Luận văn thạc sĩ: Nghiên cứu dao động của xe ô tô Vinaxuki 4-5 tấn trong vận chuyển gỗ

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu dao động xe ô tô Vinaxuki 4-5 tấn trong vận chuyển gỗ trên đường lâm nghiệp, phân tích hiệu quả và ứng dụng.

• Tác giả: Văn Phú Liệu
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Nhật Chiêu
• Trường học: Trường Đại học Lâm nghiệp
• Chuyên ngành: Kỹ thuật máy và thiết bị cơ giới hóa nông lâm nghiệp
• Đề tài: Nghiên cứu dao động xe ô tô Vinaxuki 4-5 tấn trong vận chuyển gỗ
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ kỹ thuật
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tình hình nghiên cứu, ứng dụng các loại ô tô, máy kéo trong khai thác và vận chuyển gỗ
• 1.2. Tổng quan về nghiên cứu dao động ô tô, máy kéo
• 1.3. Tổng quan nghiên cứu về dao động ôtô, máy kéo ở Việt Nam

Tóm tắt

I. Giới thiệu về xe ô tô Vinaxuki 4 5 tấn

Xe ô tô Vinaxuki 4-5 tấn, được sản xuất từ liên doanh giữa Việt Nam và Trung Quốc, đã trở thành một trong những phương tiện vận chuyển gỗ phổ biến trong ngành lâm nghiệp. Với giá thành hợp lý và khả năng vận chuyển linh hoạt, loại xe này đáp ứng nhu cầu vận chuyển gỗ mỏ từ các khu rừng đến nhà máy chế biến. Điều này cho thấy khả năng vận chuyển của xe tải Vinaxuki là rất quan trọng trong việc hỗ trợ ngành công nghiệp chế biến lâm sản tại Việt Nam. Theo nghiên cứu, đặc điểm xe ô tô này cho phép thực hiện nhiều nhiệm vụ trong các điều kiện địa hình khác nhau, đặc biệt là các đường lâm nghiệp có độ dốc lớn. Việc sử dụng xe Vinaxuki trong vận chuyển gỗ đã mang lại hiệu quả kinh tế cao, giúp giảm chi phí và thời gian vận chuyển.

1.1. Tình hình sử dụng xe tải trong vận chuyển gỗ

Trong những năm gần đây, việc sử dụng xe tải cỡ nhỏ và trung bình, đặc biệt là xe ô tô Vinaxuki, đã trở thành xu hướng trong ngành vận chuyển gỗ. Các hộ kinh doanh và công ty khai thác gỗ đã chuyển từ việc sử dụng xe công nông sang các loại xe tải hiện đại hơn, nhằm nâng cao hiệu quả vận chuyển. Theo số liệu thống kê, tỷ lệ sử dụng xe tải Vinaxuki trong vận chuyển gỗ đã tăng lên đáng kể, nhờ vào tính năng và độ bền của xe trong điều kiện làm việc khắc nghiệt. Điều này cho thấy rằng, đánh giá xe tải không chỉ dựa trên hiệu suất mà còn phải xem xét đến khả năng thích ứng với môi trường làm việc.

II. Nghiên cứu dao động của xe ô tô Vinaxuki

Nghiên cứu dao động của xe ô tô Vinaxuki 4-5 tấn trong vận chuyển gỗ rất quan trọng để cải thiện độ êm dịu và hiệu suất của xe. Việc phân tích dao động xe ô tô giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến sự ổn định và an toàn khi vận chuyển trên đường lâm nghiệp. Theo nghiên cứu, các bộ phận của hệ thống treo có thể bị hư hỏng do tác động của tải trọng và địa hình. Do đó, việc cải tiến hệ thống treo và thiết kế xe là cần thiết để nâng cao hiệu suất xe tải trong các điều kiện vận chuyển khó khăn. Một nghiên cứu đáng chú ý đã chỉ ra rằng, việc tối ưu hóa thiết kế hệ thống treo có thể giảm thiểu rung lắc và tăng cường sự thoải mái cho người lái cũng như hàng hóa.

2.1. Phân tích dao động và các yếu tố ảnh hưởng

Phân tích dao động của xe tải Vinaxuki cho thấy rằng, các yếu tố như đường vận chuyển gỗ, độ dốc và tải trọng có ảnh hưởng lớn đến sự êm dịu trong chuyển động. Việc nghiên cứu này không chỉ giúp cải thiện thiết kế xe mà còn cung cấp cơ sở cho việc đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu suất vận chuyển. Theo một số chuyên gia, việc áp dụng các công nghệ mới trong thiết kế và sản xuất xe tải sẽ giúp giảm thiểu các vấn đề về dao động, từ đó nâng cao an toàn giao thông và hiệu quả vận chuyển. Các giải pháp này bao gồm việc sử dụng vật liệu nhẹ hơn, cải tiến cấu trúc hệ thống treo và tối ưu hóa tính năng xe tải.

III. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của nghiên cứu

Nghiên cứu dao động của xe ô tô Vinaxuki 4-5 tấn không chỉ có ý nghĩa khoa học mà còn mang lại nhiều giá trị thực tiễn. Kết quả nghiên cứu sẽ là cơ sở cho việc hoàn thiện thêm hệ thống treo, đồng thời phục vụ cho việc chọn chế độ sử dụng hợp lý khi xe vận chuyển gỗ. Việc hiểu rõ về tính năng xe ô tô và các yếu tố ảnh hưởng đến dao động sẽ giúp các nhà sản xuất và người sử dụng tối ưu hóa quy trình vận chuyển, giảm thiểu chi phí và thời gian. Hơn nữa, nghiên cứu này còn đóng góp vào việc phát triển ngành công nghiệp ô tô tại Việt Nam, thúc đẩy sự chuyển mình của nền kinh tế lâm nghiệp.

3.1. Ứng dụng kết quả nghiên cứu trong thực tiễn

Kết quả nghiên cứu về dao động xe ô tô Vinaxuki có thể được ứng dụng trong việc cải tiến thiết kế xe và tối ưu hóa quy trình vận chuyển gỗ. Các doanh nghiệp có thể áp dụng những phát hiện từ nghiên cứu để nâng cao khả năng vận chuyển, đảm bảo an toàn cho hàng hóa và người lái. Việc áp dụng các công nghệ mới trong sản xuất xe tải sẽ giúp giảm thiểu các vấn đề về dao động, từ đó nâng cao hiệu suất vận chuyển. Điều này không chỉ giúp tăng cường sức cạnh tranh của xe tải Vinaxuki trên thị trường mà còn góp phần phát triển bền vững cho ngành công nghiệp chế biến lâm sản tại Việt Nam.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh phát triển kinh tế lâm nghiệp Việt Nam giai đoạn 2006-2020, việc khai thác và vận chuyển gỗ rừng trồng đóng vai trò quan trọng nhằm đáp ứng nhu cầu nguyên liệu cho các ngành công nghiệp chế biến gỗ, bột giấy và xuất khẩu. Ước tính sản lượng gỗ trong nước đạt từ 20 đến 24 triệu m³/năm, trong đó có khoảng 10 triệu m³ gỗ tròn. Vận chuyển gỗ mỏ trên đường lâm nghiệp là một khâu thiết yếu, tuy nhiên đặc thù địa hình đồi núi với độ dốc và mấp mô lớn gây ra nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến độ êm dịu chuyển động của xe tải và độ bền của hệ thống treo.

Xe tải Vinaxuki 4,5 tấn, sản xuất liên doanh Việt Nam - Trung Quốc, được sử dụng phổ biến trong vận chuyển gỗ mỏ nhờ giá thành hợp lý và tính cơ động cao. Tuy nhiên, khi vận chuyển trên đường lâm nghiệp, xe thường chịu các dao động phức tạp, làm giảm hiệu quả vận hành và tăng nguy cơ hư hỏng. Mục tiêu nghiên cứu là xây dựng mô hình dao động của xe Vinaxuki 4,5 tấn khi vận chuyển gỗ mỏ trên đường lâm nghiệp, đánh giá ảnh hưởng của điều kiện làm việc đến độ êm dịu chuyển động, từ đó đề xuất các giải pháp cải tiến hệ thống treo và lựa chọn chế độ sử dụng phù hợp. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào dao động trong mặt phẳng thẳng đứng dọc của xe trên các dạng mặt đường lâm nghiệp có đặc trưng mấp mô khác nhau, với dữ liệu thực nghiệm thu thập tại các địa phương có khai thác gỗ rừng trồng. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa khoa học trong việc phát triển mô hình động lực học xe tải cỡ nhỏ và thực tiễn trong nâng cao hiệu quả vận chuyển gỗ, giảm thiểu hư hỏng thiết bị và tăng tuổi thọ xe.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình động lực học dao động của ôtô và máy kéo, trong đó:

• Mô hình dao động đa bậc tự do: Xem xét dao động thẳng đứng, dao động góc quanh trục ngang và các chuyển động liên quan trong mặt phẳng thẳng đứng dọc. Mô hình bao gồm khối lượng xe, khối lượng bánh xe, hệ thống treo với các phần tử đàn hồi và giảm chấn.
• Phương trình Lagrange loại II: Được sử dụng để thiết lập hệ phương trình vi phân mô tả dao động của xe, bao gồm các thành phần động năng, thế năng và hao tán năng lượng.
• Đặc trưng hệ thống treo: Bao gồm các phần tử đàn hồi (lò xo, nhíp, đệm cao su, khí nén) và bộ giảm chấn thủy lực, với các đặc tính tuyến tính và phi tuyến, ảnh hưởng đến độ cứng và khả năng dập tắt dao động.
• Chỉ tiêu đánh giá độ êm dịu chuyển động: Tần số dao động riêng, gia tốc dao động và hệ số êm dịu K, phản ánh cảm giác chịu đựng của người lái và hiệu quả giảm rung của hệ thống treo.

Các khái niệm chính bao gồm: dao động thẳng đứng, hệ số êm dịu, mô hình động lực học, phần tử đàn hồi, giảm chấn, và phương trình vi phân mô tả chuyển động.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính bao gồm thông số kỹ thuật xe Vinaxuki 4,5 tấn, đặc điểm mặt đường lâm nghiệp khảo sát thực tế, và dữ liệu thực nghiệm đo dao động trên xe khi vận chuyển gỗ mỏ. Cỡ mẫu thực nghiệm gồm các chuyến xe vận chuyển gỗ trên các đoạn đường lâm nghiệp có đặc trưng mấp mô khác nhau.

Phương pháp phân tích gồm:

• Xây dựng mô hình toán học dựa trên phương trình Lagrange loại II, mô tả dao động của xe trong mặt phẳng thẳng đứng dọc.
• Giải hệ phương trình vi phân bằng phương pháp giải tích kết hợp phần mềm Matlab-Simulink để mô phỏng dao động.
• Thực nghiệm đo dao động sử dụng cảm biến gia tốc gắn trên xe, thu thập dữ liệu qua bộ khuếch đại và chuyển đổi tín hiệu số, xử lý bằng phần mềm Catman 3.1 và DMC Laplus.
• Phân tích số liệu so sánh kết quả mô phỏng và thực nghiệm để đánh giá độ chính xác mô hình và xác định các thông số động lực học.
• Khảo sát ảnh hưởng của các yếu tố như tải trọng, đặc tính mặt đường, và thông số hệ thống treo đến độ êm dịu chuyển động.

Timeline nghiên cứu kéo dài trong năm 2011, bao gồm giai đoạn xây dựng mô hình, thu thập dữ liệu thực nghiệm, phân tích và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Mô hình dao động phù hợp với thực tế: Mô hình toán học xây dựng dựa trên phương trình Lagrange loại II mô phỏng chính xác dao động thẳng đứng và góc xoay của xe Vinaxuki 4,5 tấn trên đường lâm nghiệp. Sai số giữa kết quả mô phỏng và thực nghiệm nằm trong khoảng 5-10%, cho thấy độ tin cậy cao.

2. Ảnh hưởng của đặc trưng mặt đường đến dao động: Mặt đường có biên độ mấp mô từ 4 cm đến 10 cm và bước sóng từ 1 m đến 2 m gây ra dao động với tần số riêng của hệ dao động trong khoảng 1.5-3 Hz. Gia tốc dao động trung bình đo được trên xe đạt từ 0.3 đến 0.7 m/s², tương ứng với hệ số êm dịu K dao động từ 0.15 đến 0.35, cho thấy mức độ rung lắc ảnh hưởng đáng kể đến sự thoải mái của người lái.

3. Tác động của tải trọng và hệ thống treo: Khi xe chở đủ tải 4,5 tấn gỗ mỏ, độ cứng hệ thống treo tăng lên khoảng 20% so với trạng thái không tải, làm giảm biên độ dao động nhưng tăng tần số dao động riêng. Giảm chấn thủy lực hai chiều giúp dập tắt dao động nhanh hơn, giảm thời gian dao động xuống khoảng 30% so với xe không có giảm chấn.

4. Hư hỏng bộ phận hệ thống treo do dao động lớn: Thực tế vận hành cho thấy các bộ phận như nhíp, giảm chấn và các liên kết thường xuyên bị hư hỏng do dao động mạnh trên đường lâm nghiệp, làm giảm tuổi thọ xe và tăng chi phí bảo trì.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của dao động lớn là do đặc trưng mấp mô mặt đường lâm nghiệp với biên độ và bước sóng không đồng đều, kết hợp với tải trọng lớn và đặc tính hệ thống treo chưa tối ưu. So sánh với các nghiên cứu quốc tế về dao động xe tải trên địa hình tương tự, kết quả phù hợp với các mô hình dao động đa bậc tự do và cho thấy tầm quan trọng của việc thiết kế hệ thống treo phù hợp với điều kiện vận hành thực tế.

Việc sử dụng phần mềm Matlab-Simulink giúp mô phỏng chính xác các đặc tính động lực học, hỗ trợ hiệu quả cho việc tối ưu hóa thiết kế hệ thống treo. Kết quả thực nghiệm khẳng định tính khả thi của mô hình và cung cấp dữ liệu thực tế để điều chỉnh các thông số kỹ thuật.

Việc cải tiến hệ thống treo không chỉ nâng cao độ êm dịu chuyển động mà còn giảm thiểu hư hỏng, tăng hiệu quả vận chuyển và an toàn cho người lái. Các biểu đồ gia tốc dao động theo thời gian và tần số dao động riêng có thể được trình bày để minh họa rõ ràng ảnh hưởng của mặt đường và tải trọng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Cải tiến hệ thống treo: Thiết kế lại hệ thống treo với độ cứng và giảm chấn phù hợp hơn cho xe Vinaxuki 4,5 tấn vận chuyển gỗ trên đường lâm nghiệp, ưu tiên sử dụng lò xo khí hoặc kết hợp lò xo và giảm chấn thủy lực hai chiều để nâng cao khả năng dập tắt dao động. Thời gian thực hiện: 12-18 tháng; Chủ thể: Nhà sản xuất xe và các viện nghiên cứu kỹ thuật.

2. Lựa chọn chế độ vận hành hợp lý: Đề xuất vận tốc tối ưu khi vận chuyển gỗ trên đường lâm nghiệp (khoảng 20-30 km/h) để giảm biên độ dao động và tăng tuổi thọ hệ thống treo. Thời gian áp dụng: ngay lập tức; Chủ thể: Các doanh nghiệp vận tải và lái xe.

3. Xây dựng tiêu chuẩn mặt đường lâm nghiệp: Phối hợp với ngành lâm nghiệp và giao thông để xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật cho mặt đường lâm nghiệp, giảm mấp mô và độ dốc không vượt quá giới hạn cho phép nhằm giảm dao động xe. Thời gian thực hiện: 2-3 năm; Chủ thể: Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, Bộ Giao thông Vận tải.

4. Đào tạo và nâng cao nhận thức người lái xe: Tổ chức các khóa đào tạo về kỹ thuật lái xe an toàn, cách vận hành xe tải trên địa hình phức tạp nhằm giảm thiểu tác động dao động và hư hỏng xe. Thời gian thực hiện: liên tục; Chủ thể: Các doanh nghiệp vận tải, trung tâm đào tạo lái xe.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà sản xuất và thiết kế xe tải: Nghiên cứu cung cấp dữ liệu và mô hình động lực học giúp cải tiến hệ thống treo, nâng cao chất lượng sản phẩm phù hợp với điều kiện vận hành thực tế.

2. Doanh nghiệp vận tải và khai thác lâm sản: Áp dụng các giải pháp vận hành và bảo dưỡng xe hiệu quả, giảm chi phí sửa chữa và tăng năng suất vận chuyển gỗ.

3. Các cơ quan quản lý ngành lâm nghiệp và giao thông: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật đường lâm nghiệp và chính sách hỗ trợ phát triển bền vững ngành vận chuyển gỗ.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên kỹ thuật cơ khí, cơ giới hóa nông lâm nghiệp: Tham khảo mô hình, phương pháp nghiên cứu và kết quả thực nghiệm để phát triển các đề tài nghiên cứu liên quan đến động lực học xe và cơ cấu hệ thống treo.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao cần nghiên cứu dao động của xe tải Vinaxuki 4,5 tấn trên đường lâm nghiệp?
   Dao động ảnh hưởng trực tiếp đến độ êm dịu chuyển động, tuổi thọ hệ thống treo và an toàn vận hành. Nghiên cứu giúp cải tiến thiết kế và vận hành xe phù hợp với điều kiện địa hình phức tạp.

2. Phương pháp nào được sử dụng để mô phỏng dao động xe?
   Phương trình Lagrange loại II được áp dụng để xây dựng hệ phương trình vi phân mô tả dao động, giải bằng phần mềm Matlab-Simulink cho kết quả chính xác và khả thi.

3. Các yếu tố nào ảnh hưởng lớn nhất đến dao động của xe?
   Đặc trưng mấp mô mặt đường, tải trọng xe và đặc tính hệ thống treo là các yếu tố chính ảnh hưởng đến biên độ và tần số dao động.

4. Giải pháp nào hiệu quả nhất để nâng cao độ êm dịu chuyển động?
   Cải tiến hệ thống treo với lò xo khí kết hợp giảm chấn thủy lực hai chiều, cùng với lựa chọn vận tốc vận hành hợp lý giúp giảm dao động và tăng tuổi thọ xe.

5. Kết quả nghiên cứu có thể áp dụng cho các loại xe tải khác không?
   Mô hình và phương pháp nghiên cứu có thể điều chỉnh và áp dụng cho các loại xe tải cỡ nhỏ và trung bình khác, đặc biệt trong điều kiện vận hành tương tự trên đường lâm nghiệp.

Kết luận

• Xây dựng thành công mô hình dao động đa bậc tự do cho xe Vinaxuki 4,5 tấn vận chuyển gỗ mỏ trên đường lâm nghiệp, mô phỏng chính xác các đặc trưng động lực học.
• Đặc trưng mặt đường và tải trọng ảnh hưởng rõ rệt đến độ êm dịu chuyển động, với gia tốc dao động trung bình từ 0.3 đến 0.7 m/s² và hệ số êm dịu K từ 0.15 đến 0.35.
• Hệ thống treo hiện tại cần được cải tiến để giảm thiểu dao động và hư hỏng, nâng cao hiệu quả vận hành và tuổi thọ xe.
• Đề xuất các giải pháp kỹ thuật và vận hành cụ thể, đồng thời khuyến nghị xây dựng tiêu chuẩn mặt đường lâm nghiệp phù hợp.
• Tiếp tục nghiên cứu mở rộng mô hình cho các loại xe tải khác và khảo sát thêm các điều kiện vận hành đa dạng nhằm hoàn thiện giải pháp tổng thể.

Các nhà sản xuất và doanh nghiệp vận tải nên phối hợp triển khai thử nghiệm các giải pháp cải tiến hệ thống treo và áp dụng chế độ vận hành tối ưu nhằm nâng cao hiệu quả vận chuyển gỗ trên đường lâm nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 TONG QUAN VAN DE NGHIÊN CỨU 1. Tình hình nghiên cứu, ứng dụng các loại 6 tô, máy kéo trong khai thác và vận chuyển gỗ. Tình hình nghiên cứu, ứng dung các loại 6 tô, máy kéo trong khai thác và vận chuyễn gỗ trên thé giới. Khai thác gỗ được định nghĩa là toàn bộ các thao t c, các công đoạn để biến cây đứng thành sản phẩm gỗ tròn theo qui cách xác định rồi chuyên chúng từ rừng đến một điểm tiêu thy nào đó.

Nó là cầu nối giữa nguồn tài nguyên rừng và các ngành công nghiệp sử dụng gỗ kim nguyên liệu như công nghệ chế biến gổ, công nghiệp giấy, khai thác than, xây dung. Việc khai thác cũng như mọi công việc khác đều phải tuân thủ theo những công nghệ nhất định. Công nghệ khai thác gỗ có thể là công nghệ thủ công, công nghệ tiên tiến. Mỗi loại công nghệ chỉ có thể thích hợp với các điều kiện nhất định.

Công nghệ thích hợp là công nghệ phủ hợp với các điều kiện kinh té - xã hội pho biến có tính địa phương môi trường và phù hợp với điều kiện môi trường. Do vậy công nghệ khai thác gỗ phải giảm mức tối đa các chỉ phí sản xuất cũng như tác động xấu đến môi trường. - Loại hình công nghệ khai thác gỗ nguyên cây (Full- tree-method) Cây gỗ sau khi hạ được giữ nguyên cả cảnh và tán rồi được kéo ra bãi gỗ. Tại đây chúng được cắt cảnh, cắt khúc theo quy cách sản phẩm sau đó được vận chuyển đến nơi tiêu thụ.

- Loại hình công nghệ khai thác gỗ dai (Full-length-method ): Cây gỗ sau khi hạ được cắt cảnh, ngọn tại nơi chặt hạ rồi được kéo ra ven đường vận chuyển hoặc bãi gỗ. Tại đây chúng được cắt khúc rồi vận chuyển đến nơi tiêu. thụ Loại công nghệ khai thác gỗ ngắn (Short-wood method/Cut-to-length method): Toàn bộ các thao tác hạ cây, cắt cảnh ngọn va cắt khúc đều được. thực hiện ở nơi chặt hạ, sau đó các khúc được đưa đến bãi gỗ ven đường rồi được chuyển về nhà máy hoặc một điểm nảo đó.

Nhu đã dé cập, việc áp dụng loại hình công nghệ này loại hình công nghệ kia, cũng như việc lựa chọn được một công nghệ thích hợp trong khai thác rừng phụ thuộc vào hàng loạt các yếu tố như việc cung cấp nhân lực và tiền công lao động, cơ sở ha ting kỹ thuật, khả năng đầu tư, tính sẵn có của. trang thiết bị, máy, phụ tùng thay thể, điều kiện rừng, điều kiện kinh tế-xã hội và bảo vệ rừng khi khai thác. Brazil, người ta áp dụng cả ba loại hình nêu trên trong việc khai thác gỗ rùng trồng [36]. Loại hình khai thác gỗ ngắn được áp dụng chủ yếu trong khai thác rừng bach đàn.

Để tăng năng suất giảm giá thà th khâu chặt hạ người ta tổ chức nhóm lảm việc hai người: một người chặt hạ và cắt khúc bằng cưa xích người kia ding búa để chặt cảnh.Việc tập trung từ noi chặt hạ về các bãi gỗ nhỏ ven đường hoặc kho gỗ được thực hiện bằng máy kéo bánh hơi lâm nghiệp hoặc máy kéo nông nghiệp dược trang bị thêm ro moóc chử gỗ, tay thủy lực và các kết cấu phụ trợ đảm bảo an toàn cho người và thiết bị khi làm việc trong rừng. Đối với địa hình đốc, người ta sử dụng đường cấp lưu động. với nguồn động lực là máy kéo nông nghiệp dé đưa gỗ tir nơi chặt hạ về chỗ tập trung. Ở một số lâm trường và trang trại quy mô nhỏ người ta ding bò hoặc ngựa kéo gỗ.

Ở hình thức khai thác gỗ dài, việc chặt ha, cắt cảnh ngọn dược thực. hiện ở nơi chặt hạ bằng việc sử dụng cưa xích, sau đó các thân cây được kéo tập trung về kho gỗ hoặc bãi gỗ nhỏ ven đường bằng máy kéo nông nghiệp có trang bị thêm bộ phận treo gỗ. Việc vận chuyên gỗ từ các bãi gỗ đến nơi tiêu thụ ở Brazil được thực hiện chủ yếu bằng các xe vận tải chuyên dùng theo nhiều kiểu khác nhau: Xe. tải không ro moóc, xe tái và một sơ mi ro mode, xe tải kéo theo một hoặc hai rơ moóc.

Việc bốc dỡ trên các kho gỗ hầu như được cơ giới hóa bằng việc sử. dung các cầu trục thủy lực cổ định chuyên dùng. Việc bốc đỡ gỗ. nơi có sản lượng khai thác nhỏ vẫn phổ biến bằng lao động thủ công.

Ở phần Lan và các nước Bắc Âu [36], từ những năm 80 trở về trước, cả ba loại hình công nghệ trên cũng đều được áp dụng trong khai thác gỗ rừng. Hiện nay nhờ những tiến bộ trong ngành chế tạo máy lâm nghiệp vả đặc biệt là đường vận chuyển dày đặc với chất lượng tốt đã đến tận khu rừng xa xôi nên hình thức khai thác gỗ ngắn được sử dụng là chính. Việc hạ cây, cắt cảnh thường dùng máy chuyên ding (Feltler - Buncher) và máy khai thác liên hợp (Harve ter) sau đó có khúc gỗ được vận chuyển đến các ven đường nhờ sử dụng các máy kéo vận xuất bánh hơi chuyên dùng (Forwarder) hoặc máy kéo nông nghiệp được trang bị tay thủy lực vả rơ moóc chở gỗ. Việc vận chuyển gỗ từ rừng đến nơi tiêu thy chủ yếu bằng đường bộ.

nhờ sử dung các xe vận tải cỡ lớn có thể kéo một hoặc hai rơ moóc. Ngoài ra việc vận chuyển gỗ cũng được thực hiện bằng đường thủy và đường sắt nhưng ngày cảng giảm Việc sử dụng các công cụ thủ công trong việc chặt hạ như cưa ci; búa cũng như việc dùng ngựa để vận chuyên gỗ. Ở Phần Lan hiện nay vẫn được sử dụng nhưng với tỷ trọng nhỏ, chủ yếu dùng trong khai thác tỉa thưa quy mô nhỏ. G Malaisia [38] trước đây người ta kết hợp máy kéo xích và máy kéo: bánh hơi lâm nghiệp để vận chuyển gỗ rừng trồng nhưng qua sử dụng cho thấy; do di chuyển nhiều trong rừng nên trong bề mặt đất rừng bị phá hoại nghiêm trọng, ảnh hưởng xấu đến quá trình tái sinh rừng và làm cho quá trình x6i man đất tăng lên.

Hiện nay phần lớn rừng trồng của Malaisia tập trung & các tập đoàn lâm nghiệp, tại đây với một hệ thống cơ sở hạ tang và dịch vụ ky thuật tương đối tốt và đồng bộ nên người ta áp dụng loại hình khai thác. nguyên cây là chủ yếu. Thiết bị trong khâu chặt hạ là cưa xích cỡ nhỏ. vận chuyển gỗ từ rừng về nhà máy chủ yếu bằng ôtô, khâu bốc dỡ gỗ về cơ.

bản đã duoc cơ giới hóa. Tình hình nghiên cứu, ứng dụng các loại 6 tô, máy kéo trong Khai thắc và vận chuyén gỗ rừng tong ở Viet Nam Ở nước ta, phần lớn gỗ được khai thác, sản xuất và tiêu thụ trong nội địa chiếm 98% gỗ tròn, 92% gỗ xé và 80%. sản phẩm giấy, Một phần gỗ và các lâm sản đặc sản như quế, dầu hồi. hạt điều, cánh kiến được được xuất khẩu sang các nước như: Nhật Bản, Hồng Kông.

Singapore, Thái Lan. Hiện nay nước ta đã cho phép việc khai thác gỗ và tre nứa ở các rừng gidu và trung bình (rừng gỗ có trữ lượng trên 80 mì, rừng tre, luồng có từ 3 - 3,5 nghìn cây/ha trở lên; rừng nứa, vau có từ 6 - 7 nghìn cây/ha trở lên). Chi được tiền hành khai thác chọn lọc, cường độ chặt chỉ giới han không quá 35% đối với gỗ và 50% đối với tre nứa theo tông trữ lượng toàn vùng [48]. 6 vùng chuyên canh gỗ nguyên liệu giấy người ta áp dụng loại hình khai thác gỗ ngắn là chủ.

Quy trình công nghệ hiện nay như sau: Khâu chất ha 'Việc hạ cây, cất cảnh, cát khúc được thực hiện chủ yếu bằng các công. cụ thủ công như búa, cưa gỗ. Hiện nay, ở hau hết các lâm trường đã sử dụng. cưa xăng cỡ nhỏ dé chặt ha.

Gỗ nguyên liệu có chiều dai 4m tới 70% được cắt khúc tại nơi chặt hạ, 30% được cắt khúc dưới chân đồi sau khi ding các phương tiện khác nhau đưa cả thân cây xuống. Khâu vận xuất. Trong những năm gin đây, khâu vận xuất gỗ cũng đã được rit nhiều nhà khoa học cũng như các đơn vị sản xuất quan tâm. Hiện nay đối với một số.

địa hình thuận lợi người ta đã tiến hành cơ giới hoá khâu công việc nay bing các loại máy móc thiết bị hiện đại nhằm giải phóng sức lao động nặng nhọc, nguy hiểm và tăng tỷ lệ tận dụng gỗ, (hình 1.1), Khu bắc dỡ và vdn chuyển: Vận chuyển gỗ từ rừng về khu chế biến hiện nay phổ biến gồm hai ‘bude: vận chuyển cự ly ngắn và vận chuyển đường dai, Van chuyển cự ly ngắn: đưa gỗ từ các bãi gỗ nhỏ trong rừng ra các bãi ‘26 trung chuyển ven đường quốc lộ hoặc cạnh bờ sông với cự ly trung bình 10 - 15 km. Vận chuyển gỗ từ các bãi trung chuyển về nhà máy chế biến, nhà. được thực hiện bằng đường sông và đường bộ. Việc bốc dỡ gỗ.

cho các phương tiện vận chuyển được thực hiện bằng lao động thủ công hoặc bằng các phương tiện bốc đỡ tùy theo các phương tiện bốc gỗ vận chuyên. các bãi gỗ tập trung quy mô lớn người ta dùng các máy bốc xếp kiểu hảm bốc dé bắc đỡ cho 6 tô hoặc đưa xuống bến sông. Còn ở những nơi lượng gỗ it, phân tán người ta dùng lao động thủ công để bốc dỡ cho phương tiện vận chuyển. Việc bốc dỡ gỗ cho các phương tiện vận chuyển được thực hiện chủ yếu bằng lao động thủ công hoặc bằng cin cầu ôtô, tời cáp, (hình 1.

Bắc đỡ gỗ bằng tai cáp Van chuyển đường dai: việc vận chuyển gỗ từ các bãi trung chuyển về nhà. máy giấy được thực hiện bằng đường sông và đường bộ. phương tiện vận chuyển là các xe ôtô chuyên dụng (hình 1.4), tau thuỷ, thuyền. chuyển gỗ bằng 6 tô lâm nghiệp chuyên dùng ‘Van chuyển đường ngắn: việc vận chuyển gỗ từ địa điểm khai thác tới các bãi gỗ, các nhà máy, các xưởng chế biến gỗ.phương tiện vận chuyển trước đây là xe Reo 7, xe Volvo, Jil 157K, xe IFA, xe công nông, Nhưng hiện nay các hộ kinh doanh rừng, các doanh nghiệp, nhà máy chế biến gỗ thường sử dụng các loại xe tai cở trung bình va lớn để vận chuyển gỗ, (hình 1.

Vận chuyển gỗ mỏ bằng ôtô tai cỡ trung bình Năm 1972, Tiền sỹ Nguyễn Kính Thao cùng một số cán bộ giảng day khoa Công nghiệp rừng Trường Đại học Lâm nghiệp đã nghiên cứu thiết kế, chế tạo thành công máy kéo khung gập L35 với thiết bị tời cáp để vận xuất gỗ.