Luận án Lã Thị Thu: Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí DN thuốc lá Việt Nam

Nghiên cứu chuyên sâu về việc hoàn thiện kế toán quản trị chi phí trong các doanh nghiệp sản xuất thuốc lá thuộc Tổng Công ty Thuốc lá Việt Nam. Phân tích các

• Tác giả: Lã Thị Thu
• Người hướng dẫn: Trần Thị Hồng Mai
• Trường học: Học viện Tài chính
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí trong các doanh nghiệp sản xuất thuốc lá thuộc Tổng công ty Thuốc lá Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan kế toán quản trị chi phí ngành thuốc lá

Kế toán quản trị chi phí là công cụ cung cấp thông tin cho nhà quản lý. Nó phục vụ việc lập kế hoạch, kiểm soát và ra quyết định. Trong các doanh nghiệp sản xuất thuốc lá thuộc Tổng công ty Thuốc lá Việt Nam, công cụ này giữ vai trò cốt lõi. Ngành thuốc lá có đặc thù riêng. Nguyên liệu chính là lá thuốc lá sợi. Quy trình sản xuất qua nhiều công đoạn liên tục. Chi phí phát sinh lớn và phức tạp. Vì vậy việc nhận diện và phân loại chi phí trở nên thiết yếu. Tổng công ty Thuốc lá Việt Nam quản lý nhiều đơn vị thành viên. Mỗi đơn vị có đặc điểm tổ chức sản xuất khác nhau. Hệ thống kế toán quản trị chi phí cần thống nhất nhưng linh hoạt. Mục tiêu là kiểm soát giá thành sản phẩm. Đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực. Luận án tiếp cận vấn đề từ góc độ lý luận và thực tiễn. Nó kết hợp học thuyết hạn chế TOC vào phân tích chi phí. Cách tiếp cận này giúp xác định các ràng buộc cản trở mục tiêu doanh nghiệp. Từ đó đề xuất hướng hoàn thiện phù hợp đặc thù ngành.

1.1. Khái niệm và vai trò của kế toán quản trị chi phí

Kế toán quản trị chi phí là một bộ phận của kế toán quản trị. Nó tập trung vào thông tin chi phí phục vụ nội bộ doanh nghiệp. Thông tin này không bị ràng buộc bởi chuẩn mực kế toán tài chính. Nhà quản trị dùng nó để lập dự toán và kiểm soát thực hiện. Trong sản xuất thuốc lá, chi phí nguyên liệu chiếm tỷ trọng cao. Kiểm soát tốt khoản mục này quyết định khả năng cạnh tranh. Kế toán quản trị chi phí gắn liền với ba chức năng quản lý. Đó là lập kế hoạch, tổ chức thực hiện và kiểm tra đánh giá. Vai trò của nó ngày càng quan trọng trong môi trường cạnh tranh gay gắt.

1.2. Đặc điểm ngành sản xuất thuốc lá Việt Nam

Ngành thuốc lá Việt Nam chịu sự quản lý chặt chẽ của Nhà nước. Tổng công ty Thuốc lá Việt Nam là đơn vị chủ lực. Tổ chức sản xuất theo mô hình công ty mẹ và công ty con. Quy trình sản xuất khép kín từ sơ chế nguyên liệu đến đóng gói. Sản phẩm chịu thuế tiêu thụ đặc biệt cao. Điều này tạo áp lực lớn lên cơ cấu giá thành. Nguyên liệu lá thuốc lá phụ thuộc thời vụ và chất lượng vùng trồng. Chi phí sản xuất biến động theo mùa vụ nguyên liệu. Đặc điểm này đòi hỏi hệ thống kế toán chi phí linh hoạt và sát thực tế.

II. Phân tích thực trạng kế toán quản trị chi phí

Thực trạng kế toán quản trị chi phí trong các doanh nghiệp sản xuất thuốc lá còn nhiều hạn chế. Việc nhận diện chi phí chủ yếu phục vụ kế toán tài chính. Phân loại chi phí theo cách ứng xử chưa được chú trọng. Nhiều đơn vị chưa tách bạch biến phí và định phí rõ ràng. Điều này gây khó khăn cho phân tích điểm hòa vốn. Công tác lập dự toán chi phí còn mang tính hình thức. Định mức chi phí xây dựng dựa trên số liệu quá khứ. Nó chưa phản ánh kịp thời biến động giá nguyên liệu. Hệ thống thu thập thông tin chi phí thiếu chi tiết. Thông tin cung cấp cho nhà quản trị thường chậm trễ. Phân tích chi phí để ra quyết định còn yếu. Các báo cáo quản trị chưa định hướng tương lai. Nguyên nhân đến từ nhận thức và năng lực nhân sự. Hạ tầng công nghệ thông tin cũng chưa đồng bộ. Các ràng buộc nội tại làm giảm hiệu quả quản lý chi phí. Những vấn đề này cản trở mục tiêu tối ưu giá thành. Cần một đánh giá toàn diện để tìm hướng khắc phục.

2.1. Hạn chế trong nhận diện và phân loại chi phí

Các doanh nghiệp phân loại chi phí chủ yếu theo nội dung kinh tế. Cách phân loại này phục vụ lập báo cáo tài chính. Nó ít hỗ trợ cho quản trị nội bộ. Phân loại theo mức độ hoạt động gần như bị bỏ qua. Biến phí và định phí không được tách bạch. Hệ quả là khó tính toán số dư đảm phí. Phân tích mối quan hệ chi phí khối lượng lợi nhuận bị hạn chế. Chi phí hỗn hợp chưa được tách thành hai thành phần. Điều này làm giảm độ chính xác của dự toán linh hoạt. Nhà quản trị thiếu căn cứ để ra quyết định ngắn hạn.

2.2. Bất cập trong lập dự toán và thu thập thông tin

Dự toán chi phí xây dựng theo phương pháp truyền thống. Cơ sở là số liệu thực hiện kỳ trước cộng tỷ lệ tăng. Phương pháp này thiếu tính khoa học và dự báo. Định mức chi phí ít được cập nhật theo thị trường. Khi giá nguyên liệu biến động, dự toán nhanh chóng lạc hậu. Việc thu thập thông tin chi phí phân tán giữa các bộ phận. Dữ liệu chưa được số hóa đầy đủ. Báo cáo chi phí cung cấp chậm so với nhu cầu quản lý. Thông tin thiếu chi tiết theo từng trung tâm chi phí. Điều này làm suy giảm khả năng kiểm soát kịp thời.

III. Giải pháp hoàn thiện kế toán quản trị chi phí

Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trước hết phải hoàn thiện việc phân loại chi phí. Doanh nghiệp nên phân loại theo cách ứng xử của chi phí. Việc tách biến phí và định phí là bước nền tảng. Tiếp theo cần áp dụng phương pháp xác định chi phí hiện đại. Phương pháp ABC phù hợp cho các công đoạn phức tạp. Nó phân bổ chi phí chung theo hoạt động thực tế. Kết quả là giá thành sản phẩm chính xác hơn. Doanh nghiệp cũng nên vận dụng học thuyết hạn chế TOC. Học thuyết này giúp xác định các điểm nghẽn sản xuất. Quản lý tốt ràng buộc sẽ nâng cao hiệu suất toàn hệ thống. Bên cạnh đó cần hoàn thiện hệ thống dự toán linh hoạt. Dự toán phải gắn với nhiều mức độ hoạt động. Hệ thống thông tin kế toán cần được số hóa. Phần mềm quản trị tích hợp giúp thu thập dữ liệu kịp thời. Cuối cùng cần xây dựng các trung tâm trách nhiệm. Mỗi trung tâm gắn với chỉ tiêu đánh giá rõ ràng. Các giải pháp này tạo nền tảng quản lý chi phí hiệu quả.

3.1. Vận dụng phương pháp ABC và học thuyết TOC

Phương pháp ABC phân bổ chi phí dựa trên hoạt động. Nó khắc phục nhược điểm của phương pháp phân bổ truyền thống. Trong sản xuất thuốc lá, các công đoạn tiêu hao nguồn lực khác nhau. ABC giúp xác định chi phí thực của từng sản phẩm. Học thuyết hạn chế TOC bổ trợ cho ABC. TOC tập trung vào việc nhận diện ràng buộc của hệ thống. Mỗi hệ thống luôn tồn tại ít nhất một điểm nghẽn. Quản lý điểm nghẽn sẽ cải thiện hiệu suất chung. Kết hợp hai công cụ giúp tối đa hóa giá trị gia tăng. Đồng thời nâng cao lợi nhuận từ phía khách hàng.

3.2. Hoàn thiện dự toán và hệ thống thông tin

Doanh nghiệp cần chuyển sang lập dự toán linh hoạt. Dự toán xây dựng theo nhiều mức độ hoạt động khác nhau. Định mức chi phí phải cập nhật thường xuyên theo thị trường. Điều này giúp dự toán sát với thực tế sản xuất. Hệ thống thông tin kế toán cần được số hóa toàn diện. Phần mềm quản trị tích hợp dữ liệu từ nhiều bộ phận. Thông tin chi phí được thu thập theo thời gian thực. Báo cáo quản trị cung cấp nhanh và chi tiết hơn. Nhà quản trị có căn cứ vững chắc để ra quyết định. Hiệu quả kiểm soát chi phí được nâng cao rõ rệt.

IV. Kết luận và ứng dụng thực tiễn quản trị chi phí

Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí mang lại lợi ích thiết thực. Nó nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp thuốc lá. Các giải pháp đề xuất có tính khả thi cao. Doanh nghiệp cần triển khai theo lộ trình hợp lý. Bước đầu là đào tạo nâng cao nhận thức nhân sự. Tiếp theo là chuẩn hóa quy trình phân loại chi phí. Việc áp dụng ABC nên thí điểm tại công đoạn trọng yếu. Học thuyết TOC giúp tập trung nguồn lực vào điểm nghẽn. Hệ thống thông tin cần đầu tư đồng bộ và lâu dài. Ban lãnh đạo Tổng công ty đóng vai trò dẫn dắt. Sự cam kết từ cấp cao quyết định thành công. Kinh nghiệm quốc tế từ Nhật Bản và Trung Quốc là bài học quý. Việt Nam cần vận dụng có chọn lọc phù hợp đặc thù. Kết quả nghiên cứu góp phần hoàn thiện lý luận và thực tiễn. Quản trị chi phí hiệu quả giúp tối ưu giá thành sản phẩm. Doanh nghiệp phát triển bền vững trong môi trường cạnh tranh. Đây là mục tiêu cốt lõi của toàn bộ nghiên cứu.

4.1. Lộ trình triển khai cho doanh nghiệp

Doanh nghiệp nên triển khai theo từng giai đoạn rõ ràng. Giai đoạn đầu tập trung đào tạo và nâng cao nhận thức. Nhân sự kế toán cần hiểu rõ vai trò quản trị chi phí. Giai đoạn hai chuẩn hóa quy trình phân loại và lập dự toán. Giai đoạn ba áp dụng thí điểm phương pháp ABC. Việc chọn công đoạn trọng yếu giúp giảm rủi ro. Giai đoạn cuối là nhân rộng và số hóa toàn hệ thống. Mỗi giai đoạn cần đánh giá kết quả cụ thể. Ban lãnh đạo theo dõi sát tiến độ thực hiện. Lộ trình rõ ràng bảo đảm tính bền vững của cải tiến.

4.2. Bài học kinh nghiệm và định hướng phát triển

Kinh nghiệm quốc tế cung cấp nhiều bài học giá trị. Nhật Bản nổi tiếng với phương pháp Kaizen và quản trị chi phí mục tiêu. Trung Quốc chú trọng kiểm soát chi phí trong sản xuất hàng loạt. Các nước Đông Nam Á có mô hình phù hợp doanh nghiệp vừa. Việt Nam cần vận dụng có chọn lọc các kinh nghiệm này. Định hướng phát triển là quản trị chi phí hiện đại và linh hoạt. Doanh nghiệp hướng tới tối ưu hóa toàn chuỗi giá trị. Mục tiêu là nâng cao lợi nhuận và phát triển bền vững. Quản trị chi phí trở thành lợi thế cạnh tranh dài hạn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TÀI CHÍNH HỌC VIỆN TÀI CHÍNH -------------------- LÃ THỊ THU HOÀN THIỆN KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ HÀ NỘI - 2021 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TÀI CHÍNH HỌC VIỆN TÀI CHÍNH -------------------- LÃ THỊ THU HOÀN THIỆN KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM Chuyên ngành : Kế toán Mã số : 9.01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học: 1. TRẦN THỊ HỒNG MAI 2. NGUYỄN MẠNH THIỀU HÀ NỘI - 2021 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan bản luận án là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu nêu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và chưa từng công bố ở một công trình nghiên cứu khoa học nào. Tác giả luận án Lã Thị Thu ii MỤC LỤC Trang Lời cam đoan .ii Danh mục từ viết tắt . v Danh mục các bảng . vii Danh mục các sơ đồ .ix MỞ ĐẦU . 1 Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT . KHÁI QUÁT VỀ KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ. Kế toán quản trị . Kế toán quản trị chi phí. Kế toán quản trị chi phí với chức năng quản lý . HỌC THUYẾT HẠN CHẾ VÀ VẬN DỤNG TRONG KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ . Học thuyết hạn chế. Vận dụng học thuyết hạn chế (TOC) trong kế toán quản trị chi phí. NỘI DUNG KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT . Nhận diện và phân loại chi phí . Lập dự toán chi phí . Thu thập thông tin chi phi phí . Phân tích và cung cấp thông tin phục vụ quản trị doanh nghiệp. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VẬN DỤNG KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TẠI CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT . Cơ sở lý thuyết nền . Xây dựng mô hình nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến việc vận dụng kế toán quản trị chi phí trong các doanh nghiệp sản xuất . KINH NGHIỆM KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ CỦA CÁC NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI VÀ BÀI HỌC RÚT RA CHO VIỆT NAM . Kế toán quản trị chi phí ở Nhật Bản . Kế toán quản trị chi phí ở Trung Quốc . Kế toán quản trị chi phí ở một số nước khu vực Đông Nam Á . Bài học kinh nghiệm kế toán quản trị chi phí cho Việt Nam .80 TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 .81 Chương 2: NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM . TỔNG QUAN HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT, KINH DOANH THUỐC LÁ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM . Lịch sử hình thành và phát triển . Đặc điểm tổ chức quản lý và sản xuất kinh doanh. Đặc điểm tổ chức công tác kế toán trong các doanh nghiệp sản xuất thuốc lá thuộc Tổng công ty thuốc lá Việt Nam . Đặc điểm kế toán quản trị chi phí sản xuất trong các doanh nghiệp sản xuất thuốc lá thuộc Tổng công ty thuốc lá Việt Nam. THỰC TRẠNG KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM . Thực trạng nhận diện và phân loại chi phí . Thực trạng xây dựng định mức và lập dự toán chi phí . Thực trạng thu thập thông tin chi phí . Phân tích và cung cấp thông tin phục vụ quản trị doanh nghiệp. NGHIÊN CỨU CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VẬN DỤNG KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM . Kết quả nghiên cứu định lượng . Thảo luận kết quả . NHẬN XÉT VỀ KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM . Hạn chế và nguyên nhân.129 TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 .134 iv Chương 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM. ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN CỦA CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM . YÊU CẦU VÀ NGUYÊN TẮC HOÀN THIỆN KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TRONG CÁC DOANH NGHIỆP. Yêu cầu hoàn thiện. Nguyên tắc hoàn thiện . GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ TẠI CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT THUỐC LÁ THUỘC TỔNG CÔNG TY THUỐC LÁ VIỆT NAM . Hoàn thiện nhận diện chi phí . Hoàn thiện hệ thống định mức và dự toán. Hoàn thiện việc thu thập thông tin chi phí. Hoàn thiện phân tích và cung cấp thông tin phục vụ quản trị doanh nghiệp . ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN GIẢI PHÁP . Đối với các cơ quan Nhà nước, địa phương . Đối với các DNSX thuốc lá thuộc TCT thuốc lá Việt Nam .173 TIỂU KẾT CHƯƠNG 3 .177 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CỦA TÁC GIẢ ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN .178 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .190 v DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Giải nghĩa ABC Activity-based Costing Tính phí dựa trên hoạt động BI Business Intelligence Hệ thống quản lý thông tin thông minh BSC Balance Scorecard Thẻ điểm cân bằng CPNVLTT Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp CPNCTT Chi phí nhân công trực tiếp CPSXC Chi phí sản xuất chung Cty TNHH 1 Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên TV DN Doanh nghiệp DNSX Doanh nghiệp sản xuất EMA Eviroment managerment accounting Kế toán quản trị môi trường ERP Enterprise Resource Planning Hoạch định nguồn lực doanh nghiệp IFAC International Federation of Accountant Liên đoàn kế toán quốc tế JIT Just in time Quy tắc vừa kịp lúc KTQT Kế toán quản trị KTQTCP Kế toán quản trị chi phí NCS Nghiên cứu sinh NVL Nguyên vật liệu QTCP Quản trị chi phí vi QTTG Quản trị tinh gọn SX Sản xuất SXKD Sản xuất kinh doanh TCT Tổng Công ty TGNH Tiền gửi ngân hàng TOC Theory of Constraint Học thuyết hạn chế TQM Total Qualityl Management Quản lý chất lượng toàn diện TSCĐ Tài sản cố định TTTN Trung tâm trách nhiệm VN Việt Nam vii DANH MỤC CÁC BẢNG Trang Bảng 1. Tóm tắt các nhân tố và biến quan sát trong đề tài nghiên cứu . Các giai đoạn phát triển của KTQT. Bảng tổng hợp phân loại chi phí . Mô tả chi tiết nội dung vận hành kế toán tinh gọn trong quản lý quy trình hoạt động kế toán và kiểm soát hệ thống kế toán nội bộ. Bảng hệ thống cơ sở lý thuyết nền của các nhân tố ảnh hưởng. Bảng tóm tắt cơ sở lựa chọn nhân tố .Đề xuất mô hình nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến vận dụng KTQTCP trong DNSX . Các loại sản phẩm . Bảng dự toán chi phí NVL của thuốc lá Bastion đỏ của DN TNHH MTV thuốc lá Bến Tre . Bảng dự toán chi phí NCTT của gói thuốc lá (bao) của DN TNHH MTV thuốc lá Bến Tre tháng 9/2019 . Bảng dự toán chi phí SXC của gói thuốc lá (bao) của DN TNHH MTV thuốc lá Bến Tre tháng 9/2019 . Giá thành kế hoạch đơn vị sản phẩm thuốc lá của DN TNHH MTV Thuốc lá Thanh Hóa năm 2019. Phân tích biến động CPNVL của 2 loại thuốc lá Bastion đỏ và Samson của DN TNHH MTV thuốc lá Bến Tre (quý 3/2019) . Biến động của CPNCTT . Biến động của CPSXC . Biến động của giá thành 2 loại sản phẩm Bastion và Samson trong kỳ . Bảng tổng hợp kết quả kiểm định Cronbach’s Alpha. Đánh giá tính thích hợp và tính tương quan của các biến quan sát . Bảng tổng hợp phương sai được giải thích (Total Variance Explained) . Bảng ma trận xoay . Bảng phân tích tương quan . Bảng Model Summary . Vị trí quan trọng của các yếu tố . Phân loại chi phí theo mối quan hệ giữa chi phí với mức độ hoạt động . Dự toán linh hoạt sản xuất sản phẩm Blue River tháng 3 năm 2019. Phiếu báo thay đổi định mức vật tư . Phiếu theo dõi lao động đối với công nhân trực tiếp. Phiếu kê chi tiết tiền lương vượt định mức . Báo cáo kết quả kinh doanh của DN TNHH 1TV thuốc lá Thanh Hóa . Phân tích mối quan hệ chi phí - khối lượng - lợi nhuận . Báo cáo nguồn cung lá thuốc lá tại vùng trồng cây thuốc lá Bến Tre . Định mức chi phí nguyên vật liệu cho hai loại sản phẩm . Định mức thời gian và chi phí lao động cho đơn vị sản phẩm từng loại . Các yêu cầu sản xuất đối với sản phẩm Bông Sen và Hàm Rồng . Phân tích năng lực của hệ thống sản xuất .168 ix DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ Trang Sơ đồ 1. Quy trình nghiên cứu luận án . Quy trình chọn mẫu trong nghiên cứu . Các chức năng cơ bản của quản lý . Cấu trúc của TOC . Quy trình thực hiện 5 bước của TOC. Sơ đồ Dự toán SXKD . Quá trình tập hợp chi phí theo công việc . Trình tự các bước phân tích chênh lệch phí . Mô hình các hoạt động TPS . Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm . Sơ đồ tổ chức TCT thuốc lá Việt Nam . Tính cấp thiết của đề tài Trong bối cảnh hội nhập và phát triển kinh tế quốc tế, các doanh nghiệp Việt Nam có cơ hội khai thác nhiều thị trường mới, gia tăng nguồn doanh thu, tuy nhiên các thách thức song hành không hề nhỏ, khi các doanh nghiệp không chỉ cạnh tranh nội địa mà còn cạnh tranh với các doanh nghiệp khác trên thế giới. Để thắng trong cạnh tranh và chiếm lĩnh thị trường doanh nghiệp (DN) cần có những chiến lược kinh doanh mang tính đột phá cùng với các nỗ lực không ngừng cải tiến cơ sở vật chất kỹ thuật và phương thức quản lý nhằm thích ứng trong điều kiện mới. Để thực hiện được chức năng này của nhà quản trị cần có hệ thống công cụ trợ giúp một cách hợp lý, trong đó kế toán quản trị chi phí (KTQTCP) là công cụ đắc lực trong việc tham vấn cho nhà quản trị. Thông qua quá trình thu thập các thông tin quá khứ, xác nhận mục tiêu và cụ thể hóa các mục tiêu hoạt động của DN bằng hệ thống dự toán và các chỉ tiêu kinh tế, và xây dựng hệ thống báo cáo phân tích giúp nhà quản trị kiểm tra giám sát các hoạt động trong doanh nghiệp, nói một cách khác KTQTCP cung cấp các thông tin hữu ích cho nhà quản trị.