Cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng kinh doanh bất động sản tại việt nam

Cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ của doanh nghiệp đầu tư xây dựng bất động sản tại Việt Nam ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh và phát triển bền vững.

• Tác giả: Phạm Thị Vân Trinh
• Người hướng dẫn: PGS.TS Trần Hoàng Ngân
• Trường học: Trường Đại Học Ngân Hàng Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Cấu Trúc Vốn và Kỳ Hạn Nợ của Doanh Nghiệp Đầu Tư Xây Dựng và Kinh Doanh Bất Động Sản tại Việt Nam
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT LUẬN ÁN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• MỤC LỤC
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 1.1. Vấn đề nghiên cứu
• 2. Tổng quan các nghiên cứu về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp
• 3. Khoảng trống nghiên cứu về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ
• 4. MỤC TIÊU VÀ CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
• 4.1. Mục tiêu nghiên cứu
• 4.2. Câu hỏi nghiên cứu
• 5. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 5.1. Đối tượng nghiên cứu
• 5.2. Phạm vi nghiên cứu
• 6. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 7. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN ÁN
• 8. KẾT CẤU CỦA ĐỀ TÀI
• 1. CHƯƠNG 1: BỐI CẢNH VÀ TỔNG QUAN CÁC ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN
• 1.1. TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM VỀ CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ
• 1.1.1. Các nghiên cứu thực nghiệm về các yếu tố tác động đến cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ
• 1.1.1.1. Các nghiên cứu thực nghiệm về các yếu tố tác động đến cấu trúc vốn
• 1.1.1.2. Các nghiên cứu thực nghiệm về các yếu tố tác động đến cấu trúc kỳ hạn nợ
• 1.2. Các nghiên cứu thực nghiệm về tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ
• 1.2.1. Các nghiên cứu thực nghiệm về tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn
• 1.2.2. Các nghiên cứu về tốc độ điều chỉnh cấu trúc kỳ hạn nợ
• 1.3. Các nghiên cứu thực nghiệm về cấu trúc vốn mục tiêu, cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu
• 1.3.1. Các nghiên cứu thực nghiệm về cấu trúc vốn mục tiêu
• 1.3.2. Các nghiên cứu thực nghiệm về cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu
• 1.4. Các nghiên cứu thực nghiệm về tác động giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ
• 1.5. BỐI CẢNH NGHIÊN CỨU VỀ CÁC DOANH NGHIỆP TRONG NGÀNH BẤT ĐỘNG SẢN TẠI VIỆT NAM
• 1.5.1. Đặc thù ngành bất động sản và đặc điểm của các doanh nghiệp trong ngành bất động sản tại Việt Nam
• 1.5.1.1. Đặc thù ngành bất động sản tại Việt Nam
• 1.5.1.2. Đặc điểm của các doanh nghiệp trong ngành bất động sản tại Việt Nam
• 1.5.2. Thực trạng cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 1.5.3. Thực trạng chỉ tiêu tài chính của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản Việt Nam
• 1.5.3.1. Quy mô doanh nghiệp (SIZE)
• 1.5.3.2. Khả năng sinh lời (ROE)
• 1.5.3.3. Khả năng thanh khoản (LIQ)
• 1.5.3.4. Cơ hội tăng trưởng (GRO)
• 1.5.3.5. Cơ cấu tài sản (TANG)
• 1.5.3.6. Kỳ hạn tài sản (AMR)
• 1.5.3.7. Thuế thu nhập doanh nghiệp (TAX)
• 1.5.3.8. Rủi ro kinh doanh (RISK)
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU
• 2.1. KHUNG LÝ THUYẾT VỀ CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ
• 2.1.1. Cơ sở lý thuyết về cấu trúc vốn
• 2.1.2. Cơ sở lý thuyết về cấu trúc kỳ hạn nợ
• 2.2. TỔNG HỢP LÝ THUYẾT VÀ CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM VỀ CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ
• 2.2.1. Tổng hợp lý thuyết về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ
• 2.2.2. Tổng hợp các nghiên cứu thực nghiệm về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ
• 2.3. MÔ HÌNH VÀ GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU ĐỀ XUẤT
• 2.3.1. Giả thuyết nghiên cứu
• 2.3.2. Mô hình nghiên cứu đề xuất
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
• 3.2. MÔ TẢ DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU
• 3.3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.3.1. Phương pháp nghiên cứu định lượng
• 3.3.1.1. Phương pháp nghiên cứu đối với mô hình phân tích các yếu tố tác động đến cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ; và tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 3.3.1.2. Phương pháp nghiên cứu đối với mô hình xác định cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 3.3.2. Phương pháp nghiên cứu định tính
• 3.4. TRÌNH TỰ THỰC HIỆN NGHIÊN CỨU
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM VỀ CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ CỦA CÁC DOANH NGHIỆP ĐẦU TƯ XÂY DỰNG, KINH DOANH BẤT ĐỘNG SẢN TẠI VIỆT NAM
• 4.1. THỐNG KÊ MÔ TẢ VÀ KIỂM ĐỊNH ĐA CỘNG TUYẾN
• 4.1.1. Thống kê mô tả
• 4.1.2. Kiểm định đa cộng tuyến
• 4.2. KẾT QUẢ ƯỚC LƯỢNG CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ CỦA CÁC DOANH NGHIỆP ĐẦU TƯ XÂY DỰNG KINH DOANH BẤT ĐỘNG SẢN TẠI VIỆT NAM
• 4.2.1. Kết quả ước lượng các yếu tố tác động cấu trúc vốn của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.2.1.1. Kiểm định mô hình nghiên cứu
• 4.2.1.2. Kiểm định giả thuyết nghiên cứu
• 4.2.2. Kết quả ước lượng các yếu tố tác động cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.2.2.1. Kiểm định mô hình nghiên cứu
• 4.2.2.2. Kiểm định giả thuyết nghiên cứu
• 4.3. KẾT QUẢ ƯỚC LƯỢNG TỐC ĐỘ ĐIỀU CHỈNH CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ HƯỚNG VỀ NGƯỠNG CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ
• 4.3.1. Tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.3.2. Tốc độ điều chỉnh cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.4. TÁC ĐỘNG GIỮA CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ
• 4.5. XÁC ĐỊNH CẤU TRÚC VỐN MỤC TIÊU VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ MỤC TIÊU CỦA CÁC DOANH NGHIỆP ĐẦU TƯ XÂY DỰNG, KINH DOANH BẤT ĐỘNG SẢN TẠI VIỆT NAM
• 4.5.1. Xác định cấu trúc vốn mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.5.2. Xác định cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.6. BÀN LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.6.1. Các yếu tố tác động đến cấu trúc vốn của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.6.2. Các yếu tố tác động đến cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.6.3. Tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 4.6.4. Xác định cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ GỢI Ý CÁC CHÍNH SÁCH
• 5.1. KẾT LUẬN VỀ CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ CỦA CÁC DOANH NGHIỆP ĐẦU TƯ XÂY DỰNG, KINH DOANH BẤT ĐỘNG SẢN TẠI VIỆT NAM
• 5.1.1. Tác động của các yếu tố tác động đến việc lựa chọn cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 5.1.2. Tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ hướng về ngưỡng cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 5.1.3. Tác động giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ
• 5.1.4. Xác định cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 5.2. GỢI Ý MỘT SỐ CHÍNH SÁCH ĐỂ CÁC DOANH NGHIỆP ĐẦU TƯ XÂY DỰNG, KINH DOANH BẤT ĐỘNG SẢN VIỆT NAM XÂY DỰNG CẤU TRÚC VỐN VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ
• 5.2.1. Một số hàm ý nâng cao hiệu quả quản lý trong việc xây dựng cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 5.2.2. Một số hàm ý cho việc điều chỉnh cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ theo ngưỡng mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam
• 5.2.3. Một số hàm ý để các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam lựa chọn cấu trúc vốn, cấu trúc kỳ hạn nợ đạt mức mục tiêu
• 5.3. HẠN CHẾ CỦA LUẬN ÁN VÀ ĐỀ XUẤT HƯỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CÔNG BỐ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• 1. PHỤ LỤC 1: HỆ THỐNG CÁC LÝ THUYẾT VỀ CẤU TRÚC VỐN, CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ VÀ CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM
• 2. PHỤ LỤC 2: TỔNG HỢP KẾT QUẢ TRẢ LỜI PHỎNG VẤN CỦA CÁC CHUYÊN GIA TRONG LĨNH VỰC BẤT ĐỘNG SẢN
• 3. PHỤ LỤC 3: THỐNG KÊ MÔ TẢ VÀ KIỂM ĐỊNH CƠ BẢN
• 4. PHỤ LỤC 4: KẾT QUẢ HỒI QUY VÀ KIỂM ĐỊNH MÔ HÌNH CẤU TRÚC VỐN
• 5. PHỤ LỤC 5: KẾT QUẢ HỒI QUY VÀ KIỂM ĐỊNH MÔ HÌNH CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ
• 6. PHỤ LỤC 6: XÁC ĐỊNH CẤU TRÚC VỐN MỤC TIÊU VÀ CẤU TRÚC KỲ HẠN NỢ MỤC TIÊU

Tóm tắt

I. Tổng Quan Cấu Trúc Vốn và Kỳ Hạn Nợ Bất Động Sản

Quyết định tài chính của doanh nghiệp luôn gắn liền với cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ. Cấu trúc vốn là sự kết hợp giữa nợ và vốn chủ sở hữu, được sử dụng để tài trợ cho hoạt động kinh doanh. Tỷ lệ này ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả hoạt động. Cấu trúc kỳ hạn nợ thể hiện mối quan hệ giữa nợ ngắn hạn và nợ dài hạn. Nợ dài hạn có thời hạn đáo hạn trên một năm, trong khi nợ ngắn hạn đáo hạn trong vòng 12 tháng. Cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ phù hợp sẽ giúp doanh nghiệp phát triển bền vững. Ngược lại, sự lựa chọn không phù hợp có thể gây ra những bất lợi lớn. Theo lý thuyết sự phù hợp, sự mất cân đối trong cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ sẽ làm giảm hiệu quả kinh doanh. Do đó, việc nghiên cứu và tối ưu hóa cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ là vô cùng quan trọng đối với các doanh nghiệp bất động sản.

1.1. Tầm quan trọng của Cấu Trúc Vốn trong Bất Động Sản

Cấu trúc vốn đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo nguồn lực tài chính cho các dự án bất động sản. Việc lựa chọn tỷ lệ nợ và vốn chủ sở hữu hợp lý giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí vốn, giảm thiểu rủi ro tài chính và nâng cao khả năng sinh lời. Một cấu trúc vốn vững chắc cũng tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận các nguồn vốn vay từ ngân hàng và các tổ chức tín dụng khác. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các doanh nghiệp bất động sản, vốn thường xuyên phải đối mặt với nhu cầu vốn lớn và thời gian hoàn vốn dài.

1.2. Ảnh hưởng của Kỳ Hạn Nợ đến Khả năng Thanh Khoản

Kỳ hạn nợ có ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thanh khoản của doanh nghiệp bất động sản. Việc sử dụng quá nhiều nợ ngắn hạn có thể gây áp lực lớn lên dòng tiền, đặc biệt trong bối cảnh thị trường bất động sản biến động. Ngược lại, việc sử dụng nợ dài hạn giúp doanh nghiệp ổn định nguồn vốn, giảm thiểu rủi ro thanh khoản và có thể đầu tư vào các dự án dài hạn. Do đó, việc cân đối giữa nợ ngắn hạn và nợ dài hạn là yếu tố quan trọng để đảm bảo sự ổn định tài chính của doanh nghiệp.

II. Thách Thức Cấu Trúc Vốn cho Doanh Nghiệp Bất Động Sản

Các doanh nghiệp bất động sản tại Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc xây dựng cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ hiệu quả. Thị trường bất động sản có tính chu kỳ cao, biến động khó lường, đòi hỏi doanh nghiệp phải có khả năng quản lý rủi ro tài chính tốt. Bên cạnh đó, việc tiếp cận nguồn vốn vay còn gặp nhiều khó khăn do các quy định pháp lý phức tạp và yêu cầu khắt khe từ các tổ chức tín dụng. Ngoài ra, sự cạnh tranh gay gắt trên thị trường cũng gây áp lực lên lợi nhuận, khiến doanh nghiệp phải tìm kiếm các giải pháp tài chính sáng tạo để duy trì và phát triển.

2.1. Rủi ro Thị Trường và Biến Động Lãi Suất

Thị trường bất động sản Việt Nam chịu ảnh hưởng lớn từ các yếu tố kinh tế vĩ mô và chính sách của nhà nước. Biến động lãi suất, lạm phát và các quy định về tín dụng có thể tác động tiêu cực đến khả năng trả nợ của doanh nghiệp. Do đó, việc dự báo và quản lý rủi ro thị trường là yếu tố then chốt để đảm bảo sự ổn định tài chính. Các doanh nghiệp cần xây dựng các kịch bản ứng phó linh hoạt và đa dạng hóa nguồn vốn để giảm thiểu tác động của các yếu tố bất lợi.

2.2. Khó khăn Tiếp Cận Vốn và Quy Định Pháp Lý

Việc tiếp cận nguồn vốn vay từ ngân hàng và các tổ chức tín dụng khác vẫn là một thách thức lớn đối với nhiều doanh nghiệp bất động sản. Các quy định pháp lý phức tạp, yêu cầu về tài sản thế chấp và đánh giá tín dụng khắt khe khiến nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa, gặp khó khăn trong việc huy động vốn. Điều này đòi hỏi các doanh nghiệp phải chủ động tìm kiếm các nguồn vốn khác như phát hành trái phiếu, hợp tác đầu tư hoặc kêu gọi vốn từ các nhà đầu tư cá nhân.

2.3. Cạnh Tranh và Áp Lực Lợi Nhuận

Thị trường bất động sản Việt Nam ngày càng cạnh tranh gay gắt, với sự tham gia của nhiều doanh nghiệp lớn trong và ngoài nước. Điều này gây áp lực lên lợi nhuận của các doanh nghiệp, đặc biệt là trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao. Để duy trì và phát triển, các doanh nghiệp cần tìm kiếm các giải pháp tài chính sáng tạo, tối ưu hóa chi phí hoạt động và nâng cao hiệu quả quản lý vốn.

III. Phương Pháp Tối Ưu Cấu Trúc Vốn Bất Động Sản Việt Nam

Để tối ưu hóa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ, các doanh nghiệp bất động sản cần áp dụng các phương pháp quản lý tài chính hiện đại. Điều này bao gồm việc phân tích kỹ lưỡng các yếu tố ảnh hưởng đến cấu trúc vốn, xây dựng các mô hình dự báo dòng tiền, và lựa chọn các công cụ tài chính phù hợp. Bên cạnh đó, việc tăng cường minh bạch thông tin và quản trị rủi ro cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút vốn đầu tư và nâng cao uy tín của doanh nghiệp.

3.1. Phân Tích Yếu Tố Ảnh Hưởng Cấu Trúc Vốn

Việc phân tích kỹ lưỡng các yếu tố ảnh hưởng đến cấu trúc vốn là bước quan trọng đầu tiên trong quá trình tối ưu hóa. Các yếu tố này bao gồm quy mô doanh nghiệp, khả năng sinh lời, rủi ro kinh doanh, cơ hội tăng trưởng và môi trường pháp lý. Bằng cách hiểu rõ tác động của từng yếu tố, doanh nghiệp có thể đưa ra các quyết định tài chính phù hợp với đặc điểm và mục tiêu của mình.

3.2. Xây Dựng Mô Hình Dự Báo Dòng Tiền

Mô hình dự báo dòng tiền là công cụ hữu ích giúp doanh nghiệp đánh giá khả năng trả nợ và quản lý rủi ro thanh khoản. Bằng cách dự báo dòng tiền trong tương lai, doanh nghiệp có thể xác định nhu cầu vốn, lên kế hoạch huy động vốn và lựa chọn kỳ hạn nợ phù hợp. Mô hình dự báo dòng tiền cũng giúp doanh nghiệp đánh giá hiệu quả của các dự án đầu tư và đưa ra các quyết định tài chính sáng suốt.

3.3. Lựa Chọn Công Cụ Tài Chính Phù Hợp

Thị trường tài chính cung cấp nhiều công cụ tài chính khác nhau, từ vay ngân hàng, phát hành trái phiếu đến hợp tác đầu tư và kêu gọi vốn từ các nhà đầu tư cá nhân. Việc lựa chọn công cụ tài chính phù hợp phụ thuộc vào nhu cầu vốn, khả năng trả nợ và khẩu vị rủi ro của doanh nghiệp. Doanh nghiệp cần cân nhắc kỹ lưỡng các ưu điểm và nhược điểm của từng công cụ để đưa ra quyết định tối ưu.

IV. Nghiên Cứu Cấu Trúc Vốn và Kỳ Hạn Nợ Bất Động Sản

Nghiên cứu về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp bất động sản tại Việt Nam cho thấy một số kết quả đáng chú ý. Thể chế có tác động nghịch chiều đến việc lựa chọn cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ. Cơ cấu tài sản, thuế thu nhập doanh nghiệp, quy mô doanh nghiệp và cơ hội tăng trưởng có tác động thuận chiều đến cấu trúc vốn. Ngược lại, khả năng thanh khoản, khả năng sinh lời, phát triển tài chính có tác động nghịch chiều đến cấu trúc vốn. Khả năng thanh khoản, rủi ro kinh doanh, quy mô doanh nghiệp, phát triển tài chính, lạm phát có tác động thuận chiều đến việc lựa chọn cấu trúc kỳ hạn nợ. Tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn của các doanh nghiệp là 24,87% và tốc độ điều chỉnh cấu trúc kỳ hạn nợ là 25,92%. Tác động giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ là thuận chiều. Ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu là 69,68% và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu là 57,9%.

4.1. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Cấu Trúc Vốn Theo Nghiên Cứu

Nghiên cứu chỉ ra rằng thể chế, cơ cấu tài sản, thuế thu nhập doanh nghiệp, quy mô doanh nghiệp, cơ hội tăng trưởng, khả năng thanh khoản, khả năng sinh lời và phát triển tài chính đều có ảnh hưởng đáng kể đến cấu trúc vốn của các doanh nghiệp bất động sản. Việc hiểu rõ tác động của các yếu tố này giúp doanh nghiệp đưa ra các quyết định tài chính phù hợp với bối cảnh kinh tế và thị trường.

4.2. Tốc Độ Điều Chỉnh Cấu Trúc Vốn và Kỳ Hạn Nợ

Tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ cho thấy khả năng thích ứng của doanh nghiệp với các thay đổi của thị trường. Nghiên cứu cho thấy tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp bất động sản Việt Nam là tương đối nhanh, cho thấy sự linh hoạt trong quản lý tài chính.

4.3. Ngưỡng Cấu Trúc Vốn và Kỳ Hạn Nợ Mục Tiêu

Việc xác định ngưỡng cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ mục tiêu giúp doanh nghiệp định hướng các quyết định tài chính và quản lý rủi ro. Nghiên cứu cho thấy ngưỡng cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp bất động sản Việt Nam là tương đối cao, phản ánh đặc điểm kinh doanh và môi trường pháp lý của ngành.

V. Kết Luận và Triển Vọng Cấu Trúc Vốn Bất Động Sản

Nghiên cứu về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp bất động sản tại Việt Nam cung cấp những thông tin hữu ích cho các nhà quản lý, nhà đầu tư và nhà hoạch định chính sách. Việc hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến cấu trúc vốn, tốc độ điều chỉnh và ngưỡng mục tiêu giúp doanh nghiệp đưa ra các quyết định tài chính sáng suốt, nâng cao hiệu quả hoạt động và phát triển bền vững. Trong tương lai, việc nghiên cứu sâu hơn về tác động của các yếu tố vĩ mô và chính sách của nhà nước đến cấu trúc vốn của các doanh nghiệp bất động sản là cần thiết để đưa ra các khuyến nghị chính sách phù hợp.

5.1. Hàm Ý Quản Lý và Điều Chỉnh Cấu Trúc Vốn

Nghiên cứu cung cấp các hàm ý quan trọng cho việc quản lý và điều chỉnh cấu trúc vốn của các doanh nghiệp bất động sản. Doanh nghiệp cần chủ động phân tích các yếu tố ảnh hưởng, xây dựng các mô hình dự báo dòng tiền và lựa chọn các công cụ tài chính phù hợp để tối ưu hóa cấu trúc vốn và giảm thiểu rủi ro tài chính.

5.2. Khuyến Nghị Chính Sách và Hỗ Trợ Doanh Nghiệp

Nhà nước cần có các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp bất động sản tiếp cận nguồn vốn vay, giảm thiểu chi phí vốn và tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển thị trường tài chính. Bên cạnh đó, việc tăng cường minh bạch thông tin và quản trị rủi ro cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút vốn đầu tư và nâng cao uy tín của doanh nghiệp.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Luận án tiến sĩ kinh tế của tác giả Phạm Thị Vân Trinh với đề tài "Cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam", chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng (mã số: 9 34 02 01), được bảo vệ tại Trường Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh vào tháng 2 năm 2020, dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.TS Trần Hoàng Ngân và TS. Vũ Văn Thực.

Tính cấp thiết và khoảng trống nghiên cứu

Hoạt động đầu tư xây dựng và kinh doanh bất động sản (BĐS) tại Việt Nam mang tính đặc thù cao do hàng hóa BĐS có giá trị lớn, vị trí cố định, chu kỳ đầu tư dài và chịu sự chi phối chặt chẽ của hệ thống pháp luật, thể chế quản lý nhà nước. Từ khi Luật Đất đai năm 1993 được ban hành, thị trường BĐS Việt Nam đã trải qua nhiều chu kỳ phát triển thiếu ổn định, xen kẽ giữa các đợt tăng trưởng nóng và giai đoạn đóng băng. Sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, chỉ số VN-Index đã sụt giảm mạnh từ 1.158,9 điểm (tháng 3/2007) xuống mức đáy 234,66 điểm (tháng 2/2009). Cùng thời điểm đó, hiện tượng vỡ bong bóng BĐS xuất hiện, lãi suất vay ngân hàng thương mại tăng vọt (đạt đỉnh 20,10% vào quý 3/2008), khiến các doanh nghiệp BĐS gặp khó khăn nghiêm trọng trong việc huy động vốn qua thị trường chứng khoán.

Dữ liệu giai đoạn 2008–2017 ghi nhận quy mô nguồn vốn trung bình của các doanh nghiệp BĐS niêm yết tăng 23,87%/năm, nợ phải trả chiếm bình quân 53,57% tổng nguồn vốn, trong đó nợ ngắn hạn chiếm tới 60,22% tổng nợ. Tình trạng dùng vốn ngắn hạn tài trợ cho các dự án dài hạn khiến khả năng thanh khoản giảm sút bình quân 15%/năm, tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE) giảm bình quân 1,91%/năm, tỷ lệ nợ xấu BĐS toàn hệ thống ngân hàng tăng bình quân 7,56%/năm, và 44,28% số doanh nghiệp quan sát rơi vào tình trạng mất cân đối tài chính. Phần lớn doanh nghiệp lựa chọn cấu trúc tài chính dựa trên cảm tính chủ quan: 40% doanh nghiệp có tỷ lệ nợ vượt ngưỡng mục tiêu và 74,29% doanh nghiệp sử dụng nợ dài hạn dưới mức mục tiêu.

Khoảng trống nghiên cứu được tác giả xác định gồm: (i) thiếu vắng các công trình đánh giá tác động đồng thời của yếu tố thể chế và các chỉ tiêu vi mô đến quyết định tài chính của ngành BĐS tại thị trường mới nổi; (ii) các nghiên cứu trong nước chủ yếu dừng ở mô hình tĩnh hoặc chỉ đo lường tốc độ điều chỉnh mà chưa lượng hóa ngưỡng cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu cụ thể; (iii) chưa có nghiên cứu thực nghiệm tại Việt Nam xem xét mối quan hệ tác động tương hỗ hai chiều giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ.

Mục tiêu nghiên cứu

• Mục tiêu tổng quát: Luận chứng các cách tiếp cận lý luận và phương pháp luận trong nghiên cứu cấu trúc vốn mục tiêu, cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu; gợi ý các kiến nghị để doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS niêm yết tại Việt Nam đạt được cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Phân tích các yếu tố tác động đến cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam.
  2. Xác định tốc độ điều chỉnh nhằm đạt được cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp này.
  3. Nghiên cứu tác động giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp trong mẫu nghiên cứu.
  4. Xác định ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS niêm yết tại Việt Nam.

Câu hỏi nghiên cứu

1. Cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam chịu tác động bởi các yếu tố nào?
2. Tốc độ điều chỉnh về cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam là bao nhiêu?
3. Tồn tại tác động hai chiều giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ hay không?
4. Tồn tại ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn mục tiêu tại các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS niêm yết tại Việt Nam hay không? Ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu là bao nhiêu?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Cấu trúc vốn (đo lường bằng tỷ lệ tổng nợ trên tổng tài sản), cấu trúc kỳ hạn nợ (tỷ lệ nợ dài hạn có chi phí lãi vay trên tổng nợ) và mối quan hệ tương tác giữa hai cấu trúc này tại các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS.
• Phạm vi không gian: 70 doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HOSE) và Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX).
• Phạm vi thời gian: Giai đoạn 10 năm, từ năm 2008 đến năm 2017 (dữ liệu bảng cân bằng với 700 quan sát).

---

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Các hướng nghiên cứu thực nghiệm tiền nhiệm

Luận án đã hệ thống hóa các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước theo bốn nhóm trọng tâm:

1. Các nghiên cứu về yếu tố tác động đến cấu trúc vốn:

   • Nghiên cứu quốc tế: Rajan & Zingales (1995), Booth & ctg (2001), Graham & Harvey (2001) tại các nước phát triển; Chen (2003), Deesomsak & ctg (2004), Li (2010), Ramzi & Tarazi (2013) tại các thị trường mới nổi. Haron (2014) khảo sát 127 doanh nghiệp BĐS tại Malaysia giai đoạn 2000–2009 qua phương pháp Diff-GMM, xác nhận tính chất động của cấu trúc vốn. Về khía cạnh thể chế, các công trình của Demirguc-Kunt & Maksimovic (1996; 1999), Jong & ctg (2008), Öztekin & Flannery (2012) chỉ ra ảnh hưởng của khung pháp lý, tham nhũng và bảo hộ quyền sở hữu đến đòn bẩy tài chính.
   • Nghiên cứu tại Việt Nam: Đoàn Ngọc Phi Anh (2010), Dương Thị Hồng Vân (2014), Võ Thị Quý (2014) kiểm định các nhân tố vi mô và hành vi nhà quản trị; Võ Xuân Vinh (2014) nghiên cứu mối liên hệ giữa cấu trúc sở hữu và cấu trúc vốn giai đoạn 2006–2012.

2. Các nghiên cứu về tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn:

   • Ozkan (2001) ghi nhận tốc độ điều chỉnh của các doanh nghiệp tại Anh từ 7% đến 18%/năm; Flannery & Rangan (2006) ước lượng mức 35,5%/năm; De Miguel & Pindado (2001) đạt gần 80%/năm; Haron (2014) ghi nhận 82,68%/năm ở ngành BĐS Malaysia.
   • Tại Việt Nam: Trần Hùng Sơn (2013), Lê Đạt Chí (2013) áp dụng mô hình động; Đặng Thị Thùy Anh & ctg (2014) áp dụng mô hình tĩnh; Phạm Tiến Minh & ctg (2015) so sánh mô hình tĩnh và động; Trần Thị Kim Oanh (2018) nghiên cứu tốc độ điều chỉnh trong bối cảnh khủng hoảng tài chính 2008.

3. Các nghiên cứu về cấu trúc kỳ hạn nợ và tốc độ điều chỉnh kỳ hạn nợ:

   • Nghiên cứu nền tảng: Barnea & ctg (1980), Brick & Ravid (1985), Flannery (1986), Diamond (1991), Stohs & Mauer (1996). Ooi (1999) khảo sát 83 doanh nghiệp BĐS Anh giai đoạn 1989–1995, cho thấy nợ ngắn hạn chiếm ưu thế khi doanh nghiệp tận dụng cơ hội mở rộng tài sản.
   • Yếu tố thể chế và vĩ mô tác động đến kỳ hạn nợ: Antoniou & ctg (2006), Cai & ctg (2008), Deesomsak & ctg (2009), Wang & ctg (2010), Fan & ctg (2012), Kirch & Terra (2012).
   • Tốc độ điều chỉnh kỳ hạn nợ: Ozkan (2000), Antoniou & ctg (2006). Tại Việt Nam, Nguyễn Thanh Nhã (2018) ghi nhận tốc độ điều chỉnh kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp phi tài chính dao động từ 30% đến 40%/năm.

4. Các nghiên cứu về mối quan hệ giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ:

   • Các công trình quốc tế như Antoniou & ctg (2006), Teruel & Solano (2007), Cai & ctg (2008), Deesomsak & ctg (2009), Lemma & Negash (2012), Mateus & Terra (2013), Costa & ctg (2014) kiểm định sự phụ thuộc lẫn nhau giữa đòn bẩy và kỳ hạn nợ, tuy nhiên kết quả về chiều hướng tác động (cùng chiều hay ngược chiều) chưa có sự thống nhất.

Khoảng trống luận án giải quyết

Thứ nhất, luận án tích hợp biến thể chế vào hàm hồi quy thực nghiệm để lượng hóa tác động của môi trường pháp lý đến quyết định cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ của doanh nghiệp BĐS tại một nền kinh tế chuyển đổi. Thứ hai, luận án vượt qua hạn chế của các mô hình tuyến tính bằng cách ứng dụng hồi quy ngưỡng (PTR) để tính toán điểm số giới hạn cụ thể cho cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ tối ưu. Thứ ba, luận án cung cấp bằng chứng thực nghiệm đầu tiên tại Việt Nam về tác động tương hỗ giữa quyết định đòn bẩy tài chính và quyết định lựa chọn thời hạn khoản nợ trong cùng một khuôn khổ phân tích.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết và khái niệm nền tảng

Luận án kế thừa và phối hợp 7 lý thuyết tài chính doanh nghiệp:

1. Lý thuyết Modigliani & Miller (MM 1958, 1963): Khẳng định trong điều kiện có thuế thu nhập doanh nghiệp, việc gia tăng nợ mang lại giá trị nhờ tấm chắn thuế lãi vay.
2. Lý thuyết đánh đổi (Trade-off Theory - TOT): Do Kraus & Litzenberger (1973) phát triển, chỉ ra sự cân bằng giữa lợi ích tấm chắn thuế và chi phí kiệt quệ tài chính. Mô hình đánh đổi động giải thích việc doanh nghiệp điều chỉnh dần về cấu trúc mục tiêu do sự tồn tại của chi phí giao dịch.
3. Lý thuyết trật tự phân hạng (Pecking Order Theory - POT): Do Myers & Majluf (1984) xây dựng, chỉ ra trật tự ưu tiên tài trợ từ nguồn vốn nội bộ, đến nợ vay, và cuối cùng mới phát hành cổ phiếu mới do bất cân xứng thông tin.
4. Lý thuyết chi phí đại diện (Agency Cost Theory): Do Jensen & Meckling (1976) thiết lập, phân tích xung đột lợi ích giữa cổ đông - nhà quản lý và cổ đông - chủ nợ. Nợ ngắn hạn giúp giảm thiểu chi phí đại diện thông qua việc giám sát định kỳ khi đáo hạn.
5. Lý thuyết tín hiệu (Signaling Theory): Do Ross (1977), Flannery (1986), Diamond (1991) phát triển, giải thích rằng doanh nghiệp chất lượng tốt phát hành nợ ngắn hạn hoặc tăng nợ để phát tín hiệu tích cực về triển vọng tương lai.
6. Lý thuyết sự phù hợp (Maturity Matching Theory): Do Morris (1976) và Myers (1977) đề xuất, nhấn mạnh kỳ hạn của nguồn tài trợ phải tương thích với kỳ hạn của tài sản nhằm hạn chế rủi ro tái tài trợ và thanh khoản.
7. Lý thuyết dựa vào thuế (Tax-based Theory): Do Brick & Ravid (1985, 1991) nghiên cứu, chỉ ra rằng cấu trúc kỳ hạn lãi suất dốc lên thúc đẩy doanh nghiệp sử dụng nợ dài hạn để tối đa hóa giá trị hiện tại của tấm chắn thuế.
8. Môi trường thể chế: Khung phân tích bổ sung vai trò của quyền sở hữu tài sản, mức độ bảo hộ pháp lý, cải cách hành chính và tính minh bạch thị trường theo các báo cáo GCI, CPIA, EBDI.

Phương pháp nghiên cứu

Luận án kết hợp giữa phương pháp nghiên cứu định lượng và định tính:

• Phương pháp định lượng:

  • Sử dụng dữ liệu bảng cân bằng giai đoạn 2008–2017 (70 doanh nghiệp, 700 quan sát).
  • Áp dụng phương pháp ước lượng mômen tổng quát hệ thống (System GMM - Sys-GMM) của Blundell & Bond để khắc phục hiện tượng nội sinh của các biến độc lập trễ, hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan trong mô hình cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ động.
  • Sử dụng mô hình hồi quy ngưỡng dữ liệu bảng (Panel Threshold Regression - PTR) của Hansen (1999) để xác định ngưỡng phi tuyến của cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu đối với giá trị doanh nghiệp.
  • Phần mềm xử lý dữ liệu: Stata phiên bản 14.0.
  • Các kiểm định kinh tế lượng: kiểm định đa cộng tuyến (VIF), kiểm định Arellano - Bond đối với tự tương quan sai số bậc 1 và bậc 2 (AR(1), AR(2)), và kiểm định Hansen/Sargan về tính hợp lệ của các biến công cụ.

• Phương pháp định tính:

  • Sử dụng phương pháp lấy ý kiến chuyên gia (phỏng vấn sâu các chuyên gia trong lĩnh vực bất động sản) nhằm đối chiếu, lý giải và bổ sung cơ sở thực tiễn cho các hệ số ước lượng thu được từ mô hình toán.
  • Phân tích nội dung (content analysis), thống kê mô tả, phương pháp so sánh và diễn dịch logic.

• Nguồn dữ liệu:

  • Dữ liệu vi mô: Báo cáo tài chính kiểm toán thường niên của 70 công ty BĐS công bố trên cổng thông tin của HOSE và HNX.
  • Dữ liệu vĩ mô và thể chế: Thu thập từ cơ sở dữ liệu của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Ngân hàng Thế giới (World Bank) và Thomson Reuters Datastream.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Bối cảnh và tổng quan các đề tài nghiên cứu có liên quan

Chương 1 phác thảo bức tranh tổng thể về thị trường BĐS Việt Nam và hệ thống hóa tài liệu học thuật. Tác giả chỉ ra các giai đoạn thăng trầm của thị trường gắn liền với tiến trình hoàn thiện khung pháp lý và sự điều hành chính sách tiền tệ. Số liệu giai đoạn 2008–2017 phản ánh thực trạng suy giảm năng lực tài chính: tốc độ tăng trưởng doanh thu giảm 0,1%/năm; lợi nhuận ròng trên vốn chủ sở hữu (ROE) sụt giảm với tốc độ bình quân 1,91%/năm.

Chỉ tiêu tài chính trung bình (2008–2017)	Giá trị thực tế
Tốc độ tăng quy mô nguồn vốn bình quân	23,87%/năm
Tỷ lệ Nợ phải trả / Tổng nguồn vốn	53,57%
Tỷ lệ Nợ ngắn hạn / Tổng nợ phải trả	60,22%
Tốc độ suy giảm khả năng thanh khoản	15,00%/năm
Tỷ lệ doanh nghiệp mất cân đối tài chính	44,28%
Tỷ lệ doanh nghiệp dùng nợ vượt ngưỡng mục tiêu	40,00%
Tỷ lệ doanh nghiệp dùng nợ dài hạn dưới ngưỡng mục tiêu	74,29%

Chương này cũng phân loại chi tiết các công trình nghiên cứu đi trước về các yếu tố quyết định cấu trúc vốn, cấu trúc kỳ hạn nợ, tốc độ điều chỉnh động và xác định 4 khoảng trống nghiên cứu cốt lõi mà luận án tập trung giải quyết.

Chương 2: Cơ sở lý thuyết và mô hình nghiên cứu

Chương 2 trình bày chi tiết các lý thuyết tài chính hiện đại (MM, TOT, POT, chi phí đại diện, tín hiệu, sự phù hợp, lý thuyết dựa vào thuế) và bổ sung lý thuyết thể chế. Từ cơ sở đó, tác giả xây dựng hệ thống các giả thuyết nghiên cứu và thiết lập mô hình nghiên cứu thực nghiệm dạng động.

Hệ thống biến số chính được xác định bao gồm:

• Biến phụ thuộc: Cấu trúc vốn (LEV = Tổng nợ / Tổng tài sản); Cấu trúc kỳ hạn nợ (MAT = Nợ dài hạn có chi phí lãi vay / Tổng nợ).
• Biến vi mô nội tại: Quy mô doanh nghiệp (SIZE, logarit tổng tài sản), Khả năng sinh lời (ROE), Khả năng thanh khoản (LIQ, tài sản ngắn hạn / nợ ngắn hạn), Cơ hội tăng trưởng (GRO, phần trăm thay đổi doanh thu), Cơ cấu tài sản (TANG, tài sản cố định / tổng tài sản), Kỳ hạn tài sản (AMR), Thuế thu nhập doanh nghiệp thực tế (TAX), Rủi ro kinh doanh (RISK, độ lệch chuẩn tỷ suất sinh lời).
• Biến vĩ mô và thể chế: Thể chế (INST, đo lường qua các chỉ số quản trị/năng lực cạnh tranh), Tăng trưởng kinh tế (GDP), Tỷ lệ lạm phát (INF), Phát triển tài chính (FD), Cấu trúc kỳ hạn lãi suất (TERM).

Chương 3: Phương pháp nghiên cứu

Chương 3 chi tiết hóa quy trình nghiên cứu, từ khâu lọc mẫu dữ liệu bảng cân bằng (chọn 70 doanh nghiệp niêm yết đủ tiêu chuẩn có báo cáo liên tục 10 năm) đến xây dựng phương trình ước lượng:

• Phương trình hồi quy động Sys-GMM hai bước kiểm định tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ: $$LEV_{it} = \alpha + (1 - \lambda) LEV_{it-1} + \beta X_{it} + \varepsilon_{it}$$ Trong đó $\lambda$ là tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn hướng về mức mục tiêu. Phương trình tương tự được thiết lập cho biến cấu trúc kỳ hạn nợ ($MAT_{it}$) với hệ số điều chỉnh là $\delta$.
• Phương trình hồi quy ngưỡng PTR của Hansen (1999) nhằm xác định giá trị ngưỡng đòn bẩy ($LEV^$) và ngưỡng kỳ hạn ($MAT^$) tại điểm mà mối quan hệ giữa cấu trúc tài chính và giá trị doanh nghiệp (ROA/Tobin's Q) có sự chuyển biến cấu trúc.
• Quy trình phỏng vấn chuyên gia định tính gồm các chuyên gia tài chính và nhà quản lý cấp cao trong ngành BĐS để thẩm định kết quả định lượng.

Chương 4: Kết quả và bàn luận nghiên cứu thực nghiệm về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản tại Việt Nam

Chương 4 công bố kết quả tính toán định lượng bằng Stata 14.0 và bàn luận chi tiết:

Yếu tố tác động	Chiều hướng tác động đến Cấu trúc vốn (LEV)	Chiều hướng tác động đến Cấu trúc kỳ hạn nợ (MAT)
Thể chế (INST)	Nghịch chiều (-)	Nghịch chiều (-)
Quy mô doanh nghiệp (SIZE)	Thuận chiều (+)	Thuận chiều (+)
Cơ cấu tài sản (TANG)	Thuận chiều (+)	Không có ý nghĩa thống kê
Cơ hội tăng trưởng (GRO)	Thuận chiều (+)	Tác động yếu / Không đáng kể
Thuế TNDN (TAX)	Thuận chiều (+)	Tác động yếu / Không đáng kể
Khả năng thanh khoản (LIQ)	Nghịch chiều (-)	Thuận chiều (+)
Khả năng sinh lời (ROE)	Nghịch chiều (-)	Tác động yếu / Không đáng kể
Rủi ro kinh doanh (RISK)	Tác động yếu / Không đáng kể	Thuận chiều (+)
Kỳ hạn tài sản (AMR)	Tác động yếu / Không đáng kể	Tác động yếu / Không đáng kể
Phát triển tài chính (FD)	Nghịch chiều (-)	Thuận chiều (+)
Tăng trưởng kinh tế (GDP)	Nghịch chiều (-)	Không có ý nghĩa rõ rệt
Lạm phát (INF)	Không có ý nghĩa rõ rệt	Thuận chiều (+)
Kỳ hạn lãi suất (TERM)	Không có ý nghĩa rõ rệt	Thuận chiều (+)

Các chỉ số ước lượng trọng tâm:

• Tốc độ điều chỉnh: Tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn đạt 24,87%/năm; tốc độ điều chỉnh cấu trúc kỳ hạn nợ đạt 25,92%/năm.
• Tác động qua lại: Cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ có tác động thuận chiều (+) với nhau. Khi doanh nghiệp mở rộng quy mô vay nợ, họ có xu hướng kéo dài kỳ hạn nợ nhằm giảm áp lực thanh khoản. Trình tự tối ưu hóa là doanh nghiệp xác lập cấu trúc vốn mục tiêu trước, sau đó điều chỉnh kỳ hạn nợ thích ứng.
• Ngưỡng mục tiêu:
  • Ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu được xác định tại mức 69,68% (tổng nợ/tổng tài sản). Mẫu nghiên cứu có 40% doanh nghiệp vượt ngưỡng này.
  • Ngưỡng cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu được xác định tại mức 57,90% (nợ dài hạn/tổng nợ). Mẫu nghiên cứu có 37,14% doanh nghiệp vượt ngưỡng và 74,29% doanh nghiệp nằm dưới mức tối ưu này.

Chương 5: Kết luận và gợi ý các chính sách

Chương 5 tóm lược các phát hiện thực nghiệm và đề xuất ba nhóm khuyến nghị chính sách:

1. Nâng cao hiệu quả quản trị tài chính nội bộ: Doanh nghiệp cần chủ động cơ cấu lại các khoản nợ vay, cân đối kỳ hạn nợ với vòng đời thực hiện dự án BĐS, kiểm soát tỷ lệ đòn bẩy dưới mức 69,68% để tránh rủi ro kiệt quệ tài chính.
2. Chính sách điều chỉnh cấu trúc nợ theo ngưỡng mục tiêu: Từng bước nâng tỷ trọng nợ dài hạn hướng tới ngưỡng 57,90%, giảm thiểu sự phụ thuộc vào tín dụng ngắn hạn ngân hàng thông qua đa dạng hóa nguồn tài trợ như phát hành trái phiếu doanh nghiệp dài hạn hoặc hợp tác đầu tư.
3. Khuyến nghị vĩ mô và hoàn thiện thể chế: Cơ quan quản lý nhà nước cần tiếp tục minh bạch hóa khung pháp lý thị trường BĐS, rút ngắn thủ tục hành chính liên quan đến cấp phép dự án, hoàn thiện cơ chế xếp hạng tín nhiệm và phát triển thị trường vốn trung, dài hạn.

---

Kết quả và những đóng góp mới

Đóng góp về mặt lý luận

• Kiểm chứng tính tương thích của hệ thống lý thuyết tài chính hiện đại (MM, TOT, POT, lý thuyết chi phí đại diện, tín hiệu, sự phù hợp, lý thuyết dựa vào thuế) trong môi trường ngành BĐS tại một thị trường mới nổi như Việt Nam.
• Khẳng định sự tồn tại của mô hình đánh đổi động trong việc giải thích hành vi điều chỉnh cấu trúc vốn và kỳ hạn nợ của doanh nghiệp.
• Cung cấp cơ sở lý luận khẳng định mối quan hệ cùng chiều giữa đòn bẩy tài chính và kỳ hạn nợ, đồng thời xác lập nguyên lý ưu tiên lựa chọn mức nợ trước khi tối ưu hóa kỳ hạn nợ.

Đóng góp về mặt thực tiễn

• Lượng hóa chính xác tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn (24,87%/năm) và tốc độ điều chỉnh kỳ hạn nợ (25,92%/năm) của các doanh nghiệp BĐS niêm yết tại Việt Nam.
• Xác định giá trị cụ thể của ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu (69,68%) và ngưỡng kỳ hạn nợ mục tiêu (57,90%) bằng kỹ thuật hồi quy ngưỡng phi tuyến Hansen (1999).
• Chứng minh thực nghiệm vai trò kìm hãm của rủi ro thể chế đối với việc mở rộng quy mô nợ và kéo dài kỳ hạn nợ của doanh nghiệp BĐS.
• Cung cấp số liệu cụ thể phản ánh thực trạng sử dụng đòn bẩy: 40% doanh nghiệp vượt ngưỡng an toàn về cấu trúc vốn và 74,29% doanh nghiệp chưa khai thác đủ tỷ lệ nợ dài hạn tối ưu, làm căn cứ thực tế để các nhà quản trị tái cấu trúc danh mục nợ.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của luận án:

  • Phạm vi mẫu khảo sát giới hạn ở 70 doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS niêm yết trên HOSE và HNX có báo cáo tài chính đầy đủ trong giai đoạn 2008–2017; chưa bao quát được các doanh nghiệp BĐS chưa niêm yết hoặc các công ty quy mô vừa và nhỏ.
  • Do hạn chế về thuyết minh báo cáo tài chính của các doanh nghiệp niêm yết, chỉ tiêu nợ dài hạn trong luận án được quy ước là các khoản nợ có phát sinh chi phí lãi vay, chưa bóc tách triệt để giữa nợ vay thực tế và nợ chiếm dụng vốn thương mại dài hạn.
  • Khung thời gian nghiên cứu dừng lại ở năm 2017, chưa cập nhật các biến động chính sách và thị trường của giai đoạn sau năm 2018.

• Hướng nghiên cứu tiếp theo:

  • Mở rộng tập dữ liệu sang các doanh nghiệp BĐS chưa niêm yết và kéo dài chuỗi thời gian phân tích đến các năm gần nhất.
  • Phân tách chi tiết hơn cấu trúc nợ theo từng công cụ huy động (trái phiếu doanh nghiệp, tín dụng ngân hàng thương mại, nợ thuê tài chính) để làm rõ mức độ tác động của từng kênh tài trợ.

---

Giá trị tham khảo

Luận án là tài liệu chuyên khảo có giá trị ứng dụng đối với nhiều nhóm đối tượng:

• Nghiên cứu sinh và giảng viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng: Cung cấp tài liệu tham khảo về phương pháp hồi quy dữ liệu bảng động Sys-GMM kết hợp với mô hình hồi quy ngưỡng phi tuyến PTR (Hansen, 1999) trên phần mềm Stata 14.0.
• Nhà quản trị tài chính tại các doanh nghiệp BĐS: Cung cấp các mốc định lượng cụ thể (ngưỡng nợ 69,68% và nợ dài hạn 57,90%) để thiết lập hạn mức đòn bẩy, tái cấu trúc kỳ hạn danh mục nợ, tránh tình trạng mất cân đối thanh khoản do dùng nợ ngắn hạn tài trợ cho tài sản dài hạn.
• Ngân hàng thương mại và các tổ chức cấp tín dụng: Cung cấp tiêu chí định lượng về cơ cấu vốn an toàn để đánh giá rủi ro tín dụng khi thẩm định các dự án đầu tư BĐS.
• Cơ quan quản lý nhà nước (Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước): Cung cấp bằng chứng thực nghiệm về tác động của thể chế và cung ứng vốn trung, dài hạn, hỗ trợ việc điều hành chính sách tiền tệ và phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp minh bạch.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp BĐS trong luận án được xác định là bao nhiêu?

Theo kết quả ước lượng bằng phương pháp Sys-GMM, tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn hướng về ngưỡng mục tiêu của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS tại Việt Nam là 24,87%/năm, và tốc độ điều chỉnh cấu trúc kỳ hạn nợ hướng về ngưỡng mục tiêu là 25,92%/năm.

2. Ngưỡng cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp BĐS được xác định ở mức nào?

Bằng mô hình hồi quy ngưỡng PTR của Hansen (1999), luận án xác định:

• Ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu (Tổng nợ / Tổng tài sản) là 69,68%. Khi vượt quá ngưỡng này, đòn bẩy tài chính sẽ tác động tiêu cực đến giá trị doanh nghiệp.
• Ngưỡng cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu (Nợ dài hạn có chi phí lãi vay / Tổng nợ) là 57,90%.

3. Yếu tố thể chế tác động như thế nào đến quyết định cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ?

Kết quả thực nghiệm cho thấy yếu tố thể chế có tác động nghịch chiều (-) đến cả việc lựa chọn cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp BĐS. Tại môi trường thể chế có chất lượng quản trị thấp, tính minh bạch chưa cao và pháp lý BĐS phức tạp, các doanh nghiệp gặp trở ngại trong việc tiếp cận các nguồn nợ dài hạn và có xu hướng giảm quy mô nợ vay chính thức.

4. Mối quan hệ tương tác giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ được luận án kết luận ra sao?

Luận án cung cấp bằng chứng cho thấy tồn tại mối quan hệ tác động thuận chiều (+) giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ. Doanh nghiệp khi sử dụng đòn bẩy nợ cao sẽ gia tăng tỷ trọng nợ dài hạn để kiểm soát rủi ro thanh khoản và giảm nguy cơ kiệt quệ tài chính. Về mặt trình tự ra quyết định, doanh nghiệp BĐS cần xác định cấu trúc vốn mục tiêu trước, sau đó điều chỉnh kỳ hạn nợ để đạt ngưỡng cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu.

5. Dữ liệu thực nghiệm của luận án được thu thập từ nguồn nào và gồm bao nhiêu quan sát?

Luận án sử dụng dữ liệu bảng cân bằng thu thập từ báo cáo tài chính kiểm toán của 70 doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS niêm yết trên hai sàn HOSE và HNX trong khoảng thời gian 10 năm liên tục từ 2008 đến 2017, tương ứng với 700 quan sát. Dữ liệu vĩ mô và thể chế được trích xuất từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Ngân hàng Thế giới (World Bank) và Datastream.

---

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Phạm Thị Vân Trinh đã giải quyết toàn diện bốn bài toán tài chính cốt lõi của các doanh nghiệp đầu tư xây dựng, kinh doanh BĐS niêm yết tại Việt Nam giai đoạn 2008–2017: xác định các nhân tố ảnh hưởng (nổi bật là vai trò nghịch chiều của thể chế), đo lường tốc độ điều chỉnh động (24,87% và 25,92%/năm), kiểm định mối quan hệ tương hỗ thuận chiều giữa đòn bẩy và kỳ hạn nợ, đồng thời lượng hóa chính xác ngưỡng mục tiêu tối ưu (69,68% cho cấu trúc vốn và 57,90% cho kỳ hạn nợ). Các kết quả này cung cấp bằng chứng thực nghiệm quan trọng ủng hộ các lý thuyết tài chính hiện đại trong bối cảnh nền kinh tế chuyển đổi, đồng thời là cơ sở thực chứng giá trị giúp các doanh nghiệp BĐS cơ cấu lại nợ vay và hỗ trợ cơ quan quản lý hoàn thiện chính sách thị trường vốn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

PHẦN MỞ ĐẦU 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI 1. Vấn đề nghiên cứu Những quyết định tài chính của doanh nghiệp đều liên quan đến cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ. Cấu trúc vốn là sự kết hợp giữa việc sử dụng nợ và vốn chủ sở hữu theo một tỷ lệ nhất định để tài trợ cho hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp (Roos & ctg, 2002).

Cấu trúc kỳ hạn nợ là quan hệ giữa kỳ hạn nợ ngắn hạn và kỳ hạn nợ dài hạn, trong đó, kỳ hạn nợ dài hạn là các khoản nợ được xác định thời hạn đáo hạn nợ trên một năm, còn kỳ hạn nợ ngắn hạn là các khoản nợ xác định thời hạn đáo hạn trong vòng 12 tháng (Barclay & Smith, 1995). Do đó, cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp có ảnh hưởng nhất định đến sự phát triển bền vững cũng như hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp (Modigliani & Miller, 1958; Myers & Majluf, 1984). Vì thế, việc doanh nghiệp theo đuổi cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ không phù hợp với đặc thù của lĩnh vực kinh doanh và đặc điểm của từng doanh nghiệp có thể dẫn đến những bất lợi trong dài hạn cho doanh nghiệp. Theo lý thuyết sự phù hợp, sự mất cân đối cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ sẽ làm giảm hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp (Morris, 1976; Stohs &Mauer, 1996).

Trong thời gian qua trên thế giới, có rất nhiều trường phái lý thuyết khác nhau đề cập đến cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp. Các trường phái lý thuyết khác nhau xác định cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp cũng khác nhau. Các nghiên cứu thực nghiệm kiểm định về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp cung cấp bằng chứng khác nhau do có sự khác nhau về không gian, thời gian, đặc điểm ngành nghề và phương pháp nghiên cứu cũng khác nhau. Đối với Việt Nam trong những năm gần đây, các nghiên cứu về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp cũng được các nhà khoa học quan tâm nghiên cứu nhưng số lượng vẫn còn hạn chế, đặc biệt các nghiên cứu theo dạng kết hợp về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp đối với đặc thù của một ngành cụ thể, đặc biệt là ngành BĐS – khi mà yếu tố thể chế tác động không nhỏ đến quyết định lựa chọn cấu trúc vốn 2 và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp trong ngành BĐS – chưa có nghiên cứu chính thống nào đề cập về vấn đề này kể cả nghiên cứu trong và ngoài nước.

Tại Việt Nam, do đặc thù lĩnh vực kinh doanh bất động sản, sản phẩm bất động sản là loại hàng hóa đặc biệt thường có giá trị lớn và vị trí cố định, các hoạt động liên quan đến bất động sản đều bị chi phối bởi hệ thống pháp luật của một quốc gia. Đối với Việt Nam, kể từ năm 1993 khi Luật đất đai chính thức ban hành đánh dấu cho sự ra đời của thị trường bất động sản. Điều này cho thấy ngành BĐS hình thành khá là non trẻ và đã trải qua các giai đoạn phát triển thiếu ổn định, có lúc tăng trưởng “quá nóng” và cũng có khi rơi vào trạng thái “đóng băng”. Ở mỗi giai đoạn phát triển của ngành BĐS, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh BĐS đều gặp nhiều trở ngại và khó khăn nhất định.

Do đặc thù của ngành BĐS, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực BĐS cần có nguồn vốn dài hạn để tài trợ cho các dự án BĐS. Tuy nhiên, đa phần các doanh nghiệp BĐS sử dụng nợ vay ngắn hạn để tài trợ, điều này góp phần làm cho doanh nghiệp gặp nhiều rủi ro và trở ngại trong hoạt động kinh doanh và chịu nhiều áp lực về thanh khoản, khốn khó về tài chính. Dưới tác động của các yếu tố khách quan xuất phát từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, bắt đầu từ cuộc khủng hoảng địa ốc tại Mỹ. Hàng loạt các chính sách cho vay nới lỏng - việc cho vay thế chấp mua nhà dưới chuẩn được thực hiện một cách dễ dàng đã tạo nên cơn sốt nhà đất năm 2000, đỉnh điểm vào năm 2006.

Sau đó hiện tượng “đóng băng” của thị trường bất động sản Mỹ làm cho giá nhà sụt giảm mạnh đã tác động lớn đến thị trường tài chính, dẫn đến sự sụp đổ của nhiều định chế tài chính có quy mô lớn trên toàn cầu như Fannie Mae và Freddie Mac. Chính từ cuộc khủng hoàng tài chính toàn cầu này đã tác động đến nền kinh tế của các nước phát triển và lan rộng sang các nước đang phát triển như Việt Nam. Tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân của Việt Nam trong giai đoạn 2008-2015 đạt 5,91%, thấp hơn so với giai đoạn 2000- 2007 (đạt bình quân 7,5%). Bên cạnh đó, thị trường chứng khoán giảm mạnh thể hiện qua chỉ số VN-Index từ mốc 1.158,9 điểm vào tháng 3/2007 giảm dần chạm đáy ở mốc 234,66 điểm vào tháng 02/2009.

Đồng thời, xuất hiện hiện tượng “vỡ bong bóng” của thị trường BĐS Việt Nam vào cuối năm 2008 làm cho hàng loạt BĐS giảm giá trị, các dự án của các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS buộc phải ngừng triển khai hoặc chuyển 3 nhượng. Lúc này, các doanh nghiệp hoạt động ĐT XD KD BĐS không thu hút được nguồn vốn từ thị trường chứng khoán để có thể tiếp tục triển khai các dự án. Mặt khác, lãi suất cho vay của các ngân hàng tăng cao - cao nhất đạt 20,10% vào quý 3/2008. Hàng loạt các doanh nghiệp bất động sản rơi vào trạng thái mất khả năng thanh khoản và hàng hóa dư thừa.

Ngoài nguyên nhân khách quan do ảnh hưởng của cuộc suy thoái kinh tế thì nguyên nhân chủ quan từ các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS Việt Nam cũng khá quan trọng. Các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS Việt Nam đa phần là doanh nghiệp có quy mô vốn chưa đáp ứng với tiềm năng, vốn đầu tư thấp, và phụ thuộc quá nhiều vào nguồn vốn vay mà chủ yếu là vốn vay ngắn hạn để đầu tư vào lĩnh vực ưu tiên – các dự án BĐS cần vốn dài hạn đã dẫn đến tình trạng nhiều doanh nghiệp BĐS mất cân đối tài chính, phải đối mặt với lượng tồn kho lớn, chi phí tài chính tăng cao, khả năng sinh lời giảm, khả năng thanh khoản và cạnh tranh thấp. Từ dữ liệu nghiên cứu đã cung cấp bằng chứng cho thấy, đa phần các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS chưa xem xét để lựa chọn cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ dựa trên các lý thuyết về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ, chủ yếu theo quan điểm chủ quan của doanh nghiệp - có đến 40% doanh nghiệp sử dụng nợ vượt ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu và 74,29% doanh nghiệp sử dụng kỳ hạn nợ dài hạn dưới ngưỡng cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu. Mặt khác, cũng theo số liệu từ báo cáo tài chính của 70 doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS niêm yết trên hai sàn chứng khoán HOSE và HNX của Việt Nam cho thấy, quy mô nguồn vốn kinh doanh của các doanh nghiệp này đều tăng từ năm 2008-2017 với tốc độ tăng trung bình là 23,87%, cùng với sự gia tăng nguồn vốn thì nợ phải trả cũng tăng theo trung bình 53,57% tổng nguồn vốn, trong đó sử dụng kỳ hạn nợ ngắn hạn chiếm 60,22% nợ phải trả, điều này cho thấy tiềm ẩn rủi ro tài chính cao.

Xét trong ngắn hạn, khả năng thanh khoản của các doanh nghiệp khá tốt, tuy nhiên trong dài hạn sử dụng kỳ hạn nợ ngắn hạn sẽ tiềm ẩn rủi ro mất thanh khoản và có xu hướng giảm với tốc độ giảm bình quân là 15% và có khoảng 44,28% doanh nghiệp trong mẫu nghiên cứu rơi vào trạng thái mất cân đối tài chính trong giai đoạn nghiên cứu. Bên cạnh đó, tốc độ tăng trưởng qua các năm đều giảm mạnh với tỷ lệ giảm là 0,1%, cùng với lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu có xu hướng giảm mạnh với tốc độ giảm bình quân là 1,91%. Chính điều này cho thấy, các doanh nghiệp ĐT XD 4 KD BĐS mất khả năng thanh khoản đối với các khoản nợ vay đến hạn - tỷ lệ nợ xấu cho vay bất động sản của toàn hệ thống ngân hàng có xu hướng tăng với tốc độ tăng bình quân 7,56% trong giai đoạn nghiên cứu. Vì vậy, việc quyết định lựa chọn cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ như thế nào để giúp doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS cân đối được mục tiêu tiết kiệm chi phí vốn, tận dụng lợi ích từ đòn bẩy tài chính, cải thiện năng lực tài chính, đảm bảo được khả năng thanh khoản và đạt hiệu quả sinh lời cao khi thị trường bất ổn.

Do đó, phạm vi nghiên cứu của luận án tập trung giải quyết các vấn đề sau: (i) các yếu tố tác động đến cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS; (ii) tốc độ điều chỉnh cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS để hướng đến đạt cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu; (iii) xác định ngưỡng cấu trúc vốn mục tiêu và cấu trúc kỳ hạn nợ mục tiêu của các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS; (iv) mối liên hệ tác động qua lại giữa cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS. Từ đó, luận án đề xuất các hàm ý để các doanh nghiệp ĐT XD KD BĐS lựa chọn cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của mình hợp lý góp phần nâng cao hiệu quả quản trị tài chính và gia tăng giá trị thị trường. Tổng quan các nghiên cứu về cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ của doanh nghiệp Về mặt thực tiễn, trên thế giới và Việt Nam đã có không ít các công trình nghiên cứu được công bố liên quan đến cấu trúc vốn và cấu trúc kỳ hạn nợ theo nhiều hướng tiếp cận khác nhau nên kết quả thu được cũng có sự khác biệt, cụ thể: (i) Các nghiên cứu về cấu trúc vốn của các doanh nghiệp Các nghiên cứu về cấu trúc vốn tập trung chủ yếu ở các doanh nghiệp có quy mô lớn đã được niêm yết trên sàn chứng khoán ở các nước phát triển như Pháp, Mỹ, Đức, Nhật, Anh, Thụy sĩ như nghiên cứu của Rajan & Zingales (1995), Booth & ctg (2001), Graham & Harvey (2001).