4 eee eee ee eee eae ae EE an] 4 BO GIAO DUC VA DAO TAO rl TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT EL E THANH PHO HO CHi MINH h : : E Ka E i NUD i 4 h | : CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CÁP TRƯỜNG h t ; fl H H rl h A E ¬" l =5 E h - NGHIEN CUU THI CONG MO HINH ; iG : HOP SO O TO TAI M/T PHUC VU CHO CONG TAC al 5 GIẢNG DẠY THỰC TẬP h a re dl dl ; : : : : h l MA SO: T2013 - 58 i i iy 5 5 DỤ AA fe SKC005672 rl h i : A a Tp. Hồ Chí Minh, 2013 lì ñ DỤ TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT. THÀNH PHÔ HÒ CHÍ MINH | BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO | | BAO CAO TONG KET DE TAI KH&CN CAP TRUONG NGHIÊN CỨU, THICONG MO HINH | HOP SO O TO TAI M’/T PHUC VU CHO CONG TAC GIANG DAY THUC TAP Mã số: T2013-58 Chú nhiệm đề tài: GVC.NGUYÊN VĂN TOÀN TP. HCM, Tháng 12/2013 DANH SÁCH NHỮNG THÀNH VIÊN THAM GIA NGHIÊN CƯU DE TAI 1.
Đặng Vũ Minh Đăng. Nguyễn Minh Lạc. ĐƠN VỊ PHÓI HỢP CHÍNH 1. Bộ môn khung gầm.
Xưởng đồng sơn MỤC LỤC Danh mục viết tắt I. Phan mo dau I. Nội dung nghiên cứu II. Khái quát về hộp số IV.
Thí ngiệm hộp số V. Thi công chế tạo mô hình VI. kết luận và đề nghị VII. Tài liệu tham khảo trang 3 trang 5 trang 7 trang 8 trang 45 trang 50 trang 51 trang 52 TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM THANH PHO HO CHi MINH Độc lập - Tự do - Hạnh phúc KHOA CƠ KHÍ ĐỘNG LỰC Tp.
HCM, ngày 20 tháng 11 năm 2013 THONG TIN KET QUẢ NGHIÊN CỨU 1. Thông tin chung: - Tên đề tài: Nghiên cứu, thi công mô hình hộp số ô tô tải M/T phục vụ cho công tác giảng dạy thực hành. - Mã số: T2013-58 - Chủ nhiệm: GVC. - Cơ quan chủ trì: Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh - Thời gian thực hiện: tháng 1/2013 đến tháng 12/2013 2.
Mục tiêu: — Tạo ra một mô hình với khung giá có 4 bánh xe đây và lắp một hộp số ô tô tải M/T dùng truyền và biến đổi momen từ động cơ đến bánh xe chủ động. — Lắp một mô tơ điện dẫn động hộp số thay cho động cơ đốt trong 3. Tính mới và sáng tạo: - _ Chế tạo được một mô hình mô phỏng hoạt động của hộp số M/T. Kết quả nghiên cứu: xây đựng được hoạt mô phỏng trên mô hình cắt bổ 5.
Sản phẫm: một mô hình hộp số M/T. Hiệu quả, phương thức chuyển giao kết quả nghiên cứu và khả năng áp dụng: mô hình được hoàn chỉnh có thê bán hoặc chuyên giao đề phục vụ công tác đào tạo trong các khoa bộ môn công nghệ ô tô có giảng dạy về hệ thống truyền động ô tô. Trưởng Đơn vị Chủ nhiệm đề tài (ý, họ và tên, đóng dấu) (, họ và tên) GVC.Nguyễn Văn Toàn Nghiên cứu cắt bổ các chỉ tiết thật trong hộp số với mục đích giúp người học, người dạy dé dang tiếp cận trong việc tìm hiệu về hộp số. ; Giúp nhà sản xuất thiết bị đồ dung dạy học làm cơ sở cho các sân phẩm sau này.
DAT VAN DE Hiện nay, trong công cuộc công nghiệp hóa hiện đại hóa, số lượng xe tải, xe đầu kéo được lắp ráp trong nước hoặc nhập về Việt Nam càng nhiều. Do đó nhu cầu sửa chữa và bảo đưỡng là rất lớn. Thực tế hiện nay lực lượng kỹ thuật viên có trình độ sửa chữa và sự qua tâm của giới thợ trẻ về hộp số là rất ít. Một số trường kỹ thuật còn gặp nhiều khó khăn trong việc đầu tư về giảng dạy về hộp số , đặc biệt là mô hình trợ huấn cụ học tập.
Vì vậy đề tài “Nghiên cứu, thi công mô hình hộp số ô tô tái M/T phục vụ cho công tác giảng dạy thực hành.” được chọn với mục đích: * Thể hiện được các chỉ tiết bên trong của hộp số để phục vụ công việc giảng dạy thực hành cho sinh viên chuyên ngành cơ khí động lực thuộc các hệ đào tạo, các bậc đại học, cao đẳng, các lớp chuyên đề ô tô. * Nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy và học tập vì người học có thê thấy được các chỉ tiết thực tế bên trong mô hình, kết hợp với tài liệu nghiên cứu có thể giúp người học dễ tiếp cận hơn. Đề tài: “Nghiên cứu, thi công mô hình hộp số ô tô tải M/T phục vụ cho công tác giảng dạy thực hành.” được thực hiện nhằm giúp cho người học có phương pháp tiếp cận nhanh va dé hiệu về kết cấu truyền động trong trong hộp số. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 2.1 Giới hạn của đề tài Giới hạn của đề tài là nghiên cứu kết cấu các cụm kiểu loại bánh răng truyền động trong hộp số để từ đó phân tích chọn lựa và thiết kế tạo ra một mô hình truyền động bằng bánh răng phục vụ công tác giảng dạy và học tập.
Giới thiệu tông quát chung về hộp số. % Những ưu, nhược điểm của hộp số: & Ưu điểm : Kết cầu chắc chắn, độ bền cao. *⁄ Có thê lắp them phần dẫn truyền công suất ra máy công tác. Bảo dưỡng sửa chữa đơn giản giá thành thấp.
s& Nhược điểm : Bên cạnh những ưu điểm thì hộp số cũng có một số nhược điểm như: đòi hỏi người lái phải thành thạo trong việc điều khiển. PHAN III KHAI QUAT VE HOP SO 3. KHAI QUAT - Hộp số ngang thường (hộp số dọc thường) là một bộ phận để tăng và giảm tốc độ của động cơ bằng bánh răng và biến đối nó thành mômen quay đề truyền đến các bánh xe dẫn động. - Hộp số thường của động cơ đặt đọc luôn luôn sử dụng trên xe với động cơ đặt trước và cầu sau chủ động.
Hộp số thường của động cơ đặt ngang được sử dụng trên xe với động cơ đặt trước và cầu trước chủ động. - Trên một số xe, hộp số thường của động cơ đặt ngang được sử dụng trên xe với động cơ đặt sau và cầu sau chủ động. VAI TRÒ CỦA HỘP SÓ - Nhằm thay đôi tỷ số truyền và mômen xoắn từ động cơ đến các bánh xe chủ động phù hợp với mômen cản luôn thay đổi và nhằm tận dụng tối đa công suất của động cơ. - Giúp cho xe thay đổi được chiều chuyên động.
- Dẫn động mômen xoắn ra ngoài cho các bộ phận đặc biệt đối với các xe chuyên dụng. - Để nối/ngắt công suất truyền từ động cơ bằng cách điều khiển cầẦn chuyển 36. - Đảm bảo cho xe dừng tại chỗ mà không cần tắt máy hoặc không cần tách ly hợp. - Để tăng mômen quay khi khởi hành và leo dốc.
~ Dẫn động các bánh xe đạt tốc độ cao khi lái xe ở tốc độ cao 3. PHAN LOAI Theo phương pháp thay đôi tỷ số truyền, hộp số được chia thành: Hộp số có cấp và hộp số vô cấp. Hộp số có cấp được chia theo: - Theo sơ đồ động học gồm có: + Loại có trục cố định (hộp số hai trục, hộp số ba trục. + Loại có trục không cố định (hộp số hành tỉnh một cấp, hai cấp.
“sồi - Theo dãy số truyền gồm có: + Một dãy tỷ số truyền (3 số, 4 số, 5 sỐ. + Hai dãy tỷ số truyền. - Theo phương pháp sang số gồm có: + Hộp số điều khiển bằng tay. + Hộp số tự động.
Hộp số vô cấp được chia theo: - Hộp số thủy lực (Hộp số thủy tĩnh, hộp số thủy động). - Hộp số điện. - Hộp số ma sát. YÊU CAU - Có dãy tỷ số truyền phù hợp nhằm nâng cao tính năng động lực học và tính năng kinh tê của ô tô.
- Phải có hiệu suất truyền lực cao. Không có tiếng ồn khi làm việc, sang số nhẹ nhàng, không sinh ra lực va đập ở các bánh răng khi gài số. - Phải có kết cấu gọn bền chắc, phải chịu được điều kiện làm việc khắc nghiệt, dễ điều khiển, dễ bảo dưỡng hoặc kiêm tra và sửa chữa khi có hư hỏng. CAC KY HIEU VA TY SO TRUYEN 3.
Cac ky hiéu <1> Loai duc chết: Bánh răng và trục được đúc đính với nhau, bánh răng quay theo trục và không di chuyên theo chiêu đọc trục. <2> Loại di chuyền được: Loại này cho phép bánh răng quay theo trục, đồng thời có thể dịch chuyển bánh răng theo chiều dọc trục. TT ——>S=—— 4L <3> Loại bánh răng trơn: Loại này cho phép bánh răng quay trơn trên trục nhưng trục không quay. <4> Bộ đồng tốc: T 3.
Tỷ số truyền - Tỷ số truyền. giữa bánh răng chủ động số 1 và bánh rang bi dong số 2, ký hiệu i la ty số giữa tốc độ bánh chủ động số 1 và bánh bị động số 2 và bằng tỷ số giỮa số răng bánh bị động và bánh chủ động. n _ Z, i= FR nạ Z, > 11 - J4 2 | = - Tỷ số truyền giảm: i>1 (Z;> Z¡). Trong hộp số tương ứng với các số 1,2,3.
- Tỷ số truyền tăng: ¡<1 (Zz< Z¡). Trong hộp số tương ứng với số 5. - Tỷ số truyền không đổi: i=1 (Zz= Z¡). Trong hộp số tương ứng với số 4.
- Các số thấp là các số 1,2,3. Các số cao là các số 4,5. Tỷ số truyền giảm tốc Hình 1: cấu tạo hộp số ngang 2 trục, 3 bộ đồng tốc, 5 số tiến - Tỷ số truyền giảm tốc được thẻ hiện như sau: Sá răng của bánh răng bị động i= _——— i $6 rang cia banh rang chd dong - Néu banh rang bi dong có 38 Tene va bánh răng chủ động có 12 răng chẳng hạn, thì tỷ số truyền giảm tốc của số 1 là 38/12 = 3,166. 10 - Khi trục sơ cấp truyền chuyển động quay và mômen quay cho trục thứ cấp, tốc độ quay sẽ giảm xuống và mômen quay sẽ tăng lên theo tỷ số truyền giảm tốc của các bánh răng này.
- Mômen trên trục thứ cấp = Mômen trên trục sơ cấp x Ty số truyền - Số vòng quay trên trục sơ cấp = Số vòng quay trên trục thứ cap x Tý số truyền - Điều này cho thấy rằng tỷ số truyền càng lớn thì mômen quay càng tăng, còn số vòng quay càng giảm. - Nghĩa là xe có thể chạy ở tốc độ càng cao khi tỷ số truyền càng nhỏ, mặc dủ lực truyền động giảm xuống.
