Tác Động Của Tín Dụng Ngân Hàng Đến Chuyển Dịch Cơ Cấu Kinh Tế Tại Thành Phố Hồ Chí Minh

Luận án tiến sĩ kinh tế phân tích vai trò tín dụng ngân hàng trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại TP.HCM, đóng góp quan trọng cho phát triển bền vững.

• Tác giả: Võ Minh Đức
• Người hướng dẫn: PGS. Ngô Hướng
• Trường học: Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Tín dụng ngân hàng đối với việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG, BIỂU, ĐỒ THỊ, HÌNH
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
• 1.1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI
• 1.1.1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới
• 1.1.2. Tình hình nghiên cứu Việt Nam
• 1.1.3. Tình hình nghiên cứu trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh
• 1.2. NHỮNG VẤN ĐỀ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU MÀ CÁC CÔNG TRÌNH CHƯA GIẢI QUYẾT ĐƯỢC
• 1.2.1. Các nghiên cứu chưa chỉ ra được
• 1.2.2. Một số nghiên cứu nêu ở góc độ tổng quan, chưa phản ánh cụ thể các tác động của công tác tín dụng Ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP.
• 1.2.3. Sự cần thiết của vai trò tín dụng trong việc thực hiện quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP.
• 1.3. NHỮNG VẤN ĐỀ LUẬN ÁN CẦN TẬP TRUNG GIẢI QUYẾT
• 1.3.1. Nghiên cứu hệ thống lý thuyết về chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. HCM, trên nền tảng khoa học có liên quan
• 1.3.2. Phân tích thực trạng các vấn đề đã nghiên cứu để chỉ ra kết quả, hạn chế và những nguyên nhân chủ quan, khách quan của hạn chế trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP.
• 1.3.3. Một số giải pháp hoàn thiện nội dung chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. HCM trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế
• 1.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ
• 2.1. TỔNG QUAN VỀ HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG
• 2.1.1. Khái niệm, đặc trưng của hoạt động tín dụng ngân hàng
• 2.1.2. Bản chất của tín dụng
• 2.1.3. Chức năng của tín dụng
• 2.2. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ
• 2.2.1. Cơ cấu kinh tế
• 2.2.2. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.2.3. Nội dung yêu cầu của chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.3. VAI TRÒ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI QUÁ TRÌNH CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ
• 2.3.1. Các nhân tố tác động đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.3.2. Tín dụng ngân hàng với quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.3.3. Sự cần thiết của tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.4. MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ
• 2.4.1. Khái niệm mở rộng tín dụng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế, sự cần thiết mở rộng tín dụng
• 2.4.2. Tiêu chí đánh giá mở rộng tín dụng ngân hàng đối với CDCC kinh tế
• 2.4.3. Nhân tố ảnh hưởng đến mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP.
• 2.5. BÀI HỌC KINH NGHIỆM VỀ MỞ RỘNG TÍN DỤNG THÚC ĐẨY CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ CỦA MỘT SỐ QUỐC GIA
• 2.5.1. Kinh nghiệm của một số nước về chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.5.2. Bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam và cho TP. Hồ Chí Minh nói riêng
• 2.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG VÀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI QUÁ TRÌNH CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ TRÊN ĐỊA BÀN TP. HỒ CHÍ MINH
• 3.1. ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH KINH TẾ XÃ HỘI CỦA TP. HỒ CHÍ MINH
• 3.1.1. Điều kiện địa lý kinh tế xã hội
• 3.1.2. Khái quát về tình hình phát triển kinh tế
• 3.2. KHÁI QUÁT CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 3.2.1. Chuyển dịch cơ cấu GDP theo ngành kinh tế
• 3.2.2. Chuyển dịch cơ cấu vốn đầu tư theo thành phần kinh tế
• 3.2.3. Chuyển dịch cơ cấu vốn đầu tư xây dựng
• 3.2.4. Chuyển dịch cơ cấu lao động
• 3.2.5. Chuyển dịch cơ cấu sử dụng đất
• 3.3. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 3.3.1. Mạng lưới tổ chức và quy mô hoạt động của các tổ chức tín dụng trên địa bàn
• 3.3.2. Tình hình hoạt động của các TCTD trên địa bàn phục vụ chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP.
• 3.3.3. Tiêu chí đầu tư tín dụng ngân hàng cho chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế
• 3.3.4. Tiêu chí đầu tư tín dụng cho các chương trình, dự án công nghiệp
• 3.4. KẾT QUẢ KHẢO SÁT YẾU TỐ TÁC ĐỘNG MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 3.4.1. Thiết kế nghiên cứu
• 3.4.2. Nghiên cứu định tính
• 3.4.3. Nghiên cứu định lượng
• 3.4.4. Kết quả khảo sát
• 3.4.5. Kết quả hồi qui
• 3.4.6. Kiểm định các giả thuyết
• 3.5. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 3.5.1. Những kết quả đạt được
• 3.5.2. Những tồn tại và hạn chế
• 3.5.3. Những nguyên nhân của tồn tại và hạn chế
• 3.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• 4. CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 4.1. CƠ CẤU KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ĐẾN NĂM 2025
• 4.1.1. Đối với ngành dịch vụ
• 4.1.2. Đối ngành công nghiệp
• 4.1.3. Đối ngành nông nghiệp
• 4.2. ĐỊNH HƯỚNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ĐẾN NĂM 2025
• 4.2.1. Định hướng mở rộng hoạt động tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế thành phố Hồ Chí Minh
• 4.2.2. Định hướng chuyển dịch cơ cấu kinh tế thành phố Hồ Chí Minh
• 4.3. GIẢI PHÁP MỞ RỘNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH
• 4.3.1. Mở rộng và hoàn thiện các hình thức huy động vốn
• 4.3.2. Mở rộng mạng lưới huy động vốn và nâng cao chất lượng phục vụ
• 4.3.3. Giải pháp tín dụng của các NHTM trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 4.4. KIẾN NGHỊ VÀ ĐỀ XUẤT
• 4.4.1. Đối với ủy ban nhân dân TP. HCM và các sở, ban ngành
• 4.4.2. Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước
• 4.4.3. Kiến nghị với Chính phủ, các Bộ ngành
• 4.4.4. Giải pháp hỗ trợ
• 4.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 4
• KẾT LUẬN

Tóm tắt

I. Tổng quan tình hình nghiên cứu

Chương này cung cấp cái nhìn tổng quát về tình hình nghiên cứu liên quan đến tín dụng ngân hàng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại TP.HCM. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng, mặc dù có nhiều công trình nghiên cứu trước đó, nhưng vẫn còn thiếu sót trong việc làm rõ mối quan hệ giữa tín dụng ngân hàng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Các nghiên cứu hiện tại chủ yếu tập trung vào khía cạnh tổng quan mà chưa đi sâu vào các tác động cụ thể của tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại TP.HCM. Điều này cho thấy sự cần thiết phải có một nghiên cứu chuyên sâu hơn để làm rõ vai trò của tín dụng ngân hàng trong việc thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

1.1 Tình hình nghiên cứu trên thế giới

Nghiên cứu quốc tế về tín dụng ngân hàng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế đã chỉ ra rằng, tín dụng ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp trong quá trình chuyển đổi và phát triển. Các quốc gia phát triển đã áp dụng nhiều chính sách tín dụng khác nhau để thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Những bài học từ các quốc gia này có thể được áp dụng cho TP.HCM nhằm tối ưu hóa hiệu quả của tín dụng ngân hàng trong việc thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

1.2 Tình hình nghiên cứu tại Việt Nam

Tại Việt Nam, nghiên cứu về tín dụng ngân hàng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế đã được thực hiện nhưng còn hạn chế. Nhiều nghiên cứu chỉ dừng lại ở việc mô tả tình hình mà chưa phân tích sâu sắc các yếu tố tác động. Việc thiếu hụt dữ liệu và thông tin cụ thể về tín dụng ngân hàng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại TP.HCM là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến sự thiếu hụt này. Do đó, cần có những nghiên cứu chuyên sâu hơn để làm rõ mối quan hệ này.

II. Cơ sở lý luận về mở rộng tín dụng ngân hàng

Chương này tập trung vào việc xây dựng cơ sở lý luận cho việc mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Tín dụng ngân hàng không chỉ là nguồn vốn quan trọng cho các doanh nghiệp mà còn là công cụ để điều chỉnh và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Các khái niệm như bản chất, chức năng của tín dụng ngân hàng được phân tích rõ ràng, từ đó làm nổi bật vai trò của tín dụng ngân hàng trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp trong quá trình chuyển đổi cơ cấu. Việc mở rộng tín dụng ngân hàng cần được thực hiện một cách có hệ thống và đồng bộ với các chính sách phát triển kinh tế.

2.1 Khái niệm và đặc trưng của hoạt động tín dụng ngân hàng

Hoạt động tín dụng ngân hàng được định nghĩa là việc ngân hàng cung cấp vốn cho các cá nhân và doanh nghiệp với mục đích đầu tư và phát triển. Đặc trưng của hoạt động này bao gồm tính chất rủi ro, tính thanh khoản và khả năng sinh lời. Tín dụng ngân hàng không chỉ đơn thuần là việc cho vay mà còn bao gồm các dịch vụ tài chính khác nhằm hỗ trợ doanh nghiệp trong việc tối ưu hóa nguồn lực và phát triển bền vững.

2.2 Bản chất và chức năng của tín dụng

Bản chất của tín dụng ngân hàng là sự chuyển giao quyền sử dụng vốn từ người cho vay sang người đi vay. Chức năng của tín dụng ngân hàng bao gồm việc cung cấp vốn cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh, đồng thời tạo ra giá trị gia tăng cho nền kinh tế. Tín dụng ngân hàng còn có vai trò quan trọng trong việc điều tiết và cân bằng các nguồn lực tài chính trong nền kinh tế, từ đó thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

III. Thực trạng hoạt động tín dụng và các nhân tố ảnh hưởng

Chương này phân tích thực trạng hoạt động tín dụng ngân hàng tại TP.HCM và các nhân tố ảnh hưởng đến việc mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Tình hình hoạt động của các tổ chức tín dụng trên địa bàn cho thấy sự phát triển mạnh mẽ nhưng vẫn còn nhiều thách thức. Các yếu tố như chính sách tín dụng, nhu cầu vay vốn của doanh nghiệp và khả năng tiếp cận vốn của các doanh nghiệp nhỏ và vừa là những vấn đề cần được giải quyết. Việc cải thiện môi trường kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp là rất cần thiết để tối ưu hóa hiệu quả của tín dụng ngân hàng trong việc thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

3.1 Đặc điểm tình hình kinh tế xã hội của TP.HCM

TP.HCM là trung tâm kinh tế lớn nhất của Việt Nam với nhiều đặc điểm nổi bật về kinh tế xã hội. Sự phát triển nhanh chóng của các ngành dịch vụ và công nghiệp đã tạo ra nhiều cơ hội cho tín dụng ngân hàng. Tuy nhiên, sự phát triển này cũng đặt ra nhiều thách thức cho các tổ chức tín dụng trong việc đáp ứng nhu cầu vốn của thị trường. Cần có những chính sách phù hợp để hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc tiếp cận tín dụng ngân hàng.

3.2 Khái quát chuyển dịch cơ cấu kinh tế thành phố

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại TP.HCM diễn ra mạnh mẽ với sự gia tăng tỷ trọng của ngành dịch vụ và công nghiệp. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết như sự mất cân đối giữa các ngành và sự phát triển không đồng đều giữa các khu vực. Tín dụng ngân hàng cần được mở rộng và điều chỉnh để phù hợp với xu hướng chuyển dịch này, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp phát triển.

IV. Giải pháp mở rộng tín dụng ngân hàng

Chương cuối cùng đề xuất các giải pháp nhằm mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại TP.HCM. Các giải pháp này bao gồm việc cải thiện chính sách tín dụng, nâng cao chất lượng dịch vụ ngân hàng và tăng cường hợp tác giữa các tổ chức tín dụng và doanh nghiệp. Việc xây dựng một môi trường kinh doanh thuận lợi và hỗ trợ cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng là một trong những giải pháp quan trọng. Những giải pháp này không chỉ giúp tăng cường khả năng tiếp cận tín dụng ngân hàng mà còn thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế một cách bền vững.

4.1 Định hướng tín dụng ngân hàng đến năm 2025

Định hướng mở rộng tín dụng ngân hàng cần được xây dựng dựa trên nhu cầu thực tế của thị trường và xu hướng phát triển của nền kinh tế. Các tổ chức tín dụng cần chủ động điều chỉnh chính sách cho vay để phù hợp với các ngành kinh tế mũi nhọn, từ đó thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại TP.HCM.

4.2 Giải pháp hỗ trợ từ chính phủ

Chính phủ cần có những chính sách hỗ trợ cụ thể cho các tổ chức tín dụng trong việc mở rộng tín dụng ngân hàng. Việc tạo ra một khung pháp lý rõ ràng và minh bạch sẽ giúp các tổ chức tín dụng yên tâm hơn trong việc đầu tư vào các lĩnh vực cần thiết cho chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Đồng thời, cần có các chương trình đào tạo và hỗ trợ kỹ thuật cho các doanh nghiệp để nâng cao khả năng tiếp cận tín dụng ngân hàng.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Luận án tiến sĩ kinh tế chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng (mã số đào tạo theo văn bản: 9.01) của nghiên cứu sinh Võ Minh Đức, được thực hiện tại Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS. Ngô Hướng và PGS. Hà Quang Đào, bảo vệ năm 2018. Đề tài nghiên cứu mang tên: "Tín dụng ngân hàng đối với việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh".

Về tính cấp thiết, tác giả xác định chuyển dịch cơ cấu kinh tế có mối quan hệ gắn kết với tăng trưởng kinh tế, vừa là kết quả vừa là yếu tố thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội. TP. Hồ Chí Minh là trung tâm kinh tế, tài chính, văn hóa, khoa học kỹ thuật của cả nước, đóng góp khoảng 1/5 GDP và 1/3 tổng thu ngân sách nhà nước. Thành phố giữ vai trò đầu tàu kinh tế, có tỷ trọng khu vực dịch vụ cao, song hệ thống hạ tầng kỹ thuật và xã hội vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển. Trong bối cảnh thị trường tài chính chưa thực sự trở thành kênh điều hòa vốn hoàn chỉnh, tích lũy nội bộ của nền kinh tế còn thấp, nguồn vốn tín dụng ngân hàng đóng vai trò trọng yếu trong việc cung ứng vốn cho đầu tư đổi mới thiết bị, công nghệ và phát triển nguồn nhân lực. Tuy nhiên, hoạt động mở rộng tín dụng trên địa bàn thành phố thời gian qua vẫn chưa phát huy đầy đủ vai trò đòn bẩy và chưa huy động tối đa các nguồn lực tiềm năng.

Mục tiêu nghiên cứu của luận án được xác định rõ:

• Mục tiêu tổng quát: Đánh giá thực trạng mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp về tín dụng ngân hàng nhằm thúc đẩy quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế, đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế thành phố trong thời gian tới.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Hệ thống hóa và làm rõ những vấn đề lý luận về chuyển dịch cơ cấu kinh tế, việc mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế, xác định các tiêu chí và nhân tố tác động, khẳng định sự cần thiết khách quan của việc mở rộng tín dụng ngân hàng đối với TP. Hồ Chí Minh.
  2. Phân tích thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế và thực trạng hoạt động tín dụng ngân hàng tại TP. Hồ Chí Minh giai đoạn 2012 – 2017; rút ra những thành tựu đạt được, các hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế đó.
  3. Đề xuất hệ thống giải pháp và kiến nghị nhằm mở rộng hoạt động tín dụng ngân hàng phục vụ chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh giai đoạn đến năm 2020 và định hướng đến năm 2025.

Hệ thống câu hỏi nghiên cứu gồm 4 nội dung:

1. Có đặc điểm cơ cấu kinh tế có tác dụng như thế nào với chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh?
2. Việc mở rộng tín dụng ngân hàng có vai trò như thế nào đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế?
3. Xu hướng chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh hiện nay theo hướng như thế nào?
4. Giải pháp kiến nghị nào nhằm để mở rộng tín dụng ngân hàng đối với việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh trong thời gian tới?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tập trung vào những vấn đề lý luận và thực tiễn về mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế.
• Phạm vi lý luận: Luận án tập trung vào kênh tín dụng ngân hàng chính thức – kênh tín dụng giữ vai trò trọng yếu trong hệ thống tài chính phục vụ chuyển dịch cơ cấu kinh tế.
• Phạm vi không gian: Địa bàn TP. Hồ Chí Minh.
• Phạm vi thời gian: Số liệu phân tích thực trạng chủ yếu trong giai đoạn 2012 – 2017; các định hướng và giải pháp đề xuất hướng đến năm 2020 và 2025.

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Luận án tiến hành tổng quan các công trình nghiên cứu trong nước, quốc tế và các nghiên cứu trực tiếp trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh:

Nhóm nghiên cứu	Tác giả, năm công bố và tên công trình	Nội dung trọng tâm
Nghiên cứu quốc tế	A. Lewis (1950), Phát triển kinh tế với cung lao động không giới hạn	Sử dụng mô hình hai khu vực cổ điển để phân tích mối quan hệ giữa nông nghiệp và công nghiệp trong quá trình tăng trưởng kinh tế.
	W. Rostow (1960), Lý thuyết về các giai đoạn phát triển	Đưa ra mô hình 5 giai đoạn phát triển kinh tế gắn với sự biến đổi cơ cấu ngành: truyền thống, chuẩn bị cất cánh, cất cánh, trưởng thành và tiêu dùng cao.
	M. Peneder (2001)	Sử dụng phương pháp hạch toán tăng trưởng và mô hình kinh tế lượng dạng bảng động trên dữ liệu 28 quốc gia OECD (1990 – 1998) nhằm lượng hóa ảnh hưởng của cơ cấu ngành tới tăng trưởng.
Nghiên cứu tại Việt Nam	Lê Bá Tâm (2016), Luận án tiến sĩ	Nghiên cứu chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng bền vững tại tỉnh Nghệ An.
	Lê Thị Huyền (2016), Luận văn thạc sĩ	Phân tích thực trạng và giải pháp chuyển dịch cơ cấu ngành trong nông nghiệp tại tỉnh Thái Nguyên.
	Nguyễn Tiền Phong (2010)	Nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Ngoài Quốc Doanh Việt Nam.
	Hoàng Hương Giang (2010), Luận án tiến sĩ	Nghiên cứu quan hệ tăng trưởng giữa khu vực nông nghiệp và công nghiệp chế biến tại Việt Nam.
	Nguyễn Thị Lan Hương (2011), Luận án tiến sĩ	Sử dụng phương pháp hạch toán tăng trưởng và mô hình kinh tế lượng với các biến vốn đầu tư, tỷ lệ lao động và tỷ trọng nông nghiệp để đánh giá ảnh hưởng của chuyển dịch cơ cấu ngành đến tăng trưởng kinh tế.
	Nguyễn Việt Hùng (2008), Luận án tiến sĩ	Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của 32 ngân hàng thương mại tại Việt Nam.
Nghiên cứu tại TP. Hồ Chí Minh	Đinh Sơn Hùng (2013), Đề tài cấp ngành	Xây dựng khung lý thuyết tái cấu trúc và hệ thống tiêu chí phân tích thực trạng cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh giai đoạn 2000 – 2011, dự báo 2011 – 2020.
	Mai Văn Tân (2014)	Phân tích mối quan hệ giữa chuyển dịch cơ cấu và tăng trưởng kinh tế ở TP. Hồ Chí Minh thông qua mô hình chuyển dịch theo chiều sâu.
	Cao Minh Nghĩa (2016), Đề tài cấp ngành	Đánh giá các chương trình liên kết ngành kinh tế giữa TP. Hồ Chí Minh với các tỉnh Vùng Kinh tế trọng điểm phía Nam giai đoạn 2011 – 2015.
	Trần Thị Mỹ Ngân (2014), Luận văn thạc sĩ	Phân tích thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa tại huyện Củ Chi giai đoạn 2013 – 2020.
	Cao Ngọc Thành (2016), Đề tài cấp ngành	Đánh giá tác động của vốn đầu tư phát triển đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh giai đoạn 2000 – 2010.

Khoảng trống nghiên cứu được luận án chỉ ra:

• Các công trình trước đây chưa nghiên cứu tác động của tín dụng ngân hàng trong mối tương quan trực tiếp với quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nhằm thúc đẩy kinh tế TP. Hồ Chí Minh.
• Chưa làm rõ mối liên hệ giữa việc cấp tín dụng với cơ cấu ngành, cơ cấu thành phần kinh tế và cơ cấu lãnh thổ trên địa bàn đô thị đặc thù.
• Chưa phản ánh cụ thể những rào cản, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn hoạt động tín dụng ngân hàng trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế (như các kênh vay vốn giữa các tổ chức tín dụng, khai thác nguồn vốn quốc tế, thủ tục cấp tín dụng, quy trình thẩm định và xử lý tài sản bảo đảm).
• Đến thời điểm thực hiện đề tài, chưa có công trình nào kết hợp đánh giá thực trạng thống kê với khảo sát định lượng chuyên sâu về các nhân tố tác động đến việc mở rộng tín dụng ngân hàng phục vụ chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại TP. Hồ Chí Minh.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Luận án dựa trên các nền tảng lý thuyết và khái niệm kinh tế:

• Khái niệm và bản chất tín dụng: Tiếp cận quan điểm của Các Mác về sự chuyển nhượng tạm thời giá trị; quan điểm của kinh tế học hiện đại về quan hệ vay mượn dựa trên nguyên tắc hoàn trả cả vốn gốc và lãi; quy định của Luật các Tổ chức tín dụng năm 2010 về cấp tín dụng. Bản chất tín dụng được phân tích qua ba giai đoạn vận động: phân phối vốn tín dụng, sử dụng vốn tín dụng và hoàn trả vốn tín dụng.
• Chức năng của tín dụng: Luận án phân tích hai chức năng cơ bản gồm chức năng phân phối lại vốn tiền tệ trong nền kinh tế (phân phối trực tiếp và gián tiếp qua các định chế tài chính trung gian) và chức năng tạo ra các công cụ lưu thông tín dụng, tạo tiền tín dụng (bút tệ của các ngân hàng thương mại và tiền lưu thông qua kênh tái cấp vốn của Ngân hàng Trung ương).
• Khái niệm cơ cấu kinh tế và chuyển dịch cơ cấu kinh tế: Cơ cấu kinh tế được cấu thành từ cơ cấu ngành, cơ cấu lãnh thổ, cơ cấu thành phần kinh tế, cơ cấu kỹ thuật – công nghệ, cơ cấu nguồn lực sản xuất và cơ cấu của quá trình tái sản xuất xã hội (sản xuất – phân phối – lưu thông – tiêu dùng). Cơ cấu kinh tế mang tính khách quan, tính lịch sử cụ thể và tính hướng đích thông qua sự điều tiết của con người. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế là quá trình thay đổi các yếu tố và mối quan hệ giữa các bộ phận cấu thành nhằm hướng tới một cơ cấu kinh tế hợp lý, bền vững và hiệu quả hơn.
• Vai trò của tín dụng ngân hàng: Vốn tín dụng tác động tới chuyển dịch cơ cấu kinh tế qua ba nhóm nhân tố (địa lý – tự nhiên, kinh tế – tổ chức, xã hội); giúp tập trung nguồn vốn tiết kiệm xã hội, chuyển tải các chính sách điều tiết vĩ mô, điều chỉnh cơ cấu ngành, điều chỉnh tỷ trọng giữa các thành phần kinh tế, thúc đẩy kinh tế đối ngoại, hỗ trợ đầu tư kết cấu hạ tầng và chuyển giao công nghệ mới.

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả kết hợp nghiên cứu định tính và nghiên cứu định lượng:

• Phương pháp định tính: Thu thập nguồn dữ liệu thứ cấp từ văn bản luật, nghị quyết, sách báo, tạp chí khoa học, báo cáo tổng kết của Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh và các tổ chức tín dụng. Tác giả sử dụng các phương pháp tổng hợp, so sánh, thống kê mô tả nhằm xác định thực trạng và xây dựng hệ thống thang đo thông qua phương pháp chuyên gia.
• Phương pháp định lượng:
  • Công cụ thu thập: Thực hiện khảo sát bằng bảng câu hỏi cấu trúc phát trực tiếp cho các đối tượng gồm cán bộ quản lý ngân hàng, cán bộ quản lý doanh nghiệp vừa và nhỏ, và các khách hàng có nhu cầu vay chuyển đổi sản xuất kinh doanh đang giao dịch với các tổ chức tín dụng trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh.
  • Phân tích dữ liệu: Dữ liệu được nhập và xử lý bằng phần mềm SPSS 20. Quy trình kiểm định bao gồm đánh giá độ tin cậy thang đo bằng hệ số Cronbach's Alpha (cho cả thang đo biến độc lập và biến phụ thuộc), phân tích nhân tố khám phá (EFA) kết hợp kiểm định KMO and Bartlett's Test và ma trận xoay nhân tố, phân tích hệ số tương quan Pearson, phân tích hồi quy tuyến tính bội và kiểm định sự phù hợp của mô hình qua bảng ANOVAa để kiểm định các giả thuyết nghiên cứu đã đặt ra.

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

Chương 1 hệ thống hóa các tài liệu nghiên cứu liên quan đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế và tín dụng ngân hàng theo ba cấp độ: nghiên cứu trên thế giới, nghiên cứu tại Việt Nam và nghiên cứu trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh. Từ việc phân tích các công trình điển hình của A. Lewis, W. Rostow, M. Peneder cùng các luận án, đề tài nghiên cứu trong nước, tác giả chỉ ra các khoảng trống khoa học: các nghiên cứu trước đây chủ yếu tiếp cận chuyển dịch cơ cấu dưới góc độ đầu tư chung hoặc tái cấu trúc ngành mà chưa gắn kết chặt chẽ với vai trò của hệ thống tín dụng ngân hàng; chưa phản ánh toàn diện các rào cản thực tiễn của công tác cấp tín dụng tại địa bàn đô thị lớn. Trên cơ sở đó, chương 1 xác lập 3 nhóm vấn đề luận án tập trung giải quyết: (1) Nghiên cứu hệ thống lý thuyết về chuyển dịch cơ cấu kinh tế trên nền tảng khoa học; (2) Phân tích thực trạng, làm rõ kết quả, hạn chế và nguyên nhân chủ quan, khách quan của chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh; (3) Xác lập các giải pháp hoàn thiện công tác tín dụng hỗ trợ chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong điều kiện hội nhập.

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ

Chương này tập trung làm rõ các khái niệm nền tảng:

• Khái niệm, đặc trưng, bản chất và chức năng của tín dụng ngân hàng; khẳng định tín dụng là quan hệ chuyển nhượng tạm thời quyền sử dụng vốn dựa trên nguyên tắc hoàn trả cả gốc và lãi, vận động qua 3 giai đoạn (phân phối, sử dụng và hoàn trả).
• Khái quát về cơ cấu kinh tế và chuyển dịch cơ cấu kinh tế; phân tích 6 phân hệ cấu thành cơ cấu kinh tế cùng 3 đặc trưng (tính khách quan, tính lịch sử và tính hướng đích); xác định 5 yêu cầu đối với cơ cấu kinh tế tối ưu.
• Vai trò của tín dụng ngân hàng trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế: xem xét các nhóm nhân tố tác động (địa lý – tự nhiên, kinh tế – tổ chức, xã hội) và phân tích vai trò của tín dụng trong tập trung vốn, điều tiết kinh tế vĩ mô, điều chỉnh cấu trúc nội bộ ngành, thay đổi tỷ trọng thành phần kinh tế, phát triển quan hệ kinh tế đối ngoại và tài trợ ứng dụng khoa học kỹ thuật.
• Phân tích bản chất của việc mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế, xác định các tiêu chí đánh giá mức độ mở rộng tín dụng và các nhân tố ảnh hưởng.
• Tổng kết bài học kinh nghiệm quốc tế về việc sử dụng tín dụng thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế và rút ra bài học ứng dụng cho Việt Nam và TP. Hồ Chí Minh.

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG VÀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI QUÁ TRÌNH CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ TRÊN ĐỊA BÀN TP. HỒ CHÍ MINH

Chương 3 là chương thực nghiệm của luận án, tập trung vào các nội dung:

• Khái quát bối cảnh kinh tế – xã hội TP. Hồ Chí Minh và diễn biến chuyển dịch cơ cấu kinh tế giai đoạn 2012 – 2017: thể hiện qua chỉ tiêu tăng trưởng GDP (Bảng 3.1), cơ cấu GDP theo ngành (Bảng 3.2, 3.3), cơ cấu vốn đầu tư theo thành phần kinh tế (Bảng 3.4), vốn đầu tư xây dựng cơ bản (Bảng 3.5, 3.6), cơ cấu lao động (Bảng 3.7) và cơ cấu sử dụng đất (Bảng 3.8).
• Phân tích thực trạng hoạt động tín dụng của các tổ chức tín dụng trên địa bàn: đánh giá mạng lưới hoạt động (Bảng 3.9), quy mô vốn điều lệ và tổng tài sản các ngân hàng thương mại (Bảng 3.10), tương quan giữa vốn huy động, dư nợ tín dụng đối với tăng trưởng GDP (Bảng 3.11, Biểu đồ 3.1, Bảng 3.12); cơ cấu cho vay theo ngành kinh tế và theo thành phần kinh tế (Bảng 3.13 đến 3.16).
• Kết quả khảo sát định lượng: Trình bày thiết kế nghiên cứu (Hình 3.1), thang đo các nhân tố tác động đến tín dụng ngân hàng với chuyển dịch cơ cấu kinh tế (Bảng 3.17, 3.18), cơ cấu mẫu khảo sát theo lĩnh vực công tác, trình độ học vấn và thâm niên công tác (Bảng 3.19 đến 3.23). Luận án trình bày kết quả kiểm định Cronbach's Alpha (Bảng 3.24, 3.25), kết quả EFA với kiểm định KMO and Bartlett's Test và ma trận xoay (Bảng 3.26 đến 3.29), ma trận hệ số tương quan (Bảng 3.30), tóm tắt kết quả hồi quy và bảng phân tích ANOVAa (Bảng 3.31 đến 3.33) và bảng tổng hợp kiểm định các giả thuyết nghiên cứu (Bảng 3.34).
• Đánh giá thực trạng: Nêu rõ các kết quả đạt được và chỉ rõ 6 tồn tại, hạn chế chính:
  1. Nghiệp vụ huy động vốn còn phụ thuộc nhiều vào các hình thức truyền thống, chậm áp dụng các sản phẩm huy động mới.
  2. Các ngân hàng thương mại có xu hướng tập trung khai thác khách hàng lớn tại khu vực đô thị hoặc cho vay ngoài địa bàn, chưa chú trọng đúng mức đến nhu cầu vốn phân tán tại các quận, huyện ngoại thành.
  3. Phần lớn doanh nghiệp trên địa bàn là doanh nghiệp vừa và nhỏ, vốn tự có hạn hẹp; báo cáo tài chính thiếu tính minh bạch, chưa qua kiểm toán độc lập, gây khó khăn cho thẩm định tín dụng.
  4. Hồ sơ, thủ tục vay vốn còn rườm rà, thời gian thẩm định kéo dài; các phương thức cấp tín dụng hiện đại (đồng tài trợ, thấu chi, cho vay theo hạn mức dự phòng) chậm triển khai.
  5. Xử lý tài sản bảo đảm gặp nhiều trở ngại pháp lý, thời gian thi hành án kéo dài trên 1 năm; công tác định giá tài sản bảo đảm (đặc biệt là đất nông nghiệp) áp dụng theo khung giá nhà nước thấp hơn nhiều so với giá trị thị trường.
  6. Trình độ nghiệp vụ của một bộ phận cán bộ tín dụng về thẩm định dự án, pháp lý, ngoại ngữ còn hạn chế; tồn tại hiện tượng vi phạm đạo đức nghề nghiệp (cho vay qua trung gian, nâng khống giá trị tài sản).

CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP MỞ RỘNG TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Chương 4 xây dựng hệ thống giải pháp và kiến nghị đến năm 2025:

• Xác định mục tiêu chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh đến năm 2025: ưu tiên các ngành dịch vụ chất lượng cao, các ngành công nghiệp có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng lớn, và nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp sinh thái.
• Đề ra định hướng mở rộng tín dụng ngân hàng bám sát định hướng chuyển dịch cơ cấu kinh tế thành phố.
• Đề xuất các giải pháp từ phía các ngân hàng thương mại:
  • Mở rộng và đa dạng hóa các hình thức huy động vốn tiền tệ nhằm tạo lập nguồn vốn trung và dài hạn ổn định.
  • Mở rộng mạng lưới huy động, đổi mới quy trình phục vụ và phong cách giao dịch.
  • Đổi mới quy trình cấp tín dụng, đa dạng hóa phương thức cho vay (tăng cường cho vay đồng tài trợ, cho vay thấu chi, cho vay trả góp, thẻ tín dụng).
• Đề xuất các kiến nghị cụ thể:
  • Đối với UBND TP. Hồ Chí Minh và các sở ban ngành: đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở; đơn giản hóa thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh; tổ chức định kỳ các hội nghị đối thoại giữa chính quyền, ngân hàng và doanh nghiệp; đẩy mạnh xúc tiến thương mại, hỗ trợ thị trường tiêu thụ.
  • Đối với Ngân hàng Nhà nước: hoàn thiện cơ chế hướng dẫn xử lý tài sản bảo đảm, hoàn thiện hành lang pháp lý về cấp tín dụng và thanh tra, giám sát.
  • Đối với Chính phủ và các Bộ ngành: hoàn thiện môi trường pháp lý kinh doanh, tăng cường liên kết vùng trong Vùng Kinh tế trọng điểm phía Nam.

Kết quả và những đóng góp mới

Luận án tự công bố các đóng góp mới về mặt lý luận và thực tiễn:

1. Về mặt lý luận: Hệ thống hóa và làm rõ các khái niệm, nội dung về chuyển dịch cơ cấu kinh tế; phân tích sự tác động của các nhân tố đến cơ cấu kinh tế; làm rõ bản chất và sự cần thiết khách quan của việc mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương.
2. Về mặt phương pháp và tiêu chí đánh giá: Xây dựng hệ thống tiêu chí, chỉ tiêu đánh giá việc mở rộng tín dụng ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế; kết hợp giữa số liệu thống kê kinh tế với phương pháp nghiên cứu định lượng khảo sát thực tế qua mô hình phân tích nhân tố và hồi quy trên SPSS 20.
3. Về mặt thực tiễn: Đánh giá thực trạng tín dụng ngân hàng trong mối quan hệ với chuyển dịch cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh giai đoạn 2012 – 2017; phân tích kết quả đạt được, chỉ ra 6 nhóm hạn chế cụ thể trong công tác huy động, thẩm định, xử lý tài sản bảo đảm và phẩm chất cán bộ tín dụng, đồng thời làm rõ nguyên nhân chủ quan và khách quan.
4. Về mặt giải pháp và kiến nghị: Đề xuất hệ thống các giải pháp mở rộng tín dụng ngân hàng gắn liền với định hướng phát triển các ngành dịch vụ, công nghiệp công nghệ cao và nông nghiệp công nghệ cao của TP. Hồ Chí Minh đến năm 2025; đưa ra các kiến nghị đối với UBND TP. Hồ Chí Minh, Ngân hàng Nhà nước và Chính phủ nhằm tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn ngân hàng.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Căn cứ theo nội dung văn bản luận án trình bày:

• Về phạm vi dữ liệu: Số liệu thống kê và khảo sát thực tiễn của đề tài chủ yếu tập trung trong giai đoạn 2012 – 2017, phản ánh các đặc điểm kinh tế – tài chính của TP. Hồ Chí Minh trong khung thời gian này.
• Về phạm vi kênh tài trợ: Luận án chỉ tập trung nghiên cứu kênh mở rộng tín dụng ngân hàng chính thức từ các ngân hàng thương mại và tổ chức tín dụng, chưa bao quát toàn diện các kênh huy động vốn khác trên thị trường vốn (như cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp) hoặc các kênh tín dụng phi chính thức.
• Về dung lượng và đối tượng khảo sát: Khảo sát định lượng được thực hiện trên mẫu khảo sát gồm cán bộ quản lý ngân hàng, cán bộ quản lý doanh nghiệp vừa và nhỏ và một số khách hàng có nhu cầu chuyển đổi sản xuất kinh doanh trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh, chưa mở rộng sang các địa phương lân cận trong Vùng Kinh tế trọng điểm phía Nam.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Mở rộng chuỗi số liệu sau năm 2017 để đánh giá biến động trong giai đoạn tiếp theo; mở rộng nghiên cứu sang mối liên kết tín dụng đa vùng và đánh giá tác động tổng hợp của các định chế tài chính phi ngân hàng đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

Giá trị tham khảo

Luận án là tài liệu tham khảo cho nhiều nhóm đối tượng:

• Đối với nghiên cứu sinh, học viên cao học và giảng viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Kinh tế phát triển: Luận án cung cấp khung tổng quan tài liệu về các lý thuyết chuyển dịch cơ cấu kinh tế (A. Lewis, W. Rostow, M. Peneder) và quy trình thiết kế nghiên cứu kết hợp giữa phân tích thống kê kinh tế với phương pháp định lượng (kiểm định Cronbach's Alpha, EFA, hồi quy tuyến tính trên SPSS 20).
• Đối với các nhà hoạch định chính sách tại UBND TP. Hồ Chí Minh và các sở ban ngành: Các phân tích về cơ cấu vốn đầu tư, cơ cấu sử dụng đất, cơ cấu lao động và các kiến nghị về cải cách thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đăng ký kinh doanh và cơ chế đối thoại định kỳ giữa chính quyền – ngân hàng – doanh nghiệp cung cấp căn cứ thực tiễn cho việc xây dựng kế hoạch chuyển dịch cơ cấu kinh tế.
• Đối với Ngân hàng Nhà nước và các ngân hàng thương mại trên địa bàn: Phân tích về 6 điểm hạn chế trong hoạt động cấp tín dụng (cơ chế xử lý tài sản bảo đảm, định giá đất nông nghiệp, quy trình thẩm định, quản trị rủi ro đạo đức của cán bộ tín dụng) là dữ liệu tham khảo để điều chỉnh quy trình nghiệp vụ và chính sách tín dụng theo ngành kinh tế.

Câu hỏi thường gặp

1. Cơ cấu kinh tế TP. Hồ Chí Minh và vai trò đóng góp của thành phố đối với cả nước được luận án nêu ra như thế nào?
Luận án chỉ ra rằng TP. Hồ Chí Minh là trung tâm kinh tế, tài chính, văn hóa và khoa học kỹ thuật của cả nước; đóng góp khoảng 1/5 GDP toàn quốc và 1/3 tổng thu ngân sách nhà nước. Thành phố có cơ cấu kinh tế với khu vực dịch vụ chiếm tỷ trọng cao và tốc độ phát triển kinh tế hàng hóa, dịch vụ diễn ra nhanh và ổn định.

2. Luận án sử dụng phương pháp định lượng nào để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc mở rộng tín dụng ngân hàng?
Luận án thiết kế bảng câu hỏi khảo sát trực tiếp gửi đến cán bộ quản lý ngân hàng, cán bộ quản lý doanh nghiệp vừa và nhỏ và khách hàng vay vốn tại TP. Hồ Chí Minh. Dữ liệu được xử lý bằng phần mềm SPSS 20, bao gồm: kiểm định độ tin cậy thang đo qua Cronbach's Alpha (Bảng 3.24, 3.25), phân tích nhân tố khám phá EFA với kiểm định KMO and Bartlett's Test và ma trận xoay (Bảng 3.26 đến 3.28), phân tích tương quan Pearson (Bảng 3.30), hồi quy tuyến tính bội và kiểm định ANOVAa (Bảng 3.31 đến 3.33) để xác định mức độ tác động của từng nhân tố.

3. Những hạn chế chủ yếu trong hoạt động của các ngân hàng thương mại tại TP. Hồ Chí Minh đối với chuyển dịch cơ cấu kinh tế là gì?
Luận án xác định 6 hạn chế cụ thể: (1) Nghiệp vụ huy động vốn chủ yếu theo các hình thức truyền thống; (2) Chiến lược tín dụng tập trung cho khách hàng lớn tại vùng đô thị hoặc cho vay ngoài địa bàn, chưa chú trọng nhu cầu vốn nhỏ lẻ tại các quận, huyện ngoại thành; (3) Doanh nghiệp vừa và nhỏ thiếu vốn tự có, báo cáo tài chính thiếu minh bạch và chưa kiểm toán; (4) Hồ sơ vay vốn rườm rà, thời gian thẩm định dài, chậm áp dụng các phương thức cho vay mới (đồng tài trợ, thấu chi); (5) Xử lý tài sản bảo đảm kéo dài (trên 1 năm), định giá đất nông nghiệp theo khung giá nhà nước thấp hơn nhiều so với giá trị thực tế; (6) Năng lực thẩm định và phẩm chất đạo đức của một bộ phận cán bộ tín dụng chưa đáp ứng yêu cầu.

4. Luận án đưa ra những kiến nghị cụ thể nào đối với chính quyền TP. Hồ Chí Minh?
Tác giả kiến nghị UBND TP. Hồ Chí Minh chỉ đạo các sở ngành: (1) Đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu nhà ở để tạo điều kiện thế chấp vay vốn; (2) Đơn giản hóa thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh; (3) Tổ chức định kỳ các buổi đối thoại giữa chính quyền, ngân hàng và doanh nghiệp nhằm tháo gỡ vướng mắc về vốn đầu tư sản xuất kinh doanh; (4) Tăng cường hoạt động xúc tiến thương mại, tìm kiếm thị trường tiêu thụ cho sản phẩm của doanh nghiệp.

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Võ Minh Đức đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về vai trò của tín dụng ngân hàng trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế, đồng thời phân tích thực trạng hoạt động tín dụng tại TP. Hồ Chí Minh trong giai đoạn 2012 – 2017. Thông qua việc kết hợp giữa phân tích thống kê và phương pháp khảo sát định lượng trên phần mềm SPSS 20, công trình đã nhận diện các thành tựu, các điểm nghẽn về thể chế tín dụng, quy trình thẩm định và xử lý tài sản bảo đảm trên địa bàn. Trên cơ sở đó, luận án xác lập hệ thống các giải pháp mở rộng tín dụng ngân hàng và kiến nghị chính sách nhằm hỗ trợ quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế của thành phố theo hướng phát triển dịch vụ và công nghệ đến năm 2025.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU 1.1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI Trên thế giới cũng như ở Việt Nam việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngày càng gắn bó với nhu cầu thực tiễn phát triển kinh tế-xã hội, Chính phủ đã ban hành nhiều cơ chế chính sách nhằm thúc đẩy và hỗ trợ chuyển dich cơ cấu kinh tế Việt nam nói chung và TP. Hồ Chí Minh nói riêng, trước hết luận án nghiên cứu những vấn đề về lý luận và phương pháp luận nghiên cứu gồm: Tổng quan các công trình đã nghiên cứu ở trên Thế giới và ở Việt Nam, các công trình ở TP. Hồ Chí Minh có liên quan đến vấn đề nghiên cứu; Quan điểm tiếp cận, phương pháp và quy trình nghiên cứu, để phục vụ sử dụng hợp lý trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế.1 Tình hình nghiên cứu trên thế giới Đến nay, trên thế giới đã có nhiều công trình nghiên cứu liên quan đến vốn, trong đó có vốn tín dụng ngân hàng với chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa và hiện đại hóa.  Nhà kinh tế người Anh, gốc Jamaica là A.

Năm 1950, ông đã xuất bản tác phẩm được cho là có ảnh hưởng nhất đối với kinh tế học phát triển dưới tên gọi “Phát triển kinh tế với cung lao động không giới hạn”, trong đó ông phân tích mối quan hệ giữa nông nghiệp và công nghiệp trong quá trình tăng trưởng bằng “Mô hình 2 khu vực cổ điển”.  Lý thuyết về các giai đoạn phát triển của W.Rostow (1960) cũng được coi là công trình nghiên cứu điển hình và sớm nhất về chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế. Theo Rostow, quá trình phát triển của một quốc gia được chia ra 5 giai đoạn ứng với 5 dạng cơ cấu kinh tế ngành. Giai đoạn 1- giai đoạn kinh tế truyền thống với cơ cấu nông nghiệp là chủ đạo.

Giai đoạn 2 – Chuẩn bị cất cánh với cơ cấu nông nghiệp – công nghiệp chủ đạo, khoa học kỹ thuật bắt đầu được áp dụng vào nông nghiệp – công nghiệp, giáo dục được mở rộng. Giai đoạn 3 – giai đoạn cất cánh với cơ cấu kinh tế là công nghiệp – nông nghiệp – dịch vụ với công nghiệp chế tạo là đầu tàu và có tốc độ tăng trưởng nhanh. Giai đoạn 4 - là giai đoạn trưởng thành có cơ cấu kinh tế công nghiệp – dịch vụ - nông nghiệp với 2 nhiều ngành công nghiệp mới phát triển, nông nghiệp được cơ giới hóa, năng suất cao, nhu cầu thanh toán quốc tế tăng nhanh, khoa học công nghệ được áp dụng phổ biến. Giai đoạn 5 là giai đoạn tiêu dùng cao, trong đó cơ cấu GDP thay đổi không còn nhanh, cơ cấu lao động thay đổi theo hướng tăng tỷ lệ dân cư đô thị, lao động có tay nghề chuyên môn cao, thu nhập tăng nhanh, dân cư giàu có dẫn đến sự gia tăng nhu cầu tiêu dùng hàng hóa và dịch vụ cao cấp, các chính sách kinh tế hướng vào phúc lợi xã hội.

[35]  Nghiên cứu của Peneder (2001) nhằm tìm các bằng chứng thực nghiệm về mối quan hệ giữa chuyển dịch cơ cấu ngành và tăng trưởng cho các nước hợp tác phát triển (OECD) thời kỳ 1990 - 1998 theo 2 cấp độ (1) Lượng hóa đóng góp trực tiếp của chuyển dịch cơ cấu ngành tới tăng trưởng kinh tế bằng phương pháp hạch toán tăng trưởng và (2) Mô hình hóa ảnh hưởng của chuyển dịch cơ cấu ngành tới tăng trưởng.