phần mở đầu và kết luận, kết cấu luận văn gồm 4 chương như sau: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lí luận về năng lực cạnh tranh của Ngân hàng thương mại. Chƣơng 2: Phương pháp và thiết kế nghiên cứu Chƣơng 3: Năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc. Chƣơng 4: Đề xuất giải pháp và kiến nghị tăng năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.
Tổng quan về tình hình nghiên cứu 1. Nghiên cứu ngoài nươc 1. Nghiên cứu trong nước 1. Cơ sở lý luận chung về cạnh tranh và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp 1.
Khái niệm về cạnh tranh 1. Khái niệm về năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp 1. Ngân hàng thƣơng mại và năng lực cạnh tranh của ngân hàng thƣơng mại 1. Ngân hàng thương mại 1.
Năng lực cạnh tranh của ngân hàng thương mại 1. Các chỉ tiêu đánh giá năng lực cạnh tranh của NHTM 1. Các chỉ tiêu đánh giá năng lực tài chính 1. Các chỉ tiêu đánh giá năng lực phi tài chính 1.
Các nhân tố ảnh hƣởng tới năng lực cạnh tranh của ngân hàng 1. Nhóm yếu tố thuộc nội lực của NHTM 1. Nhóm yếu tố thuộc môi trường bên ngoài 4 z CHƢƠNG 2. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ THIẾT KẾ LUẬN VĂN 2.
Phƣơng pháp thu thập dữ liệu 2. Phƣơng pháp phân tích- tổng hợp 2. Phƣơng pháp so sánh 2. Phƣơng pháp logic CHƢƠNG 3.
NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM- CHI NHÁNH VĨNH PHÚC 3. Giới thiệu khái quát về Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 3. Quá trình hình thành và phát triển của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 3. Tình hình hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 3.
Năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 3. Các chỉ tiêu năng lực tài chính 3. Các chỉ tiêu năng lực phi tài chính 3. Các nhân tố ảnh hƣởng tới năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 3.
Nhóm yếu tố thuộc nội lực của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 3. Nhóm yếu tố thuộc môi trường bên ngoài 3. Đánh giá năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 3. Những điểm mạnh về năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 3.
Những điểm hạn chế về năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc và nguyên nhân 5 z CHƢƠNG 4. ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ TĂNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM- CHI NHÁNH VĨNH PHÚC 4. Bối cảnh kinh tế và định hƣớng tăng năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc. Bối cảnh kinh tế 4.
Định hướng tăng năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc. Giải pháp tăng năng lực cạnh tranh của Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Vĩnh Phúc 4. Tăng năng lực tài chính 4. Tăng năng lực phi tài chính 4.
Một số kiến nghị 4. Kiến nghị với Ngân hàng nhà nước 4. Kiến nghị với Chính phủ 4. Kiến nghị với Ngân hàng Công thương Việt Nam KẾT LUẬN CHUNG 6 z CHƢƠNG 1.
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu 1. Nghiên cứu ngoài nước Nghiên cứu về năng lực cạnh tranh: Việc nghiên cứu về cạnh tranh và đưa ra các lý thuyết cạnh tranh đã được ra đời từ rất lâu. Trong đó có nhiều trường phái khác nhau: như lý thuyết cạnh tranh cổ điển, lý thuyết cạnh tranh của trường phái tân cổ điển và lý thuyết cạnh tranh hiện đại.
Những lý thuyết này cùng có mục đích chung là nghiên cứu và đưa ra bản chất của cạnh tranh và vai trò, tác động của cạnh tranh, các phương thức cạnh tranh. Ngoài ra có những nhà nghiên cứu theo như: L.Jevos… nghiên cứu theo trường phái hoàn hảo và một số nhà nghiên cứu khác như: M.Boyer , Michael Porter…. lại nghiên cứu về năng lực cạnh tranh theo trường phái cạnh tranh hiện đại. Tuy nhiên từ năm 1980 trở lại đây thì việc nghiên cứu về năng lực cạnh tranh mới được nghiên cứu một cách hệ thống và bài bản.
Trong đó phải kể đến Giáo trình “Chiến lược cạnh tranh” tác giả Michael Porter xuất bản năm 1998. Nhưng trong nghiên cứu của Micheal Porter không trình bày về các nước đang phát triển mà cũng chủ yếu đề cập tới các nền kinh tế phát triển và những trường hợp thành công. Theo chiến lược cạnh tranh của Michael E. Porter, khả năng cạnh tranh của quốc gia/vùng lãnh thổ sẽ quyết định đến sự thịnh vượng của vùng/lãnh thổ đó.
Mặt khác, khả năng cạnh tranh này lại phụ thuộc vào năng lực sáng tạo để nâng cao năng suất. Theo Ông, Cạnh tranh là tạo ra năng suất và năng suất là giá trị sản lượng do một đơn vị lao động hoặc vốn sinh ra, nó phụ thuộc vào chất lượng và đặc điểm của sản phẩm (yếu tố quyết định giá của sản phẩm). Vì vậy, các nền kinh tế cần xây dựng và nuôi dưỡng môi trường kinh doanh kinh tế vi mô có tính cạnh 7 z tranh, cho phép các doanh nghiệp iải phóng sức cạnh tranh trong nội bộ để có thể cạnh tranh và thúc đẩy tăng trưởng. Ngoài ra, Tạp chí Harvard Business Review, năm 1979 đã xuất bản mô hình Porter’s Five forces.
Theo mô hình năm lực cạnh tranh của tác giả Michael Porter, các quy tắc cạnh tranh được thế hiện bằng năm lực trong bất cứ ngành nào, dù là nội địa hay quốc tế, dù sản xuất hay làm dịch vụ, đó là: - Sức ép của nhà cung ứng - Sức ép cạnh tranh từ khách hàng - Áp lực cạnh tranh của các đối thủ tiềm ẩn - Áp lực cạnh tranh từ sản phẩm thay thế - Áp lực cạnh tranh từ các đối thủ hiện tại Có nhiều nghiên cứu nƣớc ngoài về các nhân tố ảnh hƣởng tới năng lực cạnh tranh: Khi nghiên cứu về lợi thế cạnh tranh, Michael Porter đã đưa ra mô hình kim cương. Vào năm 1990, Ông đã cho xuất bản những kết quả nghiên cứu của mình, đó là những nỗ lực nghiên cứu chuyên sâu nhằm tìm hiểu tại sao một số nước lại thành công còn một số khác lại thất bại trong cạnh tranh quốc tế. Tác giả đã xây dựng lý thuyết về bốn thuộc tính lớn của một quốc gia hình thành nên môi trường cạnh tranh cho các công ty tại nước đó. Bốn thuộc tính đó có thể thúc đẩy hoặc ngăn cản sự tạo ra lợi thế cạnh tranh của một quốc gia.
Những thuộc tính đó là: Điều kiện về các yếu tố sản xuất – vị thế của một nước về các yếu tố sản xuất - Các điều kiện về cầu- nhu cầu trong nước đối với hàng hóa hoặc dịch vụ của một ngành; Các ngành hỗ trợ và liên quan- sự hiện diện hoặc không sẵn có của các ngành hỗ trợ và liên quan có năng lực cạnh tranh quốc tế; Chiến lược, cơ cấu và mức độ cạnh tranh nội bộ ngành – các điều kiện quản lý các công ty được tạo ra, tổ chức, và quản trị như thế nào và bản chất của đối thủ cạnh tranh trong nước. Bốn thuộc tính trên đã được Michael Porter đề cập đến như là bốn yếu tố cấu tạo nên mô hình kim cương. Ông lập luận rằng các công ty có khả năng thành công cao nhất trong những ngành hoặc các phân ngành trong đó mô hình kim cương 8 z được thuận lợi nhất. Ông cũng cho rằng mô hình kim cương là một hệ thống tương tác và củng cố lẫn nhau.
Tác động của một thuộc tính sẽ phụ thuộc vào tình trạng của các thuộc tính khác. Ví dụ, theo Porter thì các điều kiện về cầu thuận lợi sẽ không mang lại lợi thế cạnh tranh trừ khi tình hình cạnh tranh nội bộ ngành đủ để khiến công ty phải phản ứng lại các điều kiện đó. Các yếu tố xác định lợi thế cạnh tranh quốc gia (Mô hình kim cƣơng của M.Porter): Các ngành hỗ trợ và liên quan Các điều kiện về yếu tố sản xuất Các điều kiện về cầu Chiến lược, cơ cấu cạnh tranh ngành (Nguồn: web www.dankinhte/ ly- thuyet- ve- loi- the- so- sanh) Đánh giá lý thuyết của M. Porter: Porter khẳng định rằng mức độ thành công mà một nước có khả năng đạt được trên thị trường thế giới về một ngành nhất định là một hàm số của sự kết hợp các thuộc tính: điều kiện các yếu tố sản xuất, các điều kiện về cầu trong nước, các ngành công nghiệp hỗ trợ và liên quan, và các đối thủ cạnh tranh trong nước.
Theo ông, sự hiện diện của tất cả bốn thuộc tính là yêu cầu để hình thành lên mô hình kim cương nhằm thúc đẩy năng lực cạnh. Như vậy, theo lý thuyết của M.Porter, các nước nên xuất khẩu những sản phẩm của những ngành mà tại đó cả bốn thành phần của mô hình kim cương có điều kiện thuận lợi, và nhập khẩu trong những lĩnh vực tại đó các thành phần không có điều kiện thuận lợi. Tuy nhiên nghiên cứu của ông cũng chưa đánh giá được một cách tổng thể, toàn diện các nhân tố ảnh hưởng tới năng lực cạnh tranh của quốc gia, của ngành. 9 z Theo nghiên cứu của tác giả Sauka, năm 2014 trong cuốn “Đo lường về Năng lực cạnh tranh của các công ty ở Latvia”, tác giả đã đưa ra 7 nhân tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh cấp công ty,bao gồm: - Năng lực tiếp cận các nguồn lực - Năng lực làm việc của nhân viên - Nguồn lực tài chính - Chiến lược kinh doanh - Tác động của môi trường - Năng lực kinh doanh so với đối thủ - Sử dụng các mạng lưới thông tin liên lạc Tuy nhiên nghiên cứu này của Sauka có nhược điểm là chỉ sử dụng phương pháp thống kê và đưa ra nhận xét dựa trên giá trị trung bình.
Nó chưa đưa ra được mối quan hệ của các yếu tố này với năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp mà chỉ dừng lại ở việc xác định các yếu tố ảnh hưởng tới năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và đo lường mức độ của chúng thông qua khảo sát.