I. Giới thiệu
Chuyển đổi số đã trở thành một xu hướng toàn cầu, đặc biệt trong bối cảnh Cách mạng Công nghiệp 4.0. Nghiên cứu này tập trung vào ảnh hưởng của chuyển đổi số đến hiệu suất công việc thông qua vai trò trung gian của phát triển nguồn nhân lực trong các ngân hàng thương mại Việt Nam. Chuyển đổi số không chỉ thay đổi cách thức hoạt động của các tổ chức mà còn tác động mạnh mẽ đến nguồn nhân lực, đặc biệt là trong lĩnh vực ngân hàng. Nghiên cứu sử dụng mô hình SEM để kiểm định các giả thuyết dựa trên dữ liệu thu thập từ 225 nhân viên ngân hàng. Kết quả cho thấy chuyển đổi số có tác động mạnh hơn đến hiệu suất công việc so với phát triển nguồn nhân lực.
1.1. Bối cảnh nghiên cứu
Chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực ngân hàng. Cách mạng Công nghiệp 4.0 đã thúc đẩy sự phát triển của các công nghệ mới như Big Data, AI, và IoT, tạo ra những thay đổi lớn trong cách thức quản lý và vận hành. Tại Việt Nam, các ngân hàng thương mại đang nằm trong top 10 lĩnh vực có tốc độ chuyển đổi số nhanh nhất. Tuy nhiên, nghiên cứu thực nghiệm về mối quan hệ giữa chuyển đổi số, phát triển nguồn nhân lực và hiệu suất công việc vẫn còn hạn chế. Do đó, nghiên cứu này nhằm lấp đầy khoảng trống đó bằng cách phân tích sâu hơn về các tác động này.
II. Tổng quan lý thuyết
Nghiên cứu này dựa trên các lý thuyết về chuyển đổi số, phát triển nguồn nhân lực và hiệu suất công việc. Chuyển đổi số được định nghĩa là quá trình sử dụng công nghệ số để thay đổi cách thức quản lý và vận hành, tạo ra giá trị mới cho tổ chức. Phát triển nguồn nhân lực là quá trình nâng cao kiến thức, kỹ năng và thái độ của nhân viên để đáp ứng yêu cầu công việc. Hiệu suất công việc được đo lường thông qua kết quả và hành vi của nhân viên đóng góp vào mục tiêu của tổ chức. Nghiên cứu cũng tham khảo các mô hình từ các nghiên cứu trước đây, bao gồm mô hình của Kumar (2016) và các nghiên cứu khác về chuyển đổi số trong ngân hàng.
2.1. Khái niệm chuyển đổi số
Chuyển đổi số là quá trình thay đổi toàn diện trong cách thức quản lý và vận hành của tổ chức thông qua việc áp dụng công nghệ số. Nó bao gồm việc số hóa các quy trình, tự động hóa các tác vụ và tạo ra các mô hình kinh doanh mới. Chuyển đổi số không chỉ giới hạn ở việc áp dụng công nghệ mà còn liên quan đến việc thay đổi văn hóa và nhận thức của tổ chức. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng chuyển đổi số có thể cải thiện hiệu suất công việc và nâng cao trải nghiệm khách hàng.
2.2. Phát triển nguồn nhân lực
Phát triển nguồn nhân lực là quá trình nâng cao năng lực của nhân viên thông qua đào tạo và phát triển kỹ năng. Nó bao gồm việc phát triển kiến thức, kỹ năng và thái độ của nhân viên để đáp ứng yêu cầu công việc trong môi trường số. Phát triển nguồn nhân lực đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu suất công việc và tạo ra lợi thế cạnh tranh cho tổ chức. Nghiên cứu này tập trung vào vai trò trung gian của phát triển nguồn nhân lực trong mối quan hệ giữa chuyển đổi số và hiệu suất công việc.
III. Mô hình nghiên cứu và giả thuyết
Nghiên cứu này đề xuất một mô hình nghiên cứu với ba giả thuyết chính. Giả thuyết H1 cho rằng chuyển đổi số có tác động tích cực đến hiệu suất công việc. Giả thuyết H2 cho rằng chuyển đổi số có tác động tích cực đến phát triển nguồn nhân lực. Giả thuyết H3 cho rằng phát triển nguồn nhân lực có tác động tích cực đến hiệu suất công việc. Mô hình nghiên cứu được kiểm định bằng phương pháp SEM dựa trên dữ liệu thu thập từ 225 nhân viên ngân hàng.
3.1. Giả thuyết H1
Giả thuyết H1 cho rằng chuyển đổi số có tác động tích cực đến hiệu suất công việc. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng chuyển đổi số giúp tự động hóa các quy trình, giảm thiểu công việc thủ công và nâng cao năng suất lao động. Ngoài ra, chuyển đổi số còn giúp cải thiện trải nghiệm khách hàng và tạo ra các mô hình kinh doanh mới. Do đó, giả thuyết H1 được đề xuất để kiểm định tác động này.
3.2. Giả thuyết H2
Giả thuyết H2 cho rằng chuyển đổi số có tác động tích cực đến phát triển nguồn nhân lực. Chuyển đổi số không chỉ thay đổi cách thức hoạt động của tổ chức mà còn tác động đến nhận thức và kỹ năng của nhân viên. Nó tạo ra cơ hội cho nhân viên phát triển kỹ năng mới và thích nghi với môi trường làm việc số. Do đó, giả thuyết H2 được đề xuất để kiểm định tác động này.
IV. Kết quả nghiên cứu
Kết quả nghiên cứu xác nhận rằng chuyển đổi số có tác động tích cực đến cả hiệu suất công việc và phát triển nguồn nhân lực. Tuy nhiên, tác động của chuyển đổi số đến hiệu suất công việc mạnh hơn so với tác động đến phát triển nguồn nhân lực. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng phát triển nguồn nhân lực đóng vai trò trung gian trong mối quan hệ giữa chuyển đổi số và hiệu suất công việc. Các kết quả này cung cấp cơ sở lý thuyết và thực tiễn cho các ngân hàng thương mại trong việc thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao hiệu suất công việc.
4.1. Tác động của chuyển đổi số
Kết quả nghiên cứu cho thấy chuyển đổi số có tác động tích cực đến hiệu suất công việc và phát triển nguồn nhân lực. Tuy nhiên, tác động đến hiệu suất công việc mạnh hơn, điều này cho thấy rằng chuyển đổi số trực tiếp cải thiện hiệu suất của nhân viên thông qua việc tự động hóa và số hóa các quy trình. Điều này cũng phù hợp với các nghiên cứu trước đây về chuyển đổi số trong ngân hàng.
4.2. Vai trò trung gian của phát triển nguồn nhân lực
Nghiên cứu cũng xác nhận vai trò trung gian của phát triển nguồn nhân lực trong mối quan hệ giữa chuyển đổi số và hiệu suất công việc. Điều này cho thấy rằng chuyển đổi số không chỉ trực tiếp cải thiện hiệu suất mà còn thông qua việc nâng cao năng lực của nhân viên. Phát triển nguồn nhân lực giúp nhân viên thích nghi với môi trường làm việc số và nâng cao hiệu suất của họ.
