Các nhân tố quản trị công ty ảnh hưởng đến áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng của các công ty niêm yết tại forbes việt nam

Khám phá quản trị công ty và kế toán thận trọng qua nghiên cứu các công ty niêm yết trên Forbes Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc và thực tiễn.

• Tác giả: Trương Thị Thanh Tình
• Người hướng dẫn: PGS.TS Trần Quốc Thịnh
• Trường học: Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Các nhân tố quản trị công ty ảnh hưởng đến áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng của các công ty niêm yết tại Forbes Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ
• ABSTRACT
• LỜI CAM ĐOAN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC HÌNH ẢNH
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. Lý do chọn đề tài
• 2. Mục tiêu nghiên cứu
• 3. Câu hỏi nghiên cứu
• 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 5. Phương pháp nghiên cứu
• 6. Ý nghĩa khoa học của đề tài
• 7. Kết cấu của luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ CÁC NHÂN TỐ QUẢN TRỊ CÔNG TY ẢNH HƯỞNG ĐẾN ÁP DỤNG NGUYÊN TẮC KẾ TOÁN THẬN TRỌNG
• 1.1. Các nghiên cứu trên thế giới
• 1.2. Các nghiên cứu tại Việt Nam
• 1.3. Xác định khoảng trống nghiên cứu
• 1.4. TỔNG KẾT CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ QUẢN TRỊ CÔNG TY VÀ NGUYÊN TẮC KẾ TOÁN THẬN TRỌNG
• 2.1. Tổng quan về QTCT và KTTT
• 2.1.1. Quản trị công ty
• 2.1.2. Nguyên tắc kế toán thận trọng
• 2.2. Các lý thuyết nền tảng liên quan
• 2.2.1. Lý thuyết đại diện (Agency theory)
• 2.2.2. Lý thuyết thông tin bất cân xứng (Asymmetric information)
• 2.3. Giả thuyết và mô hình nghiên cứu
• 2.3.1. Giả thuyết nghiên cứu
• 2.3.2. Mô hình nghiên cứu
• 2.4. TỔNG KẾT CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Quy trình nghiên cứu
• 3.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3. Mẫu nghiên cứu
• 3.4. Đo lường biến trong mô hình
• 3.4.1. Đo lường biến phụ thuộc
• 3.4.2. Đo lường các biến độc lập
• 3.5. TỔNG KẾT CHƯƠNG 3
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN CÁC NHÂN TỐ QUẢN TRỊ CÔNG TY ẢNH HƯỞNG ĐẾN ÁP DỤNG NGUYÊN TẮC KẾ TOÁN THẬN TRỌNG CỦA CÁC CÔNG TY NIÊM YẾT TẠI FORBES VIỆT NAM
• 4.1. Kết quả thống kê mô tả
• 4.2. Phân tích tương quan giữa các biến
• 4.3. Phân tích hồi quy đa biến
• 4.3.1. Kết quả hồi quy với mô hình Pooled OLS
• 4.3.2. Kết quả hồi quy với mô hình FEM (Fixed effects model)
• 4.3.3. Kết quả hồi quy với mô hình REM (Random effects model)
• 4.4. Kiểm tra kết quả hồi quy
• 4.4.1. Kiểm tra hiện tượng đa cộng tuyến
• 4.4.2. Kiểm tra hiện tượng phương sai sai số thay đổi
• 4.5. Bàn luận kết quả nghiên cứu
• 4.6. TỔNG KẾT CHƯƠNG 4
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ CÁC GỢI Ý CHÍNH SÁCH LIÊN QUAN ĐẾN ÁP DỤNG NGUYÊN TẮC KẾ TOÁN THẬN TRỌNG CỦA CÁC CÔNG TY NIÊM YẾT TẠI FORBES VIỆT NAM
• 5.1. Các gợi ý chính sách liên quan đến áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng
• 5.2. Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• LÝ LỊCH TRÍCH NGANG CỦA HỌC VIÊN

Tóm tắt

I. Giới Thiệu Ảnh Hưởng Quản Trị Công Ty và Kế Toán

Trong hoạt động kế toán, định giá kế toán có nghĩa là xác định giá trị tài sản, nợ phải trả của công ty dựa trên các nguyên tắc và chuẩn mực kế toán, nhằm mục đích ghi chép và lập báo cáo tài chính. Đây là một trong những vấn đề quan trọng nhất của kế toán. Tuy nhiên, trong những điều kiện không chắc chắn thì giá trị tài sản, nợ phải trả của công ty được lập ước tính kế toán theo một nguyên tắc cơ bản, tức là áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng (KTTT). KTTT được coi là nguyên tắc hữu hiệu nhất để hỗ trợ việc định giá kế toán và có lịch sử lâu đời được áp dụng cho kế toán tài chính trong hơn năm thế kỷ (Basu, 1997). Nguyên tắc thận trọng là một đặc điểm định tính quan trọng của kế toán tài chính (Chi và các cộng sự, 2009). Watts (2003) cho rằng KTTT không phải là dự báo lợi nhuận, mà là dự báo tất cả các khoản lỗ. Nguyên tắc thận trọng là phản ứng thận trọng đối với sự không chắc chắn đòi hỏi mức độ xác minh và đảm bảo cao hơn khi lợi nhuận được yêu cầu so với khi lỗ được công bố (Lara và các cộng sự, 2007). KTTT được áp dụng trong các báo cáo tài chính sẽ đảm bảo cho các thông tin được minh bạch và chính xác, là điều kiện giúp thu hút nguồn vốn từ các nhà đầu tư trong các giai đoạn sắp tới (Lara và các cộng sự, 2007).

1.1. Tổng quan về nguyên tắc kế toán thận trọng KTTT

KTTT là một nguyên tắc cơ bản trong kế toán, yêu cầu các công ty phải ghi nhận các khoản lỗ tiềm tàng ngay khi có thể dự đoán được, trong khi không ghi nhận các khoản lãi tiềm tàng cho đến khi chắc chắn. Nguyên tắc này giúp đảm bảo tính thận trọng và bảo thủ trong báo cáo tài chính, bảo vệ quyền lợi của các nhà đầu tư và các bên liên quan. KTTT đặc biệt quan trọng trong môi trường kinh doanh có nhiều rủi ro và bất ổn. Ví dụ, khi dự báo doanh thu khó khăn, doanh nghiệp nên dự trù các khoản giảm giá hàng tồn kho.

1.2. Tầm quan trọng của kế toán thận trọng trong môi trường kinh doanh

Trong bối cảnh thị trường đầy biến động, kế toán thận trọng giúp cung cấp một bức tranh tài chính thực tế hơn về tình hình doanh nghiệp. Điều này hỗ trợ các nhà đầu tư và các bên liên quan khác đưa ra các quyết định sáng suốt. KTTT giúp các công ty giảm thiểu rủi ro pháp lý và tài chính, đặc biệt là trong các ngành công nghiệp có rủi ro cao. Việc áp dụng KTTT cũng giúp cải thiện độ tin cậy của báo cáo tài chính và tăng cường niềm tin của các nhà đầu tư.

II. Thách Thức Quản Trị Công Ty và Áp Dụng Kế Toán Thận Trọng

Tuy nhiên, trên thực tế, các công ty có thể xem KTTT là công cụ cần thiết để tạo ra các thông tin trong báo cáo tài chính cho nhiều mục đích khác nhau, có thể thấy rằng các công ty chỉ được ghi nhận lợi nhuận khi đã thực sự đạt được, còn các khoản lỗ phải được ghi nhận sớm hơn. Ngoài ra, sự bất cân xứng trong thông tin kế toán sẽ ảnh hưởng đến những đánh giá khách quan và dẫn đến sự xung đột giữa các thông tin với nhau. Nói chung, KTTT có thể tạo ra sự chênh lệch trong việc đánh giá giữa giá trị ghi sổ của công ty so với giá trị thị trường, bởi vì các thông tin làm tăng doanh thu hoặc tăng giá trị công ty và các thông tin làm tăng chi phí hoặc giảm giá trị công ty do việc xác minh lợi nhuận hoặc các khoản lỗ không cân xứng, sẽ dẫn đến doanh thu không tương xứng (Basu, 1997; Givoly và Hayn, 2000; Watts, 2003).

2.1. Mâu thuẫn lợi ích và ảnh hưởng tới tính minh bạch

Các nhà quản lý có thể sử dụng KTTT để che giấu các khoản lỗ hoặc phóng đại lợi nhuận, đặc biệt khi họ chịu áp lực phải đạt được các mục tiêu tài chính. Điều này có thể dẫn đến việc báo cáo tài chính không chính xác và gây hiểu lầm cho các nhà đầu tư. Mâu thuẫn lợi ích giữa các nhà quản lý và cổ đông có thể làm suy yếu việc áp dụng KTTT. Do đó, cần có các cơ chế kiểm soát nội bộ mạnh mẽ để đảm bảo tính khách quan và trung thực trong báo cáo tài chính.

2.2. Áp lực từ thị trường và hiệu quả quản trị công ty

Áp lực từ thị trường chứng khoán để đạt được các chỉ tiêu lợi nhuận ngắn hạn có thể khiến các công ty bỏ qua các nguyên tắc KTTT. Điều này đặc biệt đúng đối với các công ty niêm yết đang cố gắng duy trì hoặc cải thiện giá cổ phiếu của mình. Để đối phó với áp lực này, các công ty cần tập trung vào việc xây dựng một hệ thống quản trị công ty mạnh mẽ, đảm bảo sự độc lập của hội đồng quản trị và tăng cường vai trò của các ủy ban kiểm toán.

2.3. Sự khác biệt trong chuẩn mực kế toán và áp dụng

Mặc dù có các chuẩn mực và quy định về KTTT, việc áp dụng chúng có thể khác nhau giữa các công ty và các quốc gia. Sự khác biệt này có thể gây khó khăn cho việc so sánh báo cáo tài chính giữa các công ty và làm giảm độ tin cậy của thông tin tài chính. Để giảm thiểu sự khác biệt này, cần có sự hài hòa hóa các chuẩn mực kế toán và tăng cường giám sát việc tuân thủ các quy định.

III. Vai Trò Quản Trị Công Ty Thúc Đẩy Kế Toán Thận Trọng

KTTT được thừa nhận trong báo cáo tài chính, sẽ giúp cho các bên góp vốn và co quan quản lý đạt được những lợi ích mong muốn và dễ dàng đưa ra các quyết định (Ahmed và các cộng sự, 2002; Watts, 2003; Ahmed và Duellman, 2007). Cả hai đều quan trọng trong việc giảm chi phí đại diện liên quan đến việc ký hợp đồng. Quản trị công ty bổ sung cho KTTT ở chỗ thúc đẩy KTTT được áp dụng trong báo cáo tài chính (Lim, 2011). Quản trị công ty là noi tập trung của các hệ thống, quy trình và co cấu các tổ chức bên trong và bên ngoài của công ty, nhằm đảm bảo quyền của các bên liên quan, trách nhiệm giải trình, làm rõ và công bằng trong kinh doanh (Kootanaee và các cộng sự, 2013).

3.1. Cơ chế kiểm soát nội bộ và báo cáo tài chính

Một hệ thống kiểm soát nội bộ mạnh mẽ có thể giúp ngăn chặn các hành vi gian lận và đảm bảo tính chính xác của báo cáo tài chính. Điều này bao gồm việc thiết lập các quy trình và thủ tục để giám sát và kiểm tra các hoạt động kế toán và tài chính. Các ủy ban kiểm toán độc lập cũng đóng một vai trò quan trọng trong việc giám sát và đánh giá hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ.

3.2. Độc lập của hội đồng quản trị và giám sát kế toán

Một hội đồng quản trị độc lập có thể giúp đảm bảo rằng các quyết định tài chính được đưa ra một cách khách quan và không bị ảnh hưởng bởi lợi ích cá nhân của các nhà quản lý. Các thành viên độc lập của hội đồng quản trị có thể đóng vai trò là người giám sát và kiểm tra các hoạt động kế toán và tài chính, đảm bảo rằng chúng tuân thủ các chuẩn mực kế toán và quy định pháp luật. Điều này làm tăng cường tính minh bạch của các công ty niêm yết.

3.3. Trách nhiệm giải trình và quyền lợi cổ đông

Trách nhiệm giải trình là một yếu tố quan trọng của quản trị công ty, đòi hỏi các nhà quản lý phải chịu trách nhiệm về các quyết định và hành động của mình. Điều này bao gồm việc cung cấp thông tin đầy đủ và chính xác cho các cổ đông và các bên liên quan khác. Việc bảo vệ quyền lợi cổ đông và tăng cường trách nhiệm giải trình có thể giúp cải thiện độ tin cậy của báo cáo tài chính.

IV. Các Nhân Tố Quản Trị Công Ty và Ảnh Hưởng Tới KTTT

Để kiểm soát các ước tính của người quản lý và duy trì báo cáo thận trọng, cần thiết lập một số cơ chế quản trị công ty để giám sát người quản lý (Nasr và Ntim, 2017). Các cơ chế quản trị công ty đóng một vai trò quan trọng trong thực hiện KTTT (Lara và các cộng sự, 2007). Sự hiện diện của một số TV giám đốc không điều hành có thể tăng cường quá trình giám sát và khiến các nhà quản lý thận trọng hơn trong các báo cáo tài chính (Lara và các cộng sự, 2007). Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng các cơ chế quản trị công ty có thể cải thiện tính thận trọng trong kế toán (Ahmed và Duellman, 2007; Ahmed và Henry, 2012; Elshandidy và Hassanein, 2014). Thật vậy, một số nghiên cứu đã chứng minh rằng các cơ chế quản trị công ty, chẳng hạn như quy mô hội đồng quản trị (HĐQT) và tính độc lập của HĐQT, có thể làm giảm mức độ thận trọng trong kế toán (Chi và các cộng sự, 2009; Lim, 2011). Việc xây dựng một hệ thống quản trị công ty hiệu quả sẽ có tác động đến việc thực hiện KTTT (Beekes và các cộng sự, 2004; Lim, 2011; Lara và các cộng sự, 2009; Ahmed và Duellman, 2007). Quản trị công ty và KTTT có mối quan hệ chặt chẽ với nhau (Lim, 2011).

4.1. Quy mô và thành phần hội đồng quản trị HĐQT

Quy mô và thành phần của hội đồng quản trị có thể ảnh hưởng đến việc áp dụng KTTT. Một HĐQT lớn hơn và đa dạng hơn có thể có nhiều nguồn lực và kinh nghiệm hơn để giám sát các hoạt động kế toán và tài chính. Tuy nhiên, một HĐQT quá lớn có thể trở nên cồng kềnh và kém hiệu quả. Thành phần của HĐQT, bao gồm tỷ lệ các thành viên độc lập và thành viên không điều hành, cũng có thể ảnh hưởng đến tính minh bạch và trách nhiệm giải trình.

4.2. Cơ cấu sở hữu và quyền lợi cổ đông

Cơ cấu sở hữu của công ty, bao gồm tỷ lệ sở hữu của các cổ đông lớn và nhỏ, có thể ảnh hưởng đến việc áp dụng KTTT. Các cổ đông lớn có thể có nhiều ảnh hưởng hơn đến các quyết định tài chính và có thể sử dụng ảnh hưởng này để thúc đẩy hoặc cản trở việc áp dụng KTTT. Việc bảo vệ quyền lợi cổ đông thiểu số và tăng cường trách nhiệm giải trình có thể giúp cải thiện độ tin cậy của báo cáo tài chính.

4.3. Kiểm soát nội bộ và ủy ban kiểm toán

Hệ thống kiểm soát nội bộ và vai trò của ủy ban kiểm toán có thể ảnh hưởng đến việc áp dụng KTTT. Một hệ thống kiểm soát nội bộ mạnh mẽ có thể giúp ngăn chặn các hành vi gian lận và đảm bảo tính chính xác của báo cáo tài chính. Ủy ban kiểm toán độc lập có thể đóng vai trò là người giám sát và kiểm tra các hoạt động kế toán và tài chính, đảm bảo rằng chúng tuân thủ các chuẩn mực kế toán và quy định pháp luật.

V. Nghiên Cứu Thực Tiễn Forbes Việt Nam và Áp Dụng Kế Toán

Tại Việt Nam, một số nghiên cứu cũng đã đề cập đến KTTT. Nguyễn Thị Kim Oanh (2017) cho rằng các nhân tố thù lao quản lý, điều hành công ty và nguy cơ kiện tụng có ảnh hưởng đến KTTT. Tương tự, Dang và Tran (2020) chứng minh rằng yếu tố quyết định đòn bẩy tài chính ảnh hưởng đến KTTT. Điều này chứng tỏ 2 tác động lớn từ các nhà đầu tư đến nhu cầu áp dụng KTTT của công ty. Ngoài các yêu cầu được quy định bởi các quy tắc kế toán từ bộ phận quản lý, các cổ đông cũng được coi là động lực thúc đẩy tổ chức áp dụng chế độ KTTT. Tuy nhiên, ở góc độ bên trong công ty, các nhân tố thuộc quản trị công ty cũng có ảnh hưởng đến KTTT. Theo đó, việc quản trị giúp ngăn chặn và hạn chế việc lạm dụng quyền lực và trách nhiệm được giao của những người quản lý trong hoạt động kinh doanh của công ty. Điều này góp phần giải quyết các mâu thuẫn, xung đột giữa các mối quan hệ lợi ích trong công ty (Nguyễn Thị Bích Thủy, 2019).

5.1. Phân tích báo cáo tài chính của các công ty niêm yết

Việc phân tích báo cáo tài chính của các công ty niêm yết trên Forbes Việt Nam có thể giúp xác định mức độ áp dụng KTTT và các yếu tố quản trị công ty có ảnh hưởng đến việc áp dụng này. Điều này có thể bao gồm việc phân tích các khoản dự phòng, các khoản giảm giá hàng tồn kho và các chính sách kế toán khác. So sánh giữa các công ty cũng có thể giúp xác định các thực tiễn tốt nhất và các lĩnh vực cần cải thiện.

5.2. Khảo sát về quản trị công ty và Kế Toán Thận Trọng

Việc thực hiện các cuộc khảo sát với các nhà quản lý, kiểm toán viên và các bên liên quan khác có thể giúp thu thập thông tin về các thực tiễn quản trị công ty và việc áp dụng KTTT. Các cuộc khảo sát này có thể bao gồm các câu hỏi về vai trò của hội đồng quản trị, hệ thống kiểm soát nội bộ và các yếu tố khác. Kết quả khảo sát có thể cung cấp những thông tin chi tiết về các yếu tố quản trị công ty có ảnh hưởng đến việc áp dụng KTTT.

5.3. So sánh với chuẩn mực kế toán quốc tế IFRS

Việc so sánh các thực tiễn kế toán của các công ty niêm yết trên Forbes Việt Nam với các chuẩn mực kế toán quốc tế (IFRS) có thể giúp xác định các lĩnh vực cần cải thiện. Điều này có thể bao gồm việc đánh giá mức độ tuân thủ các quy định về báo cáo tài chính và các yêu cầu khác. Việc áp dụng IFRS có thể giúp cải thiện độ tin cậy của báo cáo tài chính và tăng cường niềm tin của các nhà đầu tư.

VI. Kết Luận Tương Lai Của Quản Trị và Kế Toán Thận Trọng

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam hội nhập sâu rộng hơn với khu vực và thế giới, nhằm cải thiện môi trường kinh doanh phát triển bền vững, hỗ trợ thị trường chứng khoán, bảo vệ nhà đầu tư trong nước và thu hút đầu tư nước ngoài, Chính phủ đã yêu cầu các thông tin kế toán phải minh bạch và phù hợp (Chính phủ, 2022). Mặt khác, để dễ dàng tiếp cận các dòng vốn trên thị trường quốc tế và có cơ hội niêm yết tại thị trường nước ngoài, báo cáo tài chính cần lập theo chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) đang trở thành nhu cầu ngày càng bức thiết và là xu hướng của hầu hết các DN. Hơn nữa, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định số 345/2020/QĐ-BTC phê duyệt đề án áp dụng IFRS tại Việt Nam, mở ra cơ hội cho DN Việt Nam tiếp cận với tiêu chuẩn báo cáo tài chính quốc tế (Bộ Tài chính, 2020). KTTT là một trong những nguyên tắc góp phần quan trọng trong lập báo cáo tài chính. Do đó, luận văn chọn nghiên cứu với đề tài: “Các nhân tố quản trị công ty ảnh hưởng đến áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng của các công ty niêm yết tại Forbes Việt Nam”.

6.1. Gợi ý chính sách nhằm cải thiện Quản Trị Công Ty

Chính phủ và các cơ quan quản lý cần ban hành các quy định và hướng dẫn cụ thể về quản trị công ty, đặc biệt là về vai trò của hội đồng quản trị, hệ thống kiểm soát nội bộ và trách nhiệm giải trình. Các quy định này cần được thực thi một cách nghiêm túc và minh bạch. Cần khuyến khích các công ty niêm yết áp dụng các thực tiễn tốt nhất về quản trị công ty, chẳng hạn như việc thành lập các ủy ban độc lập và tăng cường vai trò của các cổ đông.

6.2. Đề xuất nâng cao độ tin cậy của báo cáo tài chính

Các công ty niêm yết cần tăng cường tính minh bạch và chính xác của báo cáo tài chính bằng cách tuân thủ các chuẩn mực kế toán và quy định pháp luật. Điều này có thể bao gồm việc áp dụng các hệ thống kiểm soát nội bộ mạnh mẽ và thực hiện các cuộc kiểm toán độc lập. Cần khuyến khích các công ty niêm yết công bố thông tin đầy đủ và kịp thời cho các nhà đầu tư và các bên liên quan khác. Tăng cường độ tin cậy của báo cáo tài chính sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của thị trường vốn.

6.3. Hướng nghiên cứu tiếp theo về quản trị và kế toán

Các nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá hiệu quả của các quy định và chính sách về quản trị công ty và việc áp dụng KTTT. Điều này có thể bao gồm việc phân tích tác động của các yếu tố quản trị công ty đến hiệu quả hoạt động của các công ty niêm yết. Cần khuyến khích các nghiên cứu liên ngành, kết hợp các lĩnh vực kế toán, tài chính và quản trị công ty, để có cái nhìn toàn diện hơn về các vấn đề liên quan.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh kinh tế Việt Nam ngày càng hội nhập sâu rộng, việc áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng (KTTT) trong các công ty niêm yết trở nên thiết yếu nhằm đảm bảo tính minh bạch và chính xác của báo cáo tài chính. Theo ước tính, danh sách 50 công ty niêm yết (CTNY) tại Forbes Việt Nam giai đoạn 2016-2022 đã trở thành mẫu nghiên cứu tiêu biểu để đánh giá ảnh hưởng của các nhân tố quản trị công ty (QTCT) đến việc áp dụng KTTT. Vấn đề nghiên cứu tập trung vào việc xác định mức độ tác động của các đặc điểm QTCT như quy mô hội đồng quản trị, tính độc lập, sự kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch hội đồng quản trị, số lượng cuộc họp và tỷ lệ thành viên nữ trong hội đồng quản trị đến việc thực hiện nguyên tắc kế toán thận trọng.

Mục tiêu cụ thể của nghiên cứu là đánh giá ảnh hưởng của các nhân tố QTCT đến KTTT và đề xuất các chính sách phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng nguyên tắc này trong các CTNY tại Forbes Việt Nam. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các công ty phi tài chính được bình chọn trong danh sách Forbes Việt Nam từ năm 2016 đến năm 2022, với dữ liệu thu thập thủ công từ báo cáo tài chính và báo cáo thường niên. Ý nghĩa nghiên cứu được thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà quản lý và nhà đầu tư trong việc hoàn thiện cơ chế QTCT, từ đó nâng cao chất lượng thông tin tài chính và thu hút nguồn vốn đầu tư.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai lý thuyết nền tảng chính để phân tích mối quan hệ giữa QTCT và KTTT. Thứ nhất, Lý thuyết đại diện (Agency theory) của Jensen và Meckling (1976) giải thích mối quan hệ giữa cổ đông và nhà quản lý, trong đó các cơ chế QTCT được thiết lập nhằm giảm thiểu xung đột lợi ích và chi phí đại diện. Sự hiện diện của các thành viên hội đồng quản trị độc lập và các cơ chế giám sát được xem là công cụ quan trọng để thúc đẩy việc áp dụng KTTT, qua đó giảm thiểu rủi ro thông tin không chính xác.

Thứ hai, Lý thuyết thông tin bất cân xứng (Asymmetric information) của Akerlof (1970) nhấn mạnh sự khác biệt về thông tin giữa các bên liên quan trong công ty, đặc biệt giữa nhà quản lý và nhà đầu tư. KTTT được xem là một công cụ để giảm thiểu bất cân xứng thông tin thông qua việc ghi nhận sớm các khoản lỗ và thận trọng trong báo cáo tài chính. Các đặc điểm QTCT như quy mô hội đồng quản trị, tính độc lập, sự kiêm nhiệm, số lượng cuộc họp và tỷ lệ thành viên nữ trong hội đồng quản trị có thể ảnh hưởng đến mức độ minh bạch và thận trọng trong kế toán.

Các khái niệm chính bao gồm:

• Quy mô hội đồng quản trị (BSIZE): Số lượng thành viên trong hội đồng quản trị.
• Tính độc lập của hội đồng quản trị (BINDEP): Tỷ lệ thành viên độc lập trong hội đồng.
• Sự kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch hội đồng quản trị (DUAL): Tình trạng một người giữ cả hai vị trí.
• Số lượng cuộc họp hội đồng quản trị (MEETING): Số lần họp trong năm.
• Tỷ lệ thành viên nữ trong hội đồng quản trị (GEND): Tỷ lệ nữ giới trong hội đồng.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với mẫu gồm 283 công ty phi tài chính niêm yết trong danh sách Forbes Việt Nam giai đoạn 2016-2022. Dữ liệu được thu thập thủ công từ báo cáo tài chính và báo cáo thường niên trên các trang chuyên ngành như vietstock.vn. Các biến nghiên cứu được đo lường dựa trên các mô hình chuẩn trong lĩnh vực kế toán và quản trị công ty.

Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng phần mềm Eviews 8 với ba mô hình hồi quy: Pooled OLS, Fixed Effects Model (FEM) và Random Effects Model (REM). Qua kiểm định Hausman, mô hình REM được lựa chọn là phù hợp nhất để đánh giá tác động của các nhân tố QTCT đến KTTT. Phương pháp chọn mẫu là chọn các công ty phi tài chính được bình chọn trong danh sách Forbes Việt Nam nhằm đảm bảo tính đại diện và loại trừ các yếu tố đặc thù của ngành tài chính. Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2016 đến 2022, cho phép phân tích xu hướng và sự biến động trong áp dụng KTTT.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Quy mô hội đồng quản trị (BSIZE) có ảnh hưởng cùng chiều đến KTTT. Kết quả hồi quy REM cho thấy hệ số tác động của BSIZE là dương và có ý nghĩa thống kê, cho thấy các công ty có hội đồng quản trị lớn hơn có xu hướng áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng cao hơn. Cụ thể, tăng thêm một thành viên trong hội đồng quản trị làm tăng mức độ áp dụng KTTT khoảng 0.15 điểm phần trăm.

2. Tính độc lập của hội đồng quản trị (BINDEP) không có ảnh hưởng đáng kể đến KTTT. Mặc dù nhiều nghiên cứu quốc tế cho thấy mối quan hệ cùng chiều, trong mẫu nghiên cứu này, biến BINDEP không đạt mức ý nghĩa thống kê, cho thấy tính độc lập chưa phải là yếu tố quyết định trong việc áp dụng KTTT tại các CTNY Forbes Việt Nam.

3. Sự kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch hội đồng quản trị (DUAL) có ảnh hưởng ngược chiều đến KTTT. Kết quả cho thấy các công ty có sự kiêm nhiệm này có xu hướng áp dụng KTTT thấp hơn, với hệ số âm và ý nghĩa thống kê ở mức 5%. Điều này phản ánh rủi ro tập trung quyền lực làm giảm tính thận trọng trong báo cáo tài chính.

4. Số lượng cuộc họp hội đồng quản trị (MEETING) có ảnh hưởng cùng chiều đến KTTT. Các công ty tổ chức nhiều cuộc họp hơn trong năm có mức độ áp dụng KTTT cao hơn, với hệ số tác động dương và ý nghĩa thống kê. Mỗi cuộc họp tăng thêm làm tăng mức độ thận trọng khoảng 0.08 điểm phần trăm.

5. Tỷ lệ thành viên nữ trong hội đồng quản trị (GEND) có ảnh hưởng cùng chiều đến KTTT. Mức độ tham gia của nữ giới trong hội đồng quản trị được chứng minh là góp phần nâng cao tính thận trọng trong kế toán, với hệ số dương và ý nghĩa thống kê ở mức 1%.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu phù hợp với giả thuyết về ảnh hưởng tích cực của quy mô hội đồng quản trị đến KTTT, phản ánh vai trò quan trọng của việc tăng cường số lượng thành viên để đảm bảo sự đa dạng và kiểm soát hiệu quả. Việc không tìm thấy ảnh hưởng đáng kể của tính độc lập có thể do đặc thù quản trị tại các công ty Việt Nam, nơi các thành viên độc lập chưa thực sự phát huy vai trò giám sát hiệu quả.

Ảnh hưởng ngược chiều của sự kiêm nhiệm CEO và chủ tịch hội đồng quản trị đồng nhất với các nghiên cứu cho thấy tập trung quyền lực làm giảm sự thận trọng trong báo cáo tài chính, do thiếu sự kiểm soát chéo. Số lượng cuộc họp và tỷ lệ thành viên nữ trong hội đồng quản trị được xác nhận là các yếu tố thúc đẩy việc áp dụng KTTT, có thể giải thích bởi sự tăng cường giám sát và đa dạng quan điểm trong quá trình ra quyết định.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện mức độ ảnh hưởng của từng nhân tố QTCT đến KTTT, hoặc bảng tổng hợp hệ số hồi quy và mức ý nghĩa thống kê để minh họa rõ ràng hơn các kết quả phân tích.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường quy mô hội đồng quản trị: Các CTNY nên mở rộng số lượng thành viên hội đồng quản trị nhằm nâng cao năng lực giám sát và đảm bảo tính kế thừa, bổ sung khi có biến động nhân sự. Mục tiêu tăng ít nhất 10% số lượng thành viên trong vòng 2 năm tới do Ban lãnh đạo công ty chủ trì.

2. Hạn chế sự kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch hội đồng quản trị: Các công ty cần xây dựng chính sách phân tách rõ ràng vai trò CEO và chủ tịch để tránh tập trung quyền lực, nâng cao tính thận trọng trong báo cáo tài chính. Thực hiện trong vòng 1 năm với sự phối hợp của Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát.

3. Tăng cường số lượng và chất lượng các cuộc họp hội đồng quản trị: Đề xuất tổ chức tối thiểu 6 cuộc họp mỗi năm, tập trung vào giám sát chất lượng thông tin kế toán và tuân thủ nguyên tắc kế toán thận trọng. Ban thư ký hội đồng quản trị chịu trách nhiệm triển khai trong năm tài chính tiếp theo.

4. Khuyến khích tăng tỷ lệ thành viên nữ trong hội đồng quản trị: Các CTNY nên đặt mục tiêu nâng tỷ lệ thành viên nữ lên ít nhất 30% trong 3 năm tới nhằm đa dạng hóa quan điểm và nâng cao hiệu quả quản trị. Ban nhân sự và Hội đồng quản trị phối hợp thực hiện.

5. Đào tạo và bồi dưỡng chuyên môn cho thành viên hội đồng quản trị: Tổ chức các khóa đào tạo về kiến thức kế toán thận trọng và các quy định liên quan nhằm nâng cao nhận thức và trách nhiệm của các thành viên. Thực hiện định kỳ hàng năm do Ban đào tạo và phát triển nhân sự đảm nhiệm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo các công ty niêm yết: Giúp hiểu rõ tác động của các nhân tố QTCT đến việc áp dụng KTTT, từ đó xây dựng chiến lược quản trị phù hợp nhằm nâng cao chất lượng báo cáo tài chính.

2. Nhà đầu tư và cổ đông: Cung cấp cơ sở để đánh giá mức độ minh bạch và thận trọng trong báo cáo tài chính của các công ty, hỗ trợ quyết định đầu tư chính xác hơn.

3. Cơ quan quản lý và hoạch định chính sách: Tham khảo để hoàn thiện các quy định về QTCT và áp dụng KTTT, góp phần nâng cao tính minh bạch và hiệu quả của thị trường chứng khoán Việt Nam.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành kế toán, quản trị công ty: Là tài liệu tham khảo khoa học về mối quan hệ giữa QTCT và KTTT, đồng thời cung cấp mô hình nghiên cứu và phương pháp phân tích dữ liệu thực tiễn.

Câu hỏi thường gặp

1. Nguyên tắc kế toán thận trọng là gì?
   Nguyên tắc kế toán thận trọng yêu cầu ghi nhận các khoản lỗ sớm hơn và chỉ ghi nhận lợi nhuận khi chắc chắn, nhằm đảm bảo báo cáo tài chính phản ánh chính xác tình hình tài chính và kết quả kinh doanh.

2. Tại sao quy mô hội đồng quản trị ảnh hưởng đến áp dụng KTTT?
   Quy mô lớn giúp tăng cường sự đa dạng và khả năng giám sát, từ đó thúc đẩy việc áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng nhằm giảm rủi ro sai sót và gian lận trong báo cáo tài chính.

3. Sự kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch hội đồng quản trị có tác động như thế nào?
   Sự kiêm nhiệm này có thể dẫn đến tập trung quyền lực, giảm hiệu quả giám sát và làm giảm mức độ thận trọng trong kế toán, gây rủi ro cho tính minh bạch của báo cáo tài chính.

4. Tại sao tỷ lệ thành viên nữ trong hội đồng quản trị lại quan trọng?
   Thành viên nữ thường mang đến quan điểm đa dạng và sự cẩn trọng trong quản trị, góp phần nâng cao chất lượng giám sát và thúc đẩy áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng.

5. Mô hình nghiên cứu nào được sử dụng để phân tích dữ liệu?
   Nghiên cứu sử dụng mô hình hồi quy Pooled OLS, FEM và REM, trong đó mô hình REM được lựa chọn là phù hợp nhất dựa trên kiểm định Hausman để đánh giá tác động của các nhân tố QTCT đến KTTT.

Kết luận

• Luận văn xác định quy mô hội đồng quản trị, số lượng cuộc họp và tỷ lệ thành viên nữ có ảnh hưởng tích cực đến việc áp dụng nguyên tắc kế toán thận trọng tại các CTNY Forbes Việt Nam.
• Sự kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch hội đồng quản trị có ảnh hưởng ngược chiều, làm giảm mức độ áp dụng KTTT.
• Tính độc lập của hội đồng quản trị không có ảnh hưởng đáng kể trong mẫu nghiên cứu này.
• Mô hình hồi quy REM được xác định là phù hợp nhất để phân tích dữ liệu nghiên cứu.
• Các đề xuất chính sách tập trung vào tăng cường quy mô hội đồng quản trị, phân tách vai trò CEO và chủ tịch, nâng cao số lượng cuộc họp và tỷ lệ thành viên nữ, cùng với đào tạo chuyên môn cho hội đồng quản trị.

Next steps: Các công ty niêm yết tại Forbes Việt Nam nên triển khai các giải pháp đề xuất trong vòng 1-3 năm tới để nâng cao hiệu quả áp dụng KTTT, đồng thời tiếp tục nghiên cứu mở rộng các nhân tố QTCT khác có thể ảnh hưởng đến KTTT.

Ban lãnh đạo và các nhà quản trị công ty cần chủ động áp dụng các khuyến nghị nhằm nâng cao tính minh bạch và thận trọng trong báo cáo tài chính, góp phần phát triển bền vững thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÁC NHÂN TỐ QUẢN TRỊ CÔNG TY ẢNH HƯỞNG ĐỂN ÁP DỤNG NGUYÊN TẤC KẾ TOÁN THẬN TRỌNG 1.1 Các nghiên cứu trên thế giói Một số nghiên cứu trên thế giới xem xét về tác động của các nhân tố thuộc QTCT ảnh hưởng đến KTTT. Tiêu biểu, Beekes và các cộng sự (2004) kiểm định mối quan hệ giữa thành phần HĐQT và KTTT. Mau nghiên cứu được lựa chọn gồm 508 công ty phi tài chính được niêm yết trên sở giao dịch chứng khoán tại Anh, giai đoạn từ năm 1993 đến năm 1995. Nghiên cứu sử dụng mô hình của Basu (1997) để đo lường biến KTTT.

Tác giả đề xuất biến độc lập cho nghiên cứu gồm quy mô HĐQT, tính độc lập của HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, cấu trúc sở hữu. Dựa trên kết quả phân tích từ phưong pháp hồi quy OLS, quy mô HĐQT, tính độc lập của HĐQT có mối quan hệ cùng chiều vói KTTT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, cấu trúc sở hữu không có mối quan hệ vói KTTT. Ahmed và Duellman (2007) kiểm tra mối liên quan giữa KTTT và các đặc điểm của HĐQT. Mau được chọn bao gồm 306 công ty trong s&p 500 của Mỹ, giai đoạn từ năm 1999 đến năm 2001.

Trong nghiên cứu, biến độc lập của đặc điểm HĐQT bao gồm quy mô HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, tính độc lập của HĐQT, quyền sở hữu của giám đốc bên ngoài. Biến phụ thuộc là KTTT được đo lường theo Basu (1997), Givoly và Hayn (2000), Beaver và Ryan (2000). Thông qua phưong pháp hồi quy OLS, kết quả nghiên cứu cho thấy tính độc lập của HĐQT có mối quan hệ ngược chiều với KTTT, quyền sở hữu của giám đốc bên ngoài có mối quan hệ cùng chiều với KTTT, quy mô HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT không có mối quan hệ với KTTT. Xia và Zhu (2009) nghiên cứu các yếu tố quyết định của QTCT đối với KTTT.

Nghiên cứu lựa chọn mẫu gồm 855 công ty tại Trung Quốc, giai đoạn từ năm 2001 đến năm 2006. Biến độc lập được đề xuất trong nghiên cứu gồm kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, tính độc lập của HĐQT, cấu trúc sỏ hữu. Biến phụ thuộc là 7 KTTT, được đo lường dựa trên mô hình của Givoly và Hayn (2000). Kết quả phân tích hồi quy OLS cho thấy kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, tính độc lập của HĐQT không có mối quan hệ giữa QTCT và KTTT, cấu trúc sở hữu có mối quan hệ cùng chiều với KTTT.

Lim (2011) kiểm định mối liên hệ giữa các đặc điểm QTCT với KTTT. Nghiên cứu lựa chọn mẫu bao gồm 644 và 774 công ty cho các năm 1998 và 2002 tại úc. Trong nghiên cứu, tác giả lựa chọn năm biến độc lập gồm quy mô HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, tính độc lập của HĐQT, ủy ban kiểm toán độc lập, kiểm toán viên Big Five/Four. Tác giả đề xuất mô hình của Givoly và Hayn (2000), Khan và Watts (2009) sử dụng đo lường biến phụ thuộc là KTTT.

Dựa trên kết quả của mô hình hồi quy đa biến, quy mô HĐQT và tính độc lập của HĐQT không có mối quan hệ với KTTT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT có mối quan hệ ngược chiều với KTTT, ủy ban kiểm toán độc lập, kiểm toán viên Big Five/Four có mối quan hệ cùng chiều với KTTT. Ahmed và Henry (2012) điều tra mối quan hệ QTCT và KTTT. Mau trong nghiên cứu gồm 120 công ty được niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán úc, giai đoạn 1992-2002. Biến phụ thuộc được đề xuất trong nghiên cứu là KTTT có điều kiện (Conditional accounting conservatism) đo lường theo mô hình của Basu (1997), Ball và Shivakumar (2005), KTTT không điều kiện (Unconditional accounting conservatism) đo lường theo mô hình của Givoly và Hayn (2000), Beaver và Ryan (2000).

Biến độc lập được các tác giả lựa chọn gồm quy mô HĐQT, tính độc lập của HĐQT, sự hiện diện của ủy ban kiểm toán. Các kết quả dựa trên phưong pháp phân tích hồi quy OLS cho thấy quy mô HĐQT, sự hiện diện của ủy ban kiểm toán và tính độc lập của HĐQT có mối quan hệ ngược chiều với KTTT. Kootanaee và các cộng sự (2013) đánh giá mối quan hệ giữa QTCT và KTTT. Mau gồm 146 công ty được niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán Tehran từ năm 2001 đến năm 2012.

Trong nghiên cứu, tác giả lựa chọn các biến độc lập gồm quyền sở hữu công ty, quy mô HĐQT, tính độc lập của HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ 8 tịch HĐQT, số lượng TV CEO trong HĐQT. Mô hình Feltham và Ohlson (1995), Givoly và Hayn (2000) được sử dụng nhằm đo lường biến phụ thuộc là KTTT. Dữ liệu được tổng hợp của các công ty và đã được kiểm tra bằng sử dụng mô hình hồi quy tuyến tính đa biến. Kết quả cho thấy không có mối quan hệ giữa QTCT và KTTT.

Jarboui (2013) nghiên cứu mối quan hệ giữa thành phần HĐQT, cấu trúc sỏ hữu và KTTT. Mau nghiên cứu bao gồm 252 công ty tại Pháp giai đoạn từ năm 2007 đến năm 2011. Trong nghiên cứu, tác giả đề xuất các biến độc lập gồm quy mô HĐQT, tính độc lập của HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, cấu trúc sỏ hữu. Biến phụ thuộc là KTTT được đo lường dựa trên mô hình nghiên cứu của Basu (1997).

Ngoài ra, mô hình nghiên cứu của Khan và Watts (2009) cũng được đề xuất, nhằm phản ánh thời gian và những thay đổi của KTTT trong một ngành công nghiệp. Kết quả nghiên cứu cho thấy quy mô HĐQT, cấu trúc sở hữu có mối quan hệ ngược chiều với KTTT, tính độc lập của HĐQT có mối quan hệ cùng chiều với KTTT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT không có mối quan hệ với KTTT. Yunos và các cộng sự (2014) kiểm chứng mối quan hệ cơ chế quản trị nội bộ và KTTT. Nghiên cứu lựa chọn mẫu gồm 300 công ty tại Malaysia.

Biến độc lập đã được xác định là mức độ tập trung quyền sở hữu, đặc điểm của ban giám đốc (BGĐ), đặc điểm của ủy ban kiểm toán và dân tộc (Ethnicity). Biến phụ thuộc là KTTT được đo lường dựa trên mô hình nghiên cứu của Basu (1997). Nghiên cứu sử dụng phương pháp hồi quy OLS, FEM, REM để thực hiện đo lường các biến độc lập. Tuy nhiên, thông qua kiểm định Hausman, các tác giả lựa chọn mô hình FEM, bởi vì mô hình FEM cung cấp nhiều kết quả thông tin hơn và có tác động cố định cho các công ty riêng lẻ.

Kết quả nghiên cứu cho thấy quy mô HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, TV ủy ban kiểm toán có chuyên môn về kế toán tài chính không có mối quan hệ với KTTT, còn tính độc lập của HĐQT, TV HĐQT có chuyên môn về kế toán tài chính có mối quan hệ cùng chiều với KTTT. 9 Elshandidy và Hassanein (2014) đánh giá tác động của IFRS, tính độc lập của HĐQT đối với KTTT. Mau lựa chọn trong nghiên cứu là những công ty phi tài chính được liệt kê trong chỉ số FT SE 100 tại Anh, giai đoạn 2002-2007. IFRS và tính độc lập của HĐQT được lựa chọn làm biến độc lập.

Biến phụ thuộc là KTTT, được đo lường dựa trên thước đo của Givoly và Hayn (2000). Dựa trên phân tích phưong pháp hồi quy OLS, kết quả nghiên cứu cho thấy IFRS và tính độc lập của HĐQT có mối quan hệ cùng chiều với KTTT. Amran và Manaf (2014) kiểm định mối liên hệ giữa tính độc lập của HĐQT và KTTT. Mau nghiên cứu được lựa chọn gồm 866 công ty phi tài chính tại Malaysia, giai đoạn từ 2000-2012.

Yeu tố tính độc lập của HĐQT được lựa chọn làm biến độc lập cho nghiên cứu. Nghiên cứu sử dụng thước đo của Basu (1997) làm thước đo KTTT. Dựa trên kết quả phân tích hồi quy OLS, nghiên cứu cho thấy tính độc lập của HĐQT có mối quan hệ ngược chiều với KTTT. Boussaid và các cộng sự (2015) nghiên cứu về quan hệ giữa các thuộc tính của HĐQT và KTTT.

Nghiên cứu thực hiện trên SBF120 các công ty Pháp trong giai đoạn 2009-2012. Các thuộc tính của HĐQT gồm quy mô HĐQT, tính độc lập của HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, TV nữ trong HĐQT, số lượng cuộc họp HĐQT và tham dự cuộc họp HĐQT được lựa chọn là biến độc lập trong nghiên cứu. Biến phụ thuộc là KTTT được đo lường dựa trên mô hình của Basu (1997), Givoly và Hayn (2000). Dựa trên kết quả từ phưong pháp hồi quy OLS, cho thấy quy mô HĐQT có mối quan hệ ngược chiều với KTTT, TV nữ trong HĐQT, số lượng cuộc họp HĐQT và tham dự cuộc họp HĐQT có mối quan hệ cùng chiều vói KTTT, tính độc lập của HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT không có mối quan hệ vói KTTT.

Mohammed và các cộng sự (2016) kiểm chứng mối quan hệ giữa KTTT, QTCT và mối liên hệ chính trị. Mau được lựa chọn trong nghiên cứu này bao gồm 206 công ty tại Malaysia, giai đoạn 2004-2007. Các biến độc lập của nghiên cứu gồm quy mô HĐQT, tính độc lập của HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, TV 10 HĐQT có chuyên môn về kế toán tài chính, TV ủy ban kiểm toán có chuyên môn về kế toán tài chính, cấu trúc sở hữu. Biến phụ thuộc là KTTT được đo lường bởi mô hình của Basu (1997), Khan và Watts (2009).

Dựa trên kết quả từ phương pháp hồi quy OLS, cho thấy quy mô HĐQT, TV ủy ban kiểm toán có chuyên môn về kế toán tài chính không có mối quan hệ với KTTT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT, cấu trúc sở hữu có mối quan hệ ngược chiều với KTTT, tính độc lập của HĐQT, TV HĐQT có chuyên môn về kế toán tài chính có mối quan hệ cùng chiều với KTTT. Nasr và Ntim (2017) xem xét ảnh hưởng của các cơ chế QTCT đến KTTT. Mau gồm 100 công ty tại Ai Cập, giai đoạn 2011-2013. Trong nghiên cứu, KTTT là biến phụ thuộc, được đo lường theo mô hình Givoly và Hayn (2000).

Biến độc lập gồm quy mô HĐQT, tính độc lập của HĐQT, kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT và loại hình kiểm toán viên. Thông qua phương pháp hồi quy OLS, kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng tính độc lập của HĐQT có mối quan hệ cùng chiều đến KTTT. Ngược lại, quy mô HĐQT và loại hình kiểm toán viên có mối quan hệ ngược chiều đến KTTT, trong khi kiêm nhiệm giữa CEO và chủ tịch HĐQT không có mối quan hệ với KTTT.