Giải pháp phát triển hoạt động cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng tmcp sài gòn hà nội chi nhánh huế

Ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội (SHB) đã xác định doanh nghiệp vừa và nhỏ (DNVVN) là một trong những đối tượng khách… 91 trang · Đại học Kinh tế Huế · 2015.

• Tác giả: Lâm Thị Bảo Khánh
• Người hướng dẫn: TS. Trần Thị Bích Ngọc
• Trường học: Đại học Kinh tế Huế
• Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
• Đề tài: Giải Pháp Phát Triển Hoạt Động Cho Vay Đối Với Doanh Nghiệp Vừa Và Nhỏ Tại Ngân Hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Huế

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: ĐẶT VẤN ĐỀ
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5. Kết cấu của đề tài
• 2. PHẦN 2: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 2. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHO VAY DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 2.1. TỔNG QUAN VỀ HOẠT ĐỘNG CHO VAY CỦA NHTM ĐỐI VỚI DN VVN
• 2.1.1. Khái niệm về ngân hàng thương mại
• 2.1.2. Hoạt động cho vay của ngân hàng thương mại
• 2.1.3. Hoạt động cho vay của NHTM đối với DN VVN
• 2.1.4. Vai trò hoạt động cho vay đối với DN VVN của NHTM
• 2.1.5. Các chỉ tiêu phản ánh hoạt động cho vay đối với DN VVN
• 2.1.6. Số lượng DN VVN vay vốn tại ngân hàng. Dư nợ cho vay của DN VVN
• 2.1.7. Tỷ trọng dư nợ cho vay của DN VVN
• 2.1.8. Tốc độ tăng trưởng dư nợ cho vay của DN VVN qua các năm
• 2.1.9. Nợ xấu và tỷ trọng nợ xấu của hoạt động cho vay đối với DN VVN
• 2.1.10. Hiệu suất sử dụng vốn của Ngân hàng đối với DN VVN
• 2.1.11. Tỷ lệ lợi nhuận từ cho vay DN VVN
• 2.1.12. Nhân tố ảnh hưởng tới khả năng mở rộng cho vay đối với DN VVN
• 2.1.12.1. Nhân tố chủ quan
• 2.1.12.2. Nhân tố khách quan
• 2.2. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ
• 2.2.1. Khái niệm về doanh nghiệp
• 2.2.2. Tiêu chuẩn doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 2.2.3. Những lợi thế và hạn chế của DN VVN
• 2.2.4. Cơ sở thực tiễn về hoạt động cho vay đối với DN VVN của NHTM
• 2.2.5. Kinh nghiệm của một số nước trong hoạt động cho vay đối với DN VVN dành cho Việt Nam
• 3. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CHO VAY ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ CỦA NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN – HÀ NỘI CHI NHÁNH HUẾ
• 3.1. TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN – HÀ NỘI
• 3.1.1. Thông tin khái quát. Quá trình hình thành và phát triển
• 3.2. TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN – HÀ NỘI CHI NHÁNH HUẾ
• 3.2.1. Thông tin khái quát. Kết quả hoạt động kinh doanh của Chi nhánh trong thời gian qua
• 3.2.2. Tình hình huy động vốn
• 3.2.3. Tình hình sử dụng vốn
• 3.3. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CHO VAY ĐỐI VỚI DN VVN CỦA SHB CHI NHÁNH HUẾ
• 3.3.1. Những quy định chung về hoạt động cho vay đối với DN VVN của ngân hàng
• 3.3.2. Thực trạng hoạt động cho vay đối với DN VVN tại SHB chi nhánh Huế
• 3.3.3. Số lượng DN VVN, tỷ trọng cho vay DN VVN so với tổng dư nợ của Chi nhánh
• 3.3.4. Nợ xấu và tỷ trọng nợ xấu của cho vay các DN VVN tại chi nhánh
• 3.3.5. Hiệu quả cho vay đối với DN VVN của chi nhánh
• 3.4. ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG CHO VAY ĐỐI VỚI DN VVN TẠI NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN – HÀ NỘI CHI NHÁNH HUẾ
• 3.4.1. Những Ưu điểm trong hoạt động cho vay đối với DN VVN của ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội chi nhánh Huế
• 3.4.2. Những hạn chế của hoạt động cho vay đối với DN VVN và nguyên nhân của nó trong quan hệ tín dụng đối với DN VVN của ngân hàng TMCP SG – HN chi nhánh Huế
• 3.4.2.1. Những nguyên nhân cơ bản
• 4. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG CHO VAY ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TẠI NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN – HÀ NỘI CHI NHÁNH HUẾ
• 4.1. CHỦ TRƯƠNG PHÁT TRIỂN DN VVN CỦA TỈNH THỪA THIÊN HUẾ. KHẢ NĂNG TIẾP CẬN NGUỒN VỐN VAY CỦA CÁC DN VVN TRÊN ĐỊA BÀN TT HUẾ
• 4.2. ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG CHO VAY ĐỐI VỚI DN VVN CỦA CHI NHÁNH
• 4.3. GIẢI PHÁP MỞ RỘNG HOẠT ĐỘNG CHO VAY ĐỐI VỚI DN VVN TẠI CHI NHÁNH
• 4.3.1. Giải pháp mở rộng, phát triển Dư nợ cho vay đối với DN VVN
• 4.3.2. Chiến lược huy động vốn
• 4.3.3. Xây dựng cơ chế lãi suất cho vay linh hoạt dành cho DN VVN
• 4.3.4. Đa dạng hóa phương thức cho vay đối với DN VVN
• 4.3.5. Đa dạng hóa các hình thức của tài sản đảm bảo
• 4.3.6. Đẩy mạnh hoạt động Marketing thu hút DN VVN
• 4.3.7. Tăng cường hoạt động tư vấn đối với DN VVN
• 4.3.8. Đào tạo đội ngũ chuyên viên quan hệ KHDN – tiến hành lập phương án thích hợp để tìm kiếm, tiếp cận doanh nghiệp mới
• 4.3.9. Giải pháp nâng cao Chất lượng nợ đối với DN VVN tại chi nhánh
• 4.3.9.1. Nâng cao chất lượng công tác thẩm định dự án và khách hàng
• 4.3.9.2. Hoàn thiện qui trình nghiệp vụ cho vay
• 4.3.9.3. Xây dựng chính sách cho vay phù hợp, đổi mới quy trình cho vay
• 4.3.9.4. Thực hiện tốt cơ chế bảo đảm tín dụng và trích lập dự phòng rủi ro
• 4.3.9.5. Nâng cao hoạt động kiểm tra, kiểm soát trước và sau khi cho vay. Củng cố, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ tín dụng
• PHẦN 3: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 3.1. Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước
• 3.2. Kiến nghị với Ngân hàng Sài Gòn – Hà Nội
• 3.3. Kiến nghị đối với các DN VVN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC ĐỒ THỊ
• DANH MỤC BIỂU BẢNG

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ

Ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội (SHB) đã xác định doanh nghiệp vừa và nhỏ (DNVVN) là một trong những đối tượng khách hàng chiến lược. Việc phát triển hoạt động cho vay đối với DNVVN không chỉ giúp ngân hàng mở rộng thị phần mà còn góp phần thúc đẩy nền kinh tế địa phương. Các giải pháp cho vay hiệu quả sẽ giúp DNVVN tiếp cận nguồn vốn dễ dàng hơn, từ đó nâng cao khả năng cạnh tranh và phát triển bền vững.

1.1. Đặc điểm của doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Việt Nam

DNVVN tại Việt Nam chiếm tỷ lệ lớn trong tổng số doanh nghiệp, đóng góp đáng kể vào GDP và tạo ra nhiều việc làm. Tuy nhiên, họ thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận vốn vay do thiếu tài sản đảm bảo và thông tin tín dụng hạn chế.

1.2. Vai trò của ngân hàng trong việc hỗ trợ DNVVN

Ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn cho DNVVN. Các gói vay linh hoạt, lãi suất hợp lý và dịch vụ tư vấn tài chính sẽ giúp DNVVN phát triển và mở rộng quy mô hoạt động.

II. Những thách thức trong hoạt động cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ

Mặc dù có nhiều cơ hội, nhưng hoạt động cho vay đối với DNVVN tại ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội vẫn gặp phải nhiều thách thức. Các vấn đề như nợ xấu, quy trình thẩm định phức tạp và thiếu thông tin về khách hàng là những rào cản lớn.

2.1. Vấn đề nợ xấu trong cho vay DNVVN

Nợ xấu là một trong những vấn đề nghiêm trọng ảnh hưởng đến hoạt động cho vay. Ngân hàng cần có các biện pháp quản lý nợ xấu hiệu quả để bảo vệ lợi ích của mình và đảm bảo an toàn tài chính.

2.2. Quy trình thẩm định tín dụng phức tạp

Quy trình thẩm định tín dụng hiện tại có thể gây khó khăn cho DNVVN trong việc tiếp cận vốn. Cần đơn giản hóa quy trình này để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho khách hàng.

III. Giải pháp mở rộng cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ hiệu quả

Để nâng cao hiệu quả cho vay đối với DNVVN, ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội cần triển khai một số giải pháp cụ thể. Những giải pháp này không chỉ giúp tăng trưởng dư nợ mà còn cải thiện chất lượng tín dụng.

3.1. Xây dựng chính sách lãi suất linh hoạt

Ngân hàng cần xây dựng chính sách lãi suất linh hoạt, phù hợp với khả năng tài chính của DNVVN. Điều này sẽ giúp họ dễ dàng tiếp cận nguồn vốn hơn.

3.2. Đa dạng hóa hình thức cho vay

Đa dạng hóa các hình thức cho vay như cho vay tín chấp, cho vay theo dự án sẽ giúp DNVVN có nhiều lựa chọn hơn trong việc tiếp cận vốn.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về cho vay DNVVN

Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các giải pháp cho vay hiệu quả đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội. Dư nợ cho vay DNVVN đã tăng trưởng mạnh mẽ trong những năm qua.

4.1. Tăng trưởng dư nợ cho vay DNVVN

Dư nợ cho vay DNVVN tại ngân hàng đã tăng trưởng đáng kể, cho thấy sự quan tâm và đầu tư của ngân hàng vào phân khúc này.

4.2. Cải thiện chất lượng tín dụng

Chất lượng tín dụng cũng được cải thiện nhờ vào việc áp dụng các biện pháp quản lý nợ xấu và thẩm định tín dụng hiệu quả.

V. Kết luận và định hướng tương lai cho vay DNVVN

Hoạt động cho vay đối với DNVVN tại ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội cần tiếp tục được cải thiện và phát triển. Định hướng tương lai sẽ tập trung vào việc nâng cao chất lượng dịch vụ và mở rộng quy mô cho vay.

5.1. Định hướng phát triển bền vững

Ngân hàng cần xây dựng các chiến lược phát triển bền vững, đảm bảo rằng DNVVN có thể tiếp cận vốn một cách dễ dàng và hiệu quả.

5.2. Tăng cường hợp tác với các tổ chức khác

Hợp tác với các tổ chức tài chính khác và các cơ quan chính phủ sẽ giúp ngân hàng mở rộng mạng lưới và nâng cao khả năng hỗ trợ DNVVN.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp "Giải pháp phát triển hoạt động cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội chi nhánh Huế" được thực hiện bởi sinh viên Lâm Thị Bảo Khánh (Lớp K45A.TCNH, Khoa Tài chính – Ngân hàng, Trường Đại học Kinh tế – Đại học Huế), dưới sự hướng dẫn của TS. Trần Thị Bích Ngọc vào tháng 05/2015.

Bối cảnh thực tiễn của đề tài gắn liền với giai đoạn 2012 – 2014, thời điểm nền kinh tế Việt Nam và tỉnh Thừa Thiên Huế bước vào giai đoạn phục hồi sau khủng hoảng tài chính kéo dài. Về phía Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB), sau khi hoàn tất sáp nhập Ngân hàng TMCP Nhà Hà Nội (Habubank) vào năm 2012, quy mô vốn điều lệ của ngân hàng được nâng lên gần 9.000 tỷ đồng (đạt 8.865,795 tỷ đồng vào năm 2014). Nguồn lực này cho phép SHB trở thành ngân hàng thương mại cổ phần đầu tiên tài trợ vốn độc lập cho các công trình trọng điểm cấp quốc gia, tiêu biểu là dự án mở rộng Quốc lộ 1A theo hình thức BOT (Xây dựng – Vận hành – Chuyển giao). Mặc dù các gói tín dụng dự án mang lại dư nợ lớn và rủi ro có thể kiểm soát nhờ quản lý dòng tiền vận hành, ngân hàng vẫn đối mặt với yêu cầu phải cân bằng danh mục tín dụng, hạn chế tập trung rủi ro và khai thác thị trường khách hàng phân tán.

Về phía địa bàn nghiên cứu, số liệu từ Sở Tài chính tỉnh Thừa Thiên Huế tính đến cuối quý 3/2014 ghi nhận toàn tỉnh có hơn 5.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ (DN VVN), chiếm 98% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động. Đây là khối khách hàng có nhu cầu vay vốn thường xuyên để luân chuyển vốn lưu động và đầu tư sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, khả năng tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng của nhóm doanh nghiệp này tại địa phương còn gặp nhiều rào cản về tài sản bảo đảm, năng lực quản trị và tính minh bạch tài chính. Việc nghiên cứu thực trạng và xây dựng các giải pháp tín dụng phù hợp tại SHB Chi nhánh Huế là yêu cầu thực tế cấp bách.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được phân định rõ:

• Mục tiêu chung: Nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản về hoạt động cho vay DN VVN của ngân hàng thương mại cổ phần; vận dụng vào thực tế tại SHB Chi nhánh Huế để phân tích, đánh giá thực trạng giai đoạn 2012 – 2014; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp phát triển hoạt động cho vay đối với nhóm khách hàng này.
• Mục tiêu cụ thể (được đánh số gồm 5 nhiệm vụ):
  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về hoạt động cho vay đối với DN VVN của ngân hàng thương mại.
  2. Phân tích thực trạng hoạt động cho vay đối với DN VVN của Chi nhánh qua 3 năm 2012 – 2014.
  3. Đánh giá hoạt động cho vay đối với DN VVN của Chi nhánh qua 3 năm 2012 – 2014.
  4. Tìm hiểu, phân tích những khó khăn, thuận lợi, điểm mạnh, điểm yếu của nội tại Chi nhánh ảnh hưởng đến việc phát triển hoạt động cho vay DN VVN.
  5. Đề ra các giải pháp nhằm phát triển hơn nữa hoạt động cho vay đối với DN VVN tại Chi nhánh.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động cho vay đối với DN VVN của Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội Chi nhánh Huế.
• Phạm vi không gian: Tại SHB Chi nhánh Huế (địa chỉ: Số 28 Lý Thường Kiệt, phường Vĩnh Ninh, thành phố Huế).
• Phạm vi thời gian: Thu thập và xử lý chuỗi số liệu hoạt động trong giai đoạn 3 năm, từ năm 2012 đến năm 2014.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng lý luận dựa trên các quy định pháp luật hiện hành và các công trình khoa học chuyên ngành:

• Khái niệm ngân hàng thương mại được trích dẫn theo Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010. Khái niệm doanh nghiệp được tiếp cận theo góc độ pháp lý và góc độ phát triển kinh tế (trích dẫn từ tác phẩm "Kinh tế doanh nghiệp" của tác giả D.A Cailat, Nhà xuất bản Khoa học Xã hội, 1992).
• Tiêu chí xác định doanh nghiệp vừa và nhỏ căn cứ theo Thông tư số 16/2013/TT-BTC ngày 08/02/2013 (doanh nghiệp sử dụng dưới 200 lao động làm việc toàn bộ thời gian và doanh thu năm không quá 20 tỷ đồng) và Điều 3 Nghị định số 56/2009/NĐ-CP của Chính phủ phân định DN VVN thành 3 cấp: siêu nhỏ, nhỏ và vừa dựa trên quy mô tổng nguồn vốn hoặc số lao động theo từng khu vực kinh tế (Nông, lâm nghiệp và thủy sản; Công nghiệp và xây dựng; Thương mại và dịch vụ).
• Hệ thống chỉ tiêu đánh giá hoạt động cho vay DN VVN được xây dựng thành 3 nhóm:
  1. Nhóm chỉ tiêu tăng trưởng quy mô: Số lượng DN VVN vay vốn tại ngân hàng; Dư nợ cho vay DN VVN; Tỷ trọng dư nợ cho vay DN VVN trên tổng dư nợ; Tốc độ tăng trưởng dư nợ cho vay DN VVN.
  2. Nhóm chỉ tiêu an toàn tín dụng: Nợ xấu và Tỷ lệ nợ xấu của hoạt động cho vay DN VVN (tỷ số giữa nợ xấu cho vay DN VVN trên tổng dư nợ cho vay DN VVN).
  3. Nhóm chỉ tiêu hiệu quả và sinh lợi: Hiệu suất sử dụng vốn đối với DN VVN (tỷ số giữa Dư nợ cho vay DN VVN trên Tổng vốn huy động); Tỷ lệ lợi nhuận từ cho vay DN VVN (tỷ số giữa Lợi nhuận từ cho vay DN VVN trên Tổng dư nợ cho vay DN VVN).
• Tổng quan bài học kinh nghiệm quốc tế: Tác giả dẫn công trình nghiên cứu của TS. Nguyễn Thế Bính (Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh) về chính sách hỗ trợ tài chính cho DN VVN tại Trung Quốc (thành lập quỹ hỗ trợ, cung cấp bảo lãnh tín dụng, cho vay trực tiếp, hỗ trợ lãi suất), Nhật Bản (bảo lãnh qua Hiệp hội bảo lãnh tín dụng, ngân hàng chuyên trách tài trợ đổi mới công nghệ, ban hành Luật cơ bản về DN VVN) và Hàn Quốc (hệ thống ba quỹ bảo lãnh tín dụng: Quỹ bảo lãnh tín dụng Hàn Quốc, Quỹ bảo lãnh tín dụng công nghệ Hàn Quốc và Quỹ bảo lãnh tín dụng địa phương).

Phương pháp nghiên cứu thực tế được kết hợp giữa định tính và định lượng:

• Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Thu thập thông tin từ giáo trình, văn bản pháp luật, tạp chí ngân hàng và các nghiên cứu đã công bố.
• Phương pháp quan sát thực tế: Được tiến hành trong thời gian thực tập 4 tháng tại trụ sở SHB Chi nhánh Huế nhằm tìm hiểu quy trình tác nghiệp, thẩm định tín dụng và giao dịch thực tế.
• Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: Nguồn dữ liệu nội bộ được trích xuất từ các báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, báo cáo cân đối kế toán, bảng cơ cấu tài sản và cơ cấu nguồn vốn giai đoạn 2012 – 2014 do Phòng Kế toán và Phòng Khách hàng doanh nghiệp của SHB Chi nhánh Huế cung cấp.
• Phương pháp xử lý dữ liệu: Phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh tuyệt đối và tương đối qua các năm, tính toán các tỷ số tài chính tín dụng và xây dựng đồ thị so sánh thị phần dư nợ, huy động vốn giữa 16 ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn Thừa Thiên Huế.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ của ngân hàng thương mại

Chương này khái quát các phương thức cấp tín dụng chủ yếu của ngân hàng thương mại đối với DN VVN, bao gồm: cho vay từng lần, cho vay theo hạn mức vốn lưu động, cho vay tài trợ dự án mức đầu tư, chiết khấu bộ chứng từ có giá (đặc biệt trong phương thức L/C xuất nhập khẩu), cho vay trả góp và hạn mức tín dụng dự phòng. Tác giả luận giải vai trò hai chiều: đối với ngân hàng, DN VVN là kênh phân tán rủi ro và tạo nguồn thu lãi ổn định; đối với doanh nghiệp, tín dụng ngân hàng giúp khắc phục tình trạng thiếu vốn, thúc đẩy đổi mới công nghệ và mở rộng sản xuất.

Chương 1 phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động cho vay, chia làm hai nhóm:

• Nhân tố chủ quan: Từ phía ngân hàng (chiến lược kinh doanh, chính sách tín dụng, năng lực huy động vốn, trình độ cán bộ tín dụng, hệ thống thông tin tín dụng) và từ phía doanh nghiệp (năng lực điều hành của ban lãnh đạo, độ tin cậy của báo cáo tài chính - ghi nhận thực tế phần lớn DN VVN chưa được kiểm toán độc lập, quy mô vốn tự có, tính khả thi của dự án và giá trị pháp lý của tài sản bảo đảm).
• Nhân tố khách quan: Môi trường kinh tế vĩ mô, môi trường pháp lý và môi trường chính trị - xã hội.

Chương 2: Thực trạng hoạt động cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ của Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội chi nhánh Huế

Chương 2 trình bày tổng quan về SHB Chi nhánh Huế, đơn vị được thành lập ngày 09/09/2011 theo Quyết định số 271/QĐ-HĐQT của Hội đồng Quản trị SHB, quản lý 2 phòng giao dịch trực thuộc là PGD Phú Hội và PGD Phú Xuân (thành lập theo Quyết định số 542/QĐ-HĐQT ngày 28/10/2013). Tính đến cuối năm 2014, tổng nhân sự chi nhánh là 49 cán bộ nhân viên (35 người tại chi nhánh trung tâm và 14 người tại 2 PGD).

Kết quả kinh doanh tổng thể: Lợi nhuận trước thuế năm 2012 đạt 343 triệu đồng, đến năm 2014 đạt 16.657 triệu đồng; tổng vốn huy động năm 2014 đạt 767.932 triệu đồng (tăng 52,04% so với năm 2013, đạt 94,22% kế hoạch được giao là 815 tỷ đồng). Tiền gửi tiết kiệm dân cư chiếm trên 90% cơ cấu huy động. Về sử dụng vốn, dư nợ khách hàng doanh nghiệp cuối năm 2014 đạt 980,268 tỷ đồng; dư nợ cho vay mua nhà đạt 120 tỷ đồng; phát hành mới 2.569 thẻ nội địa và 342 thẻ quốc tế.

Về quy trình tín dụng đối với DN VVN, SHB áp dụng quy trình chuẩn hóa gồm 6 bước: (1) Lập hồ sơ đề nghị cho vay vốn; (2) Phân tích tín dụng; (3) Quyết định và ký kết hợp đồng tín dụng; (4) Giải ngân; (5) Giám sát trong khi cấp tín dụng; (6) Thanh lý hợp đồng tín dụng.

Diễn biến hoạt động cho vay DN VVN tại SHB Huế giai đoạn 2012 – 2014 được tổng hợp qua bảng số liệu sau:

Chỉ tiêu phân tích	Năm 2012	Năm 2013	Năm 2014	So sánh 2013/2012 (%)	So sánh 2014/2013 (%)
Số lượng DN VVN vay vốn (doanh nghiệp)	116	212	291	+82,76	+37,26
Dư nợ cho vay DN VVN (triệu đồng)	19.687	77.916	96.687	+295,77	+24,09
Tổng dư nợ toàn chi nhánh (triệu đồng)	51.468	255.530	1.091.890	+396,48	+327,31
Tỷ trọng dư nợ DN VVN/Tổng dư nợ (%)	37,25	30,28	8,79	-18,71	-70,97
Nợ xấu cho vay DN VVN (triệu đồng)	0	327,25	425,42	-	+30,00
Tỷ lệ nợ xấu cho vay DN VVN (%)	0,00	0,42	0,44	-	+4,76
Hiệu suất sử dụng vốn cho vay DN VVN	0,0377	0,1543	0,1259	+309,28	-18,41

Phân tích số liệu cho thấy số lượng khách hàng DN VVN tăng đều đặn qua các năm (từ 116 lên 291 doanh nghiệp). Dư nợ DN VVN tăng trưởng mạnh từ 19,687 tỷ đồng (2012) lên 77,916 tỷ đồng (2013) và đạt 96,687 tỷ đồng (2014). Tuy nhiên, tỷ trọng dư nợ DN VVN trên tổng dư nợ lại sụt giảm mạnh từ 37,25% năm 2012 xuống 8,79% năm 2014. Nguyên nhân chính do từ giữa năm 2013, chi nhánh bắt đầu giải ngân gói tín dụng cho dự án BOT Quốc lộ 1A với quy mô gần 2.000 tỷ đồng, làm tổng dư nợ tăng vọt lên 1.091,890 tỷ đồng vào năm 2014.

Về an toàn tín dụng, tỷ lệ nợ xấu cho vay DN VVN được kiểm soát ở mức thấp: năm 2012 là 0%, năm 2013 là 0,42% (327,25 triệu đồng) và năm 2014 là 0,44% (425,42 triệu đồng). Tác giả so sánh tỷ lệ này với mức nợ xấu bình quân khối DN VVN của hệ thống ngân hàng giai đoạn 2012 – 2014 (dao động từ 3,6% đến 4,8%) để khẳng định tính chặt chẽ trong khâu thẩm định của chi nhánh. 100% các khoản vay DN VVN tại SHB Huế đều có tài sản bảo đảm.

Về hiệu quả tài chính: Hiệu suất sử dụng vốn huy động để cho vay DN VVN duy trì ở mức thấp (năm 2013 đạt 0,1543, năm 2014 giảm xuống 0,1259), nghĩa là 1 đồng vốn huy động chỉ dành khoảng 0,126 đồng cho DN VVN vay. Lợi nhuận từ cho vay DN VVN năm 2013 tăng hơn 400% so với năm 2012, nhưng sang năm 2014 lại giảm gần 40% so với năm 2013 do điều chỉnh giảm mặt bằng lãi suất cho vay và chi nhánh tập trung nguồn lực giải ngân cho doanh nghiệp dự án lớn. Tỷ trọng đóng góp cao nhất của lợi nhuận cho vay DN VVN vào tổng lợi nhuận tín dụng toàn chi nhánh chỉ đạt 15% (ghi nhận vào năm 2013).

So sánh vị thế trên địa bàn: Đến tháng 06/2014, tổng dư nợ toàn chi nhánh đạt 674 tỷ đồng, vươn lên vị trí thứ 3 trong tổng số 16 ngân hàng thương mại cổ phần tại Thừa Thiên Huế (đứng sau VIB và Sacombank). Về huy động vốn cuối năm 2014, SHB Huế đạt 767,93 tỷ đồng, vượt mức bình quân của một NHTMCP trên địa bàn (557 tỷ đồng) là 210,93 tỷ đồng, nằm trong nhóm 5 ngân hàng có tốc độ tăng trưởng vốn huy động cao nhất tỉnh.

Chương 3: Giải pháp phát triển hoạt động cho vay đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội chi nhánh Huế

Dựa trên chủ trương khuyến khích phát triển DN VVN của tỉnh Thừa Thiên Huế và định hướng bán lẻ của SHB, tác giả đề xuất hai nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Nhóm giải pháp mở rộng quy mô dư nợ cho vay DN VVN:

• Đổi mới chiến lược huy động vốn nhằm tạo nguồn vốn trung và dài hạn ổn định, giảm dần chi phí đầu vào để hạ lãi suất cho vay.
• Xây dựng cơ chế lãi suất cho vay linh hoạt, áp dụng biên độ lãi suất cạnh tranh cho nhóm DN VVN có lịch sử trả nợ tốt và quản trị minh bạch.
• Đa dạng hóa phương thức cho vay: mở rộng cho vay thấu chi, cho vay theo hạn mức luân chuyển, tài trợ trọn gói theo chuỗi liên kết nhà thầu - nhà cung ứng nguyên vật liệu cho các dự án xây dựng.
• Đa dạng hóa các hình thức tài sản bảo đảm: chấp nhận linh hoạt quyền đòi nợ, hàng tồn kho luân chuyển, máy móc thiết bị hình thành từ vốn vay bên cạnh bất động sản.
• Đẩy mạnh hoạt động tiếp thị, quảng bá hình ảnh sản phẩm dịch vụ tài chính DN VVN trên địa bàn; tăng cường tư vấn quản lý dòng tiền và hỗ trợ lập phương án kinh doanh cho doanh nghiệp.
• Đào tạo đội ngũ chuyên viên quan hệ khách hàng doanh nghiệp (chuyên viên QHKHDN) chuyên sâu, chủ động khảo sát thị trường để tiếp cận các doanh nghiệp mới thành lập.

2. Nhóm giải pháp nâng cao chất lượng nợ và phòng ngừa rủi ro tín dụng:

• Nâng cao chất lượng công tác thẩm định dự án và năng lực tài chính thực tế của khách hàng, tránh phụ thuộc hoàn toàn vào số liệu báo cáo tài chính nội bộ.
• Hoàn thiện quy trình nghiệp vụ cho vay, tinh giản thủ tục hành chính nhưng đảm bảo chuẩn hóa khâu phê duyệt độc lập.
• Thực hiện nghiêm túc cơ chế bảo đảm tín dụng và trích lập dự phòng rủi ro tín dụng theo phân loại nợ của Ngân hàng Nhà nước.
• Nâng cao hiệu quả kiểm tra, kiểm soát dòng tiền của doanh nghiệp trước, trong và sau khi giải ngân để kịp thời phát hiện nguy cơ sai mục đích sử dụng vốn.
• Tăng cường đào tạo nghiệp vụ, đạo đức nghề nghiệp và quy trách nhiệm rõ ràng cho đội ngũ cán bộ tín dụng.

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu thực nghiệm phản ánh trung thực bức tranh tín dụng tại SHB Chi nhánh Huế giai đoạn 2012 – 2014 qua các số liệu thống kê:

• Khai thác thành công lượng khách hàng DN VVN địa phương: Số lượng doanh nghiệp vay vốn tăng 2,5 lần (từ 116 lên 291 doanh nghiệp); quy mô dư nợ tuyệt đối tăng 4,9 lần (từ 19,687 tỷ đồng năm 2012 lên 96,687 tỷ đồng năm 2014).
• Tỷ lệ nợ xấu cho vay DN VVN duy trì ở ngưỡng rất thấp: Đạt 0% năm 2012; 0,42% năm 2013 và 0,44% năm 2014, thấp hơn nhiều so với tỷ lệ an toàn quy định của Ngân hàng Nhà nước (dưới 3%) và mức trung bình ngành của phân khúc này (3,6% – 4,8%). 100% các khoản cấp tín dụng đều có tài sản bảo đảm.
• Phát hiện nghịch lý cơ cấu tín dụng: Tác giả chỉ rõ hiện tượng dư nợ DN VVN tăng trưởng liên tục về số tuyệt đối nhưng tỷ trọng trong tổng dư nợ lại sụt giảm mạnh (từ 37,25% xuống 8,79%), đồng thời hiệu suất sử dụng vốn cho vay phân khúc này chỉ đạt 0,1259 vào năm 2014. Nguyên nhân được làm rõ là do chi nhánh chuyển dịch tập trung nguồn vốn tài trợ cho các gói thầu dự án BOT cấp quốc gia.

Về mặt giải pháp và đóng góp thực tiễn:

• Khóa luận đã hệ thống hóa mô hình đánh giá tín dụng kết hợp giữa chỉ tiêu quy mô, độ an toàn và hiệu quả sinh lời gắn liền với điều kiện thực tế của một chi nhánh ngân hàng cổ phần đô thị trên địa bàn tỉnh lẻ.
• Tác giả đưa ra các nhóm giải pháp toàn diện từ khâu huy động vốn, định giá lãi suất, đa dạng hóa tài sản bảo đảm đến quy trình hậu kiểm, sát với hiện trạng quản trị tín dụng tại SHB Huế.
• Tác giả đề xuất các kiến nghị cụ thể: Đối với Ngân hàng Nhà nước (hoàn thiện cơ chế bảo lãnh tín dụng cho DN VVN, điều hành lãi suất linh hoạt); đối với Hội sở SHB (phân cấp hạn mức phán quyết tín dụng cho chi nhánh, ban hành gói sản phẩm đặc thù cho DN VVN miền Trung); đối với các DN VVN (minh bạch hóa thông tin kế toán, tăng cường vốn tự có và nâng cao năng lực lập dự án khả thi).

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo

Khóa luận tự xác định các giới hạn nghiên cứu xuất phát từ điều kiện thực tế:

• Hạn chế về thời gian thực tập (kéo dài 4 tháng) và kỹ năng nghiên cứu của sinh viên, khiến phân tích định lượng chủ yếu dừng lại ở các phương pháp thống kê mô tả, so sánh tỷ số tài chính mà chưa áp dụng các mô hình kinh tế lượng phức tạp để kiểm định các nhân tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng DN VVN.
• Dữ liệu nghiên cứu bị giới hạn trong phạm vi 3 năm (2012 – 2014) tại một chi nhánh ngân hàng đơn lẻ (SHB Chi nhánh Huế). Do đó, các kết luận phản ánh đặc thù hoạt động cục bộ gắn với quá trình chi nhánh tham gia tài trợ dự án BOT quốc lộ, chưa khái quát hóa được toàn diện cho các tổ chức tín dụng khác trên địa bàn miền Trung.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo được tác giả gợi mở: Mở rộng phạm vi khảo sát thực tế đối với chính các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn để đo lường mức độ tiếp cận vốn từ phía người đi vay; nghiên cứu tác động của việc nới lỏng điều kiện tài sản thế chấp và áp dụng xếp hạng tín dụng nội bộ đối với chất lượng tín dụng DN VVN.

Giá trị tham khảo

Bản khóa luận mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho các nhóm đối tượng:

• Sinh viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng và Quản trị kinh doanh: Cung cấp nguồn tài liệu thực tế về phương pháp phân tích thực trạng tín dụng tại một chi nhánh ngân hàng thương mại, cấu trúc bảng biểu so sánh chỉ tiêu tài chính và cách xây dựng hệ thống giải pháp gắn với địa bàn cụ thể.
• Cán bộ tín dụng và nhà quản trị tại các tổ chức tín dụng: Tham khảo chuỗi dữ liệu thực tế về phân khúc DN VVN tại Thừa Thiên Huế giai đoạn 2012 – 2014, phương thức kiểm soát tỷ lệ nợ xấu ở mức dưới 0,5% và cách thức quản trị nguồn vốn khi phát sinh các dự án tài trợ quy mô lớn (như hợp đồng BOT).
• Các phần đáng tham khảo nhất trong tài liệu: Hệ số tính toán các chỉ tiêu tăng trưởng, an toàn, sinh lợi (Chương 1); Phân tích cơ cấu nhân sự, tình hình huy động vốn và dư nợ so sánh giữa 16 NHTMCP trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế (Chương 2); Các kiến nghị về chính sách tài sản bảo đảm linh hoạt cho DN VVN (Chương 3).

Câu hỏi thường gặp

1. Dư nợ cho vay DN VVN tại SHB Chi nhánh Huế biến động như thế nào qua các năm 2012, 2013 và 2014?
Dư nợ cho vay DN VVN tại chi nhánh tăng liên tục qua các năm: cuối năm 2012 đạt 19.687 triệu đồng; cuối năm 2013 đạt 77.916 triệu đồng (tăng 295,77% so với năm 2012); và đến cuối năm 2014 đạt 96.687 triệu đồng (tăng 24,09% so với năm 2013).

2. Vì sao số lượng DN VVN vay vốn và dư nợ DN VVN đều tăng nhưng tỷ trọng dư nợ DN VVN trên tổng dư nợ lại giảm mạnh vào năm 2014?
Số lượng DN VVN tăng từ 116 (năm 2012) lên 291 doanh nghiệp (năm 2014) và dư nợ tuyệt đối tăng từ 19,687 tỷ đồng lên 96,687 tỷ đồng. Tuy nhiên, tỷ trọng dư nợ DN VVN giảm mạnh từ 37,25% (2012) xuống 30,28% (2013) và chỉ còn 8,79% (2014) do từ giữa năm 2013, SHB Huế ký kết hợp đồng tài trợ và giải ngân cho dự án mở rộng Quốc lộ 1A theo hình thức BOT với quy mô gần 2.000 tỷ đồng, khiến tổng dư nợ toàn chi nhánh tăng vọt lên 1.091.890 triệu đồng vào năm 2014.

3. Tỷ lệ nợ xấu trong hoạt động cho vay DN VVN tại SHB Chi nhánh Huế là bao nhiêu và ngân hàng kiểm soát bằng biện pháp gì?
Nợ xấu cho vay DN VVN tại chi nhánh ở mức rất thấp: năm 2012 là 0 đồng (0%), năm 2013 là 327,25 triệu đồng (tỷ lệ 0,42%) và năm 2014 là 425,42 triệu đồng (tỷ lệ 0,44%). Tỷ lệ này được kiểm soát nhờ quy trình thẩm định hồ sơ chặt chẽ, theo dõi sát sao lịch trả nợ của khách hàng và duy trì nguyên tắc 100% khoản vay phải có tài sản bảo đảm.

4. Vị thế huy động vốn và dư nợ của SHB Huế so với các ngân hàng thương mại cổ phần khác trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế ra sao?
Về dư nợ, tính đến tháng 06/2014, SHB Huế đạt 674 tỷ đồng, xếp vị trí thứ 3 trong tổng số 16 NHTMCP trên địa bàn tỉnh (sau VIB và Sacombank). Về huy động vốn, cuối năm 2014 chi nhánh đạt 767,93 tỷ đồng (vượt mức bình quân 557 tỷ đồng của một NHTMCP tại tỉnh là 210,93 tỷ đồng), nằm trong Top 5 ngân hàng có tốc độ tăng trưởng vốn huy động lớn nhất tỉnh.

5. Cơ cấu nhân sự và mạng lưới hoạt động của SHB Chi nhánh Huế tính đến thời điểm cuối năm 2014 được bố trí như thế nào?
Tính đến cuối năm 2014, tổng số cán bộ nhân viên của SHB Huế là 49 người, gồm 35 người công tác tại trụ sở Chi nhánh tỉnh (chia thành Ban Giám đốc và 10 phòng/tổ chuyên môn) và 14 người phân bổ đều cho 2 phòng giao dịch trực thuộc là PGD Phú Hội (7 người) và PGD Phú Xuân (7 người).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lâm Thị Bảo Khánh đã phản ánh chi tiết thực trạng hoạt động cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ tại SHB Chi nhánh Huế giai đoạn 2012 – 2014, một giai đoạn phát triển đặc thù gắn liền với tiến trình tái cấu trúc của ngân hàng và việc tài trợ dự án BOT quốc gia. Nghiên cứu ghi nhận sự tăng trưởng rõ rệt về quy mô khách hàng và dư nợ cho vay DN VVN đi đôi với tỷ lệ nợ xấu duy trì ở mức an toàn dưới 0,5%, song cũng chỉ ra hạn chế về hiệu suất sử dụng vốn và tỷ trọng dư nợ phân khúc này trong tổng dư nợ chung. Các nhóm giải pháp và kiến nghị được tác giả xây dựng có tính hệ thống, bám sát các rào cản thực tế của DN VVN địa phương và mang lại giá trị tham khảo hữu ích cho công tác quản trị tín dụng tại các ngân hàng thương mại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan về hoạt động cho vay của NHTM đối với DN VVN + Chương 2: Thực trạng hoạt động cho vay đối với DN VVN của ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội chi nhánh Huế + Chương 3: Định hướng và giải pháp nhằm phát triển hoạt động cho vay đối với DN VVN tại ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội chi nhánh Huế - Phần 3: Kết luận và kiến nghị SVTH: Lâm Thị Bảo Khánh 4 Khóa luận tốt nghiệp PHẦN 2: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHO VAY DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. TỔNG QUAN VỀ HOẠT ĐỘNG CHO VAY CỦA NHTM ĐỐI VỚI DN VVN 1. Khái niệm về ngân hàng thƣơng mại Ngân hàng là gì? Theo luật các tổ chức tín dụng năm 2010, ta có định nghĩa: “Ngân hàng là loại hình tổ chức tín dụng đƣợc thực hiện toàn bộ hoạt động Ngân hàng và các hoạt động khác có liên quan. Theo tính chất và mục tiêu hoạt động, các loại hình Ngân hàng bao gồm: Ngân hàng thƣơng mại, Ngân hàng phát triển, Ngân hàng đầu tƣ, Ngân hàng chính sách, Ngân hàng hợp tác và các loại hình Ngân hàng khác”.

Ngân hàng thương mại cổ phần? Ngân hàng thƣơng mại cổ phần là cách gọi ở Việt Nam các Ngân hàng hoạt động kinh doanh, thƣơng mại theo mô hình cổ phần và tuân theo các luật riêng của Chính phủ và các quy chế, quy định của Ngân hàng Nhà Nƣớc Việt Nam khi hoạt động. Gọi là Ngân hàng thƣơng mại cổ phần để phân biệt với các Ngân hàng thƣơng mại nhà nƣớc và Ngân hàng thƣơng mại liên doanh và chi nhánh Ngân hàng thƣơng mại nƣớc ngoài tại Việt Nam. Hoạt động cho vay của ngân hàng thƣơng mại Cho vay là hoạt động kinh doanh chủ yếu của NHTM để tạo ra lợi nhuận. Doanh thu từ hoạt động cho vay sẽ bù đắp chi phí tiền gửi, chi phí dự trữ, chi phí kinh doanh và quản lý, chi phí vốn trôi nổi, chi phí thuế các loại và các chi phí rủi ro đầu tƣ.

Kinh tế càng phát triển, doanh số cho vay của các NHTM càng tăng nhanh và loại hình cho vay càng trở nên vô cùng đa dạng. Ở hầu hết các nƣớc phát triển hàng đầu thế giới, cho vay của các NHTM đã chuyển dần từ cho vay ngắn hạn sang cho vay dài hạn, khu vực cho vay ngắn hạn nhƣờng chỗ cho thị trƣờng tài chính - tiền tệ cung ứng. Tuy nhiên, ở Việt Nam, là nƣớc đang phát triển nên cho vay ngắn hạn vẫn chiếm bộ phận lớn hơn cho vay dài hạn, bởi các khoản đầu tƣ dài hạn thƣờng có độ rủi ro lớn hơn (trong đó có những tác nhân chủ yếu SVTH: Lâm Thị Bảo Khánh 5 Khóa luận tốt nghiệp nhƣ tình hình tăng trƣởng, lạm phát…). Vì vậy, có thể nói cho vay của NHTM hay nói rộng ra là tín dụng của NHTM là một lĩnh vực phức tạp và thƣờng xuyên cập nhật theo những biến chuyển của môi trƣờng kinh tế.

Hoạt động cho vay của NHTM đối với DN VVN Hiện nay, các NHTM sử dụng rất nhiều các phƣơng thức cho vay phù hợp với từng đối tƣợng khách hàng, trong đó có khach hàng DN VVN nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh của khách hàng cũng nhƣ công tác quản lý tiền vay của ngân hàng. Trên cơ sở nhu cầu sử dụng vốn vay của DN VVN và khả năng kiểm tra giám sát việc sử dụng vốn vay, ngân hàng sẽ thỏa thuận với DN VVN về việc lựa chọn phƣơng án cho vay theo một trong những phƣơng thức sau: - Cho vay phục vụ sản xuất kinh doanh đối với DN VVN : đây là hình thức cấp tín dụng của ngân hàng dành cho các DN VVN có nhu cầu mở rộng phát triển sản xuất kinh doanh. Điển hình có các gói sản phẩm nhƣ Cho vay bổ sung vốn lƣu động theo món hoặc theo hạn mức phục vụ sản xuất kinh doanh, Cho vay tài trợ xuất nhập khẩu với nhiều phƣơng thức thanh toán khác nhau cũng đang đƣợc các NHTM cung cấp, Cho vay đầu tƣ TSCĐ… - Cho vay theo dự án mức đầu tƣ: theo phƣơng thức này, NHTM sẽ cho các DN VVN vay vốn để thực hiện các dự án đầu tƣ phát triển, sản xuất kinh doanh, dịch vụ và các dự án đầu tƣ phục vụ đời sống với quy mô vay vốn linh hoạt, phụ thuộc vào từng dự án. Căn cứ để phát triển tiền vay bao gồm: hợp đồng tín dụng, hợp đồng và chứng từ cung cấp vật tƣ, thiết bị, công nghệ… - Cho vay từng lần: đƣợc áp dụng với các DN VVN có nhu cầu vay vốn không thƣờng xuyên , không ổn định, kinh doanh theo từng thƣơng vụ, thời vụ.

Với mỗi hợp đồng tín dụng, NHTM có thể giải ngân một hoặc nhiều lần phù hợp với tiến độ và yêu cầu sử dụng vốn thực tế của từng doanh nghiệp. Thời hạn cho vay sẽ đƣợc xác định dựa trên chu kỳ sản xuất kinh doanh và khả năng trả nợ của doanh nghiệp ngay từ khi ký kết hợp đồng tín dụng. - Chiết khấu bộ chứng từ có giá: đối với các DN VVN hoạt động trong lĩnh vực xuất khẩu theo phƣơng thức L/C hoặc nhờ thu kèm chứng từ, có nhu cầu thu hồi vốn sớm nhằm tăng khả năng lƣu chuyển quay vòng vốn của mình, NHTM sẽ tiến hành cấp tín dụng cho các DN này thông qua việc chiết khấu bộ chứng từ của lô hàng xuất khẩu. SVTH: Lâm Thị Bảo Khánh 6 Khóa luận tốt nghiệp Bên cạnh các phƣơng thức cho vay kể trên, còn có các phƣơng thức khác nhƣ Cho vay trả góp, Cho vay theo hạn mức tín dụng dự phòng… phù hợp với quy định của Ngân hàng Nhà nƣớc Việt Nam.

Vai trò hoạt động cho vay đối với DN VVN của NHTM Hoạt động cho vay của NHTM đối với DN VVN là một hoạt động góp phần quan trọng trong sự phát triển kinh tế của mỗi đất nƣớc. Xét về phía NHTM, hoạt động chính là huy động vốn và sử dụng nguồn vốn huy động đƣợc để thu lợi nhuận. Số lƣợng DN VVN hiện nay lại rất lớn, chiếm đại đa số trong tổng các DN, nhu cầu vay vốn của họ ngày càng tăng. Vì vậy, nếu khai thác tốt đối tƣợng khách hàng này sẽ đem đến cho NHTM một nguồn thu lớn bởi nghiệp vụ tín dụng nói chung và cho vay nói riêng là những nghiệp vụ sinh lời chủ yếu của NHTM.

Xét về phía các DN VVN, hoạt động cho vay của NHTM sẽ góp phần thu hút vốn đầu tƣ cho nền kinh tế, giúp DN VVN có thể dễ dàng tiếp cận nguồn vốn trong quá trình sản xuất kinh doanh, phát triển khả năng sản xuất, mở rộng hơn nữa quy mô của mình. Với vai trò là trung gian tài chính, NHTM đóng vai trò cầu nối cho nền kinh tế, cầu nối giữa ngƣời thừa vốn và các DN VVN cần vốn để đầu tƣ. - DOANH NGHIỆP - CÁ NHÂN - HỘ GIA ĐÌNH  NHTM DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ Bên cạnh đó, hoạt động cho vay của NHTM còn góp phần mở rộng sản xuất, thúc đẩy đổi mới công nghệ, thiết bị, cải tiến khoa học kĩ thuật cho các DN VVN. Việc vay vốn không những giải quyết đƣợc nhu cầu vốn kinh doanh mà còn thay đổi cách nghĩ, cách làm của các DN VVN để sử dụng vốn có hiệu quả kinh tế và vấn đề mở rộng sản xuất kinh doanh, thúc đẩy đổi mới công nghệ , thiết bị, cải tiến khoa học kĩ thuật sẽ làm tiền đề cho sự phát triển có hiệu quả đó.

Trong đó, vốn quyết định mọi vấn đề trong kinh doanh. Đặc biệt trong xu thê hội nhập nền kinh tế thị trƣờng thì đây là vấn đề quan trọng cần giải quyết của các DN VVN. SVTH: Lâm Thị Bảo Khánh 7 Khóa luận tốt nghiệp Vì vậy, có thể thấy, hoạt động cho vay của NHTM đối với DN VVN là một hoạt động không thể thiếu trong nền kinh tế. Một nền kinh tế muốn phát triển mạnh và bền vững thì không thể thiếu hoạt động nêu trên.

Các chỉ tiêu phản ánh hoạt động cho vay đối với DN VVN 1. Số lượng DN VVN vay vốn tại ngân hàng Đây là chỉ tiêu cụ thể nhất phản ánh quá trình mở rộng hoạt động cho vay của ngân hàng. Chỉ tiêu này đƣợc tính bằng tổng số các doanh nghiệp vừa và nhỏ có quan hệ vay vốn với ngân hàng trong một khoảng thời gian xác định. Dư nợ cho vay của DN VVN Đây là chỉ tiêu phản ánh khối lƣợng vốn mà khách hàng còn nợ ngân hàng tại một thời điểm cụ thể.

Chỉ tiêu này thƣờng đƣợc thể hiện là số dƣ cuối kỳ của doanh nghiệp trên bảng cân đối kế toán của ngân hàng. Theo thời gian, nếu chỉ tiêu này càng ngày càng tăng sẽ chứng tỏ hoạt động cho vay đối với DN VVN càng đƣợc mở rộng. Tỷ trọng dư nợ cho vay của DN VVN (1) Tỷ trọng dƣ nợ cho vay của DN VVN đƣợc xác định bởi công thức: Dƣ nợ cho vay của DN VVN (1) = * 100% Tổng dƣ nợ cho vay Chỉ tiêu trên thể hiện tỷ lệ cho vay đối với DN VVN so với Tổng dƣ nợ của ngân hàng. Nếu chỉ tiêu này cao, chứng tỏ hoạt động mở rộng chovay đối với DN VVN càng đƣợc chú trọng.

Tốc độ tăng trưởng dư nợ cho vay của DN VVN qua các năm (2) Tốc độ tăng trƣởng dƣ nợ của DN VVN qua các năm đƣợc xác định bởi công thức: (Dƣ nợ cho vay năm nay – Dƣ nợ cho vay năm trƣớc) (2) = * 100% Dƣ nợ cho vay năm trƣớc Chỉ tiêu trên sẽ phản ánh tình hình cho vay đối với DN VVN đang tăng lên hay giảm xuống. Nếu chỉ tiêu này dƣơng sẽ chứng tỏ hoạt động cho vay đối với DN VVN năm nay đã đƣợc mở rộng hơn so với năm trƣớc. Sự gia tăng này càng lớn, càng rõ rệt và nổi bật sẽ chứng tỏ ngân hàng đang ngày càng chú trọng phát triển hoạt động cho vay đối với DN VVN. SVTH: Lâm Thị Bảo Khánh 8 Khóa luận tốt nghiệp 1.

Nợ xấu và tỷ trọng nợ xấu của hoạt động cho vay đối với DN VVN (3) Nợ xấu của cho vay đối với DN VVN (3) = * 100% Dƣ nợ của DN VVN Bản thân nợ xấu là một hiện tƣợng tự nhiên, phù hợp quy luật phát triển kinh tế gắn liền với rủi ro trong hoạt động ngân hàng. Song vấn đề sẽ trở nên nghiêm trọng khi tỷ lệ này vƣợt quá ngƣỡng cho phép – ngƣỡng mà nhiều nhà kinh tế đã thống nhất là an toàn nếu nằm trong khoảng từ 1% - 3%.