Khóa luận tốt nghiệp đặc điểm sinh học sinh thái nhện bắt mồi amblyseius swirskii athias henriot ăn nhện vật mồi carpoglyphus lactis l được nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo

Khóa luận tốt nghiệp nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái nhện bắt mồi Amblyseius swirskii ăn nhện Carpoglyphus lactis khi nuôi bằng thức ăn nhân tạo.

• Tác giả: Phan Thị Nhài
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Đức Tùng
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Nông học
• Đề tài: Đặc điểm sinh học, sinh thái nhện bắt mồi Amblyseius swirskii Athias-Henriot ăn nhện vật mồi Carpoglyphus lactis (L.) được nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục đích và yêu cầu
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG VÀ NGOÀI NƢỚC
• 2.1. Tình hình nghiên cứu ngoài nƣớc
• 2.1.1. Những nghiên cứu về một số loài nhện bắt mồi họ Phytoseiidae
• 2.1.2. Các nghiên cứu về nhện bắt mồi Amblyseius swirskii Athias-Henrio
• 2.2. Tình hình nghiên cứu trong nước
• 2.2.1. Các nghiên cứu về nhện bắt mồi
• 2.2.2. Các nghiên cứu về nhện bắt mồi Amblyseius swirskii
• 2.2.3. Các nghiên cứu về nhện vật mồi Carpoglyphus lactis
• 3. PHẦN III: NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và vật liệu nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4.1. Phương pháp làm thức ăn nhân tạo
• 3.4.2. Phương pháp nuôi nhện vật mồi Carpoglyphus lactic
• 3.4.3. Phương pháp nuôi nhện bắt mồi Amblyseius swirskii
• 3.4.4. Thí nghiệm nghiên cứu đặc điểm sinh học của nhện bắt mồi Amblyseius swirskii ở nhiệt độ 27ºC
• 3.4.5. Phương pháp xử lí và tính toán số liệu
• 4. PHẦN IV: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Đặc điểm hình thái của nhện bắt mồi Amblyseius swirskii
• 4.2. Ảnh hưởng của thức ăn nhân tạo tới sự phát triển quần thể của nhện bắt mồi A.swirskii khi ăn nhện vật mồi C.
• 4.3. Nhịp điệu đẻ trứng của nhện bắt mồi A.swirskii ăn nhện vật mồi nuôi trên 5 loại thức ăn khác nhau
• 5. PHẦN V: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu về nghiên cứu

Nghiên cứu tập trung vào đặc điểm sinh học và sinh thái của loài nhện bắt mồi Amblyseius swirskii khi ăn nhện vật mồi Carpoglyphus lactis được nuôi bằng thức ăn nhân tạo. Mục tiêu chính là tìm hiểu tác động của các loại thức ăn nhân tạo khác nhau đến sự phát triển và sinh sản của Amblyseius swirskii. Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong việc nhân nuôi hàng loạt loài nhện bắt mồi này, góp phần kiểm soát sinh học các loài gây hại trong nông nghiệp.

1.1. Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu nhằm xác định đặc điểm sinh học và sinh thái của Amblyseius swirskii khi ăn Carpoglyphus lactis được nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo khác nhau. Kết quả sẽ giúp tìm ra loại thức ăn tối ưu để nhân nuôi hàng loạt loài nhện bắt mồi này, từ đó ứng dụng trong kiểm soát sinh học các loài gây hại như bọ trĩ và ruồi trắng.

1.2. Yêu cầu nghiên cứu

Nghiên cứu yêu cầu nhân nuôi Carpoglyphus lactis trên 5 loại thức ăn nhân tạo, đồng thời phân tích đặc điểm hình thái, thời gian phát dục và sức sinh sản của Amblyseius swirskii. Ngoài ra, nghiên cứu cũng đánh giá sức tăng quần thể của loài nhện bắt mồi này dưới tác động của các loại thức ăn khác nhau.

II. Tổng quan tình hình nghiên cứu

Nghiên cứu về nhện bắt mồi thuộc họ Phytoseiidae đã được thực hiện rộng rãi trên thế giới, đặc biệt là các loài như Amblyseius swirskii. Các nghiên cứu trước đây tập trung vào đặc điểm sinh học, sinh thái và khả năng kiểm soát sinh học của chúng. Carpoglyphus lactis cũng được nghiên cứu như một vật mồi tiềm năng để nhân nuôi các loài nhện bắt mồi.

2.1. Nghiên cứu về họ Phytoseiidae

Họ Phytoseiidae bao gồm các loài nhện bắt mồi có vai trò quan trọng trong kiểm soát sinh học các loài gây hại như bọ trĩ và ve nhện. Amblyseius swirskii là một trong những loài được nghiên cứu nhiều nhất do khả năng ăn tạp và hiệu quả kiểm soát sinh học cao.

2.2. Nghiên cứu về Carpoglyphus lactis

Carpoglyphus lactis là một loài nhện vật mồi được sử dụng phổ biến trong nhân nuôi các loài nhện bắt mồi. Nghiên cứu về loài này tập trung vào khả năng sinh sản và phát triển khi được nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo khác nhau.

III. Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp thực nghiệm để đánh giá đặc điểm sinh học và sinh thái của Amblyseius swirskii khi ăn Carpoglyphus lactis được nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo. Các chỉ tiêu được đo lường bao gồm thời gian phát dục, sức sinh sản và sức tăng quần thể của loài nhện bắt mồi.

3.1. Phương pháp nuôi nhện vật mồi

Carpoglyphus lactis được nuôi trên 5 loại thức ăn nhân tạo khác nhau trong điều kiện nhiệt độ 27°C và độ ẩm 75%. Quá trình nuôi được theo dõi chặt chẽ để đảm bảo chất lượng vật mồi.

3.2. Phương pháp nghiên cứu đặc điểm sinh học

Amblyseius swirskii được cho ăn Carpoglyphus lactis nuôi bằng các loại thức ăn khác nhau. Các chỉ tiêu như thời gian phát dục, số trứng đẻ hàng ngày và tỷ lệ tăng quần thể được ghi nhận và phân tích.

IV. Kết quả và thảo luận

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự khác biệt đáng kể về đặc điểm sinh học và sinh thái của Amblyseius swirskii khi ăn Carpoglyphus lactis được nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo khác nhau. Thức ăn ảnh hưởng rõ rệt đến thời gian phát dục, sức sinh sản và sức tăng quần thể của loài nhện bắt mồi.

4.1. Ảnh hưởng của thức ăn nhân tạo

Thức ăn nhân tạo loại 3 cho kết quả tốt nhất về sức sinh sản của Amblyseius swirskii, với số trứng đẻ hàng ngày cao nhất (2,28 trứng/ngày). Trong khi đó, thức ăn loại 4 có tỷ lệ tăng quần thể cao nhất (rm = 0,322).

4.2. Đặc điểm sinh học của Amblyseius swirskii

Thời gian phát dục trước trưởng thành của Amblyseius swirskii dao động từ 3,06 đến 4,81 ngày tùy thuộc vào loại thức ăn. Số trứng đẻ tổng cộng cao nhất đạt 27,96 trứng/nhện cái khi sử dụng thức ăn loại 1.

V. Kết luận và kiến nghị

Nghiên cứu đã xác định được loại thức ăn nhân tạo tối ưu để nhân nuôi Amblyseius swirskii khi ăn Carpoglyphus lactis. Kết quả này có ý nghĩa quan trọng trong việc ứng dụng loài nhện bắt mồi này vào kiểm soát sinh học các loài gây hại trong nông nghiệp.

5.1. Kết luận

Thức ăn nhân tạo loại 3 và 4 cho kết quả tốt nhất về sức sinh sản và sức tăng quần thể của Amblyseius swirskii. Nghiên cứu khẳng định tiềm năng nhân nuôi hàng loạt loài nhện bắt mồi này để ứng dụng trong kiểm soát sinh học.

5.2. Kiến nghị

Cần tiếp tục nghiên cứu để tối ưu hóa quy trình nhân nuôi Amblyseius swirskii và mở rộng ứng dụng trong thực tiễn nông nghiệp. Đồng thời, cần đánh giá hiệu quả kiểm soát sinh học của loài nhện bắt mồi này trên các loài gây hại khác nhau.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong sản xuất nông nghiệp hiện đại, nhu cầu của xã hội về số lượng, chất lượng và đặc biệt là độ an toàn vệ sinh thực phẩm ngày càng gia tăng. Việc lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật hóa học để phòng trừ sâu bệnh gây ra nhiều hệ lụy tiêu cực đối với môi trường và sức khỏe con người, đồng thời dẫn tới hiện tượng kháng thuốc ở sinh vật gây hại. Nhằm hướng tới nền nông nghiệp bền vững, việc ứng dụng các tác nhân kiểm soát sinh học, tiêu biểu là các loài thiên địch bắt mồi, đã trở thành một giải pháp quan trọng thay thế hóa chất trừ sâu.

Loài nhện bắt mồi Amblyseius swirskii Athias-Henriot (họ Phytoseiidae, bộ Ve bét Acarina) là một thiên địch bắt mồi đa thực có ý nghĩa kinh tế cao. Loài này có khả năng kiểm soát hiệu quả nhiều đối tượng dịch hại nguy hiểm trong nhà kính và trên đồng ruộng như bọ trĩ (Frankliniella occidentalis, Scirtothrips dorsalis), bọ phấn trắng (Bemisia tabaci, Trialeurodes vaporariorum), và các loài nhện nhỏ hại cây (Tetranychus urticae, Polyphagotarsonemus latus). Tuy nhiên, rào cản lớn nhất trong việc ứng dụng rộng rãi loài thiên địch này là chi phí sản xuất và nhân nuôi thương mại còn cao. Để giải quyết vấn đề này, việc tìm kiếm nguồn thức ăn nhân tạo phù hợp và các loài vật mồi thay thế dễ nuôi như nhện hại kho Carpoglyphus lactis (L.) là định hướng then chốt nhằm hạ giá thành nhân sinh khối, đồng thời duy trì mật độ quần thể nhện bắt mồi trên đồng ruộng trong giai đoạn khan hiếm con mồi tự nhiên.

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phan Thị Nhài tập trung giải quyết bài toán trên thông qua việc đánh giá ảnh hưởng gián tiếp của các công thức thức ăn nhân tạo dùng để nuôi vật mồi đến các chỉ tiêu sinh học và sinh thái học của nhện bắt mồi.

Mục tiêu và các yêu cầu nghiên cứu cụ thể của đề tài bao gồm:

1. Mục tiêu nghiên cứu: Nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái của nhện bắt mồi Amblyseius swirskii khi ăn nhện vật mồi Carpoglyphus lactis được nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo khác nhau, nhằm tìm hiểu tác động gián tiếp của thức ăn nuôi vật mồi đến sự phát triển và sức tăng quần thể của nhện bắt mồi A. swirskii.
2. Yêu cầu nghiên cứu (nhiệm vụ cụ thể):
   • Nhiệm vụ 1: Nhân nuôi nguồn nhện vật mồi Carpoglyphus lactis trên 5 loại thức ăn nhân tạo có tỷ lệ phối trộn dinh dưỡng khác nhau.
   • Nhiệm vụ 2: Nghiên cứu đặc điểm hình thái, thời gian phát dục các pha và sức sinh sản của nhện bắt mồi A. swirskii khi ăn nhện vật mồi C. lactis được nuôi bằng các loại thức ăn này.
   • Nhiệm vụ 3: Nghiên cứu sức tăng quần thể (các tham số bảng sống) của nhện bắt mồi A. swirskii khi tiêu thụ vật mồi nuôi trên các công thức thức ăn tương ứng.

• Đối tượng nghiên cứu: Nhện bắt mồi Amblyseius swirskii Athias-Henriot, nhện vật mồi Carpoglyphus lactis (L.), và 5 công thức thức ăn nhân tạo.
• Phạm vi không gian: Phòng thí nghiệm 109, Bộ môn Côn trùng, Khoa Nông học, Học viện Nông nghiệp Việt Nam.
• Phạm vi thời gian: Đề tài được thực hiện từ tháng 12 năm 2020 đến tháng 7 năm 2021.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu thuộc nhóm đề tài thực nghiệm sinh học bảo vệ thực vật, kết hợp giữa kỹ thuật nuôi dưỡng côn trùng - nhện nhỏ trong phòng thí nghiệm và phương pháp phân tích nhân khẩu học quần thể sinh vật.

Khung lý thuyết và mô hình tính toán

Nghiên cứu dựa trên cơ sở phân loại học và tập tính học của nhện bắt mồi họ Phytoseiidae, phân loại thuộc nhóm ăn tạp loại III (Generalist predators type III) theo hệ thống phân loại của Croft và cộng sự. Để đánh giá sức tăng quần thể của nhện bắt mồi, tác giả áp dụng lý thuyết bảng sống (life-table) xây dựng bởi Birch (1948) và Pielou (1977). Các chỉ số sinh thái học quần thể được thiết lập bao gồm:

• Tỷ lệ sống sót qua các tuổi ($l_x$): Xác suất một cá thể cái sống sót đến độ tuổi $x$.
• Hệ số sinh sản ở tuổi $x$ ($m_x$): Số lượng con cái sinh ra trung bình bởi một cá thể mẹ ở tuổi $x$ trong một đơn vị thời gian.
• Tỷ lệ sinh sản thực tế hay hệ số nhân của một thế hệ: $R_0 = \sum l_x m_x$.
• Tỷ lệ tăng tự nhiên ($r_m$): Được tính toán từ phương trình tích phân Euler-Lotka: $\sum e^{-r_m x} l_x m_x = 1$.
• Thời gian một thế hệ ($T$ và $T_c$): Khoảng thời gian trung bình giữa hai thế hệ liên tiếp.
• Thời gian nhân đôi quần thể: $DT = \frac{\ln(2)}{r_m}$.
• Tỷ suất tăng hữu hạn (giới hạn tăng tự nhiên): $\lambda = e^{r_m}$.

Phương pháp nghiên cứu thực nghiệm

• Chế biến thức ăn nhân tạo cho vật mồi: Thức ăn nhân tạo gồm 4 thành phần chính: men bia, bột mì, đường và nước sạch. Tác giả tiến hành phối trộn 5 công thức (CT1 đến CT5) với các tỷ lệ khác nhau. Sau khi cân đủ khối lượng, hỗn hợp được trộn đều cho kết dính, lèn chặt vào hộp, sấy trong tủ sấy 15 phút, sau đó chuyển sang túi zip kín và lưu trữ trong ngăn mát tủ lạnh để chống ẩm mốc.

Ký hiệu công thức	Men bia (g)	Bột mì (g)	Đường (g)	Nước (ml)	Đặc điểm dinh dưỡng
CT1	50	50	50	35	Tỷ lệ men cao, đường cao
CT2	50	50	25	35	Tỷ lệ men cao, đường thấp
CT3	50	50	0	35	Tỷ lệ men cao, không có đường
CT4	25	50	50	35	Tỷ lệ men thấp, đường cao
CT5	0	50	50	35	Không có men bia, đường cao

• Phương pháp nhân nuôi nhện vật mồi C. lactis: Sử dụng hộp nhựa kích thước 16 x 26 x 9 cm, nắp cắt bỏ 2/3 diện tích và dán lưới mắt nhỏ (<0,2 mm). Hộp được đặt trên tấm mút xốp dày 1 cm đặt trong khay nước kích thước 33 x 45 x 15 cm nhằm tạo rào cản cách ly. Mỗi hộp cấp 3 gam thức ăn nhân tạo và thả 50–100 cá thể nhện vật mồi ban đầu, kiểm tra nguồn nhện 2 ngày một lần.
• Phương pháp nhân nuôi nguồn nhện bắt mồi A. swirskii: Nhện được nuôi trong hộp nhựa tương tự, đặt sợi chỉ đen làm giá thể đẻ trứng. Định kỳ 2 ngày/lần cung cấp nhện vật mồi C. lactis làm thức ăn.
• Bố trí thí nghiệm đánh giá sinh học: Thí nghiệm được tiến hành trong tủ định ôn ở điều kiện tiêu chuẩn: nhiệt độ 27 ± 0,1°C, độ ẩm tương đối 75 ± 1%. Thu 60 trứng A. swirskii cùng 1 ngày tuổi đặt vào 60 lồng nuôi mica chuyên dụng (cố định bằng tấm bóng kính, mica trắng và kẹp giấy). Các lồng mica được đặt trên khay nhựa có giấy thấm nước để điều tiết ẩm. Hằng ngày, mỗi lồng được bổ sung 25 cá thể nhện vật mồi C. lactis ăn loại thức ăn tương ứng theo từng nghiệm thức, đồng thời vệ sinh lồng bằng tăm bông nhỏ. Theo dõi chặt chẽ thời gian phát dục của các pha trứng, nhện non tuổi 1, nhện non tuổi 2, nhện non tuổi 3, pha trước trưởng thành. Khi trưởng thành xuất hiện, tiến hành ghép đôi, bổ sung sợi chỉ đen để đếm số trứng đẻ hằng ngày, tổng số trứng đẻ trọn đời, theo dõi tỷ lệ nở và nuôi tiếp thế hệ sau để xác định tỷ lệ giới tính (đực/cái).
• Phương pháp đo kích thước hiển vi: Quan sát và chụp ảnh tiêu bản sống trên kính hiển vi soi nổi tại phòng Biocontrol. Ảnh chụp các pha phát dục được chụp ở độ phóng đại 8x qua phần mềm NMS. Hiệu chuẩn tỷ lệ đo thông qua ảnh chụp thước trắc vi 1 mm ở độ phóng đại 4x. Sử dụng phần mềm Axiovision Rel. 4.8 để xác định chiều dài và chiều rộng của từng cá thể (dung lượng mẫu n = 15 cho mỗi pha).
• Phương pháp xử lý thống kê: Dữ liệu được tính toán trên Microsoft Excel và phần mềm SPSS phiên bản 20. Kiểm tra phân bố chuẩn bằng phép kiểm định Kolmogorov–Smirnov. Đối với dữ liệu phân bố chuẩn, sử dụng phân tích phương sai một nhân tố (One-Way ANOVA). Đối với dữ liệu không tuân theo phân bố chuẩn, sử dụng kiểm định phi tham số Kruskal–Wallis và so sánh từng cặp nghiệm thức bằng kiểm định Mann–Whitney U. Tỷ lệ giới tính thế hệ sau được phân tích qua mô hình tuyến tính tổng quát (Generalized Linear Model / Probit Wald Chi-square) với dữ liệu nhị phân. Mức ý nghĩa thống kê được thiết lập tại P ≤ 0,05.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả nêu rõ tầm quan trọng của việc nghiên cứu thiên địch trong hệ thống quản lý dịch hại tổng hợp (IPM). Trình bày tính cấp thiết của việc tìm kiếm con mồi thay thế C. lactis và các công thức thức ăn nhân tạo phục vụ nhân sinh khối A. swirskii. Đặt ra các mục đích và nhiệm vụ cụ thể cần giải quyết trong đề tài.

Phần 2: Tổng quan tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước

Chương tổng quan hệ thống hóa các tài liệu khoa học về họ nhện bắt mồi Phytoseiidae trên phạm vi quốc tế và tại Việt Nam:

• Tình hình nghiên cứu ngoài nước: Khái quát đặc điểm phân loại học của họ Phytoseiidae (gần 2250 loài, gồm các giống chính như Amblyseius, Typhlodromus, Phytoseiulus). Lược sử nghiên cứu tập tính ăn hạt phấn, sâu hại và nhện hại của A. swirskii, cùng việc cấp phép thương mại hóa loài này từ năm 2005 tại châu Âu và hơn 50 quốc gia. Điểm lại các công trình tiêu biểu: tác động của nhiệt độ và bảng sống (Lee & Gillespie, 2011); khả năng kiểm soát bọ phấn, bọ trĩ (Calvo et al., 2011, 2015); phản ứng chức năng loại II và III đối với nhện hại hai chấm (Fathipour et al., 2017); nghiên cứu các nguồn thức ăn nhân tạo lỏng và đông khô (Abou-Awad et al., 1992; Nguyen et al., 2013; Tung et al., 2014); và các nghiên cứu về chu kỳ chiếu sáng, điều kiện sống của nhện vật mồi C. lactis (Ibrahim, 2006; Kutuk et al., 2011).
• Tình hình nghiên cứu trong nước: Tổng kết các nghiên cứu về nhện bắt mồi họ Phytoseiidae tại Việt Nam khống chế nhện đỏ hại cây có múi, rau màu (Nguyễn Văn Đĩnh, 1994; Cao Thị Hằng, 2006; Nguyễn Thị Kim Oanh & Nguyễn Văn Đĩnh, 2005; Phạm Thị Hiếu et al., 2013). Đánh giá tiềm năng của A. swirskii so với các loài bản địa như Euseius aizawai khi ăn nhện trắng (Nguyễn Đức Tùng, 2019) và việc dùng nhện vật mồi C. lactis nuôi Paraphytoseius cracentis (Nguyễn Đức Tùng & Patrick De Clercq, 2018).

Phần III: Nội dung và phương pháp nghiên cứu

Trình bày chi tiết danh mục đối tượng, vật tư, dụng cụ thí nghiệm, điều kiện phòng nuôi (27 ± 0,1°C, 75 ± 1% RH) và quy trình chuẩn bị thức ăn nhân tạo CT1–CT5. Mô tả chi tiết kỹ thuật nuôi trữ nguồn nhện, thao tác vận hành lồng nuôi cá thể mica, kỹ thuật chụp ảnh hiển vi và đo kích thước bằng phần mềm Axiovision Rel. 4.8, cũng như hệ thống công thức toán học tính toán bảng sống và các thuật toán kiểm định thống kê trên SPSS 20.

Phần IV: Kết quả và thảo luận

4.1. Đặc điểm hình thái của nhện bắt mồi Amblyseius swirskii

Qua quá trình quan sát hiển vi, tác giả ghi nhận A. swirskii trải qua 5 pha phát dục riêng biệt: trứng, nhện non tuổi 1 (ấu trùng), nhện non tuổi 2 (tiền ấu trùng), nhện non tuổi 3 (hậu ấu trùng) và trưởng thành.

• Trứng: Hình bầu dục, màu trắng trong, kích thước nhỏ.
• Nhện non tuổi 1: Cơ thể nhỏ bé, gần như trong suốt, chỉ mang 3 đôi chân (6 chân).
• Nhện non tuổi 2: Kích thước lớn hơn tuổi 1, xuất hiện đủ 4 đôi chân (8 chân), cơ thể vẫn trong suốt.
• Nhện non tuổi 3: Kích thước tiếp tục gia tăng, mang 4 đôi chân, hoạt động di chuyển nhanh nhẹn hơn.
• Trưởng thành: Cơ thể hình quả lê không phân đốt rõ rệt, mang 4 đôi chân. Cá thể cái có kích thước lớn hơn cá thể đực; khi mang trứng, phần bụng nhô cao và phần đuôi tròn. Cá thể đực nhỏ hơn, phần cuối bụng hơi vuông, di chuyển nhanh nhẹn hơn con cái.

4.2. Ảnh hưởng của thức ăn nhân tạo tới sự phát triển quần thể của A. swirskii khi ăn nhện vật mồi C. lactis

Số liệu đo đạc kích thước các pha phát dục cho thấy thức ăn của vật mồi có ảnh hưởng nhất định đến chiều dài và chiều rộng của nhện bắt mồi:

Kích thước chiều dài và chiều rộng các pha phát dục (ở 27 ± 0,1°C, ẩm độ 75 ± 1%)

Pha phát dục	CT1 (TB ± SE)	CT2 (TB ± SE)	CT3 (TB ± SE)	CT4 (TB ± SE)	CT5 (TB ± SE)	Chỉ số kiểm định	Mức P
Chiều dài (mm)
Trứng	0,268 ± 0,000	0,263 ± 0,001	0,270 ± 0,001	0,271 ± 0,001	0,265 ± 0,001	$\chi^2 = 15,578$	0,004
Tuổi 1	0,265 ± 0,000	0,268 ± 0,001	0,272 ± 0,002	0,272 ± 0,002	0,266 ± 0,001	$F = 3,495$	0,012
Tuổi 2	0,298 ± 0,000	0,287 ± 0,001	0,295 ± 0,002	0,286 ± 0,001	0,290 ± 0,001	$\chi^2 = 34,601$	<0,001
Tuổi 3	0,394 ± 0,000	0,388 ± 0,001	0,390 ± 0,002	0,391 ± 0,001	0,387 ± 0,001	$F = 3,317$	0,015
Trưởng thành đực	0,387 ± 0,001	0,383 ± 0,001	0,386 ± 0,001	0,380 ± 0,001	0,384 ± 0,001	$F = 3,730$	0,008
Trưởng thành cái	0,488 ± 0,001	0,484 ± 0,002	0,487 ± 0,001	0,481 ± 0,002	0,485 ± 0,000	$\chi^2 = 11,229$	0,024
Chiều rộng (mm)
Trứng	0,186 ± 0,000	0,181 ± 0,001	0,183 ± 0,001	0,182 ± 0,000	0,181 ± 0,001	$F = 3,742$	0,008
Tuổi 1	0,176 ± 0,001	0,178 ± 0,001	0,184 ± 0,001	0,183 ± 0,001	0,181 ± 0,001	$F = 6,416$	<0,001
Tuổi 2	0,186 ± 0,001	0,183 ± 0,001	0,191 ± 0,002	0,186 ± 0,001	0,185 ± 0,001	$\chi^2 = 7,122$	0,130
Tuổi 3	0,210 ± 0,003	0,239 ± 0,001	0,244 ± 0,002	0,231 ± 0,001	0,230 ± 0,001	$F = 31,147$	<0,001
Trưởng thành đực	0,209 ± 0,003	0,219 ± 0,001	0,218 ± 0,001	0,218 ± 0,001	0,217 ± 0,001	$\chi^2 = 5,420$	0,247
Trưởng thành cái	0,263 ± 0,001	0,268 ± 0,001	0,267 ± 0,002	0,265 ± 0,001	0,266 ± 0,001	$F = 1,233$	0,305

Chiều rộng của trưởng thành đực và cái không có sự khác biệt mang ý nghĩa thống kê giữa các công thức thức ăn ($P > 0,05$), trong khi chiều dài ở tất cả các pha phát dục đều ghi nhận sự sai khác rõ rệt giữa các nghiệm thức.

Thời gian phát dục của nhện bắt mồi đực và cái

Thời gian phát dục từ trứng đến trước trưởng thành và vòng đời của nhện bắt mồi chịu ảnh hưởng rõ rệt bởi loại thức ăn nuôi vật mồi:

Chỉ tiêu phát dục (ngày)	CT1	CT2	CT3	CT4	CT5	Kiểm định $\chi^2$	Mức P
Nhện cái	(n=28)	(n=33)	(n=29)	(n=32)	(n=31)
Pha trứng	0,93 ± 0,09	0,30 ± 0,08	0,07 ± 0,05	0,03 ± 0,03	1,65 ± 0,09	108,382	<0,001
Nhện non tuổi 1	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	1,03 ± 0,03	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	4,276	0,370
Nhện non tuổi 2	1,04 ± 0,04	1,03 ± 0,03	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	1,13 ± 0,08	7,002	0,136
Nhện non tuổi 3	1,32 ± 0,09	1,06 ± 0,04	1,31 ± 0,09	1,03 ± 0,03	1,03 ± 0,03	21,846	<0,001
Trước trưởng thành	4,29 ± 0,11	3,39 ± 0,09	3,41 ± 0,09	3,06 ± 0,04	4,81 ± 0,07	101,717	<0,001
Thời kỳ tiền đẻ trứng	1,82 ± 0,07	1,94 ± 0,06	1,72 ± 0,08	1,69 ± 0,08	1,94 ± 0,04	10,643	0,031
Vòng đời nhện cái	6,11 ± 0,09	5,33 ± 0,08	5,14 ± 0,11	4,75 ± 0,08	6,74 ± 0,08	106,194	<0,001
Nhện đực	(n=13)	(n=15)	(n=18)	(n=16)	(n=15)
Pha trứng	0,92 ± 0,14	0,40 ± 0,13	0,11 ± 0,08	0,25 ± 0,11	1,27 ± 0,12	38,996	<0,001
Nhện non tuổi 1	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	0,000	1,000
Nhện non tuổi 2	1,08 ± 0,08	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	1,00 ± 0,00	1,33 ± 0,13	17,529	0,002
Nhện non tuổi 3	1,15 ± 0,10	1,07 ± 0,07	1,00 ± 0,00	1,06 ± 0,06	1,20 ± 0,11	4,783	0,310
Trước trưởng thành	4,15 ± 0,15	3,47 ± 0,13	3,11 ± 0,08	3,31 ± 0,12	4,80 ± 0,11	48,427	<0,001

Ở nhện cái, thời gian trước trưởng thành ngắn nhất được ghi nhận ở CT4 (3,06 ngày) và dài nhất ở CT5 (4,81 ngày). Đối với nhện đực, thời gian trước trưởng thành ngắn nhất ở CT3 (3,11 ngày) và dài nhất ở CT5 (4,80 ngày).

Chỉ tiêu sinh sản của nhện bắt mồi A. swirskii

Các chỉ tiêu sinh sản có sự biến động mang ý nghĩa thống kê cao giữa các nghiệm thức:

Chỉ tiêu sinh sản	CT1 (n=28)	CT2 (n=33)	CT3 (n=29)	CT4 (n=32)	CT5 (n=31)	$\chi^2$	Mức P
Thời gian đẻ trứng (ngày)	13,75 ± 0,28	12,73 ± 0,29	12,66 ± 0,21	12,38 ± 0,19	13,55 ± 0,36	16,596	0,002
Tuổi thọ trưởng thành cái (ngày)	17,29 ± 0,32	16,21 ± 0,29	16,34 ± 0,21	16,25 ± 0,15	17,97 ± 0,31	28,760	<0,001
Số trứng đẻ hàng ngày (trứng/cái/ngày)	2,04 ± 0,03	2,20 ± 0,04	2,28 ± 0,02	2,14 ± 0,03	1,78 ± 0,05	65,299	<0,001
Tổng số trứng đẻ (trứng/nhện cái)	27,96 ± 0,51	27,91 ± 0,65	28,86 ± 0,56	26,41 ± 0,36	24,06 ± 0,86	26,698	<0,001
Tỷ lệ cái thế hệ thứ 2 ($F_2$)	0,69 ± 0,02	0,69 ± 0,02	0,65 ± 0,02	0,68 ± 0,02	0,67 ± 0,02	3,520	0,475

Nhện bắt mồi nuôi bằng vật mồi ăn CT3 có năng suất đẻ trứng hằng ngày cao nhất (2,28 trứng/cái/ngày) và tổng số trứng đẻ cao nhất (28,86 trứng/cái). Ngược lại, nghiệm thức CT5 (thức ăn không chứa men bia) cho sức sinh sản thấp nhất với 1,78 trứng/cái/ngày và tổng số trứng đẻ đạt 24,06 trứng/cái. Tỷ lệ cái ở thế hệ con cháu dao động trong khoảng 0,65 đến 0,69 và không có sự sai khác có ý nghĩa thống kê ($P = 0,475$).

Về sức tăng quần thể, tỷ lệ tăng tự nhiên ($r_m$) đạt giá trị cao nhất ở công thức 4 với $r_m = 0,322$ và thấp nhất ở công thức 5 với $r_m = 0,244$.

4.3. Nhịp điệu đẻ trứng của nhện bắt mồi A. swirskii

Đường biểu diễn nhịp điệu sinh sản theo ngày tuổi trưởng thành cái (Hình 4.7) phản ánh quy luật đẻ trứng điển hình của nhện bắt mồi họ Phytoseiidae: số lượng trứng đẻ tăng nhanh sau thời kỳ tiền đẻ trứng, đạt đỉnh cao nhất ở những ngày đầu của giai đoạn sinh sản (từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 8 sau khi trưởng thành), sau đó giảm dần đều về cuối đời. Nhịp điệu đẻ trứng của nhện ăn vật mồi thuộc các công thức giàu men bia (CT1, CT2, CT3, CT4) duy trì đỉnh đẻ trứng cao và ổn định hơn so với nghiệm thức CT5 thiếu men bia.

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

1. Xác định rõ ràng các chỉ số hình thái chi tiết của cả 5 pha phát dục của A. swirskii. Trưởng thành đực có chiều dài dao động 0,380–0,387 mm, chiều rộng 0,209–0,219 mm; trưởng thành cái có chiều dài 0,481–0,488 mm, chiều rộng 0,263–0,268 mm.
2. Thức ăn nhân tạo nuôi vật mồi có tác động gián tiếp rõ rệt đến thời gian phát dục và sinh sản của nhện bắt mồi. Nghiệm thức thức ăn CT4 (men thấp, đường cao) rút ngắn thời gian phát dục trước trưởng thành của nhện cái xuống mức thấp nhất (3,06 ngày) và đem lại tỷ lệ tăng tự nhiên của quần thể cao nhất ($r_m = 0,322$). Nghiệm thức CT3 (men cao, không đường) hỗ trợ khả năng đẻ trứng tốt nhất (2,28 trứng/cái/ngày; tổng số đạt 28,86 trứng/cái).
3. Nghiệm thức CT5 (hoàn toàn không có men bia) thể hiện chất lượng dinh dưỡng kém nhất: thời gian phát dục trước trưởng thành kéo dài nhất (4,81 ngày ở cái; 4,80 ngày ở đực), tổng số trứng đẻ thấp nhất (24,06 trứng/cái) và tỷ lệ tăng tự nhiên thấp nhất ($r_m = 0,244$).

Đóng góp so với các công bố trước đây

• So với nghiên cứu của Nguyễn Đức Tùng (2019) khi nuôi A. swirskii trên nhện trắng Polyphagotarsonemus latus (thời gian trước trưởng thành con cái là 3,97 ngày; con đực là 3,87 ngày; số trứng trung bình 1,3 quả/ngày; tổng số trứng 16,96 quả), việc nuôi A. swirskii bằng nhện vật mồi C. lactis ăn các công thức thức ăn nhân tạo thích hợp (như CT3, CT4) cho thời gian phát dục ngắn hơn (3,06–3,41 ngày) và sức sinh sản cao hơn vượt trội (2,14–2,28 quả/ngày; tổng số 26,41–28,86 quả/cái).
• Khẳng định giá trị của nhện vật mồi C. lactis kết hợp với thức ăn nhân tạo phối chế từ men bia, bột mì và đường như một quy trình kỹ thuật khả thi, thay thế hiệu quả các loài sâu hại sống đắt đỏ trong sản xuất sinh khối nhện bắt mồi quy mô lớn.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đề tài

• Toàn bộ các chỉ tiêu sinh học và tham số bảng sống mới chỉ được đánh giá ở một chế độ vi khí hậu duy nhất (nhiệt độ cố định 27 ± 0,1°C, độ ẩm 75 ± 1%) trong điều kiện tủ định ôn tại phòng thí nghiệm, chưa đánh giá phản ứng sinh học ở các dải nhiệt độ dao động tự nhiên.
• Nghiên cứu chưa đi sâu phân tích cơ chế hóa sinh chi tiết trong mô cơ thể của nhện vật mồi C. lactis tương ứng với từng công thức thức ăn (hàm lượng protein, lipid, amino acid) để giải thích cặn kẽ bản chất trao đổi chất tác động lên thiên địch.
• Chưa có thử nghiệm thực địa kiểm tra khả năng săn mồi và mật độ duy trì của A. swirskii sau khi nhân nuôi bằng vật mồi C. lactis khi thả vào nhà kính hoặc ngoài đồng ruộng.

Hướng nghiên cứu tiếp theo

• Khảo sát các thông số sinh học và bảng sống của A. swirskii nuôi bằng C. lactis ở nhiều ngưỡng nhiệt độ khác nhau (ví dụ 20°C, 25°C, 30°C, 35°C) để xác định ngưỡng phát dục cơ sở và hằng số nhiệt hữu hiệu.
• Nghiên cứu tối ưu hóa công thức thức ăn nhân tạo ở quy mô sản xuất công nghiệp và đánh giá hiệu lực phòng trừ sinh học thực tế của quần thể nhện bắt mồi này đối với bọ trĩ và bọ phấn trắng trên cây trồng nhà kính (ớt ngọt, dưa chuột, cà chua).

Giá trị tham khảo

Tài liệu khóa luận tốt nghiệp này cung cấp giá trị tham khảo thiết thực cho các đối tượng và định hướng nghiên cứu sau:

• Đối tượng tham khảo: Sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Bảo vệ thực vật, Côn trùng học nông nghiệp, Nông học, Sinh thái học và Kiểm soát sinh học.
• Nội dung tham khảo giá trị:
  • Quy trình phối chế chi tiết 5 công thức thức ăn nhân tạo giá thành thấp từ nguyên liệu dễ tìm (men bia, bột mì, đường) và kỹ thuật bảo quản thức ăn.
  • Kỹ thuật gia công và vận hành lồng nuôi mica chuyên dụng để theo dõi nhện bắt mồi cá thể, hạn chế tối đa nguy cơ thất thoát cơ học.
  • Phương pháp chụp ảnh hiển vi và chuẩn hóa kích thước sinh vật bằng phần mềm Axiovision Rel. 4.8.
  • Khung phương pháp luận và thuật toán thống kê (SPSS 20) để tính toán bảng sống nhân khẩu học ($r_m, R_0, T, DT, \lambda$), làm mẫu chuẩn cho các nghiên cứu sinh học thiên địch bắt mồi.

Câu hỏi thường gặp

1. Thành phần của 5 loại thức ăn nhân tạo nuôi nhện vật mồi Carpoglyphus lactis khác biệt nhau như thế nào?
Năm công thức đều sử dụng chung lượng bột mì (50 g) và nước sạch (35 ml), nhưng khác biệt ở tỷ lệ phối trộn men bia và đường: CT1 gồm 50 g men bia và 50 g đường; CT2 gồm 50 g men bia và 25 g đường; CT3 gồm 50 g men bia và 0 g đường (không đường); CT4 gồm 25 g men bia và 50 g đường; CT5 hoàn toàn không có men bia (0 g) và 50 g đường.

2. Công thức thức ăn nào giúp rút ngắn thời gian phát dục trước trưởng thành của nhện cái A. swirskii nhiều nhất?
Nghiệm thức CT4 (vật mồi ăn thức ăn men thấp, đường cao) giúp nhện cái hoàn thành giai đoạn trước trưởng thành nhanh nhất với 3,06 ± 0,04 ngày. Ngược lại, nghiệm thức CT5 (không chứa men bia) làm thời gian này kéo dài nhất, lên tới 4,81 ± 0,07 ngày.

3. Khả năng sinh sản của nhện bắt mồi A. swirskii đạt cao nhất khi ăn nhện vật mồi nuôi bằng công thức nào?
Nhện bắt mồi đạt sức sinh sản cao nhất ở nghiệm thức CT3 (men cao, không đường), với số trứng đẻ trung bình hằng ngày là 2,28 ± 0,02 trứng/cái/ngày và tổng số trứng đẻ trọn đời đạt 28,86 ± 0,56 trứng/nhện cái.

4. Nghiệm thức nào mang lại tỷ lệ tăng tự nhiên ($r_m$) cao nhất cho quần thể A. swirskii?
Nghiệm thức CT4 mang lại tỷ lệ tăng tự nhiên cao nhất với $r_m = 0,322$, trong khi nghiệm thức CT5 cho tỷ lệ tăng tự nhiên thấp nhất với $r_m = 0,244$. Sự thiếu hụt men bia (nguồn protein chính) trong thức ăn của vật mồi đã làm suy giảm đáng kể tốc độ tăng trưởng của quần thể thiên địch.

5. Phương pháp đo kích thước hiển vi của nhện bắt mồi trong nghiên cứu được tiến hành bằng công cụ và phần mềm nào?
Tác giả quan sát các pha phát dục trên kính hiển vi soi nổi tại phòng Biocontrol, thu nhận hình ảnh nhện ở độ phóng đại 8x qua phần mềm NMS. Sau đó, ảnh được nhập vào phần mềm Axiovision Rel. 4.8, sử dụng thước trắc vi 1 mm chụp ở độ phóng đại 4x để tạo tỷ lệ chuẩn (scaling) và tiến hành đo chiều dài, chiều rộng cá thể.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phan Thị Nhài đã mô tả chi tiết các đặc điểm hình thái 5 pha phát dục của nhện bắt mồi Amblyseius swirskii và chứng minh rõ nét ảnh hưởng gián tiếp của thành phần thức ăn nhân tạo nuôi vật mồi Carpoglyphus lactis đến sự sinh trưởng, sinh sản và sức tăng quần thể của loài thiên địch này ở điều kiện 27°C và ẩm độ 75%. Kết quả thực nghiệm khẳng định việc bổ sung men bia vào thức ăn của nhện vật mồi đóng vai trò then chốt giúp rút ngắn thời gian phát dục, nâng cao sức đẻ trứng và tối ưu hóa tỷ lệ tăng tự nhiên ($r_m$ đạt từ 0,244 ở công thức không men lên 0,322 ở công thức có men). Đây là cơ sở khoa học và thực tiễn vững chắc phục vụ việc xây dựng quy trình công nghệ nhân nuôi thương mại hàng loạt nhện bắt mồi A. swirskii nhằm ứng dụng trong phòng trừ sinh học bảo vệ cây trồng tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Xã hội càng ngày càng phát triển, đời sống của con người càng ngày càng nâng cao thì nhu cầu của con người về lương thực, thực phẩm cũng càng ngày càng tăng cả về số lượng, chất lượng và chủng loại và đặc biệt độ an toàn của lương thực thự phẩm được con người đặt lên hàng đầu. Để tạo ra được những sản phẩm đẹp về mặt hình thức, đủ dinh dưỡng bên trong và tuyệt đối phải đảm bảo an toàn không thuốc trừ sâu thật không dễ dàng. Các nhà khoa học đã nắm bắt được xu thế đó nên đã đưa các loài thiên địch vào để khống chế các sinh vật gây hại cũng như giảm tải thuốc trừ sâu. Cũng như các loài thiên địch khác thì loài nhiện bắt mồi Amblyseius swirskii Athias-Henriot là một tác nhân kiểm soát sinh học quan trọng về mặt kinh tế của một số loài gây hại chính trong nhà kính, như bọ phấn trắng, bọ trĩ được tìm thấy phổ biến trên một số loại rau như đậu, dưa chuột, bầu bí, cà chua… Việc sử dụng thắc ăn nhân tạo và thực tế có thể làm giảm chi phí liên quan đến việc nhân nuôi kẻ thù tự nhiên này.

Những thức ăn này cũng có thể giúp loài nện bắt mồi này bắt đầu khi phát hành hoặc hỗ trợ quần thể của nó trong vụ mùa trong thời điểm khan hiếm con mồi để giảm tần suất phát hành. Mục tiêu của nghiên cứu này là phát triển các nguồn thức ăn thay thế cho Amblyseius swirskii để hỗ trợ sản xuất hàng loạt và sử dụng làm thức ăn bổ sung để duy trì quần thể sau khi phát hành trong vụ mùa. Để giảm giá thành, các loài nhện bắt mồi đa thực đang được nhân nuôi công nghiệp bằng các loại thức ăn nhân tạo trong đó loại thức ăn được sử dụng để nhân nuôi các loài thiên địch nói trên lần lượt là thức ăn nhân tạo ArP-TT, trứng Atermia và thức ăn nhân tạo. Ngoài ra việc nhân nuôi Amblyseius swirskii đang được thực hiện trên một số vật mồi như loài nhện vật mồi Carpoglyphus lactis L.

(Acari: Carpoglyphidae) và Thyreophagus entomophagus (Laboulbene) (Acari: Acaridae) (Bolckmans & van Houten, 2006; Fidgett & cs., 2008) hay nhện bắt mồi Amblyseius cucumeris (Oudemans) (Acari: Phytoseiidae) nuôi trênnhện vật mồi T. entomophagus (Fidgett & cs. 1 Để có thể sử dụng nhện bắt mồi Amblyseius swirskii trong đấu tranh sinh học việc tìm ra vật mồi thay thế để nhân nuôi hàng loạt loại nhện bắt mồi này là hết sức cần thiết. Chính vì vậy, nghiên cứu này được tiến hành nhằm hai mục đích: thứ nhất là mô tả đặc điểm hình thái các pha phát dục nhện bắt mồi Amblyseius swirskii để có thể nhận diện dễ dàng trên đồng ruộng, thứ hai là đi sâu nghiên cứu đặc điểm sinh học và sức tăng quần thể loài nhện này trên vật mồi thay thay thế Carpoglyphus lactis được nuôi bằng các loại thức ăn khác nhau nhằm từng bước xác định khả năng nhân nuôi hàng loại nhện bắt mồi Amblyseius swirskii Athias-Henriot (Acari: Phytoseiidae) trong tương lai.

Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, để góp phần giải quyết các vấn đề trên, đươc sự phân công của bộ môn côn trùng, khoa nông học, Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam, dưới sự hướng dẫn của PGS.Nguyễn Đức Tùng tôi đã thực hiện đề tài: “Đặc điểm sinh học, sinh thái nhện bắt mồi Amblyseius swirskii Athias-Henriot ăn nhện vật mồi Carpoglyphus lactis (L.) đƣợc nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo” 1.2 Mục đích và yêu cầu 1. Mục đích Nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái nhện bắt mồi Amblyseius swirskii ăn nhện vật mồi Carpoglyphus lactis được nuôi bằng các loại thức ăn nhân tạo khác nhau nhằm tìm hiểu tác động gián tiếp của thức ăn cho vật mồi đến nhện bắt mồi A. Yêu cầu - Nhân nuôi nguồn nhện vật mồi Carpoglyphus lactis trên 5 loại thức ăn nhân tạo. - Nghiên cứu đặc điểm hình thái, thời gian phát dục và sức sinh sản của nhện bắt mồi A.

swirskii khi ăn nhện vật mồi C. lactis được nuôi bằng các loại thức ăn khác nhau. - Nghiên cứu sức tăng quần thể của nhện bắt mồi A. swirskii khi ăn nhện vật mồi C.

lactis được nuôi bằng các loại thức ăn khác nhau. 2 PHẦN 2: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG VÀ NGOÀI NƢỚC 2.1 Tình hình nghiên cứu ngoài nƣớc 2.1 Những nghiên cứu về một số loài nhện bắt mồi họ Phytoseiidae Phytoseiidae là một trong những họ lớn nhất của bọ ve ký sinh ở thực vật và đất (Acari) thuộc phân bộ Mesostigmata. Họ Phytoseiidae là một họ vũ trụ, với gần 2250 loài được mô tả trên toàn thế giới. Do sự phổ biến của chúng, họ Phytoseiidae thường bị đánh chặn trên các sản phẩm nông nghiệp, điều này khiến chúng phải chịu sự chú ý của các cơ quan kiểm dịch.

Đặc điểm cấu tạo của nhện nhỏ bắt mồi được các nhà khoa học hàng đầu thế giới nghiên cứu về lĩnh vực này miêu tả trong cuốn ―Spider mites‖. Nhện bắt mồi trưởng thành có cơ thể dài khoảng 0.5 mm, cơ thể hình giọt nước. Cơ thể được chia làm 2 phần: phần miệng và phần bụng. Phần bụng có chứa các đôi chân dùng để di chuyển.

Phía sau mảnh lung không phân chia trừ các đốt chi và mặt bụng có phân chia thành các mảnh nhỏ. Cả phần lưng và bụng có nhiều lông cứng. Đây cũng là một trong những đặc trưng để phân biệt nhện đực và nhện cái. Mảnh lung ngực giữa của chúng có khoảng 20 lông cứng phân bố đều.

Phía đuôi có từ 1-2 lông cứng. Mặt sau bụng có 8 lông cứng. Họ Phytoseiidae là những kẻ săn mồi tích cực, ăn nhiều nhóm mạt thực vật (ví dụ như ve mật, ve nhện), cũng như bọ trĩ và các loài thực vật nhỏ khác. Nhiều phytoseiid là loài chung chung nhưng một số ít có những yêu cầu cụ thể về con mồi.

Nhiều loài là tác nhân kiểm soát sinh học quan trọng đối với bọ trĩ, ve rộng và ve hai chấm, và một số loài được bán trên thị trường ở New Zealand. Nhiều phytoseiid cũng sẽ ăn phấn hoa và chúng thường được tìm thấy bên trong những bông hoa tạo ra phấn hoa. Ở New Zealand, họ Phytoseiidae được tìm thấy trên một loạt các thảm thực vật bản địa và các loài thực vật ngoại lai (Collyer, 1982) Mặc dù các bộ sưu tập loài vẫn tồn tại, cách xử lý phân loại của họ ở New Zealand đã lỗi thời (Collyer, 1982) và hiện tại, chỉ bao gồm hai trong số năm chi phytoseiid ở NZ. 3 Công bố gần đây về Phytoseiidae của Úc (Walter & Beard, 1997) cung cấp phương pháp điều trị và chìa khóa cho chi thứ ba - Phytoseius - và bổ sung một số hồ sơ phân bố cho New Zealand.

Việc xác định họ Phytoseiidae chủ yếu dựa vào con cái trưởng thành. Họ Phytoseiidae cái có thể dễ dàng được nhận ra qua bề mặt bụng của chúng: con cái có một tấm chắn thượng bì (bộ phận sinh dục) dài giữa và dưới coxa IV, một tấm chắn xương ức phía trước tấm chắn bộ phận sinh dục và một tấm chắn tâm thất sau bao phủ vùng bụng và hậu môn (xem hình ảnh bên dưới). Các ống sinh tinh cái không có Phytoseiidae hình chuông, hình ống, hoặc hình phễu (ổ chứa tinh trùng), thường được nhìn thấy giữa các đốt của chân III và IV (ống sinh tinh có thể nằm trong các mẫu bẹp). Hình dạng của tinh trùng rất khác nhau giữa các loài và là một đặc điểm phân loại quan trọng.

Con đực có lỗ sinh dục nhỏ hơn nhiều, nằm giữa các đáy của coxa I. Không có lá chắn sinh dục kéo dài. Lá chắn bụng của Phytoseiidae đực lớn, có hình tam giác và bao phủ toàn bộ phần sau của bề mặt bụng. Con đực có hình chiếu dài hình chữ T hoặc hình ngón tay, được gọi là tinh trùng, trên mỗi chelicera - chúng được sử dụng để chuyển giao tinh trùng và hình dạng của chúng là một đặc điểm phân loại quan trọng.

Con đực trưởng thành thường ít hơn con cái, và đối với nhiều loài, con đực chưa được biết đến vào thời điểm này. Khi có sẵn, hình ảnh của những con đực trưởng thành được đưa vào hình ảnh minh họa cho loài, để tạo cơ sở cho việc xác định nếu chỉ những con đực bị chặn lại. Họ Phytoseiidae chưa trưởng thành (chỉ có các tấm chắn hậu môn nhỏ và xương ức) khó có thể được xác định chính xác. Hầu hết các loại nhện thiên địch trong nhóm này đều thuộc họ Phytoseiidae, tiêu biểu phân họ Amblyseius.

cây ăn trái nói chung và các vườn cam, quýt, bưởi, chanh nói riêng. Theo de Moraes & cs.(1986), họ Phytoseiidae đã nhận được nhiều sự chú ý từ những năm 1980, khi có một số loài là kẻ thù tự nhiên quan trọng của nhện đỏ chăng tơ tetramychid (nhện) trong hệ sinh thái nông nghiệp. Sự quan tâm 4 này cũng kích thích các công trình phân loại học về họ này, và đã có sự gia tăng đáng kể về số lượng các loài được mô tả, đạt khoảng 1000 loài ngày nay. Danh mục này sẽ hữu ích không chỉ cho các nhà phân loại học, mà còn cho những người quan tâm đến sinh học và sinh thái học của họ.

Họ Phytoseiidae có 4 giống với trên 1200 loài: giống Typhlodromus Scheuten với 275 loài, Amblyseius Berlese có 800 loài, Phytoseites Ribage có 400 loài và Phytoseiulus Evarts có 4 loài (de Moraes & cs., 1986) Theo McMurtry & cs. (2015) trong một phần của bộ sách Tiến bộ trong kiểm soát sinh học Họ Phytoseiidae (Acari: Mesostigmata) là tác nhân kiểm soát sinh học.Phytoseiidae là loài nhện săn mồi quan trọng nhất sống trên các loài thực vật. Những con NBM này được sử dụng rộng rãi như là tác nhân kiểm soát sinh học để quản lý sâu bọ và côn trùng của cây trồng được trồng trong nhà kính và trên đồng ruộng. Nghiên cứu về phytoseiids đã tăng lên trên toàn thế giới trong 50 năm qua, số lượng lớn các bài báo liên quan đến phân loại, sinh học, sinh thái và sử dụng thực tế của họ.700 loài được mô tả trong họ này, được tổ chức trong 91 chi.

Phytoseiidae đã được báo cáo từ tất cả các châu lục, ngoại trừ Nam Theo McMurtry & Scriven (1965) Amblyseius limonicus Carman và McGregor cho ăn dễ dàng trên con trưởng thành và chưa trưởng thành của loài nhện Panonychus citri (McGregor), Oligonychus punicae (Hirst), và Tetranychus cinnabarinus (Boisduval) trên lá bơ đã cắt bỏ. Loài Phyllocoptruta oleivora (Ashmead), cũng được cho ăn nhưng không phải là một thực phẩm phù hợp cho sự phát triển hoặc đẻ trứng. Một số các loại phấn hoa được cho ăn dễ dàng. Ở 22,22°C, một thế hệ được hoàn thành trong 8-9 ngày và con cái đẻ khoảng 2 trứng mỗi ngày với thức ăn là nhện đỏ cam quýt (P.citri) hoặc phấn hoa Mesembryanthemum.

Ở 26,67°C, mỗi con cái trung bình đẻ 2,7 trứng mỗi ngày.