Chương 1 tác giả trình bày những vấn đề lý luận về dân tộc, dân tộc thiểu số và xây dựng đội ngũ cán bộ dân vận người dân tộc thiểu số. Chương 2 tác giả đã dùng những luận chứng khoa học và nguồn tư liệu phong phú để làm rõ thực trạng đội ngũ và công tác xây dựng đội ngũ cán bộ dân vận người dân tộc thiểu số. Chương 3 tác giả trình bày những mục tiêu, nguyên tắc và giải pháp cơ bản xây dựng đội ngũ cán bộ dân vận người dân tộc thiểu số trong thời kỳ mới. Mặc dù chỉ nghiêng về trình bày về đội ngũ cán bộ dân vận người dân tộc thiểu số nhưng cuốn sách thực sự là tài liệu tham khảo rất có giá trị cho luận án trên cả nội dung trình bày cũng như phương pháp tiếp cận, nghiên cứu.
Những công trình nghiên cứu về vấn đề dân tộc ở các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế Các dân tộc ít người ở Bình Trị Thiên, của tập thể tác giả Nguyễn Quang Lộc, Nguyễn Hữu Thông, Trần Văn Tuấn, Dương Đình Khôi, Vũ Thị Việt, Nguyễn Xuân Hồng, Nguyễn Văn Mạnh [55]: Công trình gồm ba phần: Phần một nghiên cứu những yếu tố địa lý lịch sử, thành phần và những đặc điểm tộc người, dẫn liệu nhân chủng học. Phần hai nghiên cứu các dân tộc ít người ở Bình Trị Thiên: dân tộc Chứt, Dân tộc Bru - Vân Kiều, dân tộc Tà Ôi, dân tộc Cơ tu. Phần ba nghiên cứu truyền thống đấu tranh chống giặc ngoại xâm và những thành tích bước đầu trong xây dựng chủ nghĩa xã hội. Đây là công trình nghiên cứu đầu tiên và đầy đủ nhất về 17 các dân tộc thiểu số ở Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế.
Công trình đã giải đáp rất nhiều vấn đề về các dân tộc thiểu số Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế dưới góc độ dân tộc học. Luật tục của người Tà Ôi, Cơ tu, Bru - Vân Kiều ở Quảng Trị, Thừa Thiên Huế của Nguyễn Văn Mạnh (chủ biên) [59]: Tác phẩm là công trình nghiên cứu toàn diện và rất hệ thống về các luật tục của người Tà Ôi, Cơ tu, Bru - Vân Kiều ở Quảng Trị, Thừa Thiên Huế gồm: luật tục về sở hữu và quản lý nguồn tài nguyên thiên nhiên, luật tục với việc khai thác - bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, luật tục về lĩnh vực văn hóa đảm bảo đời sống, luật tục về các quan hệ xã hội và hôn nhân gia đình,. tác giả cũng nghiên cứu để tìm ra những giải pháp kết hợp giữa luật tục và pháp luật trong đời sống đồng bào dân tộc Tà Ôi, Cơ tu, Bru - Vân Kiều ở Quảng Trị, Thừa Thiên Huế trong giai đoạn hiện nay. KaTu kẻ sống đầu nguồn ngọn nước, do Nguyễn Hữu Thông (chủ biên) [95]: Tác phẩm đã nghiên cứu giải thích rõ sự hiện diện và diễn trình di trú, cũng như vai trò của nhóm Katunic và tộc người KaTu trong lịch sử - văn hóa của cư dân miền Trung.
Đây là công trình nghiên cứu một cách toàn diện về tộc người KaTu trên rất nhiều phương diện: lịch sử tộc người, cuộc sống thường nhật, hoạt động kinh tế và diễn trình của một chu kỳ sản xuất, cuộc sống cộng đồng. góp phần vào bức tranh đa dạng của văn hóa tộc người ở miền Trung. Đồng bào các dân tộc thiểu số Thừa Thiên Huế mang họ Hồ của chủ tịch Hồ Chí Minh, do Tỉnh ủy Thừa Thiên Huế chủ trì xuất bản [93]: Đây là tập hợp những bài viết của các tác giả nghiên cứu về đồng bào dân tộc ít người tỉnh Thừa Thiên Huế và Quảng Trị mang họ Hồ trong đó chủ yếu đi sâu vào nghiên cứu lịch sử, ý nghĩa của sự kiện đồng bào các dân tộc thiểu số Thừa Thiên Huế mang họ Hồ và vai trò của đồng bào dân tộc thiểu số mang họ Hồ ở tỉnh Thừa Thiên Huế đối với cách mạng Việt Nam. Đặc biệt, các bài viết trong công trình này cũng đánh giá những giá trị của sự kiện đồng bào các dân tộc thiểu số Thừa Thiên Huế mang họ Hồ và tác động của sự kiện đó đến lịch sử, văn hóa, con người ở các dân tộc thiểu số của tỉnh Thừa Thiên Huế.
Các tác giả cũng đã nhấn mạnh đến việc giữ gìn và phát triển giá trị đó trong xây dựng, phát triển nguồn nhân lực dân tộc thiểu số tỉnh Thừa Thiên Huế. 18 Người Tà Ôi ở Thừa Thiên Huế, do Hoàng Sơn (chủ biên) [85]: Đây là công trình nghiên cứu sâu sắc và có giá trị cao về tộc người Tà Ôi. Tác giả đã nghiên cứu tộc người Tà Ôi ở trên những điểm cơ bản: Điều kiện tự nhiên của khu vực cư trú tộc người; dân số và lịch sử tộc người; các hình thái kinh tế như: khai thác, sản xuất, nghề thủ công; các yếu tố văn hóa vật chất và văn hóa tinh thần. Đây là những yếu tố rất quan trọng cần xem xét khi hoạch định và thực hiện các chính sách dân tộc trong đó có chính sách phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số.
Tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống ở các dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị, của Nguyễn Đăng Mạnh [61]: Đây là nghiên cứu khoa học về vấn đề tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống ở các dân tộc thiểu số Tà Ôi, Bru - Vân Kiều, dân tộc Chứt ở Quảng Bình, Quảng Trị. Đây là những vấn đề thực tiễn nhức nhối ở vùng dân tộc thiểu số các tỉnh Quảng Bình và Quảng Trị. Trên cơ sở của việc khảo sát và nghiên cứu về vấn đề tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống ở một số dân tộc thiểu số Quảng Bình, Quảng Trị, tác giả đã làm rõ thực trạng, nguyên nhân và bước đầu chỉ ra những giải pháp cơ bản để giải quyết vấn đề này. Tảo hôn và hôn nhân cận huyết cũng là một trong những nguyên sâu xa của những hạn chế trong việc phát triển nguồn nhân lực cũng như đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị.
Những công trình nghiên cứu về phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế Phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế là vấn đề có ý nghĩa quan trọng cả về phương diện lý luận và thực tiễn. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân khác nhau mà đến nay vẫn có rất ít công trình nghiên cứu chuyên sâu về vấn đề này. Phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế được đề cập đến chủ yếu trong nội dung của các chuyên đề về thực hiện chính sách dân tộc và đặc biệt là trong các nghiên cứu về phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở Miền Trung và Tây Nguyên, đáng chú ý là các công trình sau: 19 Tài liệu các chuyên đề, nghiệp vụ, chính sách dân tộc cho cán bộ địa phương tỉnh Thừa Thiên Huế, do Ban Dân tộc tỉnh Thừa Thiên Huế biên soạn [4]: Tài liệu chủ yếu đề cập đến những nội dung chủ yếu trong công tác dân tộc ở tỉnh Thừa Thiên Huế và trang bị cho cán bộ làm công tác dân tộc những kỹ năng cần thiết nhằm thực hiện tốt trách nhiệm của mình. Tài liệu cũng khái quát vai trò, vị trí của đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số.
Trong tài liệu, một số nội dung về chính sách phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở tỉnh Thừa Thiên Huế đã được đề cập đến với mục đích trang bị cho cán bộ địa phương kiến thức cơ bản nhằm thực hiện nhiệm vụ của mình ở tỉnh Thừa Thiên Huế. Xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số thuộc hệ thống chính trị cấp tỉnh và huyện các tỉnh miền Trung - Tây Nguyên hiện nay - Thực trạng và giải phá, của tác giả Trương Minh Dục [89]: Đây là một trong số rất ít những nghiên cứu có đề cập đến đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế. Trong nghiên cứu này, tác giả đã làm rõ thực trạng, những nhân tố ảnh hưởng, quan điểm và giải pháp phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số cấp tỉnh ở các tỉnh miền Trung và Tây nguyên. Tuy nhiên, do những khó khăn về số liệu nên tác giả chủ yếu tập trung nghiên cứu dựa trên hệ thống số liệu về cán bộ dân tộc thiếu số Tây Nguyên.
Các số liệu về cán bộ dân tộc thiểu số miền Trung trong đó có các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế có rất ít và chưa thể là căn cứ để có những kết luận thật chính xác. Xây dựng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh Duyên hải miền Trung - Thực trạng, dự báo nhu cầu và giải pháp của tác giả Nguyễn Văn Chỉnh [89]: Mặc dù đây là nghiên cứu về cán bộ dân tộc thiểu số ở duyên hải miền Trung nhưng tác giả khảo sát thực trạng cán bộ dân tộc thiểu số trong phạm vi 5 tỉnh: Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Quảng Nam và Quảng Ngãi. Trong nghiên cứu, tác giả đã chỉ ra những đặc điểm của các tỉnh duyên hải miền Trung ảnh hưởng đến tình hình đội ngũ cán bộ và công tác cán bộ. Trong đó nhấn mạnh đến ba yếu tố: địa lý tự nhiên, đặc điểm kinh tế - xã hội và nét đặc thù về lãnh đạo quản lý của các cấp chính quyền ở miền núi các tỉnh duyên hải miền Trung.
Tác giả cũng bước đầu đánh 20 giá thực trạng đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số chủ yếu qua số liệu của Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Quảng Nam và Quảng Ngãi trên các mặt số lượng, chất lượng và năng lực công tác, chỉ ra nguyên nhân của những hạn chế, tồn tại trong công tác cán bộ dân tộc thiểu số. Trên những cơ sở đó, tác giả chỉ ra phương hướng và đề xuất các giải pháp khoa học nhằm phát triển đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số ở các tỉnh duyên hải miền Trung trong tình hình mới. Xây dựng đội ngũ cán bộ chuyên môn - nghiệp vụ thuộc các dân tộc thiểu số ở miền Trung nước ta trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, của Phạm Hảo [89]: Đây là nghiên cứu về đội ngũ cán bộ chuyên môn nghiệp vụ ở các tỉnh miền Trung thông qua khảo sát thực tế ở Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế có so sánh với Kon Tum và Đắc Lắc.