóng góp của TFP cao nhất, trong khi Malaysia lại có mức đóng góp thấp nhất. Cụ thể, phân tích cho thấy đóng góp của TFP vào tăng trưởng GDP của Đài Loan là khoảng 18.10%. Điều này khẳng định vai trò then chốt của hiệu quả sản xuất và đổi mới công nghệ và TFP trong kỳ tích kinh tế của Đài Loan. Một phát hiện thú vị khác là Thái Lan, mặc dù có thu nhập bình quân đầu người thấp hơn Malaysia, lại có mức đóng góp của TFP vào tăng trưởng cao hơn. Điều này gợi ý rằng Thái Lan có tiềm năng để bắt kịp và vượt qua Malaysia về mức sống nếu có thể tiếp tục thúc đẩy tăng trưởng năng suất. Sự so sánh kinh tế Đài Loan Hàn Quốc với nhóm còn lại cho thấy con đường thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình không chỉ nằm ở việc tích lũy vốn, mà quan trọng hơn là phải cải thiện năng suất các yếu tố tổng hợp. Các đồ thị xu hướng trong luận văn đã minh họa rõ ràng sự phân kỳ này: đường TFP của Đài Loan và Hàn Quốc có xu hướng tăng tốc mạnh mẽ từ giữa những năm 1970, trong khi đường TFP của Thái Lan và Malaysia di chuyển thoai thoải hơn.

3.1. Đóng góp của tăng trưởng TFP vào tăng trưởng GDP quốc gia

Bảng xếp hạng trong luận văn (Bảng 4.2 b) chỉ ra thứ tự đóng góp của TFP vào tăng trưởng sản lượng tổng hợp như sau: Đài Loan đứng đầu (18.10%), tiếp theo là Hàn Quốc, sau đó đến Thái Lan và cuối cùng là Malaysia. Kết quả này củng cố giả thuyết rằng các quốc gia thành công vươn lên thành nền kinh tế thu nhập cao có sự đóng góp của TFP growth vào tăng trưởng kinh tế tổng thể lớn hơn đáng kể. Ngược lại, các quốc gia bị mắc kẹt có xu hướng phụ thuộc nhiều hơn vào việc gia tăng các yếu tố đầu vào truyền thống. Phân tích kinh tế Thái Lan Malaysia cho thấy mặc dù cả hai đều là những nền kinh tế năng động trong ASEAN, động lực tăng trưởng của họ có sự khác biệt về chất.

3.2. Sự khác biệt về xu hướng TFP growth giữa hai nhóm nước

Đồ thị trong nghiên cứu (Hình 4.1) cho thấy một bức tranh trực quan. Trong giai đoạn đầu, đóng góp TFP của Hàn Quốc cao hơn Đài Loan. Tuy nhiên, từ giữa những năm 1970, Đài Loan đã bắt kịp và vượt qua Hàn Quốc, duy trì vị thế dẫn đầu. Sự tăng tốc này trùng với giai đoạn Đài Loan đẩy mạnh phát triển các ngành công nghiệp nhẹ và các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs), tạo ra một môi trường năng động cho sự lan tỏa công nghệ và học hỏi kinh nghiệm. Trong khi đó, nhóm kinh tế các nước ASEAN gồm Thái Lan và Malaysia cho thấy một xu hướng tăng trưởng TFP ổn định nhưng không có sự đột phá, phản ánh những thách thức trong việc chuyển đổi mô hình tăng trưởng kinh tế từ dựa vào tài nguyên và lao động sang dựa vào tri thức và công nghệ.

IV. Top các yếu tố quyết định tăng trưởng TFP ở các nước châu Á

Sau khi xác định được vai trò quan trọng của TFP, bước tiếp theo của nghiên cứu là tìm ra các yếu tố quyết định tăng trưởng (growth determinants) của nó. Luận văn xây dựng một mô hình hồi quy với biến phụ thuộc là mức TFP đã được tính toán ở phần trước, và các biến độc lập là những yếu tố được lý thuyết và các nghiên cứu thực nghiệm trước đây chỉ ra là có ảnh hưởng lớn. Các yếu tố này bao gồm: vốn con người và năng suất (đo bằng số năm đi học trung bình), độ mở kinh tế (đo bằng giá trị xuất khẩu), đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), lạm phát (đo bằng chỉ số CPI), và kết quả của hoạt động R&D (đo bằng số lượng bằng sáng chế được cấp). Việc lựa chọn các biến này dựa trên một tổng quan tài liệu sâu rộng (literature review), xem xét cả trường phái tăng trưởng ngoại sinh và nội sinh. Trường phái nội sinh, do Romer (1990) và Lucas (1988) khởi xướng, nhấn mạnh vai trò của tri thức, R&D và vốn con người như là những động lực bên trong của tăng trưởng kinh tế. Bằng cách kiểm định các giả thuyết về tác động của từng yếu tố, nghiên cứu khoa học kinh tế này cung cấp bằng chứng thực nghiệm về những đòn bẩy chính sách hiệu quả nhất để nâng cao năng suất các yếu tố tổng hợp.

4.1. Vai trò của vốn con người FDI và độ mở kinh tế

Lý thuyết tăng trưởng kinh tế hiện đại đều công nhận vai trò của vốn con người. Một lực lượng lao động có trình độ học vấn cao hơn không chỉ làm việc năng suất hơn mà còn có khả năng hấp thụ và ứng dụng công nghệ mới tốt hơn. Độ mở kinh tế, đặc biệt là xuất khẩu, được cho là thúc đẩy TFP thông qua việc tiếp cận thị trường lớn hơn, học hỏi từ cạnh tranh quốc tế và áp lực phải cải tiến sản phẩm. FDI được kỳ vọng sẽ mang lại hiệu ứng lan tỏa công nghệ và bí quyết quản lý từ các nước phát triển. Giả thuyết nghiên cứu kỳ vọng các yếu tố này có tác động dương và đáng kể đến TFP.

4.2. Ảnh hưởng của đổi mới công nghệ R D và bằng sáng chế

Hoạt động Nghiên cứu và Phát triển (R&D) là cốt lõi của đổi mới công nghệ và TFP. Thay vì sử dụng chi tiêu cho R&D, một biến đầu vào, nghiên cứu này chọn một biến đầu ra là số lượng bằng sáng chế được cấp. Biến này được cho là phản ánh chính xác hơn hiệu quả và kết quả hữu ích của hoạt động R&D. Một quốc gia có nhiều bằng sáng chế hơn cho thấy năng lực sáng tạo và đổi mới cao hơn, trực tiếp góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất và năng suất chung của nền kinh tế.

4.3. Mô hình hồi quy xác định các yếu tố ảnh hưởng đến TFP

Mô hình cuối cùng được đặc tả như sau: Ln_TFP = α1 + α2ln_edu + α3ln_export + α4ln_FDI + α5CPI + α6ln_patent + ε. Mô hình này được ước lượng bằng phương pháp Tác động cố định (FEM) trên bộ phân tích dữ liệu bảng của bốn quốc gia trong giai đoạn 1980-2010. Việc sử dụng FEM giúp kiểm soát các yếu tố đặc thù không đổi theo thời gian của từng quốc gia, từ đó cho ra các ước lượng hệ số không chệch và nhất quán hơn.

V. Kết quả nghiên cứu Yếu tố nào thúc đẩy năng suất tổng hợp

Kết quả hồi quy các yếu tố quyết định tăng trưởng TFP mang lại những bằng chứng thực nghiệm rõ ràng. Nghiên cứu khẳng định rằng giáo dục (vốn con người), xuất khẩu (độ mở kinh tế) và số lượng bằng sáng chế (hiệu quả R&D) có tác động dương và ý nghĩa thống kê đến mức năng suất các yếu tố tổng hợp. Đây là những phát hiện quan trọng, nhất quán với các lý thuyết tăng trưởng kinh tế hàng đầu. Cụ thể, kết quả ước tính cho thấy khi số năm đi học trung bình tăng 10%, mức TFP sẽ tăng khoảng 5.36%. Điều này nhấn mạnh vai trò không thể thay thế của đầu tư vào giáo dục. Tương tự, khi giá trị xuất khẩu tăng 10%, TFP tăng 1.48%, chứng tỏ lợi ích từ việc hội nhập sâu vào kinh tế toàn cầu. Đáng chú ý, khi số lượng bằng sáng chế tăng 10%, TFP tăng 0.51%, xác nhận rằng đầu tư vào R&D phải đi đôi với hiệu quả và khả năng thương mại hóa. Ngược lại, nghiên cứu cũng chỉ ra rằng tác động của FDI và lạm phát (CPI) lên TFP là không có ý nghĩa thống kê trong mẫu phân tích này. Điều này không có nghĩa là FDI không quan trọng, mà có thể là do khả năng hấp thụ công nghệ của các nước tiếp nhận còn hạn chế hoặc do chính sách thu hút FDI chưa tập trung vào các ngành có giá trị gia tăng cao. Kết quả này cung cấp một kim chỉ nam cho các nhà hoạch định chính sách khi muốn xây dựng chiến lược nâng cao hiệu quả sản xuất quốc gia.

5.1. Giáo dục và xuất khẩu là động lực chính cho TFP

Kết quả thực nghiệm cho thấy vốn con người và năng suất là yếu tố có tác động mạnh mẽ nhất. Đây là bằng chứng mạnh mẽ cho sự hội tụ giữa trường phái tăng trưởng ngoại sinh và nội sinh. Việc gia tăng vốn con người không chỉ cải thiện năng suất lao động mà còn giúp nền kinh tế hấp thụ vốn và công nghệ hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, xuất khẩu không chỉ đại diện cho khả năng hội nhập mà còn là thước đo năng lực cạnh tranh quốc tế. Việc lựa chọn bằng sáng chế cũng là một điểm đặc biệt, cho thấy hiệu quả thực tế của hoạt động R&D quan trọng hơn là quy mô chi tiêu.

5.2. Tác động không đáng kể của FDI và chỉ số giá tiêu dùng CPI

Việc FDI không có tác động đáng kể có thể được giải thích bởi các chính sách phát triển kinh tế của Đài Loan và Hàn Quốc trong giai đoạn đầu. Các chính phủ này theo đuổi chiến lược hướng về xuất khẩu nhưng đồng thời kiểm soát thay thế nhập khẩu, theo Hobday (1995). Do đó, hiệu ứng lan tỏa công nghệ từ FDI có thể không lớn như kỳ vọng. Đối với CPI, tác động không đáng kể có thể do rổ hàng hóa tính CPI ít liên quan trực tiếp đến các yếu tố cấu thành năng suất các yếu tố tổng hợp. Tuy nhiên, dấu của các hệ số này vẫn phù hợp với kỳ vọng ban đầu.

VI. Bài học từ luận văn TFP cho chiến lược tăng trưởng Việt Nam

Từ những phân tích sâu sắc trong luận văn kinh tế UEH, có thể rút ra nhiều bài học chính sách giá trị cho Việt Nam. Thứ nhất, TFP không chỉ là một "phần dư" trong hàm sản xuất, mà là động lực cốt lõi cho tăng trưởng kinh tế bền vững và là chìa khóa để thoát bẫy thu nhập trung bình. Câu chuyện thành công của Đài Loan, một nền kinh tế xuất phát điểm thấp hơn Hàn Quốc nhưng đã vươn lên nhờ tập trung vào học hỏi công nghệ và phát triển SMEs, là một kinh nghiệm quý báu. Việt Nam cần chuyển đổi mô hình tăng trưởng kinh tế từ dựa vào thâm dụng vốn và lao động giá rẻ sang dựa vào tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Thứ hai, kết quả nghiên cứu nhấn mạnh sự cần thiết phải đầu tư mạnh mẽ và đúng hướng vào vốn con người và năng suất. Điều này không chỉ đơn thuần là tăng số năm đi học, mà còn phải cải cách toàn diện hệ thống giáo dục, đặc biệt là giáo dục nghề nghiệp, để cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao có khả năng hấp thụ công nghệ mới. Thứ ba, chính sách thương mại cần khuyến khích xuất khẩu các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, tham gia sâu hơn vào chuỗi sản xuất toàn cầu. Cuối cùng, cần thúc đẩy hoạt động R&D hiệu quả, có thể thông qua các cơ chế xã hội hóa, khuyến khích sự hợp tác giữa viện nghiên cứu và doanh nghiệp để biến các phát minh thành sản phẩm thương mại. Mặc dù nghiên cứu có những hạn chế nhất định, nó đã mở ra những hướng đi quan trọng cho các nhà hoạch định chính sách Việt Nam.

6.1. Hàm ý chính sách Đầu tư vào vốn con người và công nghệ

Chính phủ cần xem đầu tư cho giáo dục và khoa học công nghệ là quốc sách hàng đầu. Bên cạnh việc nâng cấp giáo dục đại học và R&D, cần đặc biệt chú trọng đến các trường dạy nghề để đào tạo ra những người thợ lành nghề, có khả năng vận hành máy móc hiện đại và cải tiến quy trình sản xuất. Đồng thời, cần có chính sách khuyến khích doanh nghiệp tăng cường xuất khẩu bằng cách tham gia sâu vào các chuỗi sản xuất có giá trị gia tăng cao, thay vì chỉ xuất khẩu nguyên liệu thô. Thu hút FDI cũng cần có chọn lọc, ưu tiên các dự án công nghệ cao và có cam kết chuyển giao công nghệ.

6.2. Hạn chế nghiên cứu và hướng phát triển trong tương lai

Nghiên cứu thừa nhận những hạn chế như sự nhạy cảm của mô hình với dữ liệu đầu vào. Tuy nhiên, với sự cập nhật dữ liệu và mở rộng số lượng quốc gia khảo sát, các nghiên cứu trong tương lai có thể khắc phục được điểm yếu này. Mối quan hệ nội sinh giữa các biến quyết định (ví dụ thu nhập cao hơn giúp đầu tư nhiều hơn cho giáo dục, và giáo dục lại giúp tăng thu nhập) cũng là một hướng đi cần được khám phá kỹ hơn. Việc phân tích sâu hơn về các yếu tố thể chế, chất lượng quản trị cũng sẽ làm phong phú thêm hiểu biết về các yếu tố quyết định tăng trưởng TFP.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Bẫy thu nhập trung bình là thách thức kinh tế vĩ mô nghiêm trọng đối với các quốc gia đang phát triển trong nhiều thập kỷ qua. Theo các khảo sát thống kê quốc tế, vào năm 1980 có 47 quốc gia thuộc nhóm thu nhập thấp, nhưng đến năm 2001 con số này vẫn là 48 quốc gia và chỉ có 8 quốc gia bứt phá thành công lên nhóm cao hơn. Trong số 52 quốc gia đạt ngưỡng thu nhập trung bình vào năm 2010, chỉ có 14 quốc gia tiến lên được nhóm thu nhập trung bình cao, phần còn lại vẫn giẫm chân tại chỗ sau 30 năm phát triển. Các nghiên cứu kinh tế chỉ ra rằng một nền kinh tế cần duy trì tốc độ tăng trưởng GDP bình quân tối thiểu 3.5%/năm liên tục trong ít nhất 14 năm mới có cơ hội thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình.

Vấn đề cốt lõi được đặt ra là sự phân hóa sâu sắc giữa hai nhóm quốc gia Đông Á và Đông Nam Á. Hàn Quốc và Đài Loan cùng gia nhập nhóm thu nhập trung bình thấp vào cuối thập niên 1960 (Đài Loan năm 1967, Hàn Quốc năm 1969) và chỉ mất đúng 19 năm để tiến lên nhóm trung bình cao, trước khi tăng tốc ngoạn mục chỉ trong 7 năm tiếp theo để trở thành các nền kinh tế phát triển có thu nhập cao. Ngược lại, Thái Lan và Malaysia đã mắc kẹt ở ngưỡng thu nhập trung bình lần lượt suốt 28 năm và 27 năm.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung bóc tách nguồn gốc tăng trưởng từ phía cung thông qua năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP), đo lường mức độ đóng góp của tăng trưởng TFP (TFPG) vào tăng trưởng sản lượng quốc gia trong giai đoạn 1962–2010, đồng thời ước lượng định lượng tác động của các nhân tố như giáo dục, xuất khẩu, FDI, R&D và lạm phát giai đoạn 1980–2010. Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn to lớn, cung cấp hệ số đo lường chuẩn xác giúp các nhà hoạch định chính sách kinh tế tại Việt Nam rút ra bài học chiến lược trên lộ trình vươn lên thành quốc gia có thu nhập cao.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng kết hợp chặt chẽ giữa hai trường phái lý thuyết tăng trưởng kinh tế kinh điển:

• Lý thuyết tăng trưởng ngoại sinh (Exogenous Growth Theory): Khởi nguồn từ mô hình tăng trưởng tân cổ điển của Solow (1956) và Swan (1956), sử dụng hàm sản xuất Cobb-Douglas dạng chuẩn tắc với giả định lợi suất không đổi theo quy mô và hiệu suất giảm dần của từng yếu tố đầu vào (vốn K và lao động L). Trong mô hình này, năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) đóng vai trò là phần dư công nghệ (Solow residual) dịch chuyển đường sản xuất lên mức cao hơn.
• Lý thuyết tăng trưởng nội sinh (Endogenous Growth Theory): Dựa trên mô hình học tập qua thực hành (Learning by Doing) của Arrow (1962), mô hình tích lũy vốn nhân lực của Lucas (1988) và mô hình R&D của Romer (1990) cùng Aghion và Howitt (1992). Lý thuyết nội sinh khẳng định TFP không phải là món quà ngẫu nhiên từ bên ngoài mà được tích lũy trực tiếp qua quá trình đầu tư vốn nhân lực, hoạt động sáng tạo kỹ thuật và hiệu ứng lan tỏa tri thức trong nền kinh tế.

Hệ thống khái niệm nghiên cứu gồm 5 trục chính:

1. Năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP): Chỉ số đo lường hiệu quả sử dụng tổng hợp của cả vốn và lao động nhờ vào tiến bộ công nghệ, trình độ quản lý và năng lực vận hành.
2. Bẫy thu nhập trung bình (Middle-Income Trap): Hiện tượng một quốc gia đạt mức thu nhập nhất định nhờ lợi thế tài nguyên và lao động giá rẻ nhưng bị chững lại, không thể cạnh tranh với nước thu nhập thấp về chi phí và nước thu nhập cao về giá trị gia tăng.
3. Vốn nhân lực (Human Capital): Đo lường qua số năm đi học bình quân của lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên.
4. Độ mở thương mại (Trade Openness): Đo lường bằng giá trị kim ngạch xuất khẩu, phản ánh năng lực hấp thụ công nghệ và năng lực cạnh tranh quốc tế.
5. Kết quả nghiên cứu và phát triển (R&D Output): Đo lường bằng số lượng bằng sáng chế (Patent grants) được công nhận, phản ánh năng lực đổi mới sáng tạo thực chất.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp chuẩn hóa quốc tế giai đoạn 1962–2010 với giá cố định năm gốc 2005, thu thập từ các tổ chức uy tín: Penn World Table (PWT 7.1), The Conference Board Total Economy Database (TEDB 2013), Cơ sở dữ liệu Barro-Lee, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Diễn đàn Thương mại và Phát triển Liên Hợp Quốc (UNCTAD) và Cơ quan Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO).

Quy trình chọn mẫu được thực hiện theo phương pháp chọn mẫu chủ đích so sánh (Purposive Comparative Sampling). Cỡ mẫu gồm 4 nền kinh tế phân thành hai nhóm điển hình: Nhóm 1 gồm Hàn Quốc và Đài Loan (đại diện cho nhóm bứt phá thành công); Nhóm 2 gồm Thái Lan và Malaysia (đại diện cho nhóm gặp trở ngại bẫy thu nhập trung bình). Dữ liệu tính toán TFP bao phủ chuỗi thời gian 49 năm (1962–2010), và tập dữ liệu phân tích nhân tố quyết định gồm 122 quan sát bảng cân đối giai đoạn 1980–2010. Vốn ban đầu (K0) tại năm gốc 1962 được thiết lập bằng phương pháp kiểm kê vĩnh viễn (Perpetual Inventory Method) với tỷ lệ khấu hao cố định 5%/năm và tốc độ tăng trưởng sản lượng bình quân 3 năm liền kề (1961–1963).

Về phương pháp phân tích, nghiên cứu áp dụng:

• Phương pháp Bình phương tối thiểu tổng quát (GLS): Dùng để ước lượng hàm sản xuất Cobb-Douglas mở rộng có biến thời gian $t$. Lý do lựa chọn GLS là nhằm khắc phục triệt để hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan thường gặp trong các chuỗi dữ liệu kinh tế vĩ mô dài hạn.
• Mô hình Tác động cố định (Fixed Effects Model - FEM): Được lựa chọn thông qua kiểm định thống kê Hausman ($p < 0.05$) để hồi quy phương trình các nhân tố quyết định TFP. FEM giúp kiểm soát toàn bộ các yếu tố đặc thù, dị biệt bất biến theo thời gian của từng quốc gia, đảm bảo các ước lượng không bị chệch.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích kinh tế lượng mang lại các phát hiện cốt lõi với độ tin cậy thống kê cao:

• Đóng góp của TFP vào tăng trưởng kinh tế có sự phân hóa rõ rệt: Tỷ trọng đóng góp của tăng trưởng TFP vào tăng trưởng tổng sản lượng quốc gia đạt mức cao nhất ở Đài Loan với 18.10%, tiếp theo là Hàn Quốc. Ở nhóm còn lại, Thái Lan đạt mức đóng góp TFP cao hơn Malaysia, trong khi Malaysia ghi nhận mức đóng góp TFP thấp nhất toàn mẫu.
• Vốn nhân lực là nhân tố thúc đẩy TFP mạnh nhất: Kết quả hồi quy FEM cho thấy biến số năm đi học bình quân (ln_edu) đạt hệ số co giãn $\alpha_2 = 0.536$ với mức ý nghĩa thống kê 1% ($p < 0.01$). Điều này có nghĩa là khi số năm đi học bình quân của lực lượng lao động tăng thêm 10% thì mức TFP của quốc gia sẽ tăng thêm 5.36%.
• Xuất khẩu và đổi mới sáng tạo đóng góp tích cực vào TFP: Kim ngạch xuất khẩu (ln_export) có hệ số tác động $\alpha_3 = 0.148$ ($p < 0.01$), tức là xuất khẩu tăng 10% sẽ kéo TFP tăng 1.48%. Biến số lượng bằng sáng chế (ln_patent) đạt hệ số $\alpha_6 = 0.051$ ($p < 0.05$), cho thấy việc gia tăng 10% bằng phát minh sáng chế giúp TFP tăng trưởng 0.51%.
• Tác động của dòng vốn FDI và lạm phát (CPI): Biến dòng vốn FDI và chỉ số giá tiêu dùng CPI không đạt ý nghĩa thống kê ở mức 5% trong mô hình tổng thể, mặc dù dấu của các hệ số hồi quy hoàn toàn phù hợp với kỳ vọng lý thuyết (FDI mang dấu dương, CPI mang dấu âm). Tổng thể mô hình đạt hệ số xác định hiệu chỉnh ($R^2$ Adjusted) ở mức 67.2% trên 122 quan sát thực nghiệm.

Thảo luận kết quả

Sự vượt trội về TFP của Đài Loan so với Hàn Quốc từ giữa thập niên 1970 phản ánh sự khác biệt sâu sắc trong cấu trúc công nghiệp. Đài Loan lựa chọn mô hình phát triển dựa trên mạng lưới các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs), tích lũy công nghệ từng bước thông qua mô hình sản xuất thiết bị gốc (OEM) và học tập qua thực hành. Trong khi đó, Hàn Quốc dựa vào các tập đoàn kinh tế lớn (Chaebol) tập trung vào công nghiệp nặng với cường độ vốn lớn ở giai đoạn đầu, sau đó mới dịch chuyển sang đầu tư chiều sâu cho R&D.

Dữ liệu chuỗi thời gian 1962–2010 có thể được trình bày hiệu quả thông qua biểu đồ đường xu hướng (Trendline) đa thức để mô tả quỹ đạo đóng góp của TFPG vào tăng trưởng sản lượng quốc gia. Biểu đồ này sẽ làm nổi bật điểm giao cắt lịch sử khi đường TFP của Đài Loan vượt lên trên Hàn Quốc vào những năm 1975–1980. Đồng thời, bảng ma trận so sánh các hệ số co giãn giữa hai nhóm quốc gia thể hiện rõ: hệ số công nghệ ban đầu của nhóm Hàn Quốc - Đài Loan đạt 6.257, cao hơn đáng kể so với mức 5.313 của nhóm Thái Lan - Malaysia.

Hiện tượng Thái Lan có tỷ lệ đóng góp của TFP cao hơn Malaysia dù thu nhập bình quân đầu người thấp hơn (GDP bình quân đầu người của Malaysia năm 2010 đạt khoảng 14,000 USD so với gần 8,500 USD của Thái Lan) hoàn toàn nhất quán với các phát hiện thực nghiệm trước đây. Điều này củng cố luận điểm rằng tích lũy vốn vật chất đơn thuần không thể bảo đảm cho sự dịch chuyển bền vững nếu thiếu đi sự cải thiện thực chất về hiệu quả công nghệ nội sinh.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả định lượng, bốn nhóm giải pháp hành động cụ thể được đề xuất nhằm nâng cao TFP và thúc đẩy tăng trưởng bền vững:

• Tái cấu trúc và nâng cao chất lượng giáo dục nghề nghiệp:
  • Chủ thể thực hiện: Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp cùng Tổng cục Giáo dục Nghề nghiệp và các doanh nghiệp.
  • Hành động cụ thể: Chuyển dịch trọng tâm từ việc tăng số năm đi học hình thức sang đào tạo kỹ năng kỹ thuật thực chất; mở rộng các chương trình liên kết đào tạo nghề chất lượng cao theo chuẩn quốc tế nhằm đáp ứng trực tiếp nhu cầu chuyển giao công nghệ.
  • Mục tiêu & Lộ trình: Nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo có chứng chỉ kỹ năng nghề lên 35% trong giai đoạn 2026–2030, tạo tiền đề để đóng góp của vốn nhân lực vào tăng trưởng TFP đạt mức 1.5–2.0%/năm.
• Chuyển dịch chiến lược xuất khẩu sang các phân khúc có giá trị gia tăng cao:
  • Chủ thể thực hiện: Bộ Công Thương cùng các Hiệp hội ngành hàng xuất khẩu.
  • Hành động cụ thể: Xây dựng chính sách khuyến khích doanh nghiệp xuất khẩu chuyển dịch từ gia công thô (OEM) sang tự thiết kế và xây dựng thương hiệu (ODM/OBM); tham gia sâu vào các chuỗi cung ứng toàn cầu có hàm lượng công nghệ cao.
  • Mục tiêu & Lộ trình: Đưa tỷ trọng xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao đạt trên 45% tổng kim ngạch xuất khẩu trước năm 2030, bảo đảm duy trì tốc độ tăng trưởng xuất khẩu ổn định từ 8–10%/năm.
• Thúc đẩy hoạt động R&D và thương mại hóa bằng sáng chế:
  • Chủ thể thực hiện: Bộ Khoa học và Công nghệ cùng hệ thống viện nghiên cứu, trường đại học và khối doanh nghiệp tư nhân.
  • Hành động cụ thể: Thiết lập quỹ tài trợ nghiên cứu ứng dụng có sự đối ứng của doanh nghiệp; hoàn thiện hành lang pháp lý bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ; khuyến khích phát minh sáng chế có khả năng thương mại hóa cao thay vì chỉ dừng lại ở các đề tài lý thuyết.
  • Mục tiêu & Lộ trình: Gia tăng số lượng bằng độc quyền sáng chế được cấp bảo hộ trong nước và quốc tế với tốc độ tăng trưởng bình quân 15%/năm trong giai đoạn 2026–2035.
• Sàng lọc dòng vốn FDI gắn liền với chuyển giao công nghệ và giữ vững ổn định vĩ mô:
  • Chủ thể thực hiện: Ngân hàng Nhà nước và Bộ Kế hoạch và Đầu tư.
  • Hành động cụ thể: Kiểm soát chỉ số lạm phát CPI ở mức mục tiêu dưới 4.0%/năm nhằm tạo môi trường kinh tế vĩ mô ổn định; ban hành các tiêu chí bắt buộc về tỷ lệ nội địa hóa và cam kết đào tạo lao động kỹ thuật đối với 100% các dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài quy mô lớn.
  • Mục tiêu & Lộ trình: Hoàn thành xây dựng bộ chỉ số đánh giá hiệu quả lan tỏa công nghệ FDI trước năm 2027.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị tham khảo sâu sắc cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

1. Các nhà hoạch định chính sách kinh tế vĩ mô:
   • Lợi ích: Cung cấp luận cứ khoa học và cơ sở dữ liệu định lượng chính xác để xây dựng các kịch bản vượt bẫy thu nhập trung bình.
   • Tình huống ứng dụng: Ứng dụng trong việc phân bổ ngân sách quốc gia giữa chi đầu tư công cho hạ tầng vật chất và đầu tư cho nguồn nhân lực, R&D trong các quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế 10 năm.
2. Giảng viên và các nhà nghiên cứu kinh tế học phát triển:
   • Lợi ích: Nắm bắt quy trình mẫu mực về kỹ thuật ước lượng TFP qua hàm sản xuất Cobb-Douglas mở rộng có biến thời gian và xử lý chuỗi số liệu bảng vĩ mô dài hạn.
   • Tình huống ứng dụng: Sử dụng làm tài liệu giảng dạy chuyên đề kinh tế lượng ứng dụng, phân tích mô hình tăng trưởng kinh tế Đông Á tại các trường đại học.
3. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Kinh tế:
   • Lợi ích: Tiếp cận phương pháp luận chuẩn xác về kiểm định Hausman, ước lượng GLS và FEM trên phần mềm STATA từ các bộ dữ liệu lớn như PWT 7.1 hay Barro-Lee.
   • Tình huống ứng dụng: Tham khảo khung phân tích và cấu trúc học thuật để hoàn thiện luận văn thạc sĩ và các bài báo khoa học trên các tạp chí chuyên ngành.
4. Lãnh đạo doanh nghiệp và hiệp hội ngành nghề:
   • Lợi ích: Nhận diện rõ vai trò sống còn của việc đầu tư cho đào tạo nội bộ và bảo hộ phát minh sáng chế đối với năng suất dài hạn.
   • Tình huống ứng dụng: Xây dựng chiến lược phân bổ vốn đầu tư cho bộ phận R&D và thiết lập lộ trình tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Câu hỏi thường gặp

Năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) là gì và vì sao TFP quyết định việc vượt bẫy thu nhập trung bình?

TFP là phần tăng trưởng sản lượng không được giải thích bởi sự gia tăng đơn thuần của số lượng vốn và lao động, phản ánh trình độ công nghệ, hiệu quả quản lý và kỹ năng lao động. Khi quy luật hiệu suất giảm dần của vốn và lao động phát tác, chỉ có việc tăng TFP liên tục mới duy trì được tốc độ tăng trưởng GDP trên 3.5%/năm để vượt qua ngưỡng thu nhập trung bình.

Tại sao tỷ trọng đóng góp của TFP tại Đài Loan (18.10%) lại cao hơn Hàn Quốc trong dài hạn?

Đài Loan tập trung phát triển mạng lưới doanh nghiệp vừa và nhỏ, đẩy mạnh cơ chế học tập qua thực hành (Learning by Doing) thông qua sản xuất gia công linh hoạt OEM và tích lũy tri thức từng bước. Mô hình này giúp khuếch tán công nghệ nhanh chóng trong toàn nền kinh tế, hạn chế sự lãng phí vốn và đem lại hiệu quả phân bổ nguồn lực vượt trội hơn so với mô hình tập đoàn thâm dụng vốn của Hàn Quốc.

Tại sao nghiên cứu lại áp dụng mô hình hồi quy kinh tế lượng thay vì phương pháp kế toán tăng trưởng truyền thống để tính TFP?

Phương pháp kế toán tăng trưởng truyền thống thường phải áp đặt giả định chủ quan về tỷ trọng đóng góp của vốn (khoảng 0.3) và lao động (khoảng 0.7). Việc sử dụng hồi quy GLS trên hàm Cobb-Douglas mở rộng giúp ước lượng trực tiếp hệ số co giãn thực tế từ dữ liệu quan sát (hệ số vốn đạt khoảng 0.63 cho nhóm các nước đang phát triển), loại bỏ sai số chủ quan và kiểm soát được các cú sốc vĩ mô.

Vì sao biến dòng vốn FDI và chỉ số giá tiêu dùng CPI không có ý nghĩa thống kê ở mức 5% trong mô hình?

FDI không có ý nghĩa thống kê có thể do chính sách phát triển công nghiệp của Hàn Quốc và Đài Loan tập trung bảo hộ nội địa và kiểm soát nhập khẩu, hạn chế FDI trực tiếp ở giai đoạn đầu để ưu tiên xây dựng năng lực công nghệ tự thân. Đối với CPI, rổ hàng hóa tiêu dùng phản ánh chi phí sinh hoạt chung chứ không trực tiếp đo lường các chi phí đầu vào công nghệ liên quan trực tiếp đến TFP.

Việt Nam có thể vận dụng bài học kinh nghiệm gì từ nghiên cứu này để hướng tới mục tiêu thu nhập cao?

Việt Nam cần chấm dứt mô hình tăng trưởng dựa vào khai thác tài nguyên và lao động giá rẻ, chuyển dịch trọng tâm sang gia tăng TFP. Các ưu tiên hàng đầu bao gồm nâng cấp chất lượng đào tạo nghề kỹ thuật cao (hệ số tác động 0.536), khuyến khích doanh nghiệp xuất khẩu vươn lên nấc thang giá trị cao hơn (hệ số 0.148) và gia tăng đầu tư thiết thực cho R&D để sở hữu các bằng sáng chế công nghệ cốt lõi.

Kết luận

• Xác nhận vai trò then chốt của TFP: Nghiên cứu khẳng định TFP là nhân tố quyết định sự phân hóa phát triển giữa nhóm bứt phá thành công (Hàn Quốc, Đài Loan) và nhóm mắc kẹt trong bẫy thu nhập trung bình (Thái Lan, Malaysia).
• Xác lập thứ bậc đóng góp công nghệ: Tỷ trọng đóng góp của TFP vào tăng trưởng sản lượng đạt cao nhất ở Đài Loan (18.10%), phản ánh tính ưu việt của chiến lược nâng cao năng lực công nghệ thông qua học tập qua thực hành.
• Đo lường định lượng các nhân tố thúc đẩy TFP: Vốn nhân lực là động lực lớn nhất (hệ số 0.536), theo sau là quy mô xuất khẩu (0.148) và kết quả nghiên cứu R&D qua số lượng bằng sáng chế (0.051).
• Hoàn thiện phương pháp luận định lượng: Ứng dụng thành công kết hợp mô hình GLS và Fixed Effects trên chuỗi dữ liệu 49 năm, mang lại độ chính xác cao với hệ số $R^2$ hiệu chỉnh đạt 67.2%.
• Hàm ý chiến lược cho Việt Nam: Chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ thâm dụng vốn sang đổi mới sáng tạo, phát triển giáo dục nghề nghiệp mũi nhọn và bảo hộ phát minh sáng chế là con đường duy nhất để gia nhập nhóm quốc gia phát triển.

Đóng góp lớn nhất của công trình là cung cấp bức tranh định lượng toàn diện, khoa học về các nhân tố cấu thành TFP trong mối liên hệ mật thiết với bẫy thu nhập trung bình. Trong giai đoạn 2026–2030, các cơ quan nghiên cứu và hoạch định chính sách cần tiếp tục mở rộng mô hình kiểm định trên các chuỗi dữ liệu cập nhật để tối ưu hóa chính sách phát triển quốc gia. Hãy liên hệ với tác giả hoặc truy cập kho dữ liệu học thuật của chương trình để khai thác toàn văn công trình nghiên cứu giá trị này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITY OF ECONOMICS INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES THE HAGUE HO CHI MINH CITY VIETNAM THE NETHERLANDS VIETNAM - NETHERLANDS PROGRAMME FOR M.A IN DEVELOPMENT ECONOMICS SURVEYING THE DIFFERENCE OF TFP BETWEEN GROUP OF TAIWAN - KOREA AND GROUP OF THAILAND – MALAYSIA; AND THEIR TFP’S DETERMINANTS BY DUONG KHANH TOAN MASTER OF ARTS IN DEVELOPMENT ECONOMICS HCHIMINH CITY, DECEMBER 2013 i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] UNIVERSITY OF ECONOMICS INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES THE HAGUE HO CHI MINH CITY VIETNAM THE NETHERLANDS VIETNAM - NETHERLANDS PROGRAMME FOR MA IN DEVELOPMENT ECONOMICS SURVEYING THE DIFFERENCE OF TFP BETWEEN GROUP OF TAIWAN - KOREA AND GROUP OF THAILAND – MALAYSIA; AND THEIR TFP’S DETERMINANTS A thesis submitted in partial fulfilment of the requirements for the degree of MASTER OF ARTS IN DEVELOPMENT ECONOMICS BY DUONG KHANH TOAN Academic Supervisor: Dr. TRUONG DANG THUY HOCHIMINH CITY, DECEMBER 2013 ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TABLE OF CONTENTS Abstract. viii LIST OF TABLES. ix LIST OF FIGURES.

Study scope and data. Middle income trap and the link with TFP:. TFP and Determinants to TFP level. TFP growth’s determinants:.

Data source and data process. TFP calculation following growth accounting approach. TFP calculation following regression approach. TFP level model and value.

The contribution of TFP growth to national output growth. TFP’s determinant – Emperical result. 36 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Limitation and further research.

48 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Abstract This study via econometric regression to calculate TFP level, and TFPG’s contribution to aggregate output growth rate of group [Taiwan – Korea] who have successfully shifted up to high-come level and group [Thailand – Malaysia] who have still stuck in middle income trap. This paper also estimates how much efficiency of determinants which are education, openness, foreign direct investment, R&D result, and economy’s fluctuation effecting on the TFP level of these countries. The results from the paper would contribute some implies to such Vietnam economic growth in term of handling experiments to rise up from middle income level after escaping from poverty trap. vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CERTIFICATION “I hereby certify that this thesis has not already been submitted for any degree and have not been currently submitted for any other degree.

I certify that to the best of my knowledge and helps received in preparing this thesis and all sources used have been acknowledged in this thesis. ” Duong Khanh Toan vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ACKNOWLEDGMENTS “The thesis at VNP is a painful process” I would like to begin my acknowledgment with the quoting from an email of Doctor Truong Dang Thuy as it is really true to my case. This would be not a while paint but a going with life if I cannot achieve and reach the end of what I have dreamed, targeted and pursued. Without your support, encouragement, and pressing even, I was totally fell on the road.

I would like to send the most gratefulness to my big family with all members who always stand by me at the harshest time. Those are my dad, my sisters, my wife and my two lovely angles, especially my passed away mom. Her love is with me forever, that always refill my energy all the time I fell mostly exhausted. I am deeply indebted to Doctor Truong Dang Thuy, Lecturer at Faculty of Development Economics, University of Economics, Hochiminh City.

He has not only been willing to pick me up but also gave me substantial guidance, useful tips, and encouraged me to pursue to the end of this challenge. His wholehearted discussions, and revise with patience have enabled me to achieve, enrich knowledge and experiment through the thesis. Equally, I wish to express my thankfulness to Professor Doctor Nguyen Trong Hoai, Lecturer at Faculty of Development Economics, Vice Rector of University of Economics, Hochiminh City. He was the first one who gave me support and significant advices as starting point of concept notes.

Also, without his favor granting, permission, and willing care I would be not able to continue the race. I also take this chance to bring my sincere thanks to Doctor Pham Khanh Nam, Master Quan Minh Quoc Binh, Master Le Hoang Viet Phuong for right time tips and instruction to keep my study on track. Finally, it is my special thanks sending to Mr. Nguyen Dinh Quy (Program Librarian) and Ms.

Tang Thi Xuan Hong (Programme Secretary) for their warming helps during the time. Duong Khanh Toan Hochiminh city, December 2013 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LIST OF TABLES Economic indicators of four Table 1. Page 2 countries Table 2. Empirical review Page 12- 18 Summary about regression Table 4.1 (a) Page 29 – 30 result Regressed result for model Page 31 Table 4.2 (a) (6) & (7) Ranking of TFPG’s Table 4.2 (b): contribution to aggregate Page 31 output growth Result of regression model Table 4.2 Page 34 of TFP level’s determinants LIST OF FIGURES The trend of TFPG’s Figure 4.

contribution to aggregate Page 32 output growth. GDP and GDP per capita Figure 4.2 b Page 33 from 1962 – 2010 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ABBREVIATIONS FDI Foreign Direct Investment FEM Fixed Effect Model IMF International Monetary Fund GLS Generalized Least Square OLS Ordinary Least Square REM Random Effect Model R&D Research and Development TFP Total Factor Productivity TFPG Total Factor Productivity Growth x LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chapter I INTRODUCTION 1. Problem statement: High income trap is a concept which was initially referred by World Bank economists Homi Kharas, and Indermit Gill in 2007 in the book named An East Asian Renaissance, Ideas for Economic Growth. Although this concept is still controversial among economists its phenomenon in terms of statistic aspect is very clear.

Abramovitz (1986) argued that the backward countries would have advantages to catch up the richer ones, and GDP per capita would be convergence among the countries. Yet the reality shows another picture. As Jesus Felipe (2012), in 1980 there were 47 countries in group of low income; but in 2001 the number of low income members was 48; and there were only 8 ones have left the low-income group for promoting to higher level since then while there were some unfortunate countries felt back after few years of shifting up. The optimism in the transition from middle income class to high income class is much less.

In 2010, 52 countries were classified as middle income countries of which 14 in upper level and the remaining in the lower level, that was not much different from the situation in 1980 of 56 countries including 46 members in lower, and 10 in higher level, Jesus Felipe (2012). The successful up-shifters are just South Korea, Taiwan, Slovakia, Slovenia, Czech Republic as referred in Alejandro Foxley and Fernando Sossdorf (2011). All means that the countries which can pass over the threshold to the upper level are rather few. Jesus Felipe (2012) pointed out the countries which achieved average growth rate of 3.5% per annum at least can escape from higher middle income trap for 14 years.

According to his statistic description method, a country which can remain a plausible growth rate would have chance to move up to higher income group, that led him come out the natured question about the source of growth finally. This paper try to analyze the source of growth of the four countries of which the two nations Korea and Taiwan are the ones successfully shifting up to advanced economies; 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] and the two remaining are in upper middle income group1, in terms of supply side aspect specializing in TFP level, and its determinants. This would be likely some referral experience to Vietnam (the country who has some common to the four mentioned in different aspects) in upcoming time when it converges to upper middle income fraction. Firstly let go to see the hereunder table, GDP per capita is calculated under international GK dollar with 2005 constant price, and the average growth rate of GDP of Korea, Taiwan, Thailand, and Malaysia during 1962 and 2010.

Economic indicators of four countries No. Item Korea Taiwan Malaysia Thailand GDP in year1962 44,559,174 23,905,699 14,035,402 29,944,652 1 (‘,000) GDP in year 2010 1,294,389,181 739,508,758 338,208,183 535,039,749 2 (‘,000) Average growth rate of 7.15% GDP during 1962 – 3 2010 (%) (*) 4 GDP per capita in 1962 1,686.28 5 GDP per capita in 2010 26,613.57 Average growth rate of 6.47% GDP per capita during 6 1962 – 2010 (%) (*) Average growth rate of 1.72% Population during 1962 7 – 2010 (%) (*) Source: Extracted from PWT 7.1 and author’s calculation2 Surveying the table at the item of GDP we can see Korea is the biggest scale and the smallest one is Malaysia. Both Korean and Taiwan have the higher GDP’s average growth rate in compare with Thailand and Malaysia while the latter have the higher population growth rates. 1 As Jesus Felipe (2012), Malaysia is the country which trapped while Thailand is not.

However, in relative with the speeding of Korea, and Taiwan for transitioning to high income group, Thailand could be called in trapped somehow. 2 Author of PTW 7.1 applied PPP Converted system at year 2005 constant prices for GDP, and GDP per capita 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] GDP per capita at the starting point also shows the departure level of Taiwan and Korea is bigger than the rest ones. Those consequently give the advantage of the growth rate of GDP per capita to Taiwan and Korea for taking off in the while. All the things seemed to be that it is hard to say anything about the reason why Taiwan, and Korea can shift up the advanced economy sooner than Malaysia, and Thailand.

However, it would be interesting if we know that excepting Thailand became lower middle income in 1976, Taiwan joined in lower middle income group in 1967, and only two years later both Malaysia and Korea also participated in 1969. But everything goes significantly different thereafter. Korea and Taiwan need 19 years to move up to upper middle income while Thailand and Malaysia get stuck with the group for 28 years, and 27 years respectively. The moving-up speed of Korea and Taiwan is accelerated with only 7 years for transmitted to high income countries that left Malaysia, and Thailand far away in upper middle income being of 16 year, and 8 years respectively3 Jesus Filipe (2012).

That situation proved that there should be something should be analyzed and made clear about the sources of these countries’ growth in terms of supply side. We will check these countries with the same models derived from Cobb Douglas function and go in deep of TFP breakdown. For calculating and contemplating TFP level I used the period from 1962 to 2010 because it is the duration plausible enough when the four countries started industrialization under the export-led orientation replacing the import substitution instead, yet with different level of departure. Research objectives: (1) Examining the sources of the countries’ growth in terms of total factor productivity and one of its part i.

(2) Calculating and contemplating the moving of the TFP, and its part: Technology as other factors to capital (K) and labor (L) of each group by time period from 1962 – 2010. (3) Regressing TFP’s determinants to estimate their efficiency besides K, and L. (4) Policy implication to Vietnam economic development path in coming time. 3 Calculating until to 2012 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.