CHƯƠNG 1: MOT SỐ VAN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THÂM QUYỀN SƠ THÁM CỦA TOÀ AN NHÂN DÂN DOT VỚI TRANH CHAP VE THỪA KE TÀI SAN 11. Khái niệm, đặc điểm và ý nghĩa cia việc phip hật quy định thẩm quyền so thấm của toà án. i tranh chấp về thừa kế tài săn 1. Khái niệu thẫm quyền sơ thin cia Toà du đối với tranh chap về thia kế tài ‘Trong lich stink thành và phát tiễn cũa xã hộ, nhà nước và pháp luật luôn gắn liễn với nhau, nhà nước và phép luật đều là những hiện trong xã hồi mang tinh lich sử là sin phim của xã hộ, xuất nhá từ xã hồi Theo quan đẫm cit chủ nghĩa Mắc -Lê nis “Nhà nước là sin phi và biểu hiện cũa những mâu Buấn giai cấp hông thể đều hoà được “Nhà nước được xây đụng từ kh tước xã hội a8 bảo về quyền conngười.
Một rong những công cụ hữu hiệu nhắm quản ý Nhà mage là phép Init, nhấp luật trong nhà nước Pháp quyền Xã hồi chủ nga giúp đầm bão được công ‘bing và l phải, bảo vệ quyền cơn người, quyền tự do đân chủ của nhân dân, giúp. cảnh tật tự côn xã hội và thúc diy ny phát iển của một quốc gia. Trong quá tình host động, di pháp luật góp phẫn vào việc xây dụng nin dân chủ xã hội chủ ngĩa, Nha nước phải thông qua các cơ quan chuyên môn để nhân danh Nhà nước tham gia bio quyền din ne cia mỗi công din qua đ dim bảo quyền cơn người cia m công dân déu được tôn trong trong nẵn din chủ xã hội ốt dep Theo từ điển Tiếng Việt thim quyển là quyền xem xé đ kết luận và dinh đoạt mốt vin để theo pháp luật. Trong khoa học pháp lý thẩm quyền đoợc hiễu là tổnghọp các quyền và ngiĩa vụ hành động, quyết din của các cơ quan, tổ chúc thuộc hộ thông bộ máy nhà nước do pháp luật quy định, Trong từ đẳn Luật học của Mỹ, thim quyền được hiểu la một khi ning cơ bin và tối thiểu để cơ quan công quyển xem xát và giã quyết một việc g theo php luật "Trong tiếng Anh, thuật ngữ 1mtzcicHon ” được dòng đ chỉ thẫm quyền hoặc quyền Tải phán cia Toa án Theo Lenrasiunier, ác giả cuỗn từ điển pháp luật của “rgởng Đại học Luật Hà Nội 2031), Giáo ồn Tuất TẾ ng Dân sự Tiết Nụ, NB.
Công min dân, TH Nông ST, 6 Pháp tỉ thẫn quyền của Toa án được hidula “Ii ning cũa mốt Toà đn xem xét mat vụ việc trong pham vi pháp luật cho phép” Theo cách tiép cân này, thẳm quyền côn Toà én được hiễu là khả năng của Toa én trong việc xem xét gidi quyét mốt vụ việc căn cứ vào quy định của pháp luật Tủ có thể được hiễu theo nhiing cách khác nhau nhìn chung thim quyền đền được thừa nhận là thuật ngữ đồng đổ chỉ phạm vi, giới hạn chúc năng nhiệm vụ của cá nhân hoặc cơ quan Nhà nước trong vide thực thi quyền lọc Nhà nước do pháp luật quy inh. Quyén đ xem x giã quyét vụ việc trong pham vi pháp luật cho phép và quyền ta quyết ảnh khí giải quyết vụ vide là hai nộ dụng quan trong, gin bồ mất thiết với nhau tạo thành thẫn quyền của Toa án Pháp loật quy ảnh thấm quyển của Toà én trong Hiển pháp nim 2013, LTCTAAND nim 2014, Bộ luật Tổ hạng hình sơ năm 2015, BLTTDS năm 2015, Luật tổ tạng hành chính năm 2015 và các văn bản pháp luật khác. Theo khoăn1 Điều 2 Luật TCTAND: "Téa cn nhân i co quan xét xử ria nước Công hòa xã hội chỉ ng]ĩa Tiết Nam, thực hiện quyền te pháp ” Trong hệ thống các cơ quan tư pháp, toà nla cơ quan thục hiện quyén tơ pháp chủ yêu Trong phạm vĩ thẫm quyén cde mình, toà án xét xổ các vụ án nh sự dân sự hôn nhân và gia Ảnh: inh donnh thương sei, lao đông, hành chỉnh và giải quyết các việc khác theo quy định của pháp luật đã bảo vệ pháp luật, dim bảo công bằng xã hồi Pham vi hoạt động và quyển năng pháp lý cho các cơ quan nhà nước được php luật quy Ảnh theo những cấp đồ và nội dang khác nhau ty thuộc vào các cấp Toà án khác nhau dựa tên tính chất của vụ án và khã năng, đâu kiện cũa Toa án Trong hệ thống Toa án, công tác xét xổ các Losi vụ án theo quy định cia pháp luật shim gi quyết những vin để phát sinh rong xã hồi, bio về cổng lý, bảo vệ quyền, con người, ch độ xã hội chủ nghĩa, quyên và lợi ích hợp php của ổ chúc, cá nhân. Theo từ điển Tiếng Việt “Sơ than” làxát xổ một vụ án với tự cách1ả Tod án ở cấp xử thấp nhất Trong Số tay thuật ngữ pháp lý thông dụng Sơ thậm là việc Toa án xét xử lên đầu một vụ én? Thoän Du3 Luật TCTAND aim 2015 Tà Thì HÀ (1097), Các pat ur ong tý non đâns của Öệt Nem, lun est debe, Ting Bi Doe Laie Hà Mộ 38 7 Do đó, có thể hid, sơ thâm là cấp xét xử đầu tiên, là lân xử thứ nhất hay côn được cơi là cấp xét xi thứ nhất.
Đây là cấp xát xử đầu tiên trong host động tổ tạng của To’ án Tắt cf các vụ án nếu đã phai đơn ra xất xử thị đầu phải qua cấp xét xử này. Do đó, sơ thẫn là một cập xét xữ có ý nghĩa quan trong trong tình tự xét xở một ‘vu án dân sut. Nhờ vậy, thim quyển sơ thẫn dân sơ cia Toà én a việc Toà án xem xé để gai quyết một vụ việc din sự có thuộc thẫn quyền giã quyết cia Toà án Việt Nam. theo thủ tục sơ thẩm hay không và Toà án nào sf thu lý gi quyết Hiện nay, xuất phat từ những đặc hủ và tổ chức hệ thống toà án ở Việt Nam, thẫm quyền sơ thẩm, dân nự có thể được thực hiện bối TAND cấp huyện và TAND cập tỉnh "ranh chấp tà là sin thừa kể là mat rong những loi án chiếm #12 cao, ngày tranh giằng co lê cóÿ hiển trong vẫn đề quyền lợi giữa hơi bn Theo đó, có thể iu tranh chấp thir kế tt sn là việc ranh giảnh ti sin giữa những chỗ thể co quyén hướng di sin thửa kế do những mâu thuẫn, bất đẳng v lợi ich quyền lợi.
Thôngthường nêu những người có quyển và nghĩa vụ đối với phn sản thir kế có thể tho thuận và thương lượng với nhan, thi các chỗ thể có thé tho thuận với nhau về đi sân thir kế. Tuy nhiên, trong nhiễu tuờng hợp vi những lý do Xhác nhau mã giữa các chủ thể có quyền huôngthờa kế hoặc các chỗ thể có quyển hướng tit kế và những người có quyền và ngiĩa vụ liên quan có những mâu thuấn, loi ich không thể thoả thuận được. Lúc này, một bên sẽ nộp đơn khối kiện dn Toà án yêu cầu giã quyẾt tranh chip, bảo vé quyền lợi ofa mình "Từ nhõng phân ích rin, có thé đi din kết luận: “Thain quyển co thẩm cũa toà dán đỗi với tranh chấp thừa lẻ tà sân được hiễu là quyển xem xát và mgyễt dh trong hoạt đồng xét xr ita Toà án theo quy din cũa pháp luật đỗvới các tranh chấp thừa fed tài sân ở cấp sát tứ thứ nhất “LE Tự (1997),14, S6 * Nguyễn Tụ Hằng Vin Q019), Giấ nod th chấp phân chia sân tủa kg Tito in in nh Hà NB vn pid Hi Nội 25 vin thc Hậthọc, Trường Đạihọc Luật Tuy nhiên, trong pham vi nghiên cửu ce khoá luận, tác gã chỉ nghiễn cửu thim quyền cite Toa án theo loại viện, theo cấp và theo lãnh thổ đưới góc đô quyền xem xét chứ không nghiên cửa đưới góc độ quyễn quyết Ảnh. S ViệtNam, xuất phát từ những đặc thủ và tổ chúc hệ thống Toa án, nên thẩm qguyễn của Toà án đợc tiếp cận dưới ba góc độ là thim quyền theo loại việc, thẳm, qguyễn theo cấp và thi quyền theo lãnh thd Thim quyển din nự của toà én theo loi việc là thẩm quyển của toà án trong việc thụ lý giếi quyét các vụ việc theo thi tục tổ tạng dân mự Theo Điều Ì BLTTDS thi Tos đn có thim quyễn giã quyét các vụ án và các việc về din sự hôn nhân và gia nh, kính doanh, thương mai, lao động theo quy định của pháp luật tổ tung dân sự.
Nea là, Toa án sé có thi quyền giả quyết vụ dn đân sự cụ th là tranh chấp về thừa kế tải sin. Như vậy, có thể hiễu ‘Thin quy sơ thẫm cũa Toà do heo loại việc là việc xác dinh những tranh chấp thim kế tài sân thuộc thẫm quyển giã gu: Toà theo thủ tue ng dn sự Thi gii quyết bit i vụ việc đân my rước hết Toà án phi xác din tanh chấp, yêu cầu đó có thuộc thim quyén của Tod én theo loại việc hay không Khi đã xác nh được vụ việc do Tod én có thâm quyền giải quyết, lúc này, vẫn để về thẩm, quyền gai quyết theo cấp côn Toa én được đặt ra Việc phân định thim quyền sơ thấm cũa Toa án do Toa án cấp huyện và cập tinh giã quyết, đơa tin tính chit, mie đồ phúc tạp của tranh chip, yêu cầu din my Theo đó, dinh ngiấa về thim quyén của Tod án nhân din theo cấp như cau: "Thẩm quyển so thẫm cũa Toà án theo cấp đổi việc xác dh Toà án cắp nào (cấp huyện hoặc cắp nh) có thẫn quyẫn xem vắt thf và giã ngễt vụ án thừa lễ theo tic ne TỔ hg dân ste Nim dim bảo đi kiện thuân lợi cho Toa án cũng nur đương my rong việc giã quyết nhanh chóng, lặp thời vụ việc din mự thim quyền theo lãnh thổ sỡ được xác inh su khi xem xét Toa én cấp nào có thẫm quyén giã quyết Do đó, pháp luật dạy Ảnh việc xác Ảnh thim quyền theo lãnh thổ dun trên các Âu hiệu về nơi cư trú not c trụ sở của một trong các bin đương sự nơi có ti sả là bất động sẵn dang tranh chấp, theo thoả thuận ci nguyên đơn,.Nhữ vậy, có thé đưnra khổ niệm thẩm quyền theo lãnh thổ như sau: “Thẩm guy in dân sựcũa Toà án theo lãnh thd là việc xác Ảnh thé gn của Toà đn cụ thd dh với việc xem xết tha giải quyết đỗ với vụ đn tranh chấp thừa kd tài sẵn theo thủ tue TỔ hơng din sự” 9 112.