Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Chu anh dòng Tr−êng §¹i häc B¸ch Khoa Hµ Néi --------------------------- LuËn v¨n th¹c sü khoa häc Ngµnh: S− ph¹m kü thuËt S− ph¹m kü thuËt Mét sè gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l−îng d¹y nghÒ t¹i tr−êng kü nghÖ i (hµ t©y) Chu anh dòng 2004 - 2006 Hµ Néi 2006 Hµ Néi 2006 1708177940399037d41ac-37db-490a-9c26-4a062803f3ad 170817794039991bf5ea5-49c8-4031-b393-4885b2236f38 1708177940399dfcd6e21-d6be-4166-9551-6c2e02df4e48 2. §Æc ®iÓm d¹y nghÒ cña tr−êng 45 2. Thùc tr¹ng chÊt l−îng d¹y nghÒ t¹i tr−êng Kü NghÖ I 47 2. C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n lý ®µo t¹o cña tr−êng 47 2.
C¬ së vËt chÊt 49 2. §Æc ®iÓm ®éi ngò gi¸o viªn 53 2. Môc tiªu cña tr−êng Kü NghÖ I 61 2. Tån t¹i, nguyªn nh©n vµ h−íng gi¶i quyÕt 62 KÕt luËn ch−¬ng 2 63 Ch−¬ng 3 – Gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l−îng d¹y 64 nghÒ ë tr−êng Kü NghÖ I 3.
Mét sè nguyªn t¾c ®Ò xuÊt n©ng cao chÊt l−îng d¹y nghÒ 64 3. Néi dung gi¶i ph¸p 64 3. Gi¶i ph¸p båi d−ìng n©ng cao chÊt l−îng ®éi ngò gi¸o viªn 64 3. Ph¸t triÓn ch−¬ng tr×nh, gi¸o tr×nh phï hîp víi thùc tÕ s¶n 76 xuÊt vµ xu h−íng ph¸t triÓn cña khoa häc c«ng nghÖ 3.
Gi¶i ph¸p n©ng cÊp c¬ së vËt chÊt, trang thiÕt bÞ. KhuyÕn khÝch ho¹t ®éng tù häc cña häc sinh 78 3. N©ng cao chÊt l−îng ®Çu vµo, ®Çu ra cña häc sinh 79 3. Ph©n bæ c¸c líp cho phï hîp víi tr×nh ®é, ®é tuæi 80 3.
Bè trÝ thêi kho¸ biÓu hîp lý, khoa häc 80 3. Lu©n chuyÓn gi¸o viªn gi÷a c¸c c¬ së ®µo t¹o 81 3. Më réng vµ ph¸t triÓn c¸c lÜnh vùc d¹y nghÒ 82 3. §iÒu kiÖn cÇn thiÕt ®Ó thùc hiÖn gi¶i ph¸p 82 3.
Tæ chøc thùc hiÖn 83 3. KÕt qu¶ th¨m dß ý kiÕn vÒ viÖc x©y dùng gi¶i ph¸p 84 KÕt luËn ch−¬ng 3 84 KÕt luËn vµ kiÕn nghÞ 85 Tµi liÖu tham kh¶o 89 Phô lôc 2 Lêi c¶m ¬n §Ó hoµn thµnh luËn v¨n tèt nghiÖp, trong thêi gian qua ngoµi sù nç lùc cña b¶n th©n cßn cã sù gióp ®ì rÊt nhiÖt t×nh cña c¸c thÇy, c« gi¸o, gia ®×nh vµ b¹n bÌ. Víi t×nh c¶m tr©n thµnh t«i xin bµy tá lßng biÕt ¬n s©u s¾c tíi: Ban gi¸m hiÖu tr−êng §¹i häc B¸ch Khoa Hµ Néi, trung t©m ®µo t¹o sau ®¹i häc, khoa S− Ph¹m Kü thuËt tr−êng ®¹i häc B¸ch Khoa Hµ Néi, l·nh ®¹o c¸c phßng, ban tr−êng Kü NghÖ I ®· t¹o ®iÒu kiÖn cho t«i häc tËp vµ nghiªn cøu. §Æc biÖt lµ TS.
Cao V¨n S©m ng−êi ®· trùc tiÕp h−íng dÉn t«i hoµn thµnh luËn v¨n nµy. Do thêi gian cã h¹n nªn kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt trong qu¸ tr×nh lµm luËn v¨n, t«i rÊt mong ®−îc sù ®ãng gãp, nhËn xÐt cña héi ®ång chÊm luËn v¨n còng nh− ®éc gi¶ quan t©m ®Õn ®Ò tµi ®Ó luËn v¨n nµy hoµn thiÖn h¬n vµ sím cã thÓ ®−a vµo ¸p dông thùc tÕ. Hµ Néi, th¸ng 10 n¨m 2006 (T¸c gi¶) Chu Anh Dòng 3 Lêi cam ®oan T«i xin cam ®oan, nh÷ng g× mµ t«i viÕt trong luËn v¨n nµy lµ do sù t×m hiÓu vµ nghiªn cøu cña b¶n th©n. Mäi kÕt qu¶ nghiªn cøu còng nh− ý t−ëng cña c¸c t¸c gi¶ kh¸c nÕu cã ®Òu ®−îc trÝch dÉn nguån gèc cô thÓ.
LuËn v¨n nµy cho ®Õn nay ch−a ®−îc b¶o vÖ t¹i bÊt kú mét héi ®ång b¶o vÖ luËn v¨n th¹c sü nµo trªn toµn quèc còng nh− ë n−íc ngoµi vµ cho ®Õn nay ch−a hÒ ®−îc c«ng bè trªn bÊt kú mét ph−¬ng tiÖn th«ng tin nµo. T«i xin hoµn toµn chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ nh÷ng g× mµ t«i ®· cam ®oan ë trªn ®©y. Hµ Néi, th¸ng 10 n¨m 2006 (T¸c gi¶) Chu Anh Dòng -5- GVHD: TS. Cao V¨n S©m Môc lôc Trang Lêi c¶m ¬n 2 Lêi cam ®oan 3 NhËn xÐt vµ ®¸nh gi¸ cña tr−êng Kü NghÖ I 4 Môc lôc 5 Danh môc c¸c thuËt ng÷ viÕt t¾t 7 Danh môc c¸c b¶ng biÓu vµ h×nh vÏ 8 Më ®Çu 9 Ch−¬ng 1 – C¬ së lý luËn vÒ chÊt l−îng d¹y häc vµ n©ng 12 cao chÊt l−îng d¹y häc ë c¸c tr−êng d¹y nghÒ 1.
Mét sè kh¸i niÖm trong d¹y häc 12 1. Qu¸ tr×nh d¹y häc 12 1. ChÊt l−îng gi¸o dôc 13 1. Qu¸ tr×nh d¹y häc ë tr−êng d¹y nghÒ 17 1.
§Æc ®iÓm tr−êng d¹y nghÒ 17 1. B¶n chÊt qu¸ tr×nh d¹y häc ë tr−êng d¹y nghÒ 17 1. C¸c yÕu tè cña qu¸ tr×nh d¹y häc ë tr−êng d¹y nghÒ 19 1.Nh÷ng yÕu tè ¶nh h−ëng tíi chÊt l−îng d¹y häc ë tr−êng d¹y nghÒ 31 1. Lùa chän vµ sö dông ph−¬ng ph¸p d¹y häc 31 1.
Lùa chän vµ sö dông ph−¬ng tiÖn d¹y häc 34 1. Sù kÕt hîp lý thuyÕt víi thùc hµnh vµ thùc tiÔn s¶n xuÊt 38 1. Lùa chän ph−¬ng ph¸p vµ h×nh thøc kiÓm tra ®¸nh gi¸ 39 1. Nh÷ng ®Þnh h−íng n©ng cao chÊt l−îng d¹y häc ë tr−êng d¹y 42 nghÒ hiÖn nay KÕt luËn ch−¬ng 1 43 Ch−¬ng 2 – Thùc tr¹ng chÊt l−îng d¹y nghÒ cña tr−êng 44 Kü NghÖ I trong nh÷ng n¨m võa qua 2.
Giíi thiÖu vÒ tr−êng 44 2. LÞch sö d¹y nghÒ cña tr−êng 44 LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: Chu Anh Dòng -6- GVHD: TS. §Æc ®iÓm d¹y nghÒ cña tr−êng 45 2. Thùc tr¹ng chÊt l−îng d¹y nghÒ t¹i tr−êng Kü NghÖ I 47 2.
C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n lý ®µo t¹o cña tr−êng 47 2. C¬ së vËt chÊt 49 2. §Æc ®iÓm ®éi ngò gi¸o viªn 53 2. Môc tiªu cña tr−êng Kü NghÖ I 61 2.
Tån t¹i, nguyªn nh©n vµ h−íng gi¶i quyÕt 62 KÕt luËn ch−¬ng 2 63 Ch−¬ng 3 – Gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l−îng d¹y nghÒ ë 64 tr−êng Kü NghÖ I 3. Mét sè nguyªn t¾c ®Ò xuÊt n©ng cao chÊt l−îng d¹y nghÒ 64 3. Néi dung gi¶i ph¸p 64 3. Gi¶i ph¸p båi d−ìng n©ng cao chÊt l−îng ®éi ngò gi¸o viªn 64 3.
Ph¸t triÓn ch−¬ng tr×nh, gi¸o tr×nh phï hîp víi thùc tÕ s¶n 76 xuÊt vµ xu h−íng ph¸t triÓn cña khoa häc c«ng nghÖ 3. Gi¶i ph¸p n©ng cÊp c¬ së vËt chÊt, trang thiÕt bÞ. KhuyÕn khÝch ho¹t ®éng tù häc cña häc sinh 78 3. N©ng cao chÊt l−îng ®Çu vµo, ®Çu ra cña häc sinh 79 3.
Ph©n bæ c¸c líp cho phï hîp víi tr×nh ®é, ®é tuæi 80 3. Bè trÝ thêi kho¸ biÓu hîp lý, khoa häc 80 3. Lu©n chuyÓn gi¸o viªn gi÷a c¸c c¬ së ®µo t¹o 81 3. Më réng vµ ph¸t triÓn c¸c lÜnh vùc d¹y nghÒ 82 3.
§iÒu kiÖn cÇn thiÕt ®Ó thùc hiÖn gi¶i ph¸p 82 3. Tæ chøc thùc hiÖn 83 3. KÕt qu¶ th¨m dß ý kiÕn vÒ viÖc x©y dùng gi¶i ph¸p 84 KÕt luËn ch−¬ng 3 84 KÕt luËn vµ kiÕn nghÞ 85 Tµi liÖu tham kh¶o 89 Phô lôc LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: Chu Anh Dòng -7- GVHD: TS. Cao V¨n S©m Danh môc c¸c thuËt ng÷ viÕt t¾t CNVC C«ng nh©n viªn chøc GV Gi¸o viªn GVDN Gi¸o viªn d¹y nghÒ HS Häc sinh HT HÖ thèng HTNT Høng thó nhËn thøc L§ Lao ®éng THCN Trung häc chuyªn nghiÖp TTDN Trung t©m d¹y nghÒ TW Trung −¬ng SPKT S− ph¹m kü thuËt LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: Chu Anh Dòng -8- GVHD: TS.
Cao V¨n S©m danh môc b¶ng biÓu vµ h×nh vÏ S¬ ®å 2. Bé m¸y tæ chøc cña nhµ tr−êng B¶ng 2. Sè l−îng phßng lý thuyÕt vµ thiÕt bÞ d¹y häc lý thuyÕt. Sè l−îng phßng vµ c¬ së vËt chÊt khoa c¬ khÝ.
Sè l−îng phßng vµ c¬ së vËt chÊt khoa Kü thuËt §iÖn - §iÖn Tö B¶ng 2. Sè l−îng phßng vµ c¬ së vËt chÊt khoa C¾t may vµ thêi trang B¶ng 2. §éi ngò gi¸o viªn ph©n bè theo tr×nh ®é vµ løa tuæi. Tr×nh ®é s− ph¹m cña ®éi ngò gi¸o viªn nhµ tr−êng.
Tr×nh ®é ngo¹i ng÷ gi¸o viªn cña nhµ tr−êng B¶ng 2. Tr×nh ®é tin häc cña ®éi ngò gi¸o viªn nhµ tr−êng B¶ng 2. L−îng häc sinh cña tr−êng giai ®o¹n 2001 – 2005 S¬ ®å 3. N¨ng lùc cña gi¸o viªn SPKT S¬ ®å 3.
C¸c nguyªn t¾c häc tËp cña häc sinh LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: Chu Anh Dòng -9- GVHD: TS. Cao V¨n S©m Më ®Çu 1. Víi xu thÕ héi nhËp quèc tÕ (ASEAN-AFTA, APEC, WTO…) vµ qu¸ tr×nh C«ng nghiÖp ho¸ - HiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n−íc ngµy cµng ®Æt ra yªu cÇu gay g¾t ®èi víi chÊt l−îng ®µo t¹o nguån nh©n lùc, ®Æc biÖt lµ d¹y nghÒ. §Ó thùc hiÖn viÖc ®i t¾t ®ãn ®Çu, tiÕp thu kiÕn thøc míi, hiÖn ®¹i vµ øng dông vµo thùc tiÔn th× cÇn ph¶i cã nh÷ng kü s−, nh÷ng kü thuËt viªn, nh÷ng ng−êi thî, c«ng nh©n cã phÈm chÊt ®¹o ®øc tèt, chuyªn m«n giái, tay nghÒ v÷ng vµng, s¸ng t¹o vµ say mª trong c«ng viÖc, nh¹y c¶m víi c¸i míi, ®Ó ®¸p øng ®−îc ®ßi hái ngµy cµng cao cña x· héi.
Muèn vËy d¹y nghÒ lu«n cÇn ph¶i kh«ng ngõng thay ®æi cho phï hîp víi hiÖn t¹i vµ t−¬ng lai. NhiÖm vô ®Æt ra mét c¸ch râ rµng lµ ®µo t¹o ph¶i g¾n víi nhu cÇu cña x· héi, cña thÞ tr−êng lao ®éng. HÇu hÕt häc sinh sau khi tèt nghiÖp phæ th«ng ®Òu tham dù kú thi vµo c¸c tr−êng ®¹i häc vµ cao ®¼ng, nh−ng phÇn lín trong ®ã lµ kh«ng ®ç. Sè l−îng häc sinh ®ã míi chØ tèt nghiÖp trung häc phæ th«ng, ch−a cã mét kiÕn thøc g× vÒ thùc tÕ nghÒ nghiÖp.
Theo thèng kª hiÖn nay n−íc ta cã kho¶ng 43 triÖu ng−êi trong ®é tuæi lao ®éng nh−ng chØ cã 25% trong sè hä ®−îc qua ®µo t¹o nghÒ. NÕu kh«ng gióp ®ì hä, ®Þnh h−íng vµ ®µo t¹o mét nghÒ cho hä, rÊt cã thÓ hä bÞ thÊt nghiÖp, kh«ng cã viÖc lµm æn ®Þnh vµ rÊt dÔ dÝnh vµo nh÷ng tÖ n¹n x· héi. Tõ nh÷ng nhu cÇu cÊp thiÕt ®ã, n−íc ViÖt Nam tÝnh ®Õn nay ®· cã h¬n 1000 c¬ së d¹y nghÒ, trong ®ã cã 226 tr−êng d¹y nghÒ, 148 trung t©m d¹y nghÒ, 133 tr−êng THCN, cao ®¼ng cã tham gia d¹y nghÒ vµ 526 c¬ së d¹y nghÒ kh¸c víi tæng sè gi¸o viªn h¬n 20. Tuy vËy sè l−îng ®ã vÉn ch−a ®ñ ®Ó cã thÓ ®¸p øng c¸c nhu cÇu trªn vµ chÊt l−îng d¹y nghÒ vÉn ch−a ®−îc quan t©m vµ coi träng ®óng møc.
§a sè tr×nh ®é tay nghÒ cña ng−êi lao ®éng hiÖn nay cßn thÊp vµ ch−a ®¸p øng ®−îc yªu cÇu cña x· héi. NÒn gi¸o dôc ViÖt Nam trong thêi gian qua ®· cã nh÷ng ®æi míi lµm cho chÊt l−îng LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: Chu Anh Dòng - 10 - GVHD: TS. Cao V¨n S©m cña gi¸o dôc vµ ®µo t¹o cã b−íc chuyÓn biÕn nhÊt ®Þnh, nh−ng ch−a ®¸p øng yªu cÇu thùc tÕ. V× vËy, viÖc më thªm nhiÒu tr−êng d¹y nghÒ ®µo t¹o c«ng nh©n kü thuËt lµ rÊt cÇn thiÕt vµ ®i kÌm theo c«ng viÖc cÊp thiÕt ®ã lµ viÖc lµm sao ®Ó n©ng cao chÊt l−îng d¹y nghÒ.