Dịch Vụ Thẻ Tại Ngân Hàng BIDV Chi Nhánh Bảo Lộc: Nghiên Cứu Trong Luận Văn Thạc Sĩ Kinh Tế

Nghiên cứu chuyên sâu Dịch Vụ Thẻ Ngân Hàng BIDV Chi Nhánh Bảo Lộc - Luận Văn ..., phương pháp luận hiện đại, kết quả ứng dụng thực tế trong chuyên

• Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Uyên
• Người hướng dẫn: TS. Trương Quốc Thụ
• Trường học: Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
• Đề tài: Dịch vụ thẻ tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Bảo Lộc
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng quan về dịch vụ thẻ ngân hàng

Phần này trình bày khái niệm, đặc điểm và lịch sử phát triển của dịch vụ thẻ ngân hàng. Thẻ ngân hàng được định nghĩa là phương tiện thanh toán hiện đại, thay thế tiền mặt trong các giao dịch tài chính. Đặc điểm của thẻ bao gồm tính tiện lợi, bảo mật và khả năng tích hợp nhiều dịch vụ tài chính. Lịch sử hình thành và phát triển của thẻ ngân hàng gắn liền với sự tiến bộ của công nghệ và nhu cầu thanh toán không dùng tiền mặt. Phần này cũng phân loại thẻ theo công nghệ sản xuất, tính chất thanh toán và phạm vi lãnh thổ, giúp hiểu rõ hơn về sự đa dạng của sản phẩm thẻ.

1.1. Khái niệm và đặc điểm thẻ ngân hàng

Thẻ ngân hàng là công cụ thanh toán hiện đại, được sử dụng rộng rãi trong các giao dịch tài chính. Đặc điểm chính của thẻ bao gồm tính tiện lợi, bảo mật cao và khả năng tích hợp nhiều dịch vụ như rút tiền, thanh toán và chuyển khoản. Thẻ ngân hàng giúp giảm thiểu rủi ro liên quan đến tiền mặt và tăng cường hiệu quả quản lý tài chính cá nhân.

1.2. Lịch sử phát triển thẻ ngân hàng

Lịch sử phát triển của thẻ ngân hàng bắt đầu từ những năm 1950, khi các ngân hàng bắt đầu phát hành thẻ tín dụng. Sự phát triển của công nghệ thông tin và mạng lưới thanh toán quốc tế đã thúc đẩy sự phổ biến của thẻ ngân hàng. Tại Việt Nam, thẻ ngân hàng bắt đầu được sử dụng rộng rãi từ những năm 2000, cùng với sự phát triển của hệ thống ngân hàng hiện đại.

II. Thực trạng dịch vụ thẻ tại BIDV Chi nhánh Bảo Lộc

Phần này phân tích thực trạng hoạt động dịch vụ thẻ tại BIDV Chi nhánh Bảo Lộc. Kết quả nghiên cứu cho thấy số lượng thẻ phát hành, máy ATM và POS tăng đều qua các năm. Tuy nhiên, tỷ trọng thu nhập từ dịch vụ thẻ vẫn còn khiêm tốn. Khảo sát 160 khách hàng cho thấy nhiều khó khăn trong việc sử dụng dịch vụ thẻ, bao gồm vấn đề bảo mật và hạn chế về mạng lưới ATM/POS. Phần này cũng đánh giá những thành tựu và hạn chế của dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc.

2.1. Số lượng thẻ và mạng lưới ATM POS

Số lượng thẻ phát hành tại BIDV Bảo Lộc tăng đều qua các năm, từ 2014 đến 2016. Mạng lưới ATM và POS cũng được mở rộng, đáp ứng nhu cầu thanh toán của khách hàng. Tuy nhiên, mật độ ATM và POS trên địa bàn vẫn còn thấp so với nhu cầu thực tế, gây khó khăn cho khách hàng trong việc tiếp cận dịch vụ.

2.2. Khó khăn và hạn chế

Khảo sát 160 khách hàng cho thấy nhiều khó khăn trong việc sử dụng dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc. Các vấn đề chính bao gồm hạn chế về mạng lưới ATM/POS, thời gian xử lý giao dịch chậm và vấn đề bảo mật thông tin. Những hạn chế này ảnh hưởng đến trải nghiệm của khách hàng và giảm hiệu quả của dịch vụ thẻ.

III. Giải pháp phát triển dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc

Phần này đề xuất các giải pháp để mở rộng và nâng cao chất lượng dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc. Các giải pháp bao gồm đa dạng hóa sản phẩm thẻ, mở rộng mạng lưới ATM/POS, nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc khách hàng và tăng cường bảo mật thông tin. Ngoài ra, các kiến nghị được đưa ra đối với Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước và Hiệp hội thẻ để hỗ trợ phát triển dịch vụ thẻ tại Việt Nam.

3.1. Đa dạng hóa sản phẩm thẻ

Để thu hút khách hàng, BIDV Bảo Lộc cần đa dạng hóa các sản phẩm thẻ, bao gồm thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ và thẻ tích điểm. Việc tích hợp thêm các tiện ích như bảo hiểm, ưu đãi mua sắm sẽ tăng giá trị sử dụng của thẻ, từ đó thu hút nhiều khách hàng hơn.

3.2. Mở rộng mạng lưới ATM POS

Mở rộng mạng lưới ATM và POS là giải pháp quan trọng để cải thiện trải nghiệm của khách hàng. BIDV Bảo Lộc cần đầu tư thêm vào việc lắp đặt các máy ATM và POS tại các khu vực đông dân cư và trung tâm thương mại, giúp khách hàng dễ dàng tiếp cận dịch vụ.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam ngày càng hội nhập sâu rộng, hoạt động ngân hàng thương mại phát triển mạnh mẽ, đặc biệt là dịch vụ thẻ ngân hàng. Tính đến cuối năm 2016, dân số tại thành phố Bảo Lộc cùng các huyện Bảo Lâm và Di Linh đạt khoảng 418.000 người, trong đó số lượng thẻ phát hành tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) chi nhánh Bảo Lộc là 81.868 thẻ, tương đương bình quân 5 người dân sở hữu 1 thẻ. Dịch vụ thẻ không chỉ mang lại tiện ích thanh toán hiện đại mà còn góp phần gia tăng lợi nhuận cho ngân hàng, đồng thời thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt trên địa bàn. Tuy nhiên, hoạt động dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc vẫn còn nhiều khó khăn, vướng mắc từ cả phía ngân hàng và khách hàng.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc phân tích thực trạng dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc trong giai đoạn 2013-2016, đánh giá các khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai, đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm mở rộng và nâng cao chất lượng dịch vụ thẻ. Nghiên cứu có phạm vi không gian tại BIDV chi nhánh Bảo Lộc và khách hàng sử dụng dịch vụ thẻ trên địa bàn, thời gian thu thập số liệu từ năm 2013 đến 2016, khảo sát khách hàng thực hiện trong tháng 5-6/2017. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả hoạt động dịch vụ thẻ, góp phần phát triển kinh tế địa phương và thúc đẩy thanh toán điện tử.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về dịch vụ thẻ ngân hàng, bao gồm:

• Khái niệm thẻ ngân hàng: Thẻ ngân hàng là phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt do ngân hàng phát hành, cho phép chủ thẻ thực hiện các giao dịch thanh toán, rút tiền mặt và sử dụng các dịch vụ tự động. Thẻ có thể là thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ, thẻ trả trước hoặc thẻ liên kết.

• Mô hình dịch vụ thẻ: Bao gồm các chủ thể tham gia như tổ chức thẻ quốc tế, ngân hàng phát hành thẻ, ngân hàng thanh toán thẻ, đơn vị chấp nhận thẻ và chủ thẻ. Mỗi chủ thể có vai trò và trách nhiệm riêng trong chuỗi giá trị dịch vụ thẻ.

• Các chỉ tiêu đánh giá dịch vụ thẻ: Số lượng thẻ phát hành, thị phần thẻ, mạng lưới máy ATM và POS, tỷ lệ thẻ hoạt động, doanh số sử dụng và thanh toán thẻ, lợi nhuận từ dịch vụ thẻ.

• Rủi ro trong hoạt động dịch vụ thẻ: Bao gồm rủi ro hệ thống (pháp lý, kinh tế, chính trị, xã hội) và rủi ro phi hệ thống (đạo đức, tội phạm, rủi ro tín dụng, rủi ro tác nghiệp, rủi ro kỹ thuật).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp định tính và định lượng:

• Nguồn dữ liệu: Số liệu thứ cấp được thu thập từ các báo cáo tài chính, báo cáo thường niên và báo cáo đột xuất của BIDV Bảo Lộc giai đoạn 2013-2016; dữ liệu khảo sát định lượng từ 160 khách hàng sử dụng dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc trong tháng 5-6/2017.

• Phương pháp chọn mẫu: Mẫu khảo sát được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo đại diện cho nhóm khách hàng sử dụng thẻ.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng thống kê mô tả, phân tích so sánh các chỉ tiêu qua các năm, đánh giá tỷ lệ phần trăm, phân tích SWOT để xác định điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc.

• Timeline nghiên cứu: Thu thập số liệu giai đoạn 2013-2016, khảo sát khách hàng tháng 5-6/2017, phân tích và đề xuất giải pháp cho giai đoạn 2017-2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng số lượng thẻ và mạng lưới thiết bị: Tổng số thẻ phát hành tại BIDV Bảo Lộc tăng đều qua các năm 2014-2016, đạt 81.868 thẻ vào cuối năm 2016. Số lượng máy ATM và POS cũng tăng trưởng đáng kể, góp phần mở rộng khả năng phục vụ khách hàng. Tỷ lệ thẻ hoạt động trên tổng số thẻ phát hành đạt khoảng 70%, cho thấy hiệu quả phát hành thẻ tương đối cao.

2. Doanh số sử dụng và thanh toán thẻ gia tăng: Doanh số sử dụng thẻ và doanh số thanh toán thẻ tại BIDV Bảo Lộc tăng trung bình 15-20% mỗi năm trong giai đoạn nghiên cứu. Tuy nhiên, doanh số rút tiền mặt vẫn chiếm tỷ trọng lớn, trong khi doanh số thanh toán không dùng tiền mặt còn hạn chế.

3. Lợi nhuận từ dịch vụ thẻ còn khiêm tốn: Mặc dù hoạt động thẻ mang lại thu nhập ngày càng tăng cho BIDV Bảo Lộc, tỷ trọng lợi nhuận từ dịch vụ thẻ so với tổng lợi nhuận ngân hàng vẫn còn thấp, chỉ chiếm khoảng 5-7%.

4. Khó khăn và vướng mắc trong triển khai dịch vụ thẻ: Khảo sát khách hàng cho thấy nhiều khó khăn như thủ tục phát hành thẻ còn phức tạp, mạng lưới chấp nhận thẻ chưa phủ rộng, hệ thống công nghệ chưa đồng bộ, cùng với các rủi ro về bảo mật thông tin và gian lận thẻ. Ngân hàng cũng gặp khó khăn trong việc đào tạo nhân lực và quản lý rủi ro.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân tăng trưởng số lượng thẻ và mạng lưới thiết bị là do BIDV Bảo Lộc đã chú trọng đầu tư công nghệ, mở rộng kênh phân phối và đa dạng hóa sản phẩm thẻ. Tuy nhiên, tỷ lệ thẻ hoạt động chưa đạt mức tối ưu phản ánh việc phát hành thẻ chưa thực sự hiệu quả, có thể do chưa xác định đúng đối tượng khách hàng mục tiêu hoặc phí dịch vụ còn cao.

Doanh số sử dụng thẻ tăng nhưng chủ yếu là rút tiền mặt, cho thấy thói quen sử dụng tiền mặt vẫn còn phổ biến trên địa bàn, hạn chế sự phát triển của thanh toán không dùng tiền mặt. Điều này cũng ảnh hưởng đến lợi nhuận từ dịch vụ thẻ, khi mà phí dịch vụ thanh toán thường cao hơn so với phí rút tiền mặt.

Khó khăn về thủ tục, công nghệ và nhân lực là những thách thức phổ biến trong ngành dịch vụ thẻ tại các ngân hàng thương mại Việt Nam, phù hợp với kết quả nghiên cứu của một số ngân hàng lớn trong nước và quốc tế. Việc nâng cao chất lượng dịch vụ, bảo mật và mở rộng mạng lưới chấp nhận thẻ là yếu tố then chốt để tăng cường hiệu quả hoạt động thẻ.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng số lượng thẻ, mạng lưới ATM/POS, biểu đồ tỷ lệ thẻ hoạt động và doanh số sử dụng thẻ qua các năm, giúp minh họa rõ nét xu hướng phát triển và các điểm cần cải thiện.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Đa dạng hóa sản phẩm và tiện ích dịch vụ thẻ: Phát triển thêm các loại thẻ phù hợp với từng nhóm khách hàng, tích hợp các tiện ích như ưu đãi, bảo hiểm, điểm thưởng để thu hút khách hàng sử dụng thẻ nhiều hơn. Mục tiêu tăng tỷ lệ thẻ hoạt động lên trên 80% trong vòng 3 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban quản lý sản phẩm BIDV Bảo Lộc.

2. Mở rộng mạng lưới rút tiền và đơn vị chấp nhận thẻ: Tăng cường hợp tác với các đơn vị kinh doanh, mở rộng hệ thống máy POS và ATM tại các khu vực tiềm năng, đặc biệt là vùng nông thôn và các điểm du lịch. Mục tiêu tăng số lượng máy POS lên 30% trong 2 năm. Chủ thể thực hiện: Phòng phát triển mạng lưới BIDV Bảo Lộc.

3. Hoàn thiện quy trình phát hành thẻ và rút ngắn thời gian xử lý: Đơn giản hóa thủ tục, áp dụng công nghệ số trong quy trình mở thẻ, giảm thời gian phát hành thẻ xuống dưới 3 ngày làm việc. Chủ thể thực hiện: Phòng dịch vụ khách hàng và công nghệ thông tin.

4. Nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc khách hàng và đào tạo nhân lực: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về nghiệp vụ thẻ, kỹ năng phục vụ khách hàng, đồng thời xây dựng hệ thống hỗ trợ khách hàng 24/7. Mục tiêu nâng cao chỉ số hài lòng khách hàng lên trên 85%. Chủ thể thực hiện: Phòng nhân sự và chăm sóc khách hàng.

5. Phòng ngừa và xử lý rủi ro trong lĩnh vực thẻ: Xây dựng hệ thống giám sát giao dịch tự động, tăng cường bảo mật thông tin, phối hợp với các cơ quan chức năng để ngăn chặn gian lận thẻ. Chủ thể thực hiện: Ban quản lý rủi ro và an ninh thông tin.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý ngân hàng BIDV và các ngân hàng thương mại khác: Nghiên cứu giúp hiểu rõ thực trạng và giải pháp phát triển dịch vụ thẻ, từ đó áp dụng vào chiến lược kinh doanh và quản lý.

2. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Cung cấp cơ sở lý luận và dữ liệu thực tiễn về dịch vụ thẻ ngân hàng tại Việt Nam, phục vụ cho các nghiên cứu chuyên sâu và luận văn.

3. Cơ quan quản lý nhà nước và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam: Tham khảo để hoàn thiện chính sách, quy định pháp lý và thúc đẩy phát triển thanh toán không dùng tiền mặt.

4. Các đơn vị cung cấp công nghệ và dịch vụ thanh toán: Hiểu rõ nhu cầu, khó khăn của ngân hàng trong phát triển dịch vụ thẻ để thiết kế giải pháp công nghệ phù hợp, nâng cao hiệu quả hợp tác.

Câu hỏi thường gặp

1. Dịch vụ thẻ ngân hàng là gì?
   Dịch vụ thẻ ngân hàng là các sản phẩm và tiện ích liên quan đến thẻ thanh toán do ngân hàng phát hành, cho phép khách hàng thực hiện giao dịch thanh toán, rút tiền mặt và các dịch vụ tự động khác. Ví dụ, thẻ ghi nợ, thẻ tín dụng, thẻ trả trước.

2. Tại sao dịch vụ thẻ lại quan trọng đối với ngân hàng?
   Dịch vụ thẻ giúp ngân hàng đa dạng hóa sản phẩm, tăng nguồn thu từ phí dịch vụ và lãi suất, đồng thời giữ chân khách hàng và nâng cao uy tín. Ngoài ra, dịch vụ thẻ thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt, giảm rủi ro tiền mặt.

3. Khó khăn chính khi triển khai dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc là gì?
   Khó khăn gồm thủ tục phát hành thẻ còn phức tạp, mạng lưới chấp nhận thẻ chưa rộng, công nghệ chưa đồng bộ, rủi ro bảo mật và gian lận, cùng với hạn chế về nhân lực chuyên môn.

4. Làm thế nào để tăng tỷ lệ thẻ hoạt động?
   Cần đa dạng hóa sản phẩm thẻ, nâng cao tiện ích, cải thiện dịch vụ khách hàng, mở rộng mạng lưới chấp nhận thẻ và đẩy mạnh truyền thông, quảng bá để khách hàng sử dụng thẻ thường xuyên hơn.

5. Các giải pháp phòng ngừa rủi ro trong hoạt động thẻ là gì?
   Bao gồm xây dựng hệ thống giám sát giao dịch tự động, tăng cường bảo mật thông tin, đào tạo nhân viên, phối hợp với cơ quan chức năng để ngăn chặn gian lận và xử lý kịp thời các sự cố.

Kết luận

• Dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc đã có sự phát triển tích cực về số lượng thẻ, mạng lưới ATM/POS và doanh số sử dụng trong giai đoạn 2013-2016.
• Tỷ lệ thẻ hoạt động và lợi nhuận từ dịch vụ thẻ còn khiêm tốn, phản ánh một số hạn chế trong quản lý và phát triển sản phẩm.
• Khó khăn chủ yếu đến từ thủ tục phát hành, công nghệ, nhân lực và rủi ro bảo mật.
• Đề xuất các giải pháp đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng mạng lưới, nâng cao chất lượng dịch vụ và phòng ngừa rủi ro nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động thẻ.
• Nghiên cứu có thể làm cơ sở cho các bước tiếp theo trong việc hoàn thiện và phát triển dịch vụ thẻ tại BIDV Bảo Lộc giai đoạn 2017-2020, đồng thời góp phần thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt trên địa bàn.

Các cán bộ quản lý và chuyên viên BIDV Bảo Lộc nên triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục theo dõi, đánh giá hiệu quả để điều chỉnh kịp thời. Đối với các nhà nghiên cứu và cơ quan quản lý, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn và hoàn thiện chính sách hỗ trợ phát triển dịch vụ thẻ.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận về thẻ và dịch vụ thẻ tại ngân hàng Chương 2: Thực trạng dịch vụ thẻ tại Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Bảo Lộc Chương 3: Giải pháp mở rộng, nâng cao chất lƣợng dịch vụ thẻ tại Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Bảo Lộc. 6 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DỊCH VỤ THẺ NGÂN HÀNG 1.1 Tổng quan về thẻ ngân hàng 1.1 Khái niệm, đặc điểm của thẻ ngân hàng 1.1 Khái niệm thẻ ngân hàng - Thẻ ngân hàng là phƣơng tiện thanh toán hiện đại nhất trong thế giới ngày nay, ra đời từ phƣơng thức mua bán chịu hàng hoá bán lẻ và phát triển gắn liền với sự ứng dụng công nghệ tin học trong lĩnh vực ngân hàng. Nói cách khác, thẻ ngân hàng là một phƣơng thức thanh toán không dùng tiền mặt do ngân hàng phát hành cho khách hàng, theo đó ngƣời sử dụng thẻ có thể dùng để thanh toán tiền hàng hoá dịch vụ tại các ĐVCNT hay rút tiền mặt hoặc sử dụng thẻ làm công cụ thực hiện các dịch vụ tự động do ngân hàng hoặc các tổ chức khác cung cấp. - Thẻ ngân hàng là phƣơng tiện thanh toán do ngân hàng phát hành và cung cấp cho khách hàng sử dụng trong thanh toán và rút tiền mặt ở ngân hàng hoặc ở các máy rút tiền tự động [20] - Thẻ ngân hàng là một loại công cụ thanh toán hiện đại do ngân hàng phát hành cho khách hàng để họ sử dụng trong thanh toán tiền mua hàng hóa, dịch vụ… hoặc rút tiền mặt trong phạm vi số dƣ tiền gửi của mình hoặc hạn mức tín dụng đƣợc cấp thông các máy giao dịch tự động hoặc các thiết bị rút tiền khác.

[14] - Theo Thông tƣ số 19/2016/TT-NHNN (2016), “Thẻ Ngân hàng là phƣơng tiện thanh toán do tổ chức phát hành thẻ phát hành để thực hiện giao dịch thẻ theo các điều kiện và điều khoản đƣợc các bên thỏa thuận”.2 Đặc điểm cấu tạo của thẻ [11] Thẻ ngân hàng thông thƣờng đƣợc thiết kế là một miếng nhựa (plastic) có kích thƣớc tiêu chuẩn (thƣờng là 8,5cm * 5,5cm * 0,07cm) và có một băng từ ở mặt sau, cũng có thể có chíp điện tử để lƣu trữ các thông tin, dữ liệu khác. + Mặt trƣớc của thẻ gồm: Nhãn hiệu thƣơng mại của thẻ, Tên và logo của ngân hàng phát hành thẻ, Số thẻ, ngày hiệu lực của thẻ, tên chủ thẻ đƣợc in nổi. 7 + Mặt sau thẻ gồm: Dải băng từ chứa các thông tin đã đƣợc mã hoá lƣu trữ thông tin về chủ thẻ, cũng có thể có chíp điện tử để lƣu trữ các thông tin, dữ liệu khác; Ô chữ ký dành cho chủ thẻ. Ngoài ra, trên thẻ còn có một số thông tin hữu ích khác nhƣ số điện thoại chăm sóc khách hàng, website của tổ chức phát hành thẻ để chủ thẻ có thể liên hệ trong các trƣờng hợp cần thiết.

Hiện nay đã xuất hiện loại thẻ phi vật lý (thẻ ảo) mà tổ chức phát hành thẻ cấp cho chủ thẻ để giao dịch qua internet, điện thoại di động mà không cần in ra thẻ vật lý (thẻ nhựa thông thƣờng).2 Lịch sử hình thành và phát triển của thẻ ngân hàng Hình thức sơ khai của thẻ là charg-it, một hệ thống mua bán chịu do John Biggins sáng lập ra năm 1946. Hệ thống này cho phép khách hàng trả tiền cho những giao dịch bán lẻ tại địa phƣơng. Các ĐVCNT nộp biên lai bán hàng vào nhà băng của Biggins, nhà băng sẽ trả tiền cho họ và thu lại từ khách hàng sử dụng charg-it. Hệ thống mua bán chịu này mở đƣờng cho sự ra đời của thẻ tín dụng do ngân hàng Franklin National Bank ở Long Island-New York phát hành lần đầu tiên năm 1951.

Tại đây, khách hàng đệ trình đơn xin vay và đƣợc thẩm định khả năng thanh toán. Các khách hàng đủ tiêu chuẩn sẽ đƣợc duyệt cấp thẻ. Thẻ này dùng thanh toán cho các thƣơng vụ bán lẻ hàng hoá và dịch vụ. Khi thanh toán, ĐVCNT sẽ ghi các thông tin về khách hàng trên thẻ vào hoá đơn bán hàng.

Mọi ĐVCNT đều phải liên hệ với nơi phát hành thẻ yêu cầu chuẩn chi những giao dịch vƣợt quá một số tiền đƣợc ấn định bởi các tổ chức tài chính ngân hàng. Sau đó, nhà phát hành thẻ thanh toán lại cho ĐVCNT giá trị của hàng hoá, dịch vụ có chiết khấu một tỷ lệ nhất định để bù đắp các chi phí của khoản cho vay. Vào năm 1960, Bank of America giới thiệu sản phẩm thẻ đầu tiên của mìnhBankAmericard. Thẻ BankAmericard phát triển rộng khắp và ngày càng nhiều các tổ chức tài chính ngân hàng trở thành thành viên của BankAmericard.

Đến năm 1966, 14 ngân hàng Mỹ thành lập InterBank- một tổ chức mới với chức năng là đầu mối trao đổi các thông tin về giao dịch thẻ. Trong những năm tiếp theo, 4 ngân hàng 8 ở California đổi tên của họ từ California Bank Association thành Western States Bank Card Association (WSBA). WSBA mở rộng mạng lƣới thành viên của mình sang các tổ chức tài chính ngân hàng khác ở miền Tây nƣớc Mỹ. Thẻ của họ đƣợc gọi là MasterCharge.

Tổ chức WSBA cho phép InterBank sử dụng tên và biểu tƣợng MasterCharge của mình. Vào năm 1977, BankAmericard trở thành VISA USA và sau này là TCTQT VISA. Ngay sau đó, năm 1979, cùng với sự tăng trƣởng về chất lƣợng và qui mô dịch vụ, MasterCharge trở thành TCTQT Mastercard. Các thành viên của hai tổ chức này cũng nhƣ bản thân hai tổ chức bắt đầu mua các chƣơng trình phần mềm cũng nhƣ các thiết bị phần cứng phát hành, thanh toán và quản lý thẻ của các công ty bên ngoài với mục đích tiết kiệm chi phí cho các thành viên và tạo điều kiện cho ngày càng nhiều các tổ chức tài chính ngân hàng có thể tham gia hệ thống.

Tiếp thu và ứng dụng những thành tựu của thế giới về khoa học kỹ thuật, nhất là về công nghệ tin học. hệ thống thẻ ngày càng hoàn thiện. Không chỉ dừng lại ở mối quan hệ đơn giản nhƣ thời kỳ trƣớc, hệ thống thẻ tín dụng ngày nay bao gồm cả các TCTQT, các tổ chức tài chính ngân hàng, các công ty cung ứng thiết bị và giải pháp kỹ thuật, các công ty viễn thông quốc tế. Cùng với mạng lƣới thành viên và khách hàng phát triển từng ngày, các TCTQT đã xây dựng hệ thống xử lý giao dịch và trao đổi thông tin toàn cầu về phát hành, cấp phép, thanh toán, tra soát, hoàn trả, khiếu kiện và quản lý rủi ro.

Ngày nay, ngƣời ta đang chứng kiến sự lên ngôi của thẻ thanh toán thay thế séc trong lĩnh vực thanh toán qua ngân hàng. Dịch vụ thẻ đã đƣợc sử dụng rộng rãi tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ. Số lƣợng thẻ đã phát hành và đang sử dụng gia tăng. Doanh số thanh toán thẻ toàn thế giới tăng trong 2 năm gần đây.

Hai loại thẻ đƣợc phát hành và sử dụng nhiều nhất là Visa card và Master Card, trong đó Visa chiếm 50% thị phần về phát hành và 45% doanh số thanh toán, Master chiếm 30% phát hành và 25% thanh toán.3 Phân loại thẻ ngân hàng Trên thế giới có rất nhiều loại thẻ ngân hàng. Đứng trên nhiều giác độ khác nhau thì có thể phân chia loại thẻ theo công nghệ sản xuất, theo chủ thể phát hành, 9 theo tính chất thanh toán thẻ, theo pham vi lãnh thổ, theo hạn mức của thẻ. Mặc dù phân chia thành nhiều loại khác nhau, song các sản phẩm chính của thẻ có thể kể đến nhƣ sau: 1.1 Phân theo công nghệ sản xuất và đặc tính kỹ thuật. - Thẻ khắc chữ nổi (Embossed Card): Là loại thẻ mà trên bề mặt thẻ đƣợc khắc nổi các thông tin cần thiết, số thẻ, tên chủ thẻ, thời hạn sử dụng.

Ngày nay, ngƣời ta không còn sử dụng loại thẻ này nữa vì kỹ thuật của nó quá thô sơ, dễ bị lợi dụng, làm giả, mà kết hợp với những kỹ thuật mới nhƣ băng từ hoặc chip điện tử. - Thẻ từ (Magnetic Card): là loại thẻ có băng từ ở mặt sau thẻ. Toàn bộ thông tin liên quan đến chủ thẻ và thẻ đều đƣợc mã hoá trong băng từ. Loại thẻ này phổ thông nhất trên thế giới đƣợc ra đời ngay từ thời kỳ đầu của ngành công nghiệp thẻ.

Cùng với kỹ thuật in hình chìm nhiều lớp biểu tƣợng và hologram, cộng thêm in ảnh và chữ ký của khách hàng trên thẻ, các TCTQT và các nhà phát hành thẻ đã làm cho loại thẻ này tăng thêm tính bảo mật và an toàn trong sử dụng và thanh toán thẻ. - Thẻ thông minh (Smart Card): Là loại thẻ có đặt một chíp điện tử tƣơng tự nhƣ một máy tính cực nhỏ trên thẻ trong đó lƣu trữ tất cả các thông tin về thẻ, chủ thẻ nhƣ thẻ từ. Thêm vào đó, chíp này còn lƣu trữ số dƣ tài khoản thẻ hoặc hạn mức tín dụng của chủ thẻ. Ƣu điểm của loại thẻ này là tính an toàn và bảo mật rất cao.2 Phân theo tính chất thanh toán - Thẻ tín dụng (Credit Card): là thẻ cho phép chủ thẻ thực hiện giao dịch thẻ trong phạm vi hạn mức tín dụng đã đƣợc cấp theo thỏa thuận với tổ chức phát hành thẻ [8].

Điều này có nghĩa chủ thẻ đƣợc ngân hàng cấp cho một hạn mức tín dụng nhất định để chi tiêu. Với hạn mức tín dụng này, chủ thẻ có khả năng chi tiêu trƣớc trả tiền sau. Khoảng thời gian từ khi thẻ đƣợc dùng để thanh toán hàng hóa, dịch vụ tới lúc chủ thẻ phải trả tiền cho ngân hàng có độ dài phụ thuộc vào từng loại thẻ tín dụng của các tổ chức khác nhau. Nếu chủ thẻ thanh toán toàn bộ số dƣ nợ vào ngày đến hạn, thời gian này sẽ trở thành thời gian ân hạn và chủ thẻ hoàn toàn đƣợc miễn lãi đối với số dƣ nợ cuối kỳ.

Tuy vậy, nếu hết thời gian này mà toàn bộ số dƣ nợ cuối kỳ chƣa đƣợc thanh toán cho ngân hàng thì chủ thẻ sẽ chịu những khoản phí và 10 lãi chậm trả. Khi toàn bộ số tiền phát sinh đƣợc hoàn trả cho ngân hàng, hạn mức tín dụng của chủ thẻ đƣợc khôi phục nhƣ ban đầu. - Thẻ ghi nợ (Debit card): là thẻ cho phép chủ thẻ thực hiện giao dịch thẻ trong phạm vi số tiền và hạn mức thấu chi (nếu có) trên tài khoản thanh toán của chủ thẻ mở tại tổ chức phát hành thẻ [8].