MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Ngày nay, ngân hàng n m giữ vai tr rất quan trọng và không thể thay thế đƣợc trong nền kinh tế. Ngân hàng là kênh trung gian luân chuyển nguồn vốn từ nơi thừa vốn đến những nơi đang có nhu c u sử dụng vốn để phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh, đ u tƣ vào các cơ hội kinh doanh sinh l i hay giải quyết các nhu c u về tiêu dùng. Tất cả đều nhằm mục đích đảm bảo cho nền kinh tế tăng trƣởng ổn định, nhịp nhàng và đ i sống ngƣ i dân đƣợc nâng cao hơn.
Song song với sự phát triển của nền kinh tế, hệ thống Ngân hàng Việt Nam đang ngày càng hoàn thiện và phát triển, khẳng định vai tr then chốt của mình trong nền kinh tế. Một trong những hoạt động khiến ngân hàng trở nên quan trọng hơn bao gi hết đó là hoạt động cho vay. Cho vay chiếm t trọng chủ yếu trong hoạt động kinh doanh của các ngân hàng tại Việt Nam. hoản mục này thƣ ng chiếm hơn 50% giá trị tổng tài sản và tạo ra từ 1/2 đến 2/3 tổng doanh thu của ngân hàng.
Với xu hƣớng toàn c u hóa và mở cửa nền kinh tế đang diễn ra mạnh mẽ, nhu c u vốn trong nền kinh tế ngày càng tăng, đây là một điều kiện rất thuận lợi để hoạt động cho vay phát triển, gia tăng thu nhập cho ngân hàng. Về phía các doanh nghiệp, nguồn vốn kinh doanh đƣợc đáp ứng kịp th i là nền tảng vững ch c để doanh nghiệp duy trì và mở rộng hoạt động sản xuất. Trong cơ cấu vốn, nguồn vốn chủ sở hữu tuy ổn định nhƣng lại không đủ lớn để tài trợ hết tất cả những nhu c u phát sinh trong chu kỳ sản xuất, nhu c u mở rộng hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Nhu c u vốn này xuất hiện một ph n do sự chênh lệch giữa d ng tiền vào và d ng tiền ra, một ph n là do đặc điểm th i vụ của hoạt động sản xuất kinh doanh, nhu c u vốn lúc tăng cao lúc giảm thấp.
Để giải quyết vấn đề này, doanh nghiệp có thể tiến 2 hành vay vốn ng n hạn ngân hàng theo phƣơng thức hạn mức tín dụng. Trên thực tế, các doanh nghiệp khi tìm đến sự tài trợ vốn ng n hạn của ngân hàng thƣ ng đƣợc khuyến khích sử dụng phƣơng thức vay vốn theo hạn mức tín dụng, đặc biệt là các doanh nghiệp có uy tín, hoạt động kinh doanh ổn định, minh bạch và có lịch sử quan hệ tín dụng tốt. Những ƣu điểm của phƣơng thức cho vay này mang lại sự chủ động trong việc sử dụng hiệu quả nguồn vốn đối với doanh nghiệp. Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Ngũ Hành Sơn là một trong số ít những chi nhánh cấp 1 đặt trụ sở và hoạt động chủ yếu bên b Đông sông Hàn - thành phố Đà Nẵng.
Với những thế mạnh về thƣơng hiệu, bề dày kinh nghiệm, chất lƣợng phục vụ, mạng lƣới rộng kh p, chi nhánh đã không ngừng đẩy mạnh cung cấp các sản phẩm, dịch vụ thu hút khách hàng nhằm tăng thị ph n và tạo l ng tin nơi khách hàng. Trong cơ cấu cho vay tại chi nhánh, hoạt động cho vay theo hạn mức tín dụng chiếm t trọng cao và mang lại nguồn thu khá lớn cho chi nhánh. Tuy nhiên trong th i gian qua hoạt động cho vay theo hạn mức tín dụng tại chi nhánh cũng phát sinh những vấn đề tồn tại nhất định nhƣ hạn mức tín dụng ngân hàng cung cấp không đáp ứng đủ nhu c u của doanh nghiệp, th i hạn cho vay không phù hợp với chu kỳ sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, th i hạn giải quyết hồ sơ c n kéo dài,. Những tồn tại này khiến cho hoạt động cho vay này chƣa thực sự phát triển hết mức có thể.
Để thực hiện tốt đƣợc hoạt động này, chi nhánh c n phải có những giải pháp cụ thể để kh c phục những tồn tại, hoàn thiện và phát triển hơn nữa công tác cho vay theo hạn mức tín dụng. Nhận thức đƣợc vấn đề trên, sau một th i gian làm việc tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Ngũ Hành, tôi quyết định lựa chọn đề tài: “Hoàn thiện công tác cho vay hạn mức tín dụng đối với doanh nghiệp tại Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam, Chi nhánh Ngũ Hành Sơn” làm đề tài nghiên cứu cho luận văn thạc sĩ của mình. Mục tiêu nghiên cứu - Hệ thống hóa những vấn đề lý luận về công tác cho vay theo hạn mức tín dụng của ngân hàng. - Phân tích và đánh giá công tác cho vay theo hạn mức tín dụng đối với doanh nghiệp tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Ngũ Hành Sơn.
- Đề xuất một số giải pháp trên cơ sở lý luận và thực tiễn nhằm hoàn thiện công tác cho vay theo hạn mức tín dụng tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Ngũ Hành Sơn. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 3. Đối tượng nghiên cứu: công tác cho vay theo hạn mức tín dụng đối với doanh nghiệp tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Ngũ Hành Sơn. Phạm vi nghiên cứu: - Phạm vi về th i gian: Chỉ lấy số liệu từ năm 2011 đến năm 2013.
- Phạm vi về không gian: Đề tài chỉ nghiên cứu công tác cho vay theo hạn mức tín dụng đối với doanh nghiệp tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Ngũ Hành Sơn. Phƣơng pháp nghiên cứu Tổng hợp số liệu thu thập trong nội bộ ngân hàng về công tác cho vay theo hạn mức tín dụng đối với doanh nghiệp. Việc phân tích số liệu dựa trên phƣơng pháp thống kê, so sánh. Dựa trên phƣơng pháp phân tích tổng hợp để đánh giá thực trạng kết hợp với lý luận để đƣa ra giải pháp.
Kết cấu của luận văn Ngoài ph n mở đ u, tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung của đề tài đƣợc chia làm 3 chƣơng nhƣ sau: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về hoạt động cho vay theo hạn mức tín dụng tại các Ngân hàng thƣơng mại. 4 Chƣơng 2: Thực trạng công tác cho vay theo hạn mức tín dụng tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Ngũ Hành Sơn. Chƣơng 3: Các giải pháp hoàn thiện công tác cho vay theo hạn mức tín dụng tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Ngũ Hành Sơn. Tổng quan tài liệu nghiên cứu Đƣợc sự hƣớng dẫn và giúp đỡ tận tình của cán bộ hƣớng dẫn khoa học, tác giả đã chọn đề tài “Hoàn thiện công tác cho vay hạn mức tín dụng đối với doanh nghiệp tại Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam, Chi nhánh Ngũ Hành Sơn” làm đề tài nghiên cứu cho luận văn thạc sĩ Quản trị kinh doanh - Chuyên ngành Tài chính và Ngân hàng.
Hoạt động cho vay ng n hạn đối với doanh nghiệp có vai tr rất quan trọng đối với ngành ngân hàng nói riêng và nền kinh tế nói chung. Hiện nay có khá nhiều tài liệu, nghiên cứu liên quan đến hoạt động cho vay ng n hạn nói chung và phƣơng thức cho vay theo hạn mức tín dụng đối với doanh nghiệp nói riêng. Sau đây là một số tài liệu tác giả đã tham khảo trong quá thực hiện nghiên cứu: 1. Đề tài “Giải pháp mở rộng cho vay theo hạn mức tín dụng tại ngân hàng TMCP Sài G n Thƣơng tín, chi nhánh Gia Lai , của tác giả Phan Thị Anh Thu, Luận văn Thạc sĩ Quản trị inh doanh năm 2013 của Đại học Đà Nẵng.
Đề tài đã giải quyết những nội dung sau: - Nêu ra cơ sở lý luận chung về cho vay hạn mức tín dụng và mở rộng cho vay theo hạn mức tín dụng của ngân hàng thƣơng mại. - Nêu ra các nhân tố ảnh hƣởng đến việc mở rộng cho vay theo hạn mức tín dụng của ngân hàng thƣơng mại. - Tác giả đã phân tích đƣợc tình hình về cho vay theo hạn mức tín dụng qua các năm, đánh giá thực trạng mở rộng cho vay theo hạn mức tín dụng tại ngân hàng TMCP Sài G n Thƣơng tín - chi nhánh Gia Lai. Từ đó tác giả đƣa 5 ra những kết quả đơn vị đã đạt đƣợc, cũng nhƣ những hạn chế c n vƣớng phải và nguyên nhân của những hạn chế đó.
- Trên cơ sở những đánh giá, tác giả đƣa ra một số giải pháp kh c phục những mặt hạn chế đã nêu trên ph n thực trạng đã nghiên cứu đƣợc nhằm mở rộng hoạt động cho vay theo hạn mức tín dụng. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt đƣợc, đề tài vẫn còn những tồn tại: - Đề tài chỉ đi sâu vào ph n mở rộng hoạt động cho vay theo hạn mức tín dụng, chƣa nêu bậc những đặc trƣng của phƣơng thức cho vay theo hạn mức tín dụng. - Các giải pháp chỉ phù hợp với việc mở rộng trên địa bàn tỉnh Gia Lai, trong hệ thống ngân hàng TMCP Sài G n Thƣơng tín, nên không thể áp dụng để hoàn thiện tại ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Ngũ Hành Sơn thuộc địa bàn Đà Nẵng). Đề tài “Cho vay theo hạn mức tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nh tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn - Thực trạng và giải pháp , của tác giả Đoàn Vũ Thiên, Luận văn Thạc sĩ inh tế năm 2007 của Đại học inh tế TP Hồ Chí Minh.
Đề tài đã giải quyết những nội dung sau: - Làm rõ cơ sở lý luận về phƣơng thức cho vay theo hạn mức tín dụng, nêu ra ƣu nhƣợc điểm của phƣơng thức cho vay theo hạn mức tín dụng, trình bày cách xác định hạn mức tín dụng. - Phân tích thực trạng hoạt động cho vay theo hạn mức tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nh tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam. - Đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả và mở rộng cho vay theo hạn mức tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nh tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt đƣợc, đề tài vẫn còn những tồn tại: - Đề tài chỉ dựa trên các số liệu báo cáo và các quy định liên quan đến 6 hoạt động cho vay theo hạn mức tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nh , chƣa đi vào cụ thể cách thức thực hiện, triển khai hoạt động cho vay theo hạn mức tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nh tại ngân hàng.