Chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong đại dịch COVID-19 tại quận Đống Đa, Hà Nội

Đại dịch COVID-19 đã gây ra những ảnh hưởng sâu sắc đến mọi mặt của đời sống xã hội, đặc biệt là đối với các… 58 trang · Trường Đại Học Y Tế Công Cộng · 2021.

• Tác giả: Trần Đỗ Bảo Nghi
• Người hướng dẫn: ThS. Lê Tự Hoàng
• Trường học: Trường Đại Học Y Tế Công Cộng
• Chuyên ngành: Cử Nhân Y Tế Công Cộng
• Đề tài: Chất Lượng Cuộc Sống Của Người Khuyết Tật Trong Đại Dịch COVID-19 Tại Hà Nội
• Loại tài liệu: tiểu luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Một số khái niệm và định nghĩa
• 1.2. Thực trạng và ảnh hưởng của dịch COVID-19 đến người khuyết tật
• 1.3. Thực trạng về chất lượng cuộc sống của người khuyết tật
• 1.4. Các yếu tố liên quan đến chất lượng cuộc sống của người khuyết tật
• 1.5. Một số bộ công cụ đo lường chất lượng cuộc sống
• 1.6. Địa bàn nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng, thời gian và địa điểm nghiên cứu
• 2.2. Thiết kế nghiên cứu
• 2.3. Phương pháp chọn mẫu
• 2.4. Phương pháp thu thập số liệu
• 2.5. Bộ công cụ sử dụng và biến số nghiên cứu
• 2.6. Tiêu chuẩn đánh giá
• 2.7. Phương pháp phân tích số liệu
• 2.8. Sai số trong nghiên cứu và cách khắc phục
• 2.9. Đạo đức trong nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: DỰ KIẾN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm thông tin chung của các đối tượng nghiên cứu
• 3.2. Thực trạng về chất lượng cuộc sống liên quan đến sức khỏe của người khuyết tật trong bối cảnh dịch COVID-19 bùng nổ tại Hà Nội năm 2021
• 3.3. Xác định các yếu tố quyết định chất lượng cuộc sống liên quan đến sức khỏe của người khuyết tật trong bối cảnh dịch COVID-19 bùng nổ tại Hà Nội năm 2021
• 3.4. Đặc điểm thông tin chung của đối tượng nghiên cứu
• 3.5. Thực trạng về chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong bối cảnh dịch COVID-19 bùng nổ tại Hà Nội năm 2021
• 3.6. Các yếu tố liên quan đến chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong bối cảnh dịch COVID-19 bùng nổ tại Hà Nội năm 2021
• 3.7. Đặc điểm thông tin chung của đối tượng nghiên cứu
• 3.8. Thực trạng về chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong bối cảnh dịch COVID-19 bùng nổ tại Hà Nội năm 2021
• 3.9. Các yếu tố liên quan đến chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong bối cảnh dịch COVID-19 bùng nổ tại Hà Nội năm 2021
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Chất Lượng Cuộc Sống Người Khuyết Tật COVID 19

Đại dịch COVID-19 đã gây ra những ảnh hưởng sâu sắc đến mọi mặt của đời sống xã hội, đặc biệt là đối với các nhóm dân cư dễ bị tổn thương như người khuyết tật (NKT). Việc tiếp cận y tế, phục hồi chức năng và các dịch vụ hỗ trợ xã hội trở nên khó khăn hơn do giãn cách xã hội và các biện pháp phòng chống dịch bệnh. Nghiên cứu về chất lượng cuộc sống (CLCS) của NKT trong bối cảnh đại dịch là vô cùng quan trọng để đưa ra các giải pháp can thiệp phù hợp, đảm bảo quyền lợi và cải thiện điều kiện sống cho nhóm đối tượng này. Theo nghiên cứu của Trường Đại học Y tế Công cộng, NKT được coi là nhóm dễ bị tổn thương nhất bởi COVID-19. Tác động của đại dịch không chỉ giới hạn ở khía cạnh sức khỏe mà còn ảnh hưởng đến kinh tế, xã hội và tinh thần của NKT. Do đó, cần có những đánh giá toàn diện về CLCS của NKT để có thể xây dựng các chính sách và chương trình hỗ trợ hiệu quả.

1.1. Định nghĩa và phân loại Người Khuyết Tật tại Việt Nam

Theo Luật Người khuyết tật của Việt Nam, người khuyết tật là người bị khiếm khuyết một hoặc nhiều bộ phận cơ thể hoặc bị suy giảm chức năng biểu hiện dưới dạng tật khiến cho lao động, sinh hoạt, học tập gặp khó khăn. Luật cũng phân loại NKT thành các nhóm khác nhau như khuyết tật vận động, khuyết tật nghe nói, khuyết tật nhìn, khuyết tật thần kinh tâm thần, khuyết tật trí tuệ và khuyết tật khác. Việc hiểu rõ định nghĩa và phân loại NKT là cơ sở quan trọng để xây dựng các chính sách và chương trình hỗ trợ phù hợp với từng nhóm đối tượng. Nghị định 28/2012/NĐ-CP quy định chi tiết về việc xác định mức độ khuyết tật, giúp đảm bảo quyền lợi và các chế độ ưu đãi cho NKT.

1.2. Khái niệm Chất Lượng Cuộc Sống và Các Tiêu Chí Đánh Giá

Chất lượng cuộc sống (CLCS) là một khái niệm đa chiều, bao gồm các khía cạnh về sức khỏe thể chất, tinh thần, mối quan hệ xã hội, môi trường sống và mức độ hài lòng với cuộc sống. CLCS không chỉ là sự vắng mặt của bệnh tật mà còn là khả năng tham gia vào các hoạt động xã hội, học tập, làm việc và tận hưởng cuộc sống một cách trọn vẹn. Các tiêu chí đánh giá CLCS có thể khác nhau tùy thuộc vào từng đối tượng và bối cảnh, nhưng nhìn chung đều tập trung vào các yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe, hạnh phúc và sự phát triển của cá nhân. WHO định nghĩa CLCS là sự nhận thức của một cá nhân về tình trạng hiện tại của người đó, theo những chuẩn mực về văn hóa và sự thẩm định giá trị của xã hội mà người đó đang sống.

II. Ảnh Hưởng COVID 19 Đến Đời Sống Người Khuyết Tật Tại Hà Nội

Đại dịch COVID-19 đã làm trầm trọng thêm những khó khăn vốn có của người khuyết tật ở Hà Nội. Việc tiếp cận các dịch vụ y tế, hỗ trợ xã hội, giáo dục và việc làm trở nên hạn chế hơn do giãn cách xã hội và các biện pháp phòng chống dịch bệnh. Nhiều NKT phải đối mặt với tình trạng mất việc làm, giảm thu nhập, thiếu thốn về vật chất và tinh thần. Bên cạnh đó, các rào cản về giao tiếp, thông tin và khả năng tiếp cận các nguồn lực hỗ trợ cũng gây khó khăn cho NKT trong việc ứng phó với đại dịch. Nghiên cứu cần tập trung đánh giá tác động của COVID-19 đến các khía cạnh khác nhau của CLCS của NKT, từ đó đề xuất các giải pháp can thiệp phù hợp và hiệu quả.

2.1. Thách thức trong Tiếp Cận Dịch Vụ Y Tế và Phục Hồi Chức Năng

Trong bối cảnh đại dịch, việc tiếp cận dịch vụ y tế và phục hồi chức năng trở thành một thách thức lớn đối với người khuyết tật. Các biện pháp giãn cách xã hội, hạn chế đi lại và nguy cơ lây nhiễm bệnh khiến cho việc đến các cơ sở y tế trở nên khó khăn hơn. Bên cạnh đó, nhiều cơ sở y tế cũng phải ưu tiên nguồn lực cho việc điều trị bệnh nhân COVID-19, dẫn đến việc giảm hoặc tạm ngừng cung cấp các dịch vụ cho NKT. Điều này ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và khả năng phục hồi của NKT, đặc biệt là những người có bệnh nền hoặc cần điều trị thường xuyên.

2.2. Tác Động Kinh Tế và Xã Hội Đến Người Khuyết Tật Mùa Dịch

Đại dịch COVID-19 đã gây ra những tác động kinh tế và xã hội nặng nề đến người khuyết tật. Nhiều NKT phải đối mặt với tình trạng mất việc làm, giảm thu nhập, thiếu thốn về vật chất và tinh thần. Các hoạt động kinh doanh, sản xuất bị đình trệ khiến cho nhiều doanh nghiệp phải cắt giảm nhân sự, trong đó NKT thường là những người dễ bị mất việc làm hơn. Bên cạnh đó, các biện pháp giãn cách xã hội cũng làm giảm các cơ hội giao tiếp, tương tác xã hội, dẫn đến tình trạng cô đơn, cô lập và ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của NKT.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Đánh Giá Chất Lượng Cuộc Sống NKT Hà Nội

Việc đánh giá chất lượng cuộc sống của người khuyết tật trong đại dịch COVID-19 đòi hỏi một phương pháp nghiên cứu khoa học, khách quan và toàn diện. Nghiên cứu nên sử dụng cả phương pháp định tính và định lượng để thu thập thông tin từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm cả NKT, gia đình, người chăm sóc và các chuyên gia. Các công cụ đánh giá CLCS cần được lựa chọn phù hợp với đặc điểm của NKT và bối cảnh đại dịch. Ngoài ra, cần chú trọng đến các yếu tố về đạo đức trong nghiên cứu, đảm bảo sự tôn trọng, bảo mật và quyền lợi của người tham gia nghiên cứu.

3.1. Thiết Kế Nghiên Cứu và Phương Pháp Thu Thập Dữ Liệu

Thiết kế nghiên cứu cắt ngang được sử dụng để thu thập dữ liệu về CLCS của NKT tại một thời điểm nhất định. Phương pháp thu thập dữ liệu bao gồm phỏng vấn trực tiếp, sử dụng bộ câu hỏi có cấu trúc dựa trên các công cụ đánh giá CLCS đã được chuẩn hóa như WHOQoL-BREF và SF-36. Mẫu nghiên cứu được lựa chọn ngẫu nhiên từ danh sách NKT đang sinh sống tại Hà Nội, đảm bảo tính đại diện và khả năng suy rộng kết quả. Cần có sự tham gia của các điều tra viên được đào tạo bài bản để đảm bảo chất lượng dữ liệu thu thập được.

3.2. Công Cụ Đánh Giá Chất Lượng Cuộc Sống Phù Hợp với NKT

Việc lựa chọn công cụ đánh giá CLCS phù hợp là rất quan trọng để đảm bảo tính chính xác và tin cậy của kết quả nghiên cứu. Các công cụ như WHOQoL-BREF và SF-36 đã được sử dụng rộng rãi trong các nghiên cứu về CLCS của NKT, nhưng cần được điều chỉnh và bổ sung thêm các câu hỏi liên quan đến tác động của đại dịch COVID-19. Ngoài ra, cần sử dụng các phương pháp đánh giá định tính như phỏng vấn sâu để thu thập thông tin chi tiết về kinh nghiệm sống và cảm nhận của NKT về CLCS của họ.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Chất Lượng Cuộc Sống NKT Vận Động Hà Nội

Dựa trên nghiên cứu về chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động tại quận Đống Đa, Hà Nội năm 2021, cho thấy đại dịch COVID-19 đã tác động tiêu cực đến nhiều khía cạnh của cuộc sống của họ. Cụ thể, sức khỏe thể chất và tinh thần của NKT giảm sút, khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế và hỗ trợ xã hội bị hạn chế, và tình trạng kinh tế trở nên khó khăn hơn. Tuy nhiên, nghiên cứu cũng chỉ ra rằng những NKT có mạng lưới hỗ trợ xã hội tốt và khả năng thích ứng cao thường có CLCS tốt hơn trong bối cảnh đại dịch.

4.1. Thực Trạng Sức Khỏe Thể Chất và Tinh Thần của NKT Vận Động

Nghiên cứu cho thấy sức khỏe thể chất và tinh thần của người khuyết tật vận động đã suy giảm đáng kể trong đại dịch COVID-19. Nhiều NKT gặp các vấn đề về sức khỏe như đau nhức cơ xương khớp, khó thở, mệt mỏi và các bệnh mãn tính trở nên trầm trọng hơn. Bên cạnh đó, tình trạng lo âu, căng thẳng, trầm cảm và cô đơn cũng gia tăng do giãn cách xã hội và thiếu các hoạt động giao tiếp, tương tác xã hội. Việc chăm sóc sức khỏe tâm thần cho NKT cần được quan tâm và chú trọng hơn trong bối cảnh đại dịch.

4.2. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Chất Lượng Cuộc Sống của NKT

Nghiên cứu xác định được một số yếu tố chính ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của NKT vận động trong đại dịch COVID-19, bao gồm: mức độ khuyết tật, tình trạng kinh tế, mạng lưới hỗ trợ xã hội, khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế và hỗ trợ xã hội, trình độ học vấn và khả năng thích ứng. Những NKT có mức độ khuyết tật nặng hơn, tình trạng kinh tế khó khăn, thiếu sự hỗ trợ từ gia đình và cộng đồng, khó tiếp cận các dịch vụ cần thiết và khả năng thích ứng kém thường có CLCS thấp hơn.

V. Giải Pháp Nâng Cao Chất Lượng Cuộc Sống Cho NKT Sau COVID 19

Để nâng cao chất lượng cuộc sống cho người khuyết tật sau đại dịch COVID-19, cần có những giải pháp toàn diện và đồng bộ từ các cấp chính quyền, tổ chức xã hội và cộng đồng. Các giải pháp cần tập trung vào việc tăng cường khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế, hỗ trợ xã hội, giáo dục và việc làm cho NKT, đồng thời tạo điều kiện để họ tham gia đầy đủ và bình đẳng vào các hoạt động xã hội. Bên cạnh đó, cần chú trọng đến việc nâng cao nhận thức của cộng đồng về NKT, giảm thiểu sự kỳ thị và phân biệt đối xử, và tạo môi trường thân thiện, hòa nhập cho NKT.

5.1. Chính Sách Hỗ Trợ và An Sinh Xã Hội Cho Người Khuyết Tật

Nhà nước cần ban hành và thực thi các chính sách hỗ trợ và an sinh xã hội toàn diện cho người khuyết tật, bao gồm: trợ cấp hàng tháng, bảo hiểm y tế, hỗ trợ giáo dục, đào tạo nghề, tạo việc làm và các dịch vụ hỗ trợ khác. Các chính sách cần được thiết kế phù hợp với nhu cầu của từng nhóm NKT, đảm bảo tính công bằng, minh bạch và hiệu quả. Bên cạnh đó, cần tăng cường giám sát và đánh giá việc thực thi các chính sách để đảm bảo quyền lợi của NKT được bảo vệ và thực hiện đầy đủ.

5.2. Tăng Cường Tiếp Cận Dịch Vụ Y Tế và Phục Hồi Chức Năng

Cần tăng cường khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế và phục hồi chức năng cho người khuyết tật, đặc biệt là trong bối cảnh đại dịch COVID-19. Các cơ sở y tế cần có các biện pháp để đảm bảo an toàn cho NKT khi đến khám chữa bệnh, đồng thời cung cấp các dịch vụ tư vấn, chăm sóc sức khỏe từ xa để giảm thiểu việc đi lại. Bên cạnh đó, cần tăng cường đào tạo và nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ y tế về chăm sóc sức khỏe cho NKT, và trang bị các thiết bị, phương tiện hỗ trợ phù hợp.

VI. Tương Lai và Khuyến Nghị Nghiên Cứu Về Chất Lượng Cuộc Sống NKT

Nghiên cứu về chất lượng cuộc sống của người khuyết tật trong bối cảnh đại dịch COVID-19 cần tiếp tục được quan tâm và đầu tư để cung cấp những bằng chứng khoa học cho việc xây dựng các chính sách và chương trình hỗ trợ hiệu quả. Các nghiên cứu trong tương lai cần tập trung vào việc đánh giá tác động dài hạn của đại dịch đến CLCS của NKT, xác định các yếu tố bảo vệ và yếu tố nguy cơ, và phát triển các mô hình can thiệp phù hợp. Đồng thời, cần tăng cường sự tham gia của NKT vào quá trình nghiên cứu để đảm bảo tính thực tiễn và khả thi của các kết quả nghiên cứu.

6.1. Các Hướng Nghiên Cứu Tiềm Năng và Ưu Tiên Trong Tương Lai

Các hướng nghiên cứu tiềm năng và ưu tiên trong tương lai bao gồm: đánh giá tác động của các chính sách hỗ trợ đến CLCS của NKT, nghiên cứu về hiệu quả của các mô hình can thiệp phục hồi chức năng dựa vào cộng đồng, khám phá vai trò của công nghệ thông tin trong việc nâng cao khả năng tiếp cận các dịch vụ và thông tin cho NKT, và nghiên cứu về sức khỏe tâm thần của NKT trong bối cảnh đại dịch. Các nghiên cứu cần được thực hiện với phương pháp luận chặt chẽ, sử dụng các công cụ đánh giá CLCS đã được chuẩn hóa và có sự tham gia của NKT.

6.2. Khuyến Nghị Chính Sách Dựa Trên Kết Quả Nghiên Cứu

Dựa trên kết quả nghiên cứu, cần đưa ra các khuyến nghị chính sách cụ thể và khả thi để cải thiện chất lượng cuộc sống của NKT. Các khuyến nghị có thể bao gồm: tăng cường đầu tư cho các dịch vụ hỗ trợ NKT, cải thiện khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế và phục hồi chức năng, tạo điều kiện để NKT tham gia đầy đủ và bình đẳng vào các hoạt động xã hội, và nâng cao nhận thức của cộng đồng về NKT. Các khuyến nghị cần được xây dựng dựa trên bằng chứng khoa học và có sự tham gia của các bên liên quan, bao gồm cả NKT.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Đại dịch COVID-19 do chủng virus đường hô hấp cấp SARS-CoV-2 gây ra, được ghi nhận lần đầu tiên tại thành phố Vũ Hán (Trung Quốc) vào tháng 12 năm 2019 và nhanh chóng được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tuyên bố là đại dịch toàn cầu vào ngày 11 tháng 03 năm 2020. Tính đến giữa tháng 08 năm 2020, dịch bệnh đã lan rộng tới 216 quốc gia và vùng lãnh thổ với hơn 21 triệu ca nhiễm và trên 700 nghìn ca tử vong; đến tháng 05 năm 2021, con số này đã tăng lên gần 165 triệu ca nhiễm và trên 3 triệu người tử vong trên toàn cầu. Tại Việt Nam, tính đến ngày 16 tháng 05 năm 2021, dịch bệnh đã trải qua 4 đợt bùng phát phức tạp với hơn 4.500 ca mắc. Các biện pháp phong tỏa, giãn cách xã hội và hạn chế di chuyển được áp dụng nhằm ngăn chặn đà lây lan của dịch bệnh đã tác động sâu sắc đến mọi mặt của đời sống kinh tế - xã hội.

Trong bối cảnh khủng hoảng y tế công cộng, người khuyết tật (NKT) được xác định là nhóm dân số dễ bị tổn thương nhất. Theo Điều tra Quốc gia Người khuyết tật năm 2016 của Tổng cục Thống kê, tỷ lệ người khuyết tật từ 2 tuổi trở lên tại Việt Nam chiếm khoảng 7,06% dân số, trong đó có tới 91,5% người từng sử dụng dịch vụ y tế trong vòng 12 tháng. Khi đại dịch bùng phát, NKT đối mặt với nguy cơ kép: vừa có nguy cơ lây nhiễm và trở nặng cao hơn do các bệnh lý nền sẵn có hoặc khó khăn trong việc tự thực hiện các biện pháp phòng ngừa cá nhân, vừa bị gián đoạn tiếp cận các dịch vụ y tế, phục hồi chức năng thiết yếu do các quy định phong tỏa. Đồng thời, gần 18% NKT tại Việt Nam sống trong cảnh nghèo đói; sự đóng băng việc làm và suy giảm kinh tế gia đình trong đại dịch càng làm gia tăng gánh nặng tâm lý và thể chất của họ.

Tại quận Đống Đa (thành phố Hà Nội) – địa bàn đô thị có diện tích khoảng 9,95 km² gồm 21 phường với dân số trên 400.000 người – thống kê của Hội người khuyết tật ghi nhận 1.149 NKT cư trú trên địa bàn (chiếm tỷ lệ cao trong tổng số hơn 15.000 NKT toàn thành phố), trong đó nhóm khuyết tật vận động chiếm tỷ lệ đa số với 54,7%. Ngày 19 tháng 02 năm 2021, Ủy ban nhân dân quận Đống Đa đã ban hành Kế hoạch số 77/KH-UBND về việc thực hiện chương trình trợ giúp người khuyết tật giai đoạn 2021–2030, nhấn mạnh sự cần thiết phải có những can thiệp an sinh và y tế kịp thời cho nhóm đối tượng này. Nhằm cung cấp các bằng chứng khoa học phục vụ công tác can thiệp, khóa luận cử nhân y tế công cộng của sinh viên Trần Đỗ Bảo Nghi tập trung giải quyết hai mục tiêu cụ thể:

1. Mô tả thực trạng về chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong đại dịch COVID-19 tại quận Đống Đa, thành phố Hà Nội năm 2021.
2. Xác định các yếu tố liên quan đến chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong đại dịch COVID-19 tại quận Đống Đa, thành phố Hà Nội năm 2021.

• Đối tượng nghiên cứu: Người khuyết tật vận động từ 18 tuổi trở lên, không kèm theo các dạng khuyết tật khác, đang cư trú tại quận Đống Đa; loại trừ các cá nhân tự nhận thấy không đủ điều kiện sức khỏe hoặc tâm lý để tham gia phỏng vấn.
• Phạm vi không gian: Địa bàn quận Đống Đa, thành phố Hà Nội.
• Phạm vi thời gian: Toàn bộ quá trình nghiên cứu được triển khai từ tháng 05/2021 đến tháng 12/2021; thời gian thu thập số liệu thực địa dự kiến diễn ra vào tháng 06/2021.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng lý luận dựa trên hệ thống văn bản pháp lý quốc gia và các định nghĩa chuẩn mực quốc tế về khuyết tật và chất lượng cuộc sống (CLCS):

• Cơ sở pháp lý và phân loại khuyết tật: Khóa luận áp dụng Luật Người khuyết tật Việt Nam số 51/2010/QH12 ngày 17/06/2010 và Nghị định số 28/2012/NĐ-CP để phân loại các dạng tật và xác định 3 cấp độ khuyết tật (đặc biệt nặng: suy giảm khả năng lao động $\ge 81%$ hoặc không thể tự phục vụ; nặng: suy giảm 61% - 81% hoặc cần người trợ giúp một phần; nhẹ: dưới 61%). Đồng thời, tác giả đối chiếu với Bảng phân loại quốc tế về chức năng, khuyết tật và sức khỏe (ICF) của WHO, Công ước quốc tế về quyền của người khuyết tật năm 2006 (UNCRPD), Đạo luật Người khuyết tật Hoa Kỳ 1990 (ADA) và Đạo luật Chống phân biệt đối xử của Anh (DDA).

• Khung lý thuyết Mô hình Sinh thái Xã hội (SEM - Social Ecological Model): Dựa trên mô hình do Urie Bronfenbrenner công bố năm 1979 tại Đại học Harvard, đề tài phân tích CLCS của NKT thông qua mối tương tác đa tầng: cấp độ cá nhân (tuổi, giới tính, học vấn, nghề nghiệp, mức độ khuyết tật, tâm lý), cấp độ gia đình (kinh tế hộ, sự trợ giúp của người chăm sóc chính, mối quan hệ gia đình), và cấp độ môi trường - xã hội (chính sách địa phương, chuẩn mực xã hội, rào cản dịch vụ y tế và các quy định giãn cách dịch bệnh COVID-19).

• Công cụ đo lường chất lượng cuộc sống: Tác giả tiến hành so sánh, đánh giá tổng quan 6 bộ công cụ đo lường quốc tế:

Bộ công cụ	Số câu hỏi	Lĩnh vực đo lường chính	Khả năng quản lý & so sánh	Tính phù hợp với nghiên cứu
EQ-5D	Ngắn gọn	CLCS liên quan đến sức khỏe	Dễ áp dụng, tập trung hẹp vào y tế	Chưa bao quát toàn diện các khía cạnh xã hội
QoL-Q	40 câu	Sự hài lòng, năng lực, độc lập, hòa nhập xã hội	Thiết kế đặc thù cho khuyết tật trí tuệ	Không phù hợp tối ưu cho khuyết tật vận động
Washington Group	6 câu	Tập trung vào hạn chế chức năng và hoạt động	Phù hợp điều tra dân số, không chuyên về CLCS	Thiếu các chỉ số đánh giá tâm lý - xã hội sâu
EQLS	Dài	Chất lượng xã hội, thể chế, nhà ở, dịch vụ công	Khảo sát quy mô lớn tại Châu Âu	Khó so sánh nhất quán với bối cảnh Việt Nam
SF-36	36 câu	8 khía cạnh: thể chất, vai trò thể chất, đau đớn, sức khỏe chung, sức sống, xã hội, cảm xúc, tâm thần	Bộ chuẩn phổ biến toàn cầu, độ giá trị cao	Kết hợp để đo lường chi tiết sức khỏe lâm sàng
WHOQOL-BREF	26 câu	4 lĩnh vực: Sức khỏe thể chất, Tâm lý, Quan hệ xã hội, Môi trường	Rất thuận tiện (10–15 phút), có bản dịch tiếng Việt	Công cụ cốt lõi được lựa chọn

Nghiên cứu lựa chọn bộ công cụ WHOQOL-BREF (26 câu hỏi, thang đo Likert 5 mức độ) tích hợp cùng các chiều cạnh của SF-36. Tổng điểm WHOQOL-BREF dao động từ 26 đến 130 điểm; căn cứ theo nghiên cứu của Đỗ Thị Huyền Trang, điểm số được phân loại nhị phân thành:

• Chất lượng cuộc sống tốt: Đạt từ 98 đến 130 điểm.

• Chất lượng cuộc sống chưa tốt: Đạt dưới 98 điểm.

• Thiết kế và phương pháp chọn mẫu:

  • Thiết kế nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang mô tả có phân tích (Cross-sectional quantitative design).
  • Cỡ mẫu: Áp dụng công thức ước tính một tỷ lệ trong quần thể: $$n = Z_{1-\alpha/2}^2 \cdot \frac{p(1-p)}{d^2}$$ Trong đó: $Z_{1-\alpha/2} = 1,96$ (độ tin cậy 95%), sai số tuyệt đối $d = 0,05$. Tỷ lệ $p = 0,491$ được tham chiếu từ nghiên cứu CLCS của người khuyết tật vận động tại huyện Ba Vì năm 2015 của tác giả Đỗ Thị Huyền Trang. Cỡ mẫu lý thuyết tính ra là $n = 284$; cộng thêm 10% dự phòng đối tượng từ chối tham gia, tổng cỡ mẫu thực tế được xác định là 312 người khuyết tật vận động.
  • Quy trình chọn mẫu: Chọn mẫu ngẫu nhiên đơn qua 3 bước dựa trên danh sách quản lý NKT năm 2019 của Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội quận Đống Đa: (1) Lập danh sách toàn bộ NKT vận động; (2) Đánh số thứ tự tạo khung mẫu; (3) Sử dụng lệnh tsample trên phần mềm STATA 15.0 để trích xuất ngẫu nhiên danh sách đủ 312 người.

• Thu thập và phân tích dữ liệu:

  • Dữ liệu thu thập qua phỏng vấn trực tiếp bằng bảng hỏi cấu trúc bởi đội ngũ điều tra viên đã qua tập huấn chuyên môn.
  • Nhập liệu và kiểm tra logic bằng phần mềm EpiData 3.1, kiểm tra đối chiếu ngẫu nhiên 15% tổng số phiếu.
  • Phân tích số liệu trên phần mềm STATA 15.0: Thống kê mô tả (tần số, tỷ lệ phần trăm, giá trị trung bình $\pm$ độ lệch chuẩn ĐLC); kiểm định Chi-square ($\chi^2$) và so sánh tỷ lệ chênh (Odds Ratio - OR) cho biến định danh; kiểm định $t$-test hoặc kiểm định phi tham số Wilcoxon Mann-Whitney cho biến liên tục; mô hình hồi quy đa biến áp dụng phương pháp loại trừ lùi từng bước (manual backward elimination) với ngưỡng lọc biến đầu vào $p < 0,2$ và ngưỡng ý nghĩa thống kê cuối cùng $p \le 0,05$.

• Đạo đức nghiên cứu: Đề tài tuân thủ các chuẩn mực đạo đức y sinh học, được thông qua bởi Hội đồng Đạo đức trong nghiên cứu y sinh học - Trường Đại học Y tế Công cộng. Đối tượng tham gia trên tinh thần tự nguyện, có quyền từ chối bất kỳ lúc nào và toàn bộ thông tin cá nhân được bảo mật tuyệt đối.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan tài liệu

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý luận và các bằng chứng thực tiễn về khuyết tật và chất lượng cuộc sống trong đại dịch:

• Định nghĩa chi tiết các khái niệm khiếm khuyết (cấp độ cấu trúc cơ thể), hạn chế hoạt động (cấp độ cá nhân) và hạn chế sự tham gia (cấp độ xã hội) theo chuẩn của WHO và Luật Người khuyết tật Việt Nam.
• Phân tích tình hình dịch tễ của COVID-19 trên thế giới và tại Việt Nam, chỉ rõ các cơ chế khiến dịch bệnh tác động nghiêm trọng lên NKT: rào cản thực hiện vệ sinh, nhu cầu tiếp xúc vật lý với môi trường, hạn chế tiếp cận thông tin y tế công cộng và sự gián đoạn của chuỗi cung ứng dịch vụ chăm sóc y tế lâm sàng.
• Tổng quan các yếu tố quyết định CLCS của NKT theo Mô hình Sinh thái (SEM), phân tích vai trò của đặc điểm nhân khẩu học (tuổi tác, giới tính, học vấn, thu nhập), tình trạng sức khỏe thể chất - tâm thần, sự hỗ trợ của gia đình/người chăm sóc và các rào cản xã hội do lệnh phong tỏa gây ra.
• Trình bày đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội của quận Đống Đa, quy mô phân bố của 1.149 NKT trên địa bàn và các mục tiêu hành động trong Kế hoạch số 77/KH-UBND ngày 19/02/2021 của UBND quận Đống Đa.

Chương 2: Đối tượng và phương pháp nghiên cứu

Chương 2 trình bày chi tiết quy trình thiết kế và triển khai nghiên cứu thực địa:

• Xác định tiêu chuẩn lựa chọn và loại trừ đối tượng nghiên cứu, thời gian triển khai từ tháng 05/2021 đến tháng 12/2021 tại 21 phường thuộc quận Đống Đa.
• Trình bày chi tiết công thức tính toán cỡ mẫu ($n = 312$) và các bước chọn mẫu ngẫu nhiên đơn trên phần mềm STATA.
• Xây dựng bảng biến số nghiên cứu hoàn chỉnh, phân chia thành 3 nhóm biến chính:
  1. Thông tin cá nhân và khuyết tật: Giới tính, nhóm tuổi, học vấn, hôn nhân, nghề nghiệp chính, thu nhập trung bình hàng tháng, tham gia Hội NKT, người chăm sóc chính, mức độ khuyết tật (nhẹ, nặng, đặc biệt nặng), nguyên nhân khuyết tật (bẩm sinh, tai nạn), thời gian mắc khuyết tật.
  2. Chất lượng cuộc sống: Điểm số 4 lĩnh vực theo thang WHOQOL-BREF (Thể chất, Tâm lý, Xã hội, Môi trường) và đánh giá chung.
  3. Yếu tố rào cản đại dịch COVID-19: Tính nhạy cảm, sự lo lắng về nguy cơ lây nhiễm, mức độ khó khăn trong công việc và sinh hoạt hàng ngày.
• Quy định công thức tính điểm toán học cho từng lĩnh vực theo thang đo WHOQOL-BREF:
  • Thể chất: $(6 - Q3) + (6 - Q4) + Q10 + Q15 + Q16 + Q17 + Q18$
  • Tâm lý: $Q5 + Q6 + Q7 + Q11 + Q19 + (6 - Q26)$
  • Xã hội: $Q20 + Q21 + Q22$
  • Môi trường: $Q8 + Q9 + Q12 + Q13 + Q14 + Q23 + Q24 + Q25$
• Thiết lập quy trình kiểm soát các sai số nghiên cứu: sai số thông tin (tập huấn điều tra viên, giải thích rõ câu hỏi), sai số nhớ lại (xác lập mốc thời gian cụ thể 4 tuần gần nhất), sai số do biến động dịch bệnh (lựa chọn thời điểm an toàn). Quy chuẩn các nguyên tắc đạo đức y sinh học.

Chương 3: Dự kiến kết quả nghiên cứu

Chương 3 xây dựng khung cấu trúc và hệ thống bảng biểu trống (dummy tables) nhằm định hình việc trình bày và xử lý số liệu sau khi hoàn thành điều tra thực địa:

• Khung phân tích thông tin chung: Thiết kế Bảng 3.1 và Bảng 3.2 để thu thập cơ cấu nhân khẩu học (giới tính, 7 nhóm tuổi từ dưới 18 đến trên 65 tuổi, 4 bậc học vấn, 4 nhóm tình trạng hôn nhân, 4 nhóm nghề nghiệp, 3 mức thu nhập) và thông tin liên quan đến khuyết tật (nguyên nhân bẩm sinh/tai nạn; thời gian mắc dưới 3 năm, 3–5 năm, trên 5 năm; cơ cấu tỷ lệ mức độ khuyết tật tại Biểu đồ 3.1).
• Khung mô tả thực trạng chất lượng cuộc sống: Thiết kế Bảng 3.3, 3.4 và 3.5 để trình bày điểm số trung bình (Mean $\pm$ SD, khoảng Min - Max) của 4 phân nhánh CLCS; tỷ lệ CLCS Tốt/Chưa tốt theo giới tính, mức độ khuyết tật, nguyên nhân, thời gian mắc tật và mức độ hỗ trợ của người chăm sóc chính (ít, bình thường, thường xuyên).
• Khung phân tích các yếu tố liên quan: Thiết kế Bảng 3.6 ghi nhận các rào cản dịch bệnh (tính nhạy cảm, lo lắng mức độ nguy hiểm, khó khăn hoạt động); Bảng 3.7 phân tích đơn biến kiểm định mối liên quan giữa các yếu tố nhân khẩu học - rào cản với CLCS ($p$-value); Bảng 3.8 xây dựng mô hình hồi quy đa biến xác định tỷ số chênh hiệu chỉnh (Adjusted Odds Ratio - aOR với khoảng tin cậy 95% CI) kiểm soát các yếu tố gây nhiễu.

---

Kết quả và đóng góp

Là một đề cương - tiểu luận tốt nghiệp cử nhân Y tế công cộng, công trình mang lại những đóng góp cụ thể về mặt phương pháp luận và định hướng can thiệp thực tiễn:

• Đóng góp phương pháp luận: Khóa luận đã xây dựng hoàn chỉnh một quy trình nghiên cứu dịch tễ học cắt ngang chuẩn mực, kết hợp hài hòa giữa Mô hình Sinh thái Xã hội (SEM) của Bronfenbrenner và thang đo quốc tế chuẩn hóa WHOQOL-BREF tích hợp SF-36. Khung nghiên cứu này được tinh chỉnh chuyên biệt để đánh giá sức khỏe và CLCS của nhóm NKT vận động trong bối cảnh thảm họa y tế công cộng.
• Xây dựng bộ công cụ và chiến lược phân tích định lượng rõ ràng: Thiết lập chi tiết danh mục biến số, công thức tính điểm toán học chuẩn xác cho từng phân nhánh CLCS, cùng chiến lược phân tích hồi quy đa biến loại trừ lùi để kiểm soát triệt để các biến số gây nhiễu (tuổi, giới, thu nhập, mức độ khuyết tật, rào cản dịch bệnh).
• Cơ sở dữ liệu thực chứng cho chính sách địa phương: Cung cấp khung đánh giá thực địa có khả năng ứng dụng trực tiếp để lượng hóa mức độ ảnh hưởng của đại dịch lên NKT tại quận Đống Đa, tạo căn cứ khoa học hỗ trợ chính quyền địa phương triển khai hiệu quả Kế hoạch số 77/KH-UBND ngày 19/02/2021 về trợ giúp an sinh và chăm sóc sức khỏe cho người khuyết tật.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Căn cứ trên phạm vi và phương pháp luận được trình bày trong văn bản:

• Hạn chế:
  • Thiết kế nghiên cứu cắt ngang: Phương pháp cắt ngang mô tả chỉ thu thập dữ liệu tại một thời điểm nhất định, cho phép xác định mối liên quan thống kê nhưng hạn chế trong việc thiết lập mối quan hệ nhân quả tuyệt đối giữa các yếu tố tác động và sự suy giảm CLCS theo thời gian.
  • Phạm vi đối tượng nghiên cứu: Đề tài chỉ tiếp cận nhóm người khuyết tật vận động từ 18 tuổi trở lên có khả năng giao tiếp và tự trả lời phỏng vấn; chưa thể mở rộng sang các nhóm khuyết tật trí tuệ, tâm thần, nghe nói hoặc đa khuyết tật do rào cản sức khỏe và khả năng nhận thức của đối tượng trong điều kiện phỏng vấn trực tiếp.
  • Tính đại diện về mặt không gian: Dữ liệu nghiên cứu gói gọn trong phạm vi địa bàn đô thị (quận Đống Đa, Hà Nội), do đó khả năng suy rộng kết quả cho NKT tại các vùng nông thôn – nơi có điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế và an sinh xã hội khác biệt – còn nhiều hạn chế.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Mở rộng phạm vi nghiên cứu sang các địa bàn ngoại thành và nông thôn để so sánh sự khác biệt về chất lượng cuộc sống và rào cản y tế giữa các khu vực địa lý.
  • Triển khai các nghiên cứu theo dõi dọc (cohort study) nhằm đánh giá sự biến thiên CLCS của NKT trong các giai đoạn phục hồi sau đại dịch.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu học thuật có giá trị tham khảo cụ thể cho nhiều nhóm độc giả:

• Sinh viên và học viên ngành Y tế công cộng, Dịch tễ học, Xã hội học y tế: Cung cấp tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp xây dựng đề cương nghiên cứu định lượng, kỹ thuật tính cỡ mẫu, quy trình chọn mẫu ngẫu nhiên bằng phần mềm STATA, và cách vận dụng thang đo WHOQOL-BREF kết hợp mô hình SEM.
• Các nhà nghiên cứu về nhóm đối tượng yếu thế: Cung cấp khung biến số và bảng hỏi cấu trúc chuyên sâu về các rào cản y tế, tâm lý và xã hội tác động đến người khuyết tật trong khủng hoảng y tế.
• Cán bộ quản lý an sinh xã hội và y tế địa phương: Là tài liệu tham khảo hữu ích cho cán bộ y tế tuyến cơ sở, Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội quận Đống Đa và các tổ chức phi chính phủ trong việc thiết kế các can thiệp hỗ trợ chăm sóc sức khỏe ban đầu, tâm lý và phục hồi chức năng cho người khuyết tật tại cộng đồng.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Đề tài lựa chọn đối tượng và quy mô cỡ mẫu nghiên cứu cụ thể là bao nhiêu?
Nghiên cứu lựa chọn đối tượng là người khuyết tật vận động từ 18 tuổi trở lên, không kèm theo dạng khuyết tật khác, đang cư trú tại quận Đống Đa (Hà Nội). Cỡ mẫu được tính toán bằng công thức ước tính một tỷ lệ với $p = 0,491$ (tham chiếu từ nghiên cứu Ba Vì năm 2015), sai số $d = 0,05$, hệ số tin cậy 95%, ra cỡ mẫu lý thuyết $n = 284$. Cộng thêm 10% dự phòng từ chối, cỡ mẫu thực tế triển khai là 312 người khuyết tật vận động, được chọn bằng phương pháp ngẫu nhiên đơn qua lệnh tsample trên phần mềm STATA 15.0 từ danh sách quản lý của Phòng LĐ-TB&XH quận.

2. Nghiên cứu sử dụng thang đo nào để đánh giá chất lượng cuộc sống và tiêu chuẩn phân loại ra sao?
Nghiên cứu sử dụng bộ công cụ WHOQOL-BREF gồm 26 câu hỏi (đo lường 4 lĩnh vực: Sức khỏe thể chất, Tâm lý, Quan hệ xã hội, Môi trường) kết hợp với các khía cạnh của thang đo SF-36. Điểm số đánh giá theo thang Likert 5 mức độ, tổng điểm từ 26 đến 130 điểm. Tiêu chuẩn phân loại nhị phân dựa theo nghiên cứu của Đỗ Thị Huyền Trang: điểm từ 98 đến 130 là Chất lượng cuộc sống tốt, dưới 98 điểm là Chất lượng cuộc sống chưa tốt.

3. Khung lý thuyết nền tảng nào được áp dụng để giải thích các yếu tố tác động đến chất lượng cuộc sống trong nghiên cứu?
Nghiên cứu ứng dụng Mô hình Sinh thái Xã hội (SEM) của tác giả Urie Bronfenbrenner (1979, Đại học Harvard). Mô hình giúp phân tích toàn diện các yếu tố ảnh hưởng đến CLCS của NKT qua 3 cấp độ tương tác: cấp độ cá nhân (đặc điểm nhân khẩu học, dạng tật, mức độ khuyết tật, tính nhạy cảm), cấp độ gia đình (kinh tế, người chăm sóc chính, hỗ trợ gia đình), và cấp độ môi trường - xã hội (chính sách địa phương, rào cản dịch vụ y tế, các biện pháp giãn cách phòng chống dịch COVID-19).

4. Quy trình xử lý và phân tích số liệu thống kê được thực hiện như thế nào?
Dữ liệu được nhập bằng phần mềm EpiData 3.1 và kiểm tra logic ngẫu nhiên 15% số phiếu. Phân tích thống kê thực hiện trên phần mềm STATA 15.0 gồm: thống kê mô tả tần số, tỷ lệ, giá trị trung bình và độ lệch chuẩn; kiểm định Chi-square so sánh tỷ lệ chênh (OR); kiểm định $t$-test hoặc Wilcoxon Mann-Whitney cho biến liên tục; mô hình hồi quy đa biến sử dụng phương pháp loại bỏ lùi thủ công (manual backward elimination) với ngưỡng đưa biến vào mô hình là $p < 0,2$ và ngưỡng ý nghĩa thống kê là $p \le 0,05$.

---

Kết luận

Tiểu luận tốt nghiệp cử nhân Y tế công cộng của sinh viên Trần Đỗ Bảo Nghi là một công trình nghiên cứu dịch tễ học cắt ngang có cấu trúc khoa học chặt chẽ và tính thời sự cao. Bằng việc ứng dụng Mô hình Sinh thái Xã hội (SEM) kết hợp với bộ công cụ chuẩn hóa WHOQOL-BREF và SF-36, tác giả đã thiết lập được một khung nghiên cứu toàn diện để lượng hóa thực trạng chất lượng cuộc sống và nhận diện các rào cản y tế - xã hội đối với người khuyết tật vận động tại quận Đống Đa trong bối cảnh đại dịch COVID-19. Công trình không chỉ là tài liệu học thuật giá trị về phương pháp nghiên cứu định lượng y tế công cộng mà còn cung cấp cơ sở thực chứng quan trọng phục vụ công tác xây dựng chính sách an sinh xã hội và chăm sóc sức khỏe cho các nhóm yếu thế tại cộng đồng đô thị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Virus corona gây hội chứng hô hấp cấp tính nặng 2 (Severe Acute Respiratory Syndrome CoronaVirus 2 – SARS-CoV-2) là một loại virus đường hô hấp mới gây bệnh viêm đường hô hấp cấp ở người (Coronavirus disease 2019 – COVID-19), hiện nay vẫn chưa có thuốc đặc hiệu để phòng và điều trị căn bệnh này [4, 42]. Các ca bệnh đầu tiên đã được ghi nhận tại thành phố Vũ Hán, Trung Quốc vào tháng 12 năm 2019 [11, 24, 40]. Ngày 11 tháng 03 năm 2020, Tổ chức Y tế Thế giới (World Health Organization-WHO) đã tổ chức cuộc họp khẩn cấp và công bố COVID-19 là đại dịch trên toàn cầu [4, 42]. Tính đến ngày 16 tháng 08 năm 2020, trên thế giới đã có hơn 21 triệu trường hợp nhiễm xác nhận trên toàn cầu với hơn 700 nghìn ca tử vong ở 216 quốc gia và vùng lãnh thổ [7].

Đại dịch COVID-19 đã ảnh hưởng toàn diện, sâu rộng đến tất cả quốc gia trên thế giới, hiện nay đang tiếp tục diễn biến rất phức tạp, tác động tiêu cực của dịch bệnh đến các mặt của đời sống kinh tế - xã hội còn tiếp tục kéo dài [13, 21, 32, 35]. Chính vì vậy, việc chủ động phòng và chống bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19 là rất quan trọng. Tại Việt Nam, tình hình dịch bệnh cũng rất phức tạp theo các giai đoạn khác nhau [7]. Theo thống kê của Bộ y tế tính tới thời điểm ngày 16 tháng 05 năm 2021, Việt Nam đã trải qua 4 giai đoạn, ghi nhận hơn 4500 trường hợp mắc, trong đó 2687 người đã được xuất viện và 36 ca tử vong [7].

Tất cả mọi công dân đều đang nỗ lực cố gắng phòng chống dịch bệnh. Tuy nhiên, các biến chủng mới của vius SAR-CoV 2 đang dân được xuất hiện khiến việc ngăn chặn và điều trị COVID-19 trở nên khó khăn hơn [30]. Bên cạnh đó, các loại vaccine phòng dịch COVID-19 chỉ đang được ưu tiên cho các nhóm đối tượng nguy cơ, vì vậy phòng bệnh chủ động là biện pháp an toàn và hữu hiệu nhất đối với cộng đồng hiện nay. Tác động của đại dịch COVID-19 rất sâu sắc và ảnh hưởng đến các nhóm dân cư khác nhau.

Người khuyết tật (NKT) được coi là nhóm dễ bị tổn thương nhất bởi COVID-19 [1-4]. Tuy nhiên, vẫn còn rất ít nghiên cứu để hiểu về chất lượng cuộc sống (QoL) liên quan đến sức khỏe của người mắc bệnh NKT trong bối cảnh bùng phát dịch bệnh giãn cách xã hội ở Việt Nam. Do đó, sinh viên quyết định thực hiện nghiên cứu “Chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong đại 2 dịch COVID-19 tại quận Đống Đa, thành phố Hà Nội năm 2021” để cung cấp các bằng chứng cho những can thiệp phù hợp với nhóm đối tượng dễ bị tổn thương này. 3 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU Mục tiêu 1: Mô tả thực trạng về chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong đại dịch COVID-19 tại quận Đống Đa, thành phố Hà Nội năm 2021 Mục tiêu 2: Xác định các yếu tố liên quan đến chất lượng cuộc sống của người khuyết tật vận động trong đại dịch COVID-19 tại quận Đống Đa, thành phố Hà Nội năm 2021 4 Chƣơng 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1.

Một số khái niệm và định nghĩa 1. Khái niệm khuyết tật, người khuyết tật và người khuyết tật vận động Khuyết tật được hiểu là tình trạng giảm chức năng xảy ra khi một người có vấn đề về sức khỏe và gặp phải các rào cản trong môi trường sống khiến cho họ gặp khó khăn trong việc thực hiện các chức năng trong đời sống trong sinh hoạt hàng ngày cũng như không tham gia một cách bình đẳng vào sinh hoạt xã hội [8],[9],[10].