Chương 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về dịch vụ tín dụng và huy động vốn đối với doanh nghiệp FDI Chương 2. Phương pháp nghiên cứu và thiết kế luận văn Chương 3. Thực trạng dịch vụ tín dụng và huy động vốn KHDN FDI tại BIDV Chương 4.
Giải pháp phát triển dịch vụ tín dụng và huy động vốn KHDN FDI tại BIDV 4 CHƢƠNG 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DỊCH VỤ TÍN DỤNG VÀ HUY ĐỘNG VỐN ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP FDI 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Năm 2021, bất chấp diễn biến phức tạp của dịch Covid-19 ảnh hƣởng nặng nề đến tăng trƣởng kinh tế thế giới và trong nƣớc, thu hút vốn FDI của Việt Nam vẫn đạt 31,15 tỷ USD, tăng 9,2% so với năm 2020 (Minh Ngọc, 2021). Trong đó, có rất nhiều dự án FDI đăng ký mới và tăng vốn quy mô hàng tỷ USD của những tập đoàn hàng đầu thế giới, nhƣ Tập đoàn LG (Hàn Quốc) đầu tƣ tại Hải Phòng tăng vốn 2 lần với tổng vốn điều chỉnh tăng thêm 2,15 tỷ USD; Tập đoàn LEGO (Đan Mạch) đầu tƣ nhà máy 1 tỷ USD tại tỉnh Bình Dƣơng; Dự án Nhà máy Nhiệt điện Ô Môn II (Nhật Bản) có tổng vốn đăng ký trên 1,31 tỷ USD… (Minh Ngọc, 2021).
Tính đến 20/05/2022, tổng vốn đăng ký cấp mới, điều chỉnh và góp vốn mua cổ phần của nhà ĐTNN đạt trên 11,71 tỷ USD, bằng 83,7% so với cùng kỳ năm 2021 (Cục Đầu tƣ Nƣớc ngoài, 2022). Tuy vốn đầu tƣ đăng ký mới tiếp tục giảm, nhƣng cả vốn đầu tƣ điều chỉnh và GVMCP đều tăng mạnh so với cùng kỳ. FDI sẽ tiếp tục là dòng vốn đặc biệt quan trọng cho tăng trƣởng và hội nhập kinh tế quốc tế, góp phần bổ sung vốn, công nghệ, năng lực quản lý, khả năng kinh doanh, khả năng tổ chức và tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Do đó, mảng khách hàng doanh nghiệp có vốn đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài (FDI) đƣợc nhiều ngân hàng xác định là một trong những trọng tâm thúc đẩy hoạt động kinh doanh.
Ở đây, tác giả xin liệt kê một số công trình nghiên cứu về khách hàng FDI trong mối quan hệ với các ngân hàng TMCP tại Việt Nam đƣợc thực hiện tại UEB trong thời gian gần đây: Nguyễn Thị Thu Giang, 2017. Hoạt động cho vay doanh nghiệp FDI tại Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam. Luận văn Thạc sĩ, Trƣờng Đại học Kinh tế- Đại học quốc gia Hà Nội. Luận văn nghiên cứu các cơ sở lý luận về hoạt động cho vay doanh nghiệp FDI trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, phân tích thực trạng 5 hoạt động cho vay doanh nghiệp FDI tại Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam chi nhánh Bắc Ninh trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và đề xuất một số kiến nghị nhằm đẩy mạnh hoạt động cho vay doanh nghiệp FDI tại Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam chi nhánh Bắc Ninh trong bối cảnh hiện nay.
Nguyễn Thị Minh Phƣơng, 2018. Nghiên cứu sự hài lòng của khách hàng doanh nghiệp FDI với sản phẩm dịch vụ của ngân hàng Techcombank chi nhánh Bắc Ninh. Luận văn Thạc sĩ, Trƣờng Đại học Kinh tế-Đại học quốc gia Hà Nội. Luận văn đã nghiên cứu sự hài lòng của khách hàng doanh nghiệp FDI với sản phẩm dịch vụ của ngân hàng Techcombank chi nhánh Bắc Ninh trong thời gian từ 2017 đến 2022.
Nguyễn Thị Linh, 2020. Hoạt động cho vay Khách hàng doanh nghiệp FDI tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam-Chi nhánh Bắc Ninh. Luận văn Thạc sĩ, Trƣờng Đại học Kinh tế-Đại học quốc gia Hà Nội. Luận văn đã hệ thống hoá những vấn đề lý luận và thực tiễn về liên quan đến phát triển hoạt động cho vay đối với các doanh nghiệp FDI tại ngân hàng thƣơng mại, phân tích, đánh giá thực trạng phát triển cho vay vốn đối với doanh nghiệp FDI của Vietcombank Bắc Ninh và các yếu tố ảnh hƣởng đến phát triển hoạt động cho vay đối với doanh nghiệp FDI tại Ngân hàng Vietcombank Bắc Ninh.
Luận văn cũng đề xuất giải pháp nhằm đẩy mạnh phát triển hoạt động cho vay đối với doanh nghiệp FDI tại Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam-Chi nhánh Bắc Ninh trong thời gian tới. Nghiên cứu quan hệ khách hàng doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam-Chi nhánh Sông Công. Luận văn Thạc sĩ, Trƣờng Đại học Kinh tế-Đại học quốc gia Hà Nội. Tác giả đã nghiên cứu, điều tra, phân tích, đánh giá thực trạng mối quan hệ khách hàng đối doanh nghiệp có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam-Chi nhánh Sông Công và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động quan hệ khách hàng doanh nghiệp có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài tại Ngân hàng TMCP Công Thƣơng Việt Nam-Chi nhánh Sông Công.
Bên cạnh đó, có thể kể đến một số công trình nghiên cứu khác về việc thu hút nguồn vốn FDI nói chung đã đƣợc thực hiện nhƣ: 6 Trần Hồng Hoàng Nam, 2020. Các nhân tố ảnh hưởng đến dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào Hà Nội: Nghiên cứu khung lý thuyết về FDI và các nhân tố ảnh hưởng. Luận văn Thạc sĩ, Trƣờng Đại học Kinh tế-Đại học quốc gia Hà Nội. Bài nghiên cứu đã xác định các yếu tố ảnh hƣởng dòng vốn FDI vào Việt Nam và các yếu tố ảnh hƣởng đến dòng vốn FDI tại Hà Nội (chi phí phi chính thức, chính sách đào tạo và lao động, sai lệch chính sách) trong giai đoạn 5 năm từ 2014-2018 dựa trên các phân tích về PCI.
Vũ Văn Hà (2020), Bài viết “Đặc điểm chủ yếu của FDI Nhật Bản vào Việt Nam trong những năm gần đây” nằm trong Kỷ yếu hội nghị về Nghiên cứu và giảng dạy Việt Nam học cho ngƣời nƣớc ngoài tổ chức tại Trƣờng Đại học KHXH và Nhân văn-ĐHQGHN ngày 2020-11-18. Bài viết đề cập một vài đặc điểm dòng FDI của Nhật vào Việt Nam những năm gần đây. Việt Nam đã cải thiện mạnh mẽ môi trƣờng đầu tƣ, các Công ty Nhật Bản cũng có sự điều chỉnh chiến lƣợc đầu tƣ nhằm giảm thiểu rủi ro do sự tập trung vào một địa bàn cho nên dòng FDI của Nhật vào khu vực cũng nhƣ vào Việt Nam có những thay đổi. Nguyễn Thị Thanh Mai (2019).
Những nhân tố ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn địa điểm FDI của MNCs: Khoảng trống nghiên cứu và một số gợi mở, đăng trên tạp chí điện tử VNU Journal of Science: Economics and Business. Bài báo đề cập đến sự phát triển mạnh mẽ của đầu tƣ quốc tế trong những thập kỷ gần đây đã dẫn đến sự ra đời của nhiều trƣờng phái lý thuyết giải thích hiện tƣợng này và cố gắng trả lời câu hỏi tại sao các công ty đa quốc gia (MNCs) lại lựa chọn phân bố đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài (FDI) của họ ở đại điểm này mà không phải ở các địa điểm khác? Đâu là những nhân tố tác động tới sự lựa chọn đó? Nguyễn Thị Hải Lý, Nguyễn Thị Minh Phƣơng, 2020. Triển vọng thu hút FDI từ EU vào Việt Nam trong bối cảnh thực thi Hiệp định thương mại tự do Việt Nam-EU. Luận văn Thạc sĩ, Trƣờng Đại học Kinh tế-Đại học quốc gia Hà Nội.
Luận văn bao gồm các nội dung: Đƣa ra các cơ sở lý luận về tác động của FTA và FDI; Phân tích và đánh giá thực trạng thu hút nguồn FDI từ EU vào Việt Nam; Nhận diện các cơ hội, thách thức mà EVFTA mang lại, từ đó đƣa ra nhận định về triển vọng thu hút FDI từ EU vào Việt Nam; Đƣa ra một số hàm ý chính sách cho Việt Nam nhằm thu hút dòng vốn FDI chất lƣợng từ các đối tác EU. 7 Có thể thấy, các nghiên cứu chung về DN FDI tại Việt Nam đƣợc thực hiện khá đầy đủ và đa dạng. Nhìn chung, các nghiên cứu đều đã hệ thống hóa đƣợc các vấn đề lý luận liên quan tới Đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài và vấn đề phát triển kinh tế- xã hội ở Việt Nam nói chung và mối quan hệ giữa KHDN FDI với các NHTM tại Việt Nam nói riêng. Mặc dù vậy, đa số các nghiên cứu về KHDN FDI đều tập trung vào khía cạnh các nhân tố tác động đến thu hút FDI vào một quốc gia, vùng lãnh thổ, ngành kinh tế.
Có rất ít các nghiên cứu về hoạt động của các doanh nghiệp FDI trong mối quan hệ với một ngân hàng đƣợc thực hiện, cả về số lƣợng, mục tiêu và bối cảnh nghiên cứu. Các nghiên cứu này, nhƣ đã đề cập ở trên về cơ bản đã nêu ra đƣợc thực trạng phát triển dịch vụ cho KHDN FDI tại đơn vị nghiên cứu, đƣa ra các phân tích đánh giá trên cơ sở chủ quan lẫn khách quan đồng thời đề xuất một số giải pháp để nâng cao chất lƣợng dịch vụ cũng nhƣ tăng trƣởng nền khách hàng. Tuy nhiên, các giải pháp này cũng bị giới hạn bởi thời gian, xu thế và đặc điểm hoạt động kinh doanh của đơn vị nghiên cứu. Cho đến nay, cũng chƣa có một công trình nghiên cứu nào về việc phát triển dịch vụ tín dụng và huy động vốn của khách hàng doanh nghiệp FDI tại Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam.
Do đó, tác giả đã lựa chọn đề tài “Phát triển dịch vụ tín dụng và huy động vốn đối với KHDN FDI tại Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam” với mong muốn tìm ra các giải pháp hiệu quả để mở rộng phân khúc KHDN FDI, gia tăng quy mô huy động vốn cũng nhƣ hiệu quả của dịch vụ tín dụng, thị phần của phân khúc này, đóng góp lớn hơn trong hoạt động của hệ thống. Khái quát về ngân hàng thƣơng mại 1. Khái niệm, chức năng, vai trò của ngân hàng thương mại Cho đến thời điểm hiện nay có rất nhiều khái niệm về ngân hàng thƣơng mại. Ở Việt Nam, theo Pháp lệnh Ngân hàng ghi: “Ngân hàng thƣơng mại là tổ chức kinh doanh tiền tệ mà hoạt động chủ yếu và thƣờng xuyên là nhận tiền gửi của khách hàng với trách nhiệm hoàn trả và sử dụng số tiền đó để cho vay, thực hiện nghiệp vụ chiết khấu và làm phƣơng tiện thanh toán”.