LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết và ý nghĩa của đề tài nghiên cứu Đã từ lâu dịch vụ ngân hàng trở thành một dịch vụ nền tảng của những quốc gia phát triển. Ngân hàng ra đời góp phần điều tiết các nguồn vốn, là kênh phân phối vốn, điều chuyển nguồn vốn từ nơi thừa vốn đến nơi thiếu vốn. Sở dĩ ngân hàng thực hiện được điều này là thông qua vai trò tín dụng.
Tín dụng là người trợ thủ đắc lực giúp cho các thành phần trong xã hội phát triển toàn diện. Trong hoạt động kinh doanh của các NHTM ở Việt Nam hiện nay, hoạt động tín dụng đóng vai trò then chốt, mang lại lợi nhuận cao nhưng cũng ẩn chứa nhiều rủi ro ảnh hưởng tới sự an toàn của cả hệ thống ngân hàng nói riêng và nền kinh tế nói chung. Thực tế cho thấy, tuy các NHTM đã và đang triển khai nhiều biện pháp để nâng cao chất lượng hoạt động tín dụng nhưng kết quả đạt được còn hạn chế, tỷ lệ nợ xấu và nợ quá hạn toàn hệ thống còn cao, nhiều ngân hàng có rủi ro tín dụng lớn dẫn đến kinh doanh thua lỗ, gặp khó khăn trong thanh khoản, buộc phải giải thể sát nhập… Đảng và Nhà nước ta xác định cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách của ngành Ngân hàng để cùng với cơ cấu lại đầu tư, doanh nghiệp thực hiện thành công chủ trương tái cấu trúc nền kinh tế. Ngày 01/3/2012, Thủ tướng Chính Phủ đã ban hành quyết định số 254/QĐ- TTg phê duyệt Đề án cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng, trong đó một nội dung quan trọng là giải quyết vấn đề nợ xấu và nâng cao chất lượng tín dụng của các NHTM.
Để tái cấu trúc thành công hệ thống NHTM nói chung và hoạt động tín dụng nói riêng, các NHTM phải coi trọng đối tượng khách hàng các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV). Hiện nay, các doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm hơn 95% số lượng doanh nghiệp của Việt Nam, khối này tạo ra đến 40% tổng sản phẩm quốc nội, tạo ra hơn 1 triệu việc làm mới mỗi 1 (LUAN.002 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.002 năm, chủ yếu mang lại lợi ích đặc biệt cho nguồn lao động chưa qua đào tạo. Trong nhiều năm tới, khối DNVVN vẫn là động cơ chạy chính cho nền kinh tế Việt Nam. Một trong những hạn chế lớn nhất của các DNVV là nguồn vốn còn nhiều hạn chế…Chính vì vậy, đẩy mạnh hoạt động tín dụng cho các DNNVV vừa đáp ứng được nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội, vừa mang lại nhiều cơ hội kinh doanh cũng như lợi nhuận cho các NHTM.
Chính vì vậy, trong bối cảnh đó, các ngân hàng làm thế nào để có thể tồn tại và phát triển ngày càng vững mạnh trong những thời kỳ hội nhập này với những đối thủ cạnh tranh đầy tiềm lực và giàu kinh nghiệm? Đây thực sự là một vấn đề khá khó khăn cho tất cả các ngân hàng. Một trong những câu trả lời cho vấn đề trên đây nghe đơn giản nhưng thật sự rất khó thực hiện đó là: nâng cao hiệu quả kinh doanh, tăng cường cạnh tranh. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn chi nhánh Tây Đô là một trong những ngân hàng thương mại thuộc sự quản lý của Ngân hàng nhà nước , trong giai đoạn đổ i mới này cũng đang từng bước nâng cao năng lực cạnh tranh của mình để có thể tồn tại và tiếp tục phát triển bền vững. Để thực hiện được điều này, một trong những nhiệm vụ đầu tiên và trọng tâm của Agribank Tây Đô là tăng cường và mở rộng hoạt động tín dụng cho các DNNVV.
Do đó, tác giả đã chọn đề tài “Quản lý hoạt động tín dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông chi nhánh Tây Đô” để làm đề tài nghiên cứu. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu - Mục tiêu nghiên cứu: là đề xuất các giải pháp hoàn thiện quản lý hoạt động tín dụng cho các DNNVV tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông chi nhánh Tây Đô (Agribank Tây Đô) - Nhiệm vụ nghiên cứu: + Hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản về quản lý hoạt động tín dụng 2 (LUAN.002 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.002 cho các DNNVV tại NHTM. + Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý hoạt động tín dụng cho các DNNVV tại Agribank Tây Đô. + Đề xuất các giải pháp và kiến nghị góp phần hoàn thiện quản lý hoạt động tín dụng cho các DNNVV tại Agribank Tây Đô.
Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: hoạt động quản lý tín dụng cho các DNNVV của NHTM. - Phạm vi nghiên cứu: + Về không gian: Agribank Tây Đô. + Thời gian: giai đoạn 2011 – 2014. Kết cấu của luận văn: Ngoài lời nói đầu và kết luận, kết cấu luận văn gồm 4 chương như sau.
Tổng quan tình hình nghiên cứu và một số vấn đề lý luận cơ bản về quản lý hoạt động tín dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại của ngân hàng thương mại Chương 2. Phương pháp và thiết kế nghiên cứu Chương 3. Thực trạng quản lý hoạt động tín dụng cho các DNNVV tại Agribank Tây Đô Chương 4. Giải pháp và kiến nghị góp phần hoàn thiện quản lý hoạt động tín dụng cho các DNNVV tại Agribank Tây Đô 3 (LUAN.002 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CHO CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TẠI CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu: Nhu cầu về vốn của các DNNVV là rất lớn và không ngừng tăng lên do mỗi năm có hàng ngàn doanh nghiệp ra đời. Tiềm năng của khối doanh nghiệp này đang là hướng đầu tư trọng điểm của nhiều ngân hàng thương mại. Nhận thức được vai trò quan trọng của tín dụng (trong đó có hoạt động cho vay) đối với loại hình DNNVV, trên thực tế đã có nhiều bài báo và công trình khoa học nghiên cứu, đề cập đến vấn đề cấp thiết này, đây là nguồn tư liệu hữu ích cho việc nghiên cứu đề tài luận văn.
Có thể kể đến một số tài liệu và nghiên cứu dưới đây: Nghiên cứu “Doanh nghiệp nhỏ và vừa của Việt Nam trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế” của các tác giả Lê Xuân Bá, Trần Kim Hào, Nguyễn Hữu Thắng do NXB Chính trị quốc gia xuất bản (2006): trên cơ sở phân tích đặc điểm, vai trò, tình hình phát triển, thực trạng kinh doanh của các DNNVV và những tác động, cơ hội, thách thức cũng như yêu cầu đặt ra đối với các DNNVV Việt Nam, các tác giả đã nêu lên những quan điểm và đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường năng lực cạnh tranh của DNNVV trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế. Luận văn thạc sĩ kinh tế “Giải pháp mở rộng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Chi nhánh Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NHNo&PTNT) Hà Nội” của tác giả Bùi Minh Hương thực hiện năm 2007 tại trường Đại học Kinh tế Quốc dân Hà Nội. Luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề lý luận chung về tín dụng và DNNVV, phân tích thực trạng mở 4 (LUAN.002 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.002 rộng tín dụng đối với DNNVV tại Chi nhánh NHNo&PTNT Hà Nội. Qua đó rút ra những kết quả đạt được, tồn tại và những nguyên nhân của những tồn tại để đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm mở rộng tín dụng ngân hàng đối với DNNVV tại Chi nhánh NHNo&PTNT Hà Nội.
Tuy nhiên luận văn chủ yếu quan tâm tới mặt số lượng mà chưa chú ý nhiều tới chất lượng tín dụng. Đối với hoạt động kinh doanh của NHTM, chất lượng tín dụng phải luôn được quan tâm hàng đầu vì là vấn đề sống còn của một ngân hàng. Luận văn thạc sĩ kinh tế “Giải pháp phát triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại chi nhánh Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Đông Sài Gòn” của Mai Thị Lệ Oanh thực hiện vào năm 2010, tại Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh: Tác giả luận văn đã tập trung làm rõ cơ sở lý luận về tín dụng đối với DNNVV, vai trò của tín dụng ngân hàng đối với DNNVV cũng như tìm hiểu kinh nghiệm hỗ trợ tín dụng đối với DNNVV của một số nước trên thế giới và rút ra bài học kinh nghiệm cho Việt Nam. Điểm nổi bật của luận văn là đã phân tích được thực trạng hoạt động tín dụng đối với DNNVV của một số NHTM trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh như NHTM Cổ phần Quân Đội, Chi nhánh Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Tây Sài Gòn,…từ đó có cơ sở để so sánh, đánh giá thực trạng, những hạn chế trong việc phát triển tín dụng đối với DNNVV tại chi nhánh Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Đông Sài Gòn, và đưa ra những giải pháp phát triển tín dụng đối với DNNVV tại chi nhánh Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Đông Sài Gòn.
Luận văn thạc sĩ “Nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNNVV tại Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB)” của tác giả Lê Bá Minh Long thực hiện năm 2011, tại Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh, tập trung nghiên cứu về chất lượng tín dụng đối với DNNVV của NHTM, xác định sự cần thiết của việc nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNNVV, phân tích thực trạng chất lượng tín dụng đối với DNNVV tại OCB, chỉ ra 5 (LUAN.002 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.002 được những giải pháp để nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNNVV tại OCB, đồng thời cũng đề xuất những kiến nghị tới chính phủ và Ngân hàng nhà nước hỗ trợ để đảm bảo chất lượng tín dụng đối với DNNVV. Bài “Để nâng cao hiệu quả bảo lãnh tín dụng đối với DNNVV” của tác giả Phạm Hùng Thắng đăng trên Tạp chí Thị trường tài chính tiền tệ số 19, năm 2011. Bài viết phân tích những nguyên nhân chủ yếu gây khó khăn trong hoạt động bảo lãnh tín dụng cho các DNNVV trên địa bàn Hà Nội thời gian qua và đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả bảo lãnh tín dụng đối với DNNVV. Nghiên cứu về “Giải pháp tín dụng cho DNNVV” của các tác giả Nguyễn Văn Hưng và Phạm Hùng Thắng trên Tạp chí thị trường tài chính tiền tệ (2011).