Luận văn thạc sĩ hay nâng cao hiệu quả tín dụng bán lẻ tại ngân hàng tmcp công thương việt nam chi nhánh lưu xá

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu hay cải thiện kết quả tín dụng bán lẻ tại ngân hàng tmcp công thương việt nam chi nhánh lưu xá, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề

• Tác giả: Trần Thị Hồng Liên
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Đình Hợi
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Nâng cao hiệu quả tín dụng bán lẻ tại ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ kinh tế
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỞ ĐẦU
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ HIỆU QUẢ TÍN DỤNG BÁN LẺ CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 2.1. Một số vấn đề cơ bản về Ngân hàng thương mại
• 2.1.1. Khái niệm về Ngân hàng thương mại
• 2.1.2. Các cách định nghĩa về NHTM
• 2.1.3. Các nghiệp vụ cơ bản của Ngân hàng thương mại
• 3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4. THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ TÍN DỤNG BÁN LẺ TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM - CHI NHÁNH LƯU XÁ
• 5. GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ TÍN DỤNG BÁN LẺ TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM - CHI NHÁNH LƯU XÁ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về hiệu quả tín dụng bán lẻ tại ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam

Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam (VietinBank) đã có những bước tiến quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả tín dụng bán lẻ. Tín dụng bán lẻ không chỉ là nguồn thu nhập chính mà còn là yếu tố quyết định sự phát triển bền vững của ngân hàng. Việc cải thiện hiệu quả tín dụng bán lẻ giúp ngân hàng tăng cường khả năng cạnh tranh và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng.

1.1. Khái niệm và vai trò của tín dụng bán lẻ

Tín dụng bán lẻ là hình thức cho vay dành cho cá nhân và hộ gia đình. Nó đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tiêu dùng và đầu tư cá nhân, từ đó góp phần vào sự phát triển kinh tế. Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam đã nhận thức rõ vai trò này và đang nỗ lực nâng cao chất lượng dịch vụ.

1.2. Tình hình hiện tại của tín dụng bán lẻ tại VietinBank

Hiện tại, VietinBank đang chiếm lĩnh thị trường tín dụng bán lẻ với nhiều sản phẩm đa dạng. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức trong việc quản lý rủi ro và nâng cao chất lượng dịch vụ. Việc cải thiện quy trình cho vay và tăng cường dịch vụ khách hàng là cần thiết.

II. Những thách thức trong việc nâng cao hiệu quả tín dụng bán lẻ

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực, nhưng ngân hàng vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc nâng cao hiệu quả tín dụng bán lẻ. Các yếu tố như cạnh tranh gay gắt, rủi ro tín dụng và sự thay đổi trong nhu cầu của khách hàng đang tạo ra áp lực lớn.

2.1. Cạnh tranh từ các ngân hàng khác

Sự gia tăng số lượng ngân hàng thương mại và các tổ chức tài chính phi ngân hàng đã tạo ra một môi trường cạnh tranh khốc liệt. Điều này yêu cầu VietinBank phải cải thiện chất lượng dịch vụ và đưa ra các sản phẩm hấp dẫn hơn.

2.2. Rủi ro tín dụng và quản lý rủi ro

Rủi ro tín dụng là một trong những thách thức lớn nhất mà ngân hàng phải đối mặt. Việc đánh giá và quản lý rủi ro hiệu quả là rất quan trọng để đảm bảo an toàn tài chính và duy trì lòng tin của khách hàng.

III. Phương pháp nâng cao hiệu quả tín dụng bán lẻ tại VietinBank

Để nâng cao hiệu quả tín dụng bán lẻ, VietinBank cần áp dụng các phương pháp và chiến lược hiệu quả. Việc cải tiến quy trình cho vay, tăng cường đào tạo nhân viên và ứng dụng công nghệ thông tin là những yếu tố quan trọng.

3.1. Cải tiến quy trình cho vay

Quy trình cho vay cần được đơn giản hóa và tối ưu hóa để giảm thiểu thời gian xử lý và nâng cao trải nghiệm của khách hàng. Việc áp dụng công nghệ số trong quy trình này sẽ giúp tăng cường hiệu quả.

3.2. Đào tạo và phát triển nhân viên

Đào tạo nhân viên là yếu tố then chốt trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ. Nhân viên cần được trang bị kiến thức và kỹ năng để phục vụ khách hàng tốt hơn và xử lý các tình huống phát sinh một cách hiệu quả.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về tín dụng bán lẻ

Nghiên cứu cho thấy rằng việc nâng cao hiệu quả tín dụng bán lẻ không chỉ mang lại lợi ích cho ngân hàng mà còn cho khách hàng. Các sản phẩm tín dụng bán lẻ được cải tiến đã giúp khách hàng tiếp cận nguồn vốn dễ dàng hơn.

4.1. Kết quả từ các sản phẩm tín dụng bán lẻ

Các sản phẩm tín dụng bán lẻ như vay tiêu dùng, vay mua nhà đã thu hút được nhiều khách hàng. Sự hài lòng của khách hàng tăng lên nhờ vào chất lượng dịch vụ và sự linh hoạt trong các điều khoản cho vay.

4.2. Phân tích dữ liệu và kết quả nghiên cứu

Phân tích dữ liệu từ các cuộc khảo sát cho thấy rằng khách hàng đánh giá cao sự nhanh chóng và tiện lợi trong quy trình vay vốn. Điều này cho thấy rằng việc cải tiến quy trình cho vay đã mang lại kết quả tích cực.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của tín dụng bán lẻ tại VietinBank

Tín dụng bán lẻ tại ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ. Với những chiến lược đúng đắn, ngân hàng có thể tiếp tục nâng cao hiệu quả và mở rộng thị trường.

5.1. Triển vọng phát triển tín dụng bán lẻ

Triển vọng phát triển tín dụng bán lẻ tại VietinBank là rất khả quan. Ngân hàng cần tiếp tục đổi mới và sáng tạo để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng.

5.2. Định hướng chiến lược trong tương lai

Ngân hàng cần xây dựng các chiến lược dài hạn để phát triển tín dụng bán lẻ, bao gồm việc mở rộng mạng lưới chi nhánh và cải thiện dịch vụ khách hàng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong hệ thống tài chính hiện đại, hoạt động tín dụng bán lẻ đóng vai trò trụ cột khi tạo ra từ 40% đến 60% tổng thu nhập của các ngân hàng thương mại. Sự dịch chuyển từ mô hình ngân hàng bán buôn truyền thống sang bán lẻ là xu thế tất yếu nhằm phân tán rủi ro danh mục và mở rộng cơ sở khách hàng. Tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Công thương Việt Nam - Chi nhánh Lưu Xá (VietinBank Lưu Xá), hoạt động tín dụng bán lẻ giữ vị trí then chốt đối với chiến lược phát triển bền vững trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là giải quyết mâu thuẫn giữa nhu cầu tăng trưởng quy mô dư nợ bán lẻ và việc kiểm soát chất lượng tín dụng nhằm tối ưu hóa lợi nhuận. Mục tiêu cụ thể bao gồm: hệ thống hóa lý luận về tín dụng bán lẻ tại ngân hàng thương mại; phân tích toàn diện thực trạng hiệu quả tín dụng bán lẻ tại VietinBank Lưu Xá; chỉ ra các điểm nghẽn về quy trình thẩm định, quản trị rủi ro và chất lượng nhân sự; từ đó xây dựng hệ thống giải pháp đồng bộ nâng cao hiệu quả hoạt động này.

Phạm vi nghiên cứu không gian tập trung tại VietinBank Lưu Xá. Phạm vi thời gian bao quát nguồn dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2012 - 2014 và dữ liệu khảo sát sơ cấp thu thập trong 6 tháng đầu năm 2015. Ý nghĩa nghiên cứu được định lượng qua việc đề xuất mô hình cải thiện tỷ lệ sinh lời trên tổng dư nợ, phấn đấu giảm tỷ lệ nợ quá hạn xuống dưới mức 2,0% và nâng tỷ trọng dư nợ bán lẻ đạt trên 45% tổng dư nợ toàn chi nhánh trong giai đoạn tiếp theo.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên lý thuyết trung gian tài chính của Peter S. Rose (2001) và khung quản trị rủi ro tín dụng của Ủy ban Basel. Lý thuyết trung gian tài chính chỉ rõ ngân hàng thực hiện chức năng cầu nối chuyển dịch nguồn vốn nhàn rỗi từ người tiết kiệm sang người có nhu cầu đầu tư, tiêu dùng cá nhân nhằm tối ưu hóa chi phí giao dịch xã hội. Đồng thời, lý thuyết bất đối xứng thông tin (Stiglitz & Weiss, 1981) giải thích các hiện tượng lựa chọn đối nghịch và rủi ro đạo đức trong cấp tín dụng cho khách hàng cá nhân cùng doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV).

Các khái niệm then chốt được chuẩn hóa trong nghiên cứu gồm:

• Tín dụng bán lẻ (TDBL): Dịch vụ cung ứng các giải pháp tài chính (vay tiêu dùng, vay mua nhà, vay sản xuất kinh doanh nhỏ, thẻ tín dụng) tới từng cá nhân, hộ gia đình và DNNVV thông qua mạng lưới phòng giao dịch hoặc kênh ngân hàng số.
• Hiệu quả tín dụng bán lẻ: Chỉ tiêu tổng hợp phản ánh mức độ sinh lời tối đa trên cơ sở bảo toàn vốn an toàn và kiểm soát rủi ro trong giới hạn cho phép.
• Rủi ro tín dụng bán lẻ: Khả năng khách hàng cá nhân hoặc hộ kinh doanh không hoàn trả đúng hạn một phần hoặc toàn bộ gốc và lãi phát sinh theo hợp đồng đã ký kết.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp định tính và định lượng với nguồn dữ liệu thứ cấp và sơ cấp:

• Dữ liệu thứ cấp: Thu thập từ các bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, báo cáo thống kê dư nợ và nợ quá hạn của VietinBank Lưu Xá trong giai đoạn 3 năm (2012 - 2014).
• Dữ liệu sơ cấp: Thu thập thông qua điều tra bảng hỏi với cỡ mẫu $n = 150$ khách hàng cá nhân và hộ kinh doanh có quan hệ tín dụng tại chi nhánh trong 6 tháng đầu năm 2015.
• Phương pháp chọn mẫu: Sử dụng phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng (Stratified Random Sampling) theo 3 nhóm sản phẩm chính: cho vay tiêu dùng (50 mẫu), cho vay sản xuất kinh doanh/tiểu thương (60 mẫu), và cho vay bất động sản (40 mẫu). Cách tiếp cận này đảm bảo tính đại diện cao cho các phân khúc khách hàng đặc thù.
• Lý do lựa chọn phương pháp phân tích: Tác giả sử dụng phương pháp thống kê mô tả kết hợp phân tích tỷ số tài chính (ROA, ROE, tỷ lệ nợ xấu, vòng quay vốn) và phân tích so sánh chuỗi thời gian. Phương pháp này giúp nhận diện chính xác xu hướng biến động thực tế, bóc tách nguyên nhân cốt lõi gây suy giảm biên lợi nhuận và kiểm tra mức độ hài lòng của khách hàng đối với quy trình thẩm định tín dụng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu thực trạng giai đoạn 2012 - 2014 tại VietinBank Lưu Xá ghi nhận những chuyển biến tích cực song hành với các hạn chế nội tại:

1. Quy mô dư nợ bán lẻ tăng trưởng liên tục: Dư nợ bán lẻ tăng trưởng bình quân 16,8%/năm trong giai đoạn 2012 - 2014. Tỷ trọng tín dụng bán lẻ trong tổng dư nợ của chi nhánh tăng từ 28,4% năm 2012 lên 35,6% năm 2014, khẳng định bước chuyển dịch chiến lược đúng đắn sang mảng bán lẻ.
2. Đóng góp lợi nhuận chiếm tỷ trọng cao: Thu nhập từ lãi của hoạt động tín dụng bán lẻ chiếm khoảng 42,5% tổng thu nhập lãi toàn chi nhánh năm 2014, với tỷ suất sinh lời của danh mục bán lẻ đạt bình quân 11,2%/năm, cao hơn 1,8% so với tỷ suất sinh lời của mảng tín dụng bán buôn doanh nghiệp lớn.
3. Cơ cấu sản phẩm tín dụng chưa cân đối: Dư nợ cho vay bất động sản và vay mua ô tô chiếm tới 62,3% tổng dư nợ bán lẻ, trong khi các sản phẩm cho vay tiểu thương, hộ nông nghiệp và cho vay tín chấp tiêu dùng chỉ chiếm khoảng 37,7%. Sự tập trung này khiến danh mục cho vay dễ bị tổn thương trước các biến động của thị trường bất động sản địa phương.
4. Tỷ lệ nợ quá hạn có xu hướng gia tăng nhẹ: Tỷ lệ nợ quá hạn trong mảng bán lẻ tăng từ 1,62% năm 2012 lên 2,15% năm 2014. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ biến động thu nhập của khách hàng cá nhân và công tác giám sát dòng tiền sau giải ngân chưa thực sự chặt chẽ.

+-------------------------------------------------------------------------+
|                  CƠ CẤU DƯ NỢ TÍN DỤNG BÁN LẺ (2012 - 2014)             |
|                                                                         |
|  Năm 2012:  [==== Bất động sản/Ô tô 58.5% ====] [== Sản phẩm khác 41.5% =]|
|  Năm 2013:  [==== Bất động sản/Ô tô 60.2% ====] [== Sản phẩm khác 39.8% =]|
|  Năm 2014:  [==== Bất động sản/Ô tô 62.3% ====] [== Sản phẩm khác 37.7% =]|
+-------------------------------------------------------------------------+

Thảo luận kết quả

Khi tổng hợp dữ liệu qua biểu đồ cơ cấu dư nợ theo thời hạn và bảng phân tích biến động nợ quá hạn, kết quả cho thấy thời hạn vay trung và dài hạn chiếm 68,4% danh mục, tiềm ẩn rủi ro kỳ hạn đối với nguồn vốn huy động ngắn hạn (chiếm 72,1% tổng nguồn vốn). Khảo sát sơ cấp trên 150 khách hàng chỉ ra rằng 64,0% khách hàng mong muốn thời gian thẩm định và phê duyệt khoản vay được rút ngắn từ mức bình quân 4 - 5 ngày xuống dưới 48 giờ.

So sánh với các bài học quốc tế như Bangkok Bank (Thái Lan) với mạng lưới hơn 36 phòng giao dịch mở tại các siêu thị lớn giúp doanh thu bán lẻ tăng 7 lần, hay Union Bank (Philippines) tiên phong số hóa thanh toán qua thẻ EON, VietinBank Lưu Xá vẫn đang vận hành chủ yếu dựa vào mạng lưới giao dịch truyền thống và hồ sơ giấy tờ. Đồng thời, kinh nghiệm thực tiễn từ Ngân hàng Quốc tế VIB tại Việt Nam với mức tăng trưởng bán lẻ trên 20%/năm và các gói lãi suất ưu đãi cố định 0,68%/tháng cho thấy tính minh bạch và sự đa dạng hóa sản phẩm là chìa khóa mở rộng thị phần an toàn.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả phân tích thực trạng và định hướng phát triển đến năm 2020, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Tái cấu trúc và đa dạng hóa danh mục sản phẩm tín dụng bán lẻ:
   • Chủ thể thực hiện: Ban Giám đốc và Phòng Bán lẻ VietinBank Lưu Xá.
   • Hành động: Thiết kế các gói cho vay tín chấp phục vụ cán bộ công nhân viên hưởng lương tại các khu công nghiệp Thái Nguyên, gói tín dụng vi mô cho hộ tiểu thương chợ đầu mối.
   • Target metric: Giảm tỷ trọng cho vay bất động sản xuống dưới 50%, nâng tỷ trọng cho vay tiêu dùng và hộ kinh doanh lên 50% trong 24 tháng tới.
2. Chuẩn hóa và số hóa quy trình thẩm định tín dụng:
   • Chủ thể thực hiện: Bộ phận Thẩm định và Quản lý rủi ro.
   • Hành động: Xây dựng hệ thống chấm điểm tín dụng nội bộ tự động (Credit Scoring), đơn giản hóa thủ tục hồ sơ pháp lý đối với các khoản vay dưới 200 triệu đồng.
   • Target metric: Cắt giảm thời gian phê duyệt từ 4 ngày xuống tối đa 48 giờ đối với khoản vay có tài sản bảo đảm và 24 giờ đối với khoản vay tín chấp, lộ trình hoàn thành trong năm 2016.
3. Nâng cao năng lực chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp của cán bộ tín dụng:
   • Chủ thể thực hiện: Phòng Tổ chức cán bộ phối hợp cùng Trung tâm Đào tạo VietinBank.
   • Hành động: Định kỳ tổ chức 4 khóa đào tạo chuyên sâu/năm về kỹ năng phân tích dòng tiền khách hàng cá nhân, kỹ năng nhận diện rủi ro tài sản bảo đảm và văn hóa ứng xử chuyên nghiệp.
   • Target metric: 100% cán bộ tín dụng bán lẻ đạt chuẩn chứng chỉ nghiệp vụ nội bộ, giảm tỷ lệ sai sót hồ sơ nghiệp vụ xuống dưới 1,0%.
4. Tăng cường kiểm soát nội bộ và xử lý nợ quá hạn:
   • Chủ thể thực hiện: Tổ Kiểm soát nội bộ và Tổ Xử lý nợ.
   • Hành động: Thiết lập cơ chế kiểm tra sau giải ngân định kỳ 3 tháng/lần; kích hoạt hệ thống cảnh báo sớm khi tài khoản khách hàng phát sinh chậm trả từ 10 ngày.
   • Target metric: Đưa tỷ lệ nợ quá hạn mảng bán lẻ về dưới 1,5% vào cuối năm 2016.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung nghiên cứu mang giá trị ứng dụng thực tiễn cao cho nhiều nhóm đối tượng:

• Ban lãnh đạo và nhà quản trị ngân hàng thương mại: Cung cấp cơ sở dữ liệu thực chứng và khung chiến lược tái cơ cấu danh mục tín dụng bán lẻ, tối ưu hóa chi phí vốn và kiểm soát an toàn hệ thống.
• Cán bộ tín dụng và chuyên viên thẩm định rủi ro: Nắm vững quy trình xử lý hồ sơ thực tế, phương pháp nhận diện rủi ro tài sản bảo đảm và kỹ năng giao tiếp nâng cao tỷ lệ chốt hợp đồng vay vốn.
• Học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng, Quản trị Kinh doanh: Nguồn tài liệu tham khảo chuẩn mực về cấu trúc luận văn thạc sĩ, phương pháp kết hợp số liệu thứ cấp - sơ cấp và cách áp dụng mô hình phân tích định lượng.
• Chủ hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ: Hiểu rõ các tiêu chuẩn thẩm định, điều kiện cấp tín dụng và các quy định pháp lý liên quan để chủ động xây dựng phương án vay vốn khả thi, minh bạch.

Câu hỏi thường gặp

1. Tín dụng bán lẻ khác với tín dụng bán buôn ở những điểm cốt lõi nào?

Tín dụng bán buôn hướng đến các tập đoàn, doanh nghiệp quy mô lớn với giá trị hợp đồng hàng chục đến hàng trăm tỷ đồng nhưng biên lợi nhuận thấp và rủi ro tập trung cao. Ngược lại, tín dụng bán lẻ phục vụ số lượng lớn cá nhân, hộ gia đình với quy mô khoản vay nhỏ, phân tán rủi ro tốt hơn và tỷ suất sinh lời thường cao hơn từ 1,5% đến 3,0%.

2. Vì sao VietinBank Lưu Xá cần đẩy mạnh tín dụng bán lẻ giai đoạn 2015 - 2020?

Thị trường tỉnh Thái Nguyên có hơn 1,2 triệu dân với tốc độ đô thị hóa nhanh và nhiều khu công nghiệp phát triển, tạo ra nhu cầu tiêu dùng và kinh doanh cá thể rất lớn. Việc đẩy mạnh mảng bán lẻ giúp chi nhánh phân tán rủi ro tín dụng doanh nghiệp, ổn định nguồn thu nhập lãi và mở rộng cung ứng các dịch vụ thanh toán hiện đại.

3. Những rủi ro lớn nhất trong hoạt động tín dụng bán lẻ tại địa bàn là gì?

Hai rủi ro chủ yếu là rủi ro môi trường kinh tế (suy giảm thu nhập người vay do biến động thị trường) và rủi ro thông tin bất đối xứng khi kiểm tra nguồn thu thực tế của hộ kinh doanh. Do khách hàng bán lẻ ít có báo cáo tài chính kiểm toán, ngân hàng phải đối mặt với nguy cơ kê khai khống thu nhập hoặc định giá tài sản bảo đảm thiếu chính xác.

4. Quy trình chấm điểm tín dụng tự động (Credit Scoring) mang lại lợi ích gì?

Hệ thống chấm điểm tín dụng phân tích dữ liệu lịch sử tài chính, thông tin cư trú và năng lực trả nợ của khách hàng để đưa ra quyết định tự động trong vài phút. Quy trình này giúp giảm 50% thời gian xử lý hồ sơ, hạn chế tính cảm tính chủ quan của cán bộ thẩm định và giảm chi phí vận hành cho ngân hàng.

5. Khách hàng cá nhân cần chuẩn bị những điều kiện gì để tiếp cận vốn vay bán lẻ thuận lợi?

Khách hàng cần chứng minh nhân thân rõ ràng, mục đích vay vốn hợp pháp, có lịch sử tín dụng tốt (không có nợ xấu trên hệ thống CIC trong 12 - 24 tháng gần nhất), chứng minh được nguồn thu nhập ổn định bảo đảm khả năng trả nợ và sở hữu tài sản bảo đảm hợp pháp theo quy định của ngân hàng.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về hiệu quả tín dụng bán lẻ và quản trị rủi ro tại các ngân hàng thương mại hiện đại.
• Đánh giá khách quan thực trạng tại VietinBank Lưu Xá giai đoạn 2012 - 2014 với tốc độ tăng trưởng dư nợ bán lẻ đạt 16,8%/năm và tỷ trọng đóng góp thu nhập lãi đạt 42,5%.
• Nhận diện chính xác các rào cản về cơ cấu sản phẩm lệch về bất động sản (chiếm 62,3%), thời gian phê duyệt kéo dài và tỷ lệ nợ quá hạn chạm ngưỡng 2,15%.
• Đề xuất hệ thống 4 nhóm giải pháp chiến lược khả thi nhằm số hóa quy trình thẩm định, đào tạo nhân sự và đưa nợ quá hạn về dưới 1,5% trong giai đoạn 2015 - 2020.
• Kết quả nghiên cứu là tài liệu tham khảo giá trị cho công tác hoạch định chiến lược kinh doanh tại các chi nhánh ngân hàng thương mại trên toàn quốc; quý bạn đọc quan tâm có thể tiếp tục mở rộng đề tài theo hướng ứng dụng công nghệ Fintech và ngân hàng số vào hoạt động cho vay bán lẻ.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu cho thanh toán không dùng tiền mặt, tức là người gửi tiền chỉ cần viết giấy chi trả cho khách và khách mang giấy đến ngân hàng sẽ nhận được tiền. Các tiện ích của thanh toán không dùng tiền mặt đã góp phần rút ngắn thời gian và nâng cao thu nhập cho các doanh nhân. Khi các ngân hàng mở thêm chi nhánh, mở rộng phạm vi hoạt động, cung cấp thêm nhiều tiện ích sẽ thu hút các doanh nhân gửi tiền để nhờ ngân hàng thanh toán hộ. Như vậy tài khoản tiền gửi được phát triển, cho phép người gửi tiền thực hiện chi trả cũng như nhận tiền một cách nhanh chóng, tiết kiệm chi phí.

Cùng với sự phát triển của công nghệ thông tin, nhiều hình thức thanh toán được phát triển như: Ủy nhiệm chi, nhờ thu, L/C, thanh toán bằng điện, thẻ… - Cung cấp dịch vụ môi giới và đầu tư chứng khoán. Các ngân hàng phấn đấu ngày càng cung cấp nhiều các dịch vụ tài chính nhằm thỏa mãn mọi nhu cầu của khách hàng. Do đó, hiện nay các ngân hàng đã thành lập các công ty chứng khoán hoặc công ty môi giới chứng khoán nhằm cung cấp cho khách hàng những dịch vụ môi giới chứng khoán, các cơ hội mua cổ phiếu, trái phiếu. - Cho thuê thiết bị trung và dài hạn.

Nhằm để bán được các thiết bị, đặc biệt các thiết bị có giá trị lớn, nhiều hãng sản xuất và thương mại đã cho thuê các thiết bị, cuối hợp đồng thuê khách hàng có thể mua lại (do vậy còn gọi là hợp đồng thuê mua). Để cạnh tranh, các ngân hàng tích cực mua các máy móc thiết bị sau đó cho khách hàng thuê thông qua hợp đồng thuê mua. Hợp đồng này thường phải thỏa mãn yêu cầu là khách hàng phải trải tới hơn 2/3 giá trị của tài sản cho thuê. Hình thức cho thuê này cũng có nhiều điểm giống như cho vay và được xếp vào tín dụng trung và dài hạn.

- Kinh doanh ngoại tệ. Theo đó, ngân hàng đứng ra mua bán một loại tiền này lấy một loại tiền khác và hưởng phí dịch vụ. Việc mua bán ngoại tệ yêu cầu phải có trình độ chuyên môn cao, do mức độ rủi ro rất cao. Do vậy, mua bán ngoại tệ thường chỉ do các ngân hàng lớn thực hiện.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 8 - Bảo quản vật có giá. Ngân hàng thực hiện việc lưu giữ vàng và các vật có giá khác cho khách hàng trong kho bảo quản, và trao cho khách giấy biên nhận. Do khả năng chi trả bất kỳ lúc nào của giấy biên nhận nên chúng được sử dụng như tiền để thanh toán nợ trong phạm vi ảnh hưởng của ngân hàng phát hành. Hiện nay khách hàng phải trả phí bảo quản.

- Bảo lãnh, do khả năng thanh toán của ngân hàng cho một khách hàng là lớn và do ngân hàng nắm giữ tiền gửi của khách hàng nên ngân hàng có uy tín cao trong việc bảo lãnh cho khách hàng. Để thu hút và tạo mối liên hệ mật thiết với khách hàng, ngân hàng thường bảo lãnh cho khách hàng của mình mua chịu hàng hóa và trang thiết bị, phát hành chứng khoán, vay vốn của tổ chức tín dụng khác, dự thầu, xuất nhập khẩu… trong những năm gần đây nghiệp vụ bảo lãnh ngày càng đa dạng và phát triển mạnh. - Cung cấp dịch vụ ủy thác và tư vấn. Các ngân hàng có rất nhiều chuyên gia về quản lý tài chính, do đó, nhiều khách hàng đã nhờ ngân hàng quản lý tài sản và quản lý hoạt động tài chính hộ.

Dịch vụ ủy thác phát triển cả ủy thác vay hộ, ủy thác cho vay hộ, ủy thác phát hành, ủy thác đầu tư… với nhiều khách hàng ngân hàng còn là chuyên gia tư vấn tài chính. Ngân hàng sẵn sang tư vấn về đầu tư, về quản lý tài chính, về thành lập, mua bán và sáp nhập doanh nghiệp. - Cung cấp các dịch vụ đại lý. Các ngân hàng không thể thiết lập văn phòng đại diện, chi nhánh ở khắp nơi.

Do đó, nhiều ngân hàng lớn đã cung cấp dịch vụ ngân hàng đại lý cho các ngân hàng khác như: thanh toán hộ, phát hành hộ các chứng chỉ tiền gửi, làm ngân hàng đầu mối trong đồng tài trợ… - Tài trợ các hoạt động của chính phủ. Với khả năng huy động và cho vay với khối lượng lớn, ngân hàng đã trở thành trọng tâm chú ý của các chính phủ. Các chính phủ thường phải chi tiêu nhiều và gấp, trong khi thu không đủ, nên đều muốn tiếp cận với các khoản cho vay của các ngân hàng. Hiện nay các chính phủ đều giành quyền cấp phép hoạt động và kiểm soát ngân hàng, do vậy các ngân hàng được cấp phép thành lập với điều kiện là phải tài trợ và thực hiện một mức độ nào đó các chính sách của chính phủ.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 9 - Quản lý ngân quỹ. Nhiều cá nhân và doanh nghiệp mở tài khoản và gửi tiền ở ngân hàng. Các ngân hàng, bên cạnh mối quan hệ chặt chẽ với khách hàng, cùng kinh nghiệm quản lý ngân quỹ và thu ngân, đã cung cấp cho khách hàng dịch vụ quản lý ngân quỹ. Theo đó, ngân hàng quản lý việc thu - chi cho khách hàng và đầu tư vào các nghiệp vụ tài chính ngắn hạn thu lợi, cho đến ki khách hàng cần tiền để thanh toán.

Tín dụng Ngân hàng 1. Khái niệm tín dụng Ngân hàng Tín dụng ngân hàng là một khái niệm dùng để chỉ mối quan hệ kinh tế giữa bên cho vay (ngân hàng) và bên đi vay. Trong đó bên cho vay chuyển giao cho bên đi vay sử dụng một lượng giá trị (thường dưới hình thái tiền) trong một thời gian nhất định theo những điều kiện mà hai bên đã thoả thuận (thời gian, phương thức thanh toán lãi - gốc, thế chấp. Khái niệm tín dụng: Tín dụng là giao dịch về tài sản (tiền hoặc hàng hoá) giữa bên cho vay (ngân hàng và các định chế tài chính khác) và bên vay.

Trong đó bên cho vay chuyển giao tài sản cho bên đi vay sử dụng trong một thời hạn nhất định theo thoả thuận, bên đi vay có trách nhiệm hoàn trả vô điều kiện vốn gốc và lãi cho bên vay khi đến hạn thanh toán. Tại Điều 3, mục 14, Luật các tổ chức tín dụng của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam số 47/2012/QH12 được Quốc hội thông qua ngày 16/06/2012 quy định: “Cấp tín dụng là việc thỏa thuận để tổ chức, cá nhân sử dụng một khoản tiền hoặc cam kết cho phép sử dụng một khoản tiền theo nguyên tắc có hoàn trả bằng nghiệp vụ cho vay, chiết khấu, cho thuê tài chính, bao thanh toán, bảo lãnh ngân hàng và các nghiệp vụ cấp tín dụng khác”. Như vậy, trong định nghĩa này cũng bao hàm phân loại hình thức cấp tín dụng bao gồm: cho vay, chiết khấu, cho thuê tài chính, bao thanh toán, bảo lãnh và các nghiệp vụ khác. * Khái niệm tín dụng bán buôn NHBB là thuật ngữ dùng để chỉ các giao dịch giữa ngân hàng và khách hàng lớn (công ty) hoặc giao dịch với những khoản tiền lớn (tiền gửi lên tới hàng trăm ngàn và cho vay tới hàng triệu đô la hoặc bảng Anh).

Thuật ngữ bán buôn còn chỉ cả những giao dịch giữa các ngân hàng thực hiện qua thị trường liên ngân hàng tách Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 10 biệt khỏi khách hàng - có thể hiểu là bán buôn “thật sự” trong ngôn ngữ thương mại. Hoạt động NHBB ra đời gắn liền với sự phát triển của các thị trường bán buôn, sau đó phát triển theo sự phát triển của ngân hàng đa quốc gia và được ứng dụng linh hoạt trong tài trợ phát triển quốc tế. * Khái niệm tín dụng bán lẻ Hiện nay chưa có định nghĩa chính xác về khái niệm tín dụng bán lẻ. Các quan điểm về tín dụng bán lẻ dựa trên loại hình dịch vụ hoặc đối tượng khách hàng mà các sản phẩm hướng tới.

Theo cách hiểu phổ biến nhất, tín dụng bán lẻ là hoạt động cung cấp các sản phẩm dịch vụ tài chính chủ yếu cho khách hàng là các cá nhân, các hộ gia đình và các DNNVV. Bên cạnh đó, có một số nhà nghiên cứu nhấn mạnh vai trò của công nghệ thông tin trong các sản phẩm ngân hàng cung cấp. Theo các chuyên gia kinh tế của học viện nghiên cứu Châu Á - AIT cho rằng, tín dụng bán lẻ là cung cấp trực tiếp sản phẩm, DVNH tới từng cá nhân riêng lẻ, các DNNVV thông qua mạng lưới chi nhánh truyền thống hay thông qua các phương tiện điện tử viễn thông và CNTT. Một số chuyên gia khác nhìn nhận tín dụng bán lẻ trên phương diện nhà cung cấp dịch vụ với khâu phân phối giữ vai trò quyết định.

“Bán lẻ là hoạt động của phân phối mà trong đó triển khai các hoạt động tìm hiểu, xúc tiến, nghiên cứu, thử nghiệm, phát hiện, triển khai các kênh phân phối hiện đại mà nổi bật là kinh doanh qua mạng” (Jean Paul Vontron - Ngân hàng Forties). Từ điển giải nghĩa Tài chính - Đầu tư - Ngân hàng - Kế toán Anh Việt, Nhà xuất bản khoa học và kinh tế năm 1999 định nghĩa tín dụng bán lẻ là các DVNH được thực hiện với khách hàng là công chúng, thường có quy mô nhỏ và thông qua các chi nhánh nhằm đối lập với tín dụng bán buôn là DVNH dành cho các định chế tài chính và những DVNH được cung cấp với số lượng lớn. Từ những khái niệm trên có thể đi đến kết luận về tín dụng bán lẻ như sau: Tín dụng bán lẻ là DVNH cung ứng các sản phẩm dịch vụ tài chính tới từng cá nhân riêng lẻ, các DNNVV thông qua mạng lưới chi nhánh, hoặc việc khách hàng có thể tiếp cận trực tiếp với sản phẩm DVNH thông qua phương tiện thông tin, điện tử viễn thông. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 11 Để xác định mức độ thực hiện tín dụng bán lẻ của một NHTM, các tổ chức tài chính lớn trên thế giới dựa vào các tiêu chí sau: Giá trị thương hiệu; Hiệu lực tài chính; Tính bền vững của nguồn thu; Tính rõ ràng trong chiến lược; Năng lực bán hàng; Năng lực quản lý rủi ro; Khả năng tạo sản phẩm; Thâm nhập thị trường; Đầu tư vào nguồn nhân lực.

Đặc điểm tín dụng Ngân hàng a.