Đặt vấn đề + Mục đích nghiên cứu + Nội dung nghiên cứu + Phương pháp nghiên cứu + Phạm vi nghiên cứu + Thời gian và địa điểm nghiên cứu + Cấu trúc đồ án + Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài - Chương 2: Các khái niệm về chất thải rắn và hệ thống quản lý chất thải rắn - Chương 3: Điều kiện tự nhiên - kinh tế - xã hội của quận 7 - Chương 4: Hiện trạng quản lý chất thải rắn của quận 7 - Chương 5: Dự báo tình hình phát sinh chất thải rắn của quận 7 đến năm 2030 - Chương 6: Thiết kế hệ thống thu gom chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn - Chương 7: Đề xuất các giải pháp quản lý chất thải rắn cho quận 7 đến năm 2030 - Kết luận và Kiến nghị GVHD: ThS. Vũ Hải Yến SVTH: Nguyễn Thị Kim Trâm 3 Nghiên cứu hiện trạng và đề xuất các giải pháp quản lý CTRSH trên địa bàn quận 7 1. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài - Đề tài cung cấp một số cơ sở khoa học phục vụ cho việc cải thiện công tác thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn quận 7. - Đề tài còn cung cấp các giải pháp thực tiễn giúp cho các nhà quản lý quận 7 quản lý chất thải rắn sinh hoạt từ đây đến năm 2030.
Vũ Hải Yến SVTH: Nguyễn Thị Kim Trâm 4 Nghiên cứu hiện trạng và đề xuất các giải pháp quản lý CTRSH trên địa bàn quận 7 CHƯƠNG 2 : CÁC KHÁI NIỆM VỀ CHẤT THẢI RẮN VÀ TÁC ĐỘNG MÔI TRƯỜNG CỦA CHẤT THẢI RẮN 2. Khái niệm cơ bản về chất thải rắn 2. Khái niệm cơ bản về chất thải rắn Theo quan niệm chung: Chất thải rắn (Soild Waste) là toàn bộ các loại vật chất được con người loại bỏ trong các hoạt động kinh tế - xã hội của mình (bao gồm các hoạt động sản xuất, các hoạt động sống và duy trì sự tồn tại của cộng đồng. Trong đó, quan trọng nhất là các loại chất thải phát sinh ra từ các hoạt động sản xuất và hoạt động sống (Nhuệ, 2001).
Theo quan điểm mới: Chất thải rắn đô thị (gọi chung là rác thải đô thị) được định nghĩa là: Vật chất mà con người tạo ra ban đầu vứt bỏ đi trong khu vực đô thị mà không đòi hỏi được bồi thường cho sự vứt bỏ đó. Thêm vào đó, chất thải được coi là chất thải rắn đô thị nếu chúng được xã hội nhìn nhận một thứ mà Thành phố phải có trách nhiệm thu gom và tiêu hủy. Chất thải rắn sinh hoạt là một bộ phận của chất thải rắn, được hiểu là các chất thải rắn phát sinh từ các hoạt động sinh hoạt thường ngày của con người. Nguồn gốc chất thải rắn Nguồn gốc phát sinh, thành phần và tốc độ phát sinh của chất thải rắn là cơ sở quan trọng để thiết kế, lựa chọn công nghệ xử lý và đề xuất các chương trình quản lý chất thải rắn.
Các nguồn chủ yếu phát sinh ra chất thải rắn đô thị bao gồm: - Từ các khu dân cư (chất thải sinh hoạt); - Từ các trung tâm thương mại; - Từ các công sở, trường học, công trình công cộng; - Từ các dịch vụ đô thị, sân bay; - Từ các hoạt động công nghiệp; - Từ các hoạt động xây dựng đô thị; - Từ các trạm xử lý nước thải và từ các đường ống thoát nước của Thành phố. Chất thải rắn đô thị được xem như là chất thài cộng đồng ngoại trừ các chất thải trong quá trình chế biến tại các khu công nghiệp và chất thải công nghiệp. Các loại chất thải sinh ra từ các nguồn này được trình bày ở bảng 2. Vũ Hải Yến SVTH: Nguyễn Thị Kim Trâm 5 Nghiên cứu hiện trạng và đề xuất các giải pháp quản lý CTRSH trên địa bàn quận 7 Chất thải rắn đô thị phát sinh từ nhiều nguồn khác nhau.
Căn cứ vào đặc điểm của chất thải rắn có thể phân chia thành 3 nhóm lớn nhất là: Chất thải sinh hoạt, công nghiệp và nguy hại. Nguồn thải của rác đô thị rất khó quản lý tại các nơi đất trống bởi vì tại các vị trí này sự phát sinh các nguồn chất thải là một quá trình phát tán.1 Các nguồn phát sinh chất thải rắn đô thị Các hoạt động và vị trí Nguồn Loại chất thải rắn phát sinh chất thải Những nơi ở riêng của một Chất thải thực phẩm, giấy, hay nhiều gia đình. Những bìa cứng, nhựa dẻo, hàng căn hộ thấp, vửa và cao dệt, đồ gia, chất thải vườn, tầng,. đồ gỗ, thủy tinh, hộp thiếc, Nhà ở nhôm, kim loại khác, tàn thuốc, rác đường phố, chất thải đặc biệt (dầu, lốp xe, thiết bị điện,.), chất sinh hoạt nguy hại.
Cửa hàng, nhà hàng, chợ, Giấy, bìa cứng, nhựa dẻo, văn phòng, khách sạn, dịch gỗ, chất thải thực phẩm, Thương mại vụ, cửa hiệu in,. thủy tinh, kim loại, chất thải đặc biệt, chất thải nguy hại,. Trường học, bệnh viện, nhà Giấy, bìa cứng, nhựa dẻo, tù, trung tâm Chính phủ,. chất thải thực phẩm, Cơ quan thủy tinh, kim loại, chất thải đặc biệt, chất thải nguy hại,.
Nơi xây dựng mới, sửa Gỗ, thép, bê tông, đất,. đường, san bằng các công Xây dựng và phá dỡ trình xây dựng, vỉa hè hư hại Dịch vụ đô thị (trừ trạm xử Quét dọn đường phố, làm Chất thải đặc biệt, rác lý) đẹp phong cảnh, làm sạch đường phố, vật xén ra từ GVHD: ThS. Vũ Hải Yến SVTH: Nguyễn Thị Kim Trâm 6 Nghiên cứu hiện trạng và đề xuất các giải pháp quản lý CTRSH trên địa bàn quận 7 theo lưu vực, công viên và cây, chất thải từ các công bãi tắm, những khu vực viên, bãi tắm và các khu tiêu khiển khác. vực tiêu khiển khác.
Quá trình xử lý nước, nước Khối lượng lớn bùn dư thải và chất thải công Trạm xử lý, lò thiêu đốt nghiệp. Các chất thải được xử lý. Nguồn: George Tchobanoglous, et al, Mc Graw – Hill Inc, 1993 2. Phân loại chất thải rắn Việc phân loại chất thải rắn giúp xác định các loại khác nhau của chất thải rắn được sinh ra.
Khi thực hiện phân loại chất thải rắn sẽ giúp chúng ta gia tăng khả năng tái chế và tái sử dụng các vật liệu trong chất thải, đem lại hiệu quả kinh tế và bảo vệ môi trường. Các loại chất thải rắn được thải ra từ các hoạt động khác nhau nên được phân loại theo nhiều cách khác nhau như: 2. Phân loại theo công nghệ xử lý – quản lý Phân loại chất thải rắn theo dạng này người ta chia ra các thành phần như sau: các chất cháy được, các chất không cháy được, các chất hỗn hợp (Bảng 2.2 Phân loại theo công nghệ xử lý Thành phần Định nghĩa Ví dụ 1. Các chất cháy được: - Giấy - Các vật liệu làm từ - Các túi giấy, các mảnh giấy.
bìa, giấy vệ sinh - Hàng dệt - Vải, len,. - Rác thải - Có nguồn gốc từ sợi. - Các loại rau, quả, thực - Các chất thải ra từ đồ phẩm - Cỏ, gỗ, củi, rơm ăn, thực phẩm - Đồ dùng bằng gỗ như - Các vật liệu và sản bàn, ghế, vỏ dửa. phẩm được chế tạo từ gỗ, - Chất dẻo tre, rơm - Phim cuộn, túi chất dẻo, lọ chất dẻo, bịch - Da và cao su - Các vật liệu và sản nylon,.
Vũ Hải Yến SVTH: Nguyễn Thị Kim Trâm 7 Nghiên cứu hiện trạng và đề xuất các giải pháp quản lý CTRSH trên địa bàn quận 7 phẩm được chế tạo từ chất - Giầy, băng cao su,. dẻo - Các vật liệu và sản phẩm được chế tạo từ da và cao su 2. Các chất không cháy được - Kim loại sắt - Các loại vật liệu và sản - Hàng rào, dao, nắp phẩm được chế tạo từ sắt lọ,. mà dễ bị nam châm hút - Kim loại không phải - Các vật liệu không bị sắt nam châm hút - Vỏ hộp nhôm, đồ đựng - Thủy tinh - Các vật liệu và sản bằng kim loại phẩm chế tạo từ thủy tinh - Chai lọ, đồ dùng bằng - Các vật liệu không cháy thủy tinh, bóng đèn,.
- Đá và sành sứ khác ngoài kim loại và - Đá cuội, cát, đất,. Các chất hỗn hợp Tất cả các loại vật liệu khác không phân loại ở phần 1 và phần 2 đều thuộc loại này. Loại này có thể chia làm 2 phần với kích thước > 5mm và <5mm Nguồn: Nãi, 1999 2. Phân loại theo vị trí hình thành Người ta phân biệt rác hay chất thải rắn trong nhà, ngoài nhà, trên đường phố, chợ,.
Phân loại theo bản chất nguồn tạo thành Chất thải rắn được phân thành các loại sau: - Chất thải sinh hoạt: là những chất thải liên quan đến các hoạt động của con người, nguồn tạo thành chủ yếu từ các khu dân cư, các cơ quan, trường học, các trung tâm dịch vụ, thương mại. Chất thải rắn sinh hoạt có thành phần bao gồm kim GVHD: ThS. Vũ Hải Yến SVTH: Nguyễn Thị Kim Trâm 8 Nghiên cứu hiện trạng và đề xuất các giải pháp quản lý CTRSH trên địa bàn quận 7 loại, sành sứ, thủy tinh, gạch ngói vỡ, đất, đá, cao su, chất dẻo, thực phẩm dư thừa hoặc quá hạn sử dụng, xương động vật, tre, gỗ, lông gà lông vịt, vải, giấy, rơm rạ, xác động vật, vỏ rau quả,.Theo phương diện khoa học, có thể phân biệt các loại chất thải rắn như sau: + Rác thực phẩm: bao gồm các thức ăn thừa, rau, quả,.loại chất thải này mang bản chất dễ bị phân hủy sinh học, quá trình phân hủy tạo ra các mùi khó chịu, đặc biệt trong thời tiết nóng, ẩm. Ngoài các loại thức ăn dư thừa từ gia đình còn có thức ăn dư thừa từ các bếp tập thể, các nhà hàng, khách sạn, ký túc xá, chợ,.
+ Chất thải trực tiếp của động vật chủ yếu là phân, bao gồm phân người và phân động vật khác. + Chất thải lỏng chủ yếu là bùn ga cống rãnh, là các chất thải ra từ các khu vực sinh hoạt dân cư. + Tro và các chất dư thừa thải bỏ khác bao gồm: các loại vật liệu sau đốt cháy, các sản phẩm sau khi đun nấu bằng than, củi và các chất thải dễ cháy khác trong gia đình, trong kho của các công sở, cơ quan, xí nghiệp, các loại xỉ than. - Chất thải rắn công nghiệp: là chất thải phát sinh từ các hoạt động sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp.
Các nguồn phát sinh chất thải công nghiệp gồm: + Các phế thải từ vật liệu trong quá trình sản xuất công nghiệp, tro, xỉ trong các nhà máy nhiệt điện.