Luận văn thạc sĩ giải pháp tăng cường huy động vốn tại ngân hàng thương mại cổ phần ngoại thương việt nam chi nhánh quy nhơn

Luận văn thạc sĩ phân tích giải pháp tăng cường huy động vốn tại ngân hàng thương mại cổ phần ngoại thương Việt Nam chi nhánh Quy Nhơn.

• Tác giả: Nguyễn Thị Phượng
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Ngọc Vũ
• Trường học: Đại học Đà Nẵng
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Giải Pháp Tăng Cường Huy Động Vốn Tại Vietcombank Quy Nhơn
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 0.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 0.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 0.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 0.4. Phương pháp nghiên cứu
• 0.5. Bố cục đề tài
• 0.6. Tổng quan tài liệu nghiên cứu
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Nguồn vốn của ngân hàng thương mại
• 1.1.1. Vốn chủ sở hữu
• 1.1.2. Vốn huy động dưới hình thức tiền gửi
• 1.1.3. Nguồn đi vay
• 1.2. Hoạt động huy động vốn của NHTM
• 1.2.1. Vốn huy động của NHTM
• 1.2.2. Các hình thức huy động vốn của Ngân hàng Thương mại
• 1.2.3. Vai trò của hoạt động huy động vốn
• 1.2.4. Tiêu chí đánh giá hoạt động huy động vốn
• 1.2.5. Các nhân tố ảnh hưởng đến huy động vốn của NHTM
• 1.3. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HUY ĐỘNG VỐN TẠI NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH QUY NHƠN
• 2.1. Giới thiệu chung về Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam - Chi nhánh Quy Nhơn
• 2.1.1. Quá trình ra đời và phát triển của Vietcombank Quy Nhơn
• 2.1.2. Cơ cấu tổ chức của Vietcombank Quy Nhơn
• 2.1.3. Kết quả hoạt động kinh doanh của Vietcombank Quy Nhơn từ năm 2009-2011
• 2.2. Thực trạng huy động vốn tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam - Chi nhánh Quy Nhơn
• 2.2.1. Về quy mô huy động vốn
• 2.2.2. Về thị phần huy động vốn trên địa bàn tỉnh Bình Định
• 2.2.3. Về cơ cấu huy động vốn
• 2.2.4. Quan hệ giữa huy động vốn và sử dụng vốn
• 2.2.5. Quan hệ giữa huy động vốn và khả năng thanh khoản
• 2.3. Phân tích các nhân tố cơ bản ảnh hưởng đến hoạt động huy động vốn tại Vietcombank Quy Nhơn
• 2.3.1. Nhân tố lãi suất
• 2.3.2. Công nghệ cung ứng dịch vụ và thủ tục ngân hàng
• 2.3.3. Các chương trình quảng cáo, khuyến mãi
• 2.4. Đánh giá chung hoạt động huy động vốn tại Vietcombank Quy Nhơn trong thời gian qua
• 2.4.1. Hạn chế và nguyên nhân
• 2.5. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP NHẰM TĂNG CƯỜNG HUY ĐỘNG VỐN TẠI NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM CHI NHÁNH QUY NHƠN
• 3.1. Các định hướng nhằm tăng cường công tác huy động vốn tại Vietcombank Quy Nhơn
• 3.1.1. Định hướng chung của Ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam
• 3.1.2. Định hướng của Ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam - chi nhánh Quy Nhơn
• 3.2. Các giải pháp nhằm tăng cường công tác huy động vốn tại Vietcombank Quy Nhơn
• 3.2.1. Nâng cao chất lượng dịch vụ ngân hàng
• 3.2.2. Xây dựng chính sách khách hàng hợp lý
• 3.2.3. Nâng cao tính chủ động trong công tác huy động vốn
• 3.2.4. Áp dụng phương pháp trả lương dựa trên hiệu suất lao động
• 3.2.5. Kiến nghị với Chính phủ
• 3.2.6. Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước
• 3.2.7. Kiến nghị với Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam
• 3.3. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Giải Pháp Tăng Cường Huy Động Vốn Tại Vietcombank Quy Nhơn

Huy động vốn là một trong những hoạt động quan trọng nhất của ngân hàng thương mại. Đặc biệt, tại Vietcombank Quy Nhơn, việc tăng cường huy động vốn không chỉ giúp ngân hàng duy trì hoạt động mà còn đáp ứng nhu cầu tín dụng cho khách hàng. Trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt, các giải pháp huy động vốn hiệu quả là cần thiết để nâng cao vị thế của ngân hàng.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Huy Động Vốn Tại Vietcombank

Huy động vốn tại Vietcombank Quy Nhơn đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo nguồn lực tài chính cho các hoạt động kinh doanh. Nguồn vốn này không chỉ phục vụ cho việc cho vay mà còn giúp ngân hàng duy trì thanh khoản và phát triển bền vững.

1.2. Các Hình Thức Huy Động Vốn Hiện Nay

Vietcombank Quy Nhơn hiện đang áp dụng nhiều hình thức huy động vốn như tiền gửi tiết kiệm, phát hành chứng chỉ tiền gửi và các sản phẩm tài chính khác. Mỗi hình thức đều có những ưu điểm riêng, phù hợp với nhu cầu của từng đối tượng khách hàng.

II. Thách Thức Trong Hoạt Động Huy Động Vốn Tại Vietcombank Quy Nhơn

Mặc dù Vietcombank Quy Nhơn đã có những bước tiến trong việc huy động vốn, nhưng vẫn gặp phải nhiều thách thức. Sự cạnh tranh từ các ngân hàng khác và sự thay đổi trong nhu cầu của khách hàng là những yếu tố cần được xem xét.

2.1. Cạnh Tranh Từ Các Ngân Hàng Khác

Sự xuất hiện của nhiều ngân hàng thương mại cổ phần và ngân hàng nước ngoài đã tạo ra áp lực lớn lên Vietcombank Quy Nhơn. Các ngân hàng này thường đưa ra lãi suất cao hơn, thu hút khách hàng gửi tiền.

2.2. Thay Đổi Trong Nhu Cầu Khách Hàng

Khách hàng ngày càng có xu hướng tìm kiếm các sản phẩm tài chính đa dạng và linh hoạt hơn. Điều này đòi hỏi Vietcombank Quy Nhơn phải nhanh chóng điều chỉnh các sản phẩm huy động vốn để đáp ứng nhu cầu thị trường.

III. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Huy Động Vốn Tại Vietcombank Quy Nhơn

Để tăng cường huy động vốn, Vietcombank Quy Nhơn cần áp dụng các giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Những giải pháp này không chỉ giúp ngân hàng tăng trưởng mà còn nâng cao sự hài lòng của khách hàng.

3.1. Nâng Cao Chất Lượng Dịch Vụ Ngân Hàng

Cải thiện chất lượng dịch vụ là một trong những giải pháp quan trọng. Vietcombank Quy Nhơn cần đào tạo nhân viên, nâng cao kỹ năng giao tiếp và phục vụ khách hàng để tạo ấn tượng tốt.

3.2. Đẩy Mạnh Hoạt Động Quảng Cáo Và Khuyến Mãi

Các chương trình quảng cáo và khuyến mãi hấp dẫn sẽ thu hút khách hàng mới và giữ chân khách hàng cũ. Vietcombank Quy Nhơn cần xây dựng các chiến dịch marketing hiệu quả để nâng cao nhận thức về thương hiệu.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Các Giải Pháp Huy Động Vốn

Việc áp dụng các giải pháp huy động vốn tại Vietcombank Quy Nhơn đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các chỉ tiêu huy động vốn đã có sự cải thiện đáng kể trong thời gian qua.

4.1. Kết Quả Huy Động Vốn Trong Thời Gian Qua

Trong những năm gần đây, Vietcombank Quy Nhơn đã ghi nhận sự tăng trưởng ổn định trong nguồn vốn huy động. Điều này cho thấy các giải pháp đã được triển khai hiệu quả.

4.2. Phân Tích Tác Động Của Các Giải Pháp

Các giải pháp huy động vốn không chỉ giúp tăng trưởng nguồn vốn mà còn cải thiện mối quan hệ với khách hàng. Khách hàng ngày càng tin tưởng và lựa chọn Vietcombank Quy Nhơn hơn.

V. Kết Luận Về Tương Lai Huy Động Vốn Tại Vietcombank Quy Nhơn

Tương lai của hoạt động huy động vốn tại Vietcombank Quy Nhơn phụ thuộc vào khả năng thích ứng với thị trường và nhu cầu khách hàng. Việc liên tục cải tiến và đổi mới sẽ giúp ngân hàng duy trì vị thế cạnh tranh.

5.1. Định Hướng Phát Triển Trong Tương Lai

Vietcombank Quy Nhơn cần xác định rõ các mục tiêu phát triển trong tương lai, từ đó xây dựng các chiến lược huy động vốn phù hợp với xu hướng thị trường.

5.2. Khuyến Nghị Đối Với Chính Sách Huy Động Vốn

Cần có những khuyến nghị cụ thể về chính sách huy động vốn để đảm bảo tính cạnh tranh và hiệu quả trong hoạt động của Vietcombank Quy Nhơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hoạt động huy động vốn đóng vai trò then chốt trong sự phát triển và tồn tại của các ngân hàng thương mại (NHTM). Tại Việt Nam, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt giữa các ngân hàng thương mại quốc doanh, cổ phần và ngân hàng nước ngoài, việc tăng cường huy động vốn trở thành bài toán cấp thiết. Từ năm 2009 đến 2011, Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) chi nhánh Quy Nhơn đã chứng kiến sự tăng trưởng tổng nguồn vốn từ 2.441 tỷ đồng lên 4.538 tỷ đồng, tương đương mức tăng 86% trong ba năm. Tuy nhiên, tỷ trọng vốn huy động trong tổng nguồn vốn lại có xu hướng giảm nhẹ, từ 33,02% năm 2009 xuống còn 27,52% năm 2011, cho thấy áp lực cạnh tranh và khó khăn trong công tác huy động vốn.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc phân tích thực trạng huy động vốn tại Vietcombank Quy Nhơn, đánh giá các nhân tố ảnh hưởng và đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả huy động vốn trong giai đoạn tiếp theo. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong thời gian 2009-2011, tập trung vào các hình thức huy động vốn chủ yếu như tiền gửi không kỳ hạn, có kỳ hạn, tiết kiệm và phát hành giấy tờ có giá. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc giúp ngân hàng củng cố vị thế trên thị trường tài chính địa phương, đồng thời góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế tỉnh Bình Định thông qua việc cung cấp nguồn vốn ổn định cho các hoạt động tín dụng và đầu tư.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về hoạt động huy động vốn của ngân hàng thương mại, bao gồm:

• Lý thuyết về nguồn vốn ngân hàng thương mại: Phân loại vốn chủ sở hữu, vốn huy động dưới hình thức tiền gửi, nguồn đi vay và các nguồn vốn khác. Vốn huy động được xem là nguồn lực chủ yếu, chiếm tỷ trọng lớn trong tổng nguồn vốn của ngân hàng.

• Mô hình cạnh tranh trong ngành ngân hàng: Phân tích sự cạnh tranh giữa các nhóm ngân hàng quốc doanh, cổ phần và ngân hàng nước ngoài, ảnh hưởng đến khả năng thu hút vốn.

• Khái niệm về chi phí huy động vốn và rủi ro liên quan: Bao gồm rủi ro lãi suất, rủi ro thanh khoản và rủi ro hoạt động, ảnh hưởng đến hiệu quả huy động vốn.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: vốn huy động, tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm, giấy tờ có giá, chi phí huy động vốn, thị phần huy động vốn, và các nhân tố ảnh hưởng đến huy động vốn như lãi suất, uy tín ngân hàng, chính sách tiền tệ.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp nghiên cứu ứng dụng kết hợp phân tích định lượng và định tính. Cụ thể:

• Nguồn dữ liệu: Số liệu tài chính và báo cáo hoạt động của Vietcombank Quy Nhơn giai đoạn 2009-2011, các tài liệu pháp luật liên quan như Luật các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12, báo cáo ngành ngân hàng và các nghiên cứu học thuật về huy động vốn.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng kỹ thuật thống kê mô tả để đánh giá thực trạng huy động vốn, phân tích tỷ trọng, tốc độ tăng trưởng, cơ cấu vốn và thị phần huy động vốn. Phân tích các nhân tố ảnh hưởng dựa trên mô hình cạnh tranh và các yếu tố kinh tế vĩ mô, chính sách tiền tệ.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Tập trung vào dữ liệu toàn bộ hoạt động huy động vốn của Vietcombank Quy Nhơn trong 3 năm, không sử dụng mẫu ngẫu nhiên do tính chất nghiên cứu ứng dụng và dữ liệu sẵn có.

• Timeline nghiên cứu: Thu thập và phân tích dữ liệu từ năm 2009 đến 2011, đề xuất giải pháp cho giai đoạn 2012-2016.

Phương pháp nghiên cứu kết hợp phép duy vật biện chứng, duy vật lịch sử với các phương pháp thống kê, tổng hợp, so sánh nhằm đảm bảo tính khách quan và khoa học trong đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng tổng nguồn vốn và vốn huy động: Tổng nguồn vốn của Vietcombank Quy Nhơn tăng từ 2.441 tỷ đồng năm 2009 lên 4.538 tỷ đồng năm 2011, tương đương mức tăng 86%. Vốn huy động tăng từ 806 tỷ đồng lên 972 tỷ đồng trong cùng kỳ, tăng khoảng 20%, tuy nhiên tỷ trọng vốn huy động trong tổng nguồn vốn giảm từ 33,02% xuống 27,52%.

2. Cơ cấu vốn huy động đa dạng nhưng có sự dịch chuyển: Tiền gửi có kỳ hạn chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu vốn huy động, trong khi tiền gửi không kỳ hạn và tiết kiệm có xu hướng tăng nhẹ. Vốn vay từ Ngân hàng Trung ương chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng nguồn vốn (63,33% năm 2011), cho thấy ngân hàng phụ thuộc nhiều vào nguồn vay bên ngoài.

3. Thị phần huy động vốn trên địa bàn tỉnh Bình Định: Vietcombank Quy Nhơn chiếm khoảng 7,08% thị phần huy động vốn năm 2011, đứng thứ ba sau Agribank (18,74%) và BIDV (16,87%). Thị phần này có xu hướng giảm nhẹ so với các năm trước do sự cạnh tranh gay gắt từ hơn 24 chi nhánh ngân hàng khác trên địa bàn.

4. Chi phí huy động vốn và hiệu quả kinh doanh: Chi phí huy động vốn tăng từ 44 tỷ đồng năm 2009 lên 82 tỷ đồng năm 2011, tương đương tăng 86%. Lãi suất huy động bị giới hạn bởi Ngân hàng Nhà nước ở mức trần 14% năm 2011, gây áp lực lên chi phí vốn. Lợi nhuận của chi nhánh tăng từ 31 tỷ đồng lên 125 tỷ đồng trong giai đoạn này, phản ánh hiệu quả kinh doanh được cải thiện dù chi phí vốn tăng.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính dẫn đến sự giảm tỷ trọng vốn huy động trong tổng nguồn vốn là do sự gia tăng mạnh mẽ của nguồn vay từ Ngân hàng Trung ương nhằm đáp ứng nhu cầu vốn trung và dài hạn. Điều này cho thấy Vietcombank Quy Nhơn đang đối mặt với thách thức trong việc thu hút vốn từ khách hàng cá nhân và tổ chức kinh tế trên địa bàn.

So với các ngân hàng khác trên địa bàn Bình Định, Vietcombank Quy Nhơn có thị phần huy động vốn thấp hơn, phần lớn do cạnh tranh từ các ngân hàng quốc doanh lớn như Agribank và BIDV. Sự đa dạng hóa sản phẩm huy động vốn và chính sách lãi suất cạnh tranh là yếu tố quyết định trong việc thu hút khách hàng.

Chi phí huy động vốn tăng cao do áp lực lãi suất và cạnh tranh khiến ngân hàng phải cân nhắc kỹ lưỡng trong việc điều chỉnh cơ cấu vốn để đảm bảo hiệu quả kinh doanh. Việc duy trì uy tín, nâng cao chất lượng dịch vụ và áp dụng công nghệ hiện đại được xem là các yếu tố then chốt giúp ngân hàng tăng cường huy động vốn.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện cơ cấu nguồn vốn, biểu đồ tăng trưởng vốn huy động và thị phần huy động vốn trên địa bàn, giúp minh họa rõ nét xu hướng và vị thế của Vietcombank Quy Nhơn trong giai đoạn nghiên cứu.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Nâng cao chất lượng dịch vụ ngân hàng: Tăng cường đào tạo nhân viên, cải tiến quy trình giao dịch, áp dụng công nghệ ngân hàng điện tử để nâng cao trải nghiệm khách hàng. Mục tiêu tăng tỷ lệ khách hàng trung thành và mở rộng mạng lưới khách hàng cá nhân trong vòng 3 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban giám đốc và phòng dịch vụ khách hàng.

2. Xây dựng chính sách khách hàng hợp lý: Thiết kế các chương trình khuyến mãi, ưu đãi lãi suất linh hoạt theo từng phân khúc khách hàng, đặc biệt là khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ. Mục tiêu tăng trưởng vốn huy động tối thiểu 15% mỗi năm. Chủ thể thực hiện: Phòng marketing và phòng tín dụng.

3. Tăng cường tính chủ động trong công tác huy động vốn: Phát triển các sản phẩm huy động vốn đa dạng, phù hợp với nhu cầu thị trường, đồng thời chủ động điều chỉnh lãi suất cạnh tranh theo biến động thị trường. Mục tiêu cải thiện tỷ trọng vốn huy động trong tổng nguồn vốn lên trên 30% trong 5 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban điều hành và phòng phân tích thị trường.

4. Áp dụng phương pháp trả lương dựa trên hiệu suất lao động: Khuyến khích nhân viên huy động vốn thông qua chính sách thưởng theo kết quả, nâng cao động lực làm việc và hiệu quả công tác huy động vốn. Mục tiêu tăng năng suất lao động và giảm chi phí vận hành trong 2 năm. Chủ thể thực hiện: Phòng nhân sự và ban giám đốc.

5. Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước và Chính phủ: Đề xuất chính sách hỗ trợ lãi suất, tạo điều kiện thuận lợi cho các NHTM trong việc phát hành giấy tờ có giá và mở rộng nguồn vốn huy động. Mục tiêu tạo môi trường kinh doanh ổn định, giảm chi phí vốn trong dài hạn. Chủ thể thực hiện: Ban lãnh đạo ngân hàng phối hợp với các cơ quan quản lý.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý ngân hàng thương mại: Giúp hiểu rõ thực trạng huy động vốn, các nhân tố ảnh hưởng và giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn, từ đó xây dựng chiến lược kinh doanh phù hợp.

2. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn về hoạt động huy động vốn, phương pháp phân tích và đánh giá hiệu quả hoạt động ngân hàng.

3. Cơ quan quản lý nhà nước về ngân hàng và tài chính: Hỗ trợ trong việc xây dựng chính sách tiền tệ, giám sát hoạt động huy động vốn và phát triển thị trường tài chính ổn định.

4. Khách hàng cá nhân và tổ chức kinh tế: Hiểu rõ các hình thức huy động vốn, lợi ích và rủi ro khi gửi tiền tại ngân hàng, từ đó lựa chọn sản phẩm phù hợp với nhu cầu tài chính.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao huy động vốn lại quan trọng đối với ngân hàng thương mại?
   Huy động vốn là nguồn lực chính giúp ngân hàng thực hiện các hoạt động tín dụng và dịch vụ tài chính. Không có vốn huy động, ngân hàng không thể duy trì hoạt động kinh doanh và đáp ứng nhu cầu của khách hàng.

2. Những hình thức huy động vốn phổ biến tại Vietcombank Quy Nhơn là gì?
   Bao gồm tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm và phát hành giấy tờ có giá như chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu. Mỗi hình thức có đặc điểm và chi phí huy động khác nhau.

3. Các nhân tố nào ảnh hưởng đến khả năng huy động vốn của ngân hàng?
   Bao gồm lãi suất, uy tín và năng lực tài chính của ngân hàng, chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước, môi trường kinh tế vĩ mô, chất lượng dịch vụ và chính sách khách hàng.

4. Làm thế nào để ngân hàng kiểm soát chi phí huy động vốn hiệu quả?
   Ngân hàng cần phân tích chi phí thực tế của từng nguồn vốn, điều chỉnh lãi suất phù hợp, đa dạng hóa sản phẩm huy động và nâng cao hiệu quả quản lý để giảm chi phí không cần thiết.

5. Tại sao thị phần huy động vốn của Vietcombank Quy Nhơn lại giảm so với các ngân hàng khác?
   Do sự cạnh tranh gay gắt từ nhiều ngân hàng trên địa bàn, đặc biệt là các ngân hàng quốc doanh lớn có mạng lưới rộng và chính sách lãi suất hấp dẫn hơn, cùng với sự đa dạng hóa sản phẩm và dịch vụ của đối thủ.

Kết luận

• Vietcombank Quy Nhơn đã đạt được mức tăng trưởng tổng nguồn vốn 86% trong giai đoạn 2009-2011, tuy nhiên tỷ trọng vốn huy động trong tổng nguồn vốn có xu hướng giảm nhẹ.
• Cơ cấu vốn huy động chủ yếu dựa vào tiền gửi có kỳ hạn và nguồn vay từ Ngân hàng Trung ương, với thị phần huy động vốn trên địa bàn tỉnh Bình Định khoảng 7,08%.
• Chi phí huy động vốn tăng cao do áp lực cạnh tranh và giới hạn lãi suất, ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của ngân hàng.
• Các nhân tố ảnh hưởng đến huy động vốn bao gồm lãi suất, uy tín ngân hàng, chính sách tiền tệ và chất lượng dịch vụ.
• Đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng dịch vụ, xây dựng chính sách khách hàng hợp lý, tăng cường tính chủ động trong huy động vốn và áp dụng chính sách trả lương theo hiệu suất nhằm cải thiện hiệu quả huy động vốn trong 5 năm tới.

Hành động tiếp theo: Ban lãnh đạo Vietcombank Quy Nhơn cần triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời phối hợp với Ngân hàng Nhà nước để tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động huy động vốn. Các nhà nghiên cứu và quản lý ngân hàng có thể sử dụng kết quả nghiên cứu này làm cơ sở để phát triển chiến lược kinh doanh hiệu quả hơn trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1. NGUỒN VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1. Vốn chủ sở hữu Điều kiện đầu tiên để ngân hàng được luật pháp cho phép đi vào hoạt động là phải có vốn chủ sở hữu. Đây là loại vốn ngân hàng có thể sử dụng lâu dài trong quá trình hoạt động của mình.

Nguồn hình thành nên vốn chủ sở hữu bao gồm: nguồn hình thành ban đầu (Vốn điều lệ), nguồn vốn bổ sung trong quá trình hoạt động của ngân hàng, nguồn vay nợ có khả năng chuyển đổi thành cổ phần và các quỹ. [1] Vốn chủ sở hữu ban đầu hình thành khi ngân hàng bắt đầu hoạt động. Tùy theo tính chất sở hữu của mỗi ngân hàng mà vốn chủ sở hữu có nguồn hình thành khác nhau. - Nếu là ngân hàng tư nhân thì vốn chủ sở hữu do các cá nhân góp vào.

- Nếu ngân hàng thuộc sở hữu nhà nước thì vốn chủ sở hữu do ngân sách nhà nước cấp. - Nếu ngân hàng cổ phần thì do cổ đông đóng góp. - Nếu là ngân hàng liên doanh thì do các bên tham gia liên doanh góp. Vốn chủ sở hữu bổ sung trong quá trình hoạt động bao gồm: - Quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ được trích từ lợi nhuận ròng hàng năm theo một tỷ lệ nhất định nhằm tăng cường vốn chủ sở hữu của ngân hàng.

- Quỹ dự trữ đặc biệt để dự phòng bù đắp rủi ro trong quá trình hoạt động kinh doanh nhằm bảo toàn vốn điều lệ. - Lợi nhuận chưa phân phối. - Các quỹ nghiệp vụ khác (quỹ phúc lợi, quỹ khen thưởng, khấu hao, Luan van 9 quỹ phát triển nghiệp vụ ngân hàng. Do tính chất đặc trưng của hoạt động kinh doanh ngân hàng là huy động để cho vay nên vốn chủ sở hữu chỉ chiếm một tỷ trọng nhỏ trong tổng nguồn vốn của ngân hàng.

Tuy chiếm tỷ trọng nhỏ nhưng vốn chủ sở hữu có vai trò rất quan trọng. Nguồn vốn này là rất ổn định. Khi ngân hàng đi vào hoạt động, vốn chủ sở hữu thường nằm dưới hình thức tài sản cố định, trụ sở, văn phòng, kho bãi, xe cộ, trang thiết bị, dự trữ bắt buộc… Vốn chủ sở hữu thể hiện sức mạnh bản thân ngân hàng, là bộ đệm chống lại rủi ro vỡ nợ của ngân hàng. Vì vậy, vốn chủ sở hữu được coi như tài sản đảm bảo mang lại niềm tin với khách hàng gửi tiền.

Nó quyết định đến quy mô và khối lượng vốn huy động của mỗi ngân hàng cũng như danh mục tài sản đầu tư của NHTM. Vốn huy động dưới hình thức tiền gửi Đây là nguồn vốn chủ yếu sử dụng trong hoạt động kinh doanh của NHTM. Thực chất vốn huy động là tài sản bằng tiền của các chủ sở hữu mà ngân hàng tạm thời quản lý và sử dụng nhưng có nghĩa vụ hoàn trả kịp thời, đầy đủ theo thỏa thuận giữa ngân hàng và khách hàng. Nguồn vốn huy động dưới hình thức tiền gửi chiếm tỷ trọng rất lớn trong tổng nguồn vốn kinh doanh của NHTM, bao gồm: - Tiền gửi thanh toán.

- Tiền gửi có kỳ hạn. - Tiền gửi tiết kiệm. - Phát hành giấy tờ có giá. Nguồn đi vay Tỷ trọng nguồn đi vay thấp hơn so với nguồn tiền gửi.

Không như nguồn huy động dưới hình thức tiền gửi, NHTM không cần thiết phải đi vay thường xuyên. Chỉ khi nào có nhu cầu thực sự thì mới đi vay và hoàn toàn Luan van 10 chủ động quyết định số tiền vay phù hợp với nhu cầu sử dụng. Các khoản vay thường ngắn hạn, nhằm đảm bảo thanh toán tức thời khi phát sinh nhu cầu thanh toán cho khách hàng tăng cao so với dự kiến. Việc đi vay này phụ thuộc rất lớn vào chính sách tiền tệ trong từng thời kỳ.

Các nguồn đi vay chủ yếu của NHTM bao gồm: Vay trên thị trường vốn: Nhằm đáp ứng nhu cầu vốn trung và dài hạn của mình, NHTM có thể phát hành các loại công cụ nợ trên thị trường vốn như: chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu, trái phiếu… Chẳng hạn như phát hành kỳ phiếu để đáp ứng nhu cầu cho vay khắc phục hậu quả bão lụt theo chỉ định của Chính phủ, để đầu tư cho một dự án lớn của ngân hàng… NHTM có thể phát hành giấy tờ có giá như : chứng chỉ tiền gửi (đây là phiếu nợ ngắn hạn, mệnh giá quy định); trái phiếu (đây là phiếu nợ trung và dài hạn). Lãi suất phát hành các loại giấy tờ có giá này thường cao hơn lãi suất trả cho tiền gửi huy động. Số lượng phát hành được nhiều hay ít là phụ thuộc rất lớn vào uy tín của ngân hàng và lãi suất trả cho khách hàng. Các ngân hàng nhỏ rất khó vay được nguồn này trên thị trường vốn.

Tuy nhiên, để có thể sử dụng được các công cụ nợ trên thị trường vốn, đòi hỏi mỗi nước phải có thị trường tài chính phát triển tạo khả năng chuyển đổi cho các công cụ nợ dài hạn của ngân hàng. NHTM phải nghiên cứu kỹ lưỡng thị trường trước khi phát hành để có thể đưa ra quy mô, mệnh giá, lãi suất và thời hạn thích hợp. Phương thức vay vốn này thành công hay không phụ thuộc rất lớn vào sự ổn định tình hình kinh tế – chính trị của đất nước. Vay các TCTD khác: Đây là nguồn vốn mà các ngân hàng vay mượn lẫn nhau và vay của các TCTD khác trên thị trường liên ngân hàng.

Khi NHTM đang có thừa dự trữ bắt buộc do gia tăng bất ngờ về các khoản tiền huy động hoặc giảm cho vay có thể sẵn lòng cho các ngân hàng khác vay để tìm kiếm lãi suất cao hơn. Ngược lại, NHTM đang tạm thời thiếu hụt dự trữ Luan van 11 bắt buộc có nhu cầu vay mượn để đảm bảo khả năng thanh khoản. Tóm lại, các ngân hàng có thể vay lẫn nhau để đáp ứng nhu cầu dự trữ hoặc thanh khoản đột xuất. Lãi suất mà các NHTM áp dụng cho vay lẫn nhau thường cao hơn lãi suất huy động từ các nguồn khác.

Vay NHTU: Khoản vay này nhằm giải quyết nhu cầu cấp bách trong chi trả của các NHTM thông qua hình thức tái chiết khấu các giấy tờ có giá của NHTM, cho vay tái cấp vốn hoặc cho vay theo hạn mức tín dụng. Tùy thuộc vào chính sách tiền tệ của từng thời kỳ mà NHTU điều hành hình thức cho vay này. Thông thường NHTU chỉ tái chiết khấu cho những thương phiếu có tính thanh khoản cao, thời gian đáo hạn ngắn và phù hợp với mục tiêu của NHTU trong từng thời kỳ. Hoặc NHTU cho NHTM vay dưới hình thức tái cấp vốn theo hạn mức tín dụng nhất định.

Tuy nhiên, với chức năng “là người cho vay cuối cùng”, NHTU vẫn phải cho NHTM vay khi ngân hàng này bị rơi vào tình trạng kém thanh toán để tránh những cơn khủng hoảng tài chính không đáng xảy ra. Tùy theo yêu cầu điều tiết của nền kinh tế mà NHTU có thể hạ hoặc nâng lãi suất chiết khấu hoặc tái cấp vốn cho các NHTM. Để thực hiện chính sách cung ứng tiền tệ nới lỏng để kích thích đầu tư, NHTU sẽ hạ lãi suất chiết khấu cho các NHTM. Ngược lại, để thực hiện chính sách tiền tệ thắt chặt, kìm chế lạm phát, NHTU sẽ nâng lãi suất tái chiết khấu lên cao với những khoản lỗ trông thấy khi NHTM vay vốn NHTU.

Nguồn khác Nguồn khác này bao gồm: Vốn tiếp nhận từ các tổ chức tài chính, các quỹ; vốn Ngân sách Nhà nước cấp để thực hiện các chương trình, dự án về phát triển kinh tế xã hội, cải tạo môi sinh; vốn tiếp nhận để cho vay ủy thác; vốn chiếm dụng của khách hàng trong quá trình hoạt động của ngân hàng (đại lý, chuyển tiền, các dịch vụ ngân hàng, thuế chưa nộp, lương chưa trả …). HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NHTM 1. Vốn huy động của NHTM Vốn huy động là tài sản bằng tiền của các tổ chức và cá nhân mà ngân hàng đang tạm thời quản lý và sử dụng với trách nhiệm hoàn trả. Vốn huy động là nguồn vốn chủ yếu, nguồn tài nguyên to lớn nhất và quan trọng nhất của NHTM.

[3] Đối với các NHTM, vốn huy động chiếm tỷ trọng rất lớn trong tổng nguồn vốn. Vì vậy huy động vốn được coi là hoạt động cơ bản, có tính chất sống còn đối với bất kỳ một NHTM nào, hoạt động này tạo ra nguồn vốn chủ yếu của các NHTM. Các NHTM luôn nỗ lực tìm mọi biện pháp nhằm tăng khả năng cạnh tranh, thu hút ngày càng nhiều nguồn vốn nhàn rỗi, phục vụ cho hoạt động kinh doanh của mình. Chỉ có các NHTM mới được quyền huy động vốn dưới nhiều hình thức khác nhau.

Theo luật các TCTD Việt Nam số 47/2010/QH12 ngày 16/6/2010, có hiệu lực từ ngày 01/01/2011, NHTM được huy động vốn dưới các hình thức sau đây: [4] - Nhận tiền gửi của tổ chức, cá nhân và các TCTD khác dưới hình thức tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm và các loại tiền gửi khác. - Phát hành chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu, tín phiếu, trái phiếu để huy động vốn trong nước và nước ngoài. - Vay vốn của NHNN dưới hình thức tái cấp vốn theo quy định của Luật NHNN Việt Nam. - Vay vốn của TCTD, tổ chức tài chính trong nước và nước ngoài theo quy định của pháp luật.

Các hình thức huy động vốn của Ngân hàng Thương mại a. Huy động vốn từ tiền gửi thanh toán Tiền gửi thanh toán là loại tiền gửi không kỳ hạn trước hết được sử dụng cho mục đích thanh toán không dùng tiền mặt mà người gửi được sử dụng một cách chủ động và linh hoạt, sẵn sàng đáp ứng nhu cầu chi tiêu, chi trả, thanh toán hàng hóa, dịch vụ và các khoản phí phát sinh một cách an toàn, thuận lợi. Với hình thức tiền gửi này, khách hàng có thể rút tiền bất cứ lúc nào mà không cần báo trước cho ngân hàng nên ngân hàng rất khó chủ động trong việc sử dụng nguồn vốn này. Vì đặc tính này nên chi phí cho nguồn vốn huy động theo hình thức này là rất rẻ.

Thậm chí ở một số nước, ngân hàng không phải trả lãi cho số dư tài khoản loại này. Bên cạnh đó, do lãi suất thấp nên khách hàng thường duy trì số dư tài khoản tiền gửi không nhiều. Tuy nhiên, với số lượng khách hàng nhiều giúp cho tổng nguồn vốn huy động qua hình thức này rất đáng kể cho các NHTM. Ngoài ra, việc thanh toán qua tài khoản tiền gửi này còn giúp tăng nguồn thu phí dịch vụ cho các NHTM.