Luận văn kiểm soát nội bộ cho vay khách hàng cá nhân tại BIDV Chi nhánh Gia Lâm

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại ngân hàng thương mại cổ phần đẩu tư và, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Xuân Quyền
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thủy
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Kiểm Soát Nội Bộ Hoạt Động Cho Vay Khách Hàng Cá Nhân Tại Ngân Hàng BIDV Chi Nhánh Gia Lâm
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• DANH MỤC SƠ ĐỒ VÀ HÌNH
• TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 1. TÍNH CẤP THIỆT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Kiểm Soát Nội Bộ Cho Vay KHCN BIDV Gia Lâm

Trong bối cảnh tự do hóa và toàn cầu hóa kinh tế, hệ thống ngân hàng đang trải qua những thay đổi căn bản. Việc mở cửa thị trường tài chính, sự xuất hiện của các ngân hàng có vốn đầu tư nước ngoài, công nghệ hiện đại và trình độ quản lý tiên tiến tạo ra những thách thức lớn cho các ngân hàng trong nước. Hoạt động kinh doanh trở nên phức tạp hơn, áp lực cạnh tranh gia tăng, và mức độ rủi ro cũng tăng theo. Rủi ro hiện hữu trong từng nghiệp vụ ngân hàng, đặc biệt là trong hoạt động tín dụng. Ngân hàng muốn có lợi nhuận phải chấp nhận rủi ro, đồng nghĩa với việc sống chung với những rủi ro phát sinh. Hoạt động tín dụng, mặc dù mang lại nguồn thu nhập cao, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro nhất. Để ngăn ngừa rủi ro, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt của thị trường toàn cầu, áp lực suy thoái và những khó khăn từ nền kinh tế, các Ngân hàng Thương mại (NHTM) cần có hệ thống Kiểm soát nội bộ (KSNB) vững mạnh. Một hệ thống KSNB vững mạnh giúp hạn chế các rủi ro có thể xảy ra trong hoạt động kinh doanh, kiểm soát quá trình kinh doanh và tăng hiệu quả hoạt động của ngân hàng.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Kiểm Soát Nội Bộ Ngân Hàng

Hệ thống kiểm soát nội bộ đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo an toàn và hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Nó giúp ngăn ngừa, phát hiện và xử lý các sai phạm, gian lận, cũng như các rủi ro tiềm ẩn trong quá trình hoạt động. Một hệ thống KSNB hiệu quả sẽ giúp ngân hàng tuân thủ các quy định pháp luật, bảo vệ tài sản, và nâng cao uy tín trên thị trường. Theo tài liệu nghiên cứu, việc xây dựng và vận hành một hệ thống KSNB vững mạnh là một trong những yếu tố then chốt để ngân hàng có thể phát triển bền vững trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.

1.2. Vai Trò Của Kiểm Soát Rủi Ro Tín Dụng Trong Cho Vay KHCN

Hoạt động cho vay khách hàng cá nhân (KHCN) là một trong những hoạt động tiềm ẩn nhiều rủi ro nhất do sự phức tạp và đa dạng của đối tượng khách hàng. Kiểm soát rủi ro tín dụng trong hoạt động này là vô cùng quan trọng để đảm bảo an toàn vốn và lợi nhuận cho ngân hàng. Việc đánh giá chính xác khả năng trả nợ của khách hàng, quản lý tài sản đảm bảo, và giám sát chặt chẽ quá trình sử dụng vốn vay là những yếu tố then chốt để giảm thiểu rủi ro. Theo nghiên cứu, việc buông lỏng kiểm soát rủi ro tín dụng trong hoạt động cho vay KHCN có thể dẫn đến nợ xấu gia tăng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tình hình tài chính của ngân hàng.

II. Thách Thức Trong Kiểm Soát Nội Bộ Cho Vay Tại BIDV Gia Lâm

Hoạt động cho vay khách hàng cá nhân (KHCN) là một trong những hoạt động tiềm ẩn rất nhiều rủi ro vì sự phức tạp của nó: Số lượng khách hàng lớn, đa dạng về ngành nghề kinh tế của khách hàng. Với trọng tâm định hướng phát triển trở thành ngân hàng bán lẻ tốt nhất, trước những biến đổi không ngừng của thị trường tài chính, yêu cầu đối với kiểm soát hoạt động cho vay bán lẻ ngày càng nâng cao, các NHTM cần có giải pháp nâng cao chất lượng và hoàn thiện công tác KSNB hoạt động cho vay khách hàng cá nhân để đáp ứng được yêu cầu trước sự biến đổi không ngừng của thị trường, đảm bảo chiến lược kinh doanh đi đúng hướng, tối ưu hóa được lợi nhuận, hạn chế được các rủi ro có thể xảy. Khi hoạt động KSNB được triển khai tốt và phù hợp sẽ giúp phát hiện sớm các rủi ro cũng như hạn chế được các tổn thất có thể xảy ra khi có rủi ro phát sinh trong quá trình cho vay.

2.1. Hạn Chế Trong Quy Trình Kiểm Soát Nội Bộ Hiện Tại

Mặc dù ban lãnh đạo BIDV nói chung và BIDV – chi nhánh Gia Lâm nói riêng đã rất quan tâm đến quá trình KSNB đối với mảng hoạt động cho vay KHCN, nhưng trong quá trình triển khai thực tế vẫn còn một số hạn chế. Các hoạt động kiểm soát thường chỉ được thực hiện theo đợt thường kỳ, không cập nhật được thường xuyên các sai sót xảy ra trong quá trình cho vay. Hoạt động kiểm soát sau cho vay còn bị buông lỏng quản lý. Loại hình cho vay khách hàng cá nhân hiện tại cũng đang biến đổi không ngừng, chính vì vậy cần thường xuyên, tăng cường các biện pháp thực hiện công tác kiểm soát nội bộ đối với hoạt động này tại chi nhánh.

2.2. Rủi Ro Tiềm Ẩn Trong Hoạt Động Cho Vay KHCN Tại BIDV Gia Lâm

Hoạt động cho vay KHCN tại BIDV Gia Lâm đối mặt với nhiều rủi ro tiềm ẩn, bao gồm rủi ro tín dụng, rủi ro hoạt động, rủi ro tuân thủ và rủi ro danh tiếng. Rủi ro tín dụng phát sinh khi khách hàng không có khả năng trả nợ, dẫn đến nợ xấu và tổn thất vốn. Rủi ro hoạt động liên quan đến các sai sót trong quy trình cho vay, gian lận, hoặc sự cố hệ thống. Rủi ro tuân thủ phát sinh khi ngân hàng không tuân thủ các quy định pháp luật và chính sách nội bộ. Rủi ro danh tiếng xảy ra khi ngân hàng bị mất uy tín do các vấn đề liên quan đến hoạt động cho vay. Việc nhận diện và quản lý hiệu quả các rủi ro này là vô cùng quan trọng để đảm bảo an toàn và hiệu quả hoạt động cho vay KHCN.

III. Quy Trình Kiểm Soát Nội Bộ Cho Vay KHCN Tại BIDV Gia Lâm

Để kiểm soát rủi ro trong hoạt động cho vay khách hàng cá nhân, BIDV chi nhánh Gia Lâm đã xây dựng một quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ. Quy trình này bao gồm nhiều bước, từ tiếp nhận hồ sơ, thẩm định tín dụng, phê duyệt khoản vay, giải ngân, đến giám sát và thu hồi nợ. Mỗi bước đều có các thủ tục kiểm soát riêng để đảm bảo tính chính xác, minh bạch và tuân thủ quy định. Tuy nhiên, để quy trình này thực sự hiệu quả, cần phải liên tục rà soát, đánh giá và cải tiến để phù hợp với tình hình thực tế và các thay đổi của thị trường.

3.1. Các Bước Trong Quy Trình Cho Vay BIDV Và Kiểm Soát Tương Ứng

Quy trình cho vay KHCN tại BIDV bao gồm các bước chính sau: (1) Tiếp nhận và xử lý hồ sơ vay vốn; (2) Thẩm định khả năng trả nợ của khách hàng; (3) Phê duyệt khoản vay; (4) Ký kết hợp đồng tín dụng; (5) Giải ngân vốn vay; (6) Giám sát và quản lý khoản vay; (7) Thu hồi nợ. Ở mỗi bước, đều có các hoạt động kiểm soát tương ứng để đảm bảo tính chính xác, đầy đủ và tuân thủ quy định. Ví dụ, ở bước thẩm định, cán bộ tín dụng phải kiểm tra kỹ lưỡng thông tin khách hàng, đánh giá khả năng trả nợ, và xác minh tài sản đảm bảo. Ở bước giải ngân, phải kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ và đảm bảo vốn vay được sử dụng đúng mục đích.

3.2. Kiểm Soát Rủi Ro Trong Từng Giai Đoạn Của Quy Trình

Mỗi giai đoạn trong quy trình cho vay KHCN đều tiềm ẩn những rủi ro riêng. Ví dụ, giai đoạn tiếp nhận hồ sơ có thể gặp rủi ro về thông tin sai lệch hoặc giả mạo. Giai đoạn thẩm định có thể gặp rủi ro về đánh giá không chính xác khả năng trả nợ của khách hàng. Giai đoạn giải ngân có thể gặp rủi ro về sử dụng vốn sai mục đích. Để kiểm soát các rủi ro này, BIDV Gia Lâm đã áp dụng nhiều biện pháp, bao gồm kiểm tra chéo, phân quyền, và sử dụng công nghệ thông tin. Tuy nhiên, cần phải liên tục cập nhật và cải tiến các biện pháp này để đối phó với các rủi ro mới phát sinh.

IV. Đánh Giá Hiệu Quả Kiểm Soát Nội Bộ Cho Vay KHCN BIDV Gia Lâm

Việc đánh giá hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ là vô cùng quan trọng để đảm bảo rằng hệ thống này đang hoạt động đúng mục tiêu và mang lại giá trị thực sự cho ngân hàng. Đánh giá này cần được thực hiện định kỳ và khách quan, dựa trên các tiêu chí cụ thể và các chỉ số đo lường hiệu quả. Kết quả đánh giá sẽ giúp ngân hàng nhận diện những điểm mạnh, điểm yếu của hệ thống, từ đó đưa ra các biện pháp cải tiến phù hợp.

4.1. Các Tiêu Chí Đánh Giá Hiệu Quả Cho Vay KHCN

Để đánh giá hiệu quả của hệ thống KSNB trong hoạt động cho vay KHCN, có thể sử dụng một số tiêu chí sau: (1) Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ cho vay KHCN; (2) Tỷ lệ thu hồi nợ; (3) Chi phí hoạt động cho vay KHCN; (4) Mức độ tuân thủ quy định pháp luật và chính sách nội bộ; (5) Mức độ hài lòng của khách hàng. Các chỉ số này cần được theo dõi và so sánh với các kỳ trước để đánh giá sự thay đổi và xu hướng.

4.2. Phân Tích Kết Quả Hoạt Động Cho Vay KHCN Tại BIDV Gia Lâm

Dựa trên số liệu thực tế tại BIDV Gia Lâm, có thể phân tích kết quả hoạt động cho vay KHCN để đánh giá hiệu quả của hệ thống KSNB. Ví dụ, nếu tỷ lệ nợ xấu tăng cao, có thể kết luận rằng hệ thống KSNB đang có vấn đề và cần được cải thiện. Nếu chi phí hoạt động cho vay KHCN quá cao, có thể cần xem xét lại quy trình và các biện pháp kiểm soát để giảm chi phí. Việc phân tích kỹ lưỡng các số liệu này sẽ giúp ngân hàng có cái nhìn toàn diện về hiệu quả của hệ thống KSNB và đưa ra các quyết định phù hợp.

V. Giải Pháp Hoàn Thiện Kiểm Soát Nội Bộ Cho Vay KHCN BIDV

Để nâng cao hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ trong hoạt động cho vay khách hàng cá nhân, BIDV cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, từ hoàn thiện quy trình, nâng cao năng lực cán bộ, đến tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin. Các giải pháp này cần được thiết kế phù hợp với đặc thù của BIDV và tình hình thực tế của thị trường.

5.1. Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Kiểm Soát Rủi Ro Tín Dụng

Cán bộ kiểm soát rủi ro tín dụng đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo an toàn và hiệu quả của hoạt động cho vay KHCN. Do đó, cần phải nâng cao năng lực của đội ngũ này thông qua đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn, kỹ năng phân tích, đánh giá rủi ro, và đạo đức nghề nghiệp. Cán bộ KSRR cần phải được trang bị đầy đủ kiến thức và kỹ năng để có thể nhận diện, đánh giá và quản lý hiệu quả các rủi ro trong quá trình cho vay.

5.2. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Kiểm Soát Nội Bộ Ngân Hàng

Ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT) có thể giúp nâng cao hiệu quả của hệ thống KSNB trong hoạt động cho vay KHCN. CNTT có thể được sử dụng để tự động hóa các quy trình kiểm soát, thu thập và phân tích dữ liệu, phát hiện gian lận, và quản lý rủi ro. Ví dụ, có thể sử dụng phần mềm để kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ vay vốn, đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng, và giám sát việc sử dụng vốn vay. Việc ứng dụng CNTT sẽ giúp giảm thiểu sai sót, tăng cường tính minh bạch, và nâng cao hiệu quả hoạt động.

VI. Kết Luận Và Triển Vọng Kiểm Soát Nội Bộ Cho Vay KHCN

Kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân là một yếu tố then chốt để đảm bảo an toàn và hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Việc hoàn thiện hệ thống KSNB là một quá trình liên tục, đòi hỏi sự cam kết của ban lãnh đạo, sự tham gia của toàn thể cán bộ nhân viên, và sự đầu tư vào công nghệ và nguồn lực. Với sự nỗ lực không ngừng, BIDV có thể xây dựng một hệ thống KSNB vững mạnh, góp phần vào sự phát triển bền vững của ngân hàng.

6.1. Tóm Tắt Các Giải Pháp Hoàn Thiện Kiểm Soát Nội Bộ

Các giải pháp hoàn thiện kiểm soát nội bộ cho vay KHCN bao gồm: (1) Nâng cao năng lực cán bộ KSRR; (2) Ứng dụng CNTT trong KSNB; (3) Hoàn thiện quy trình cho vay và các thủ tục kiểm soát; (4) Tăng cường kiểm tra, giám sát; (5) Xây dựng văn hóa kiểm soát trong toàn ngân hàng. Các giải pháp này cần được triển khai đồng bộ và liên tục để đạt được hiệu quả cao nhất.

6.2. Triển Vọng Phát Triển Hoạt Động Cho Vay KHCN Tại BIDV

Với việc hoàn thiện hệ thống KSNB, BIDV có thể khai thác tối đa tiềm năng của thị trường cho vay KHCN, mở rộng quy mô hoạt động, và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Tuy nhiên, để đạt được điều này, BIDV cần phải liên tục đổi mới, sáng tạo, và thích ứng với những thay đổi của thị trường. Đồng thời, cần phải xây dựng mối quan hệ tốt đẹp với khách hàng, cung cấp các sản phẩm và dịch vụ chất lượng cao, và tạo dựng uy tín trên thị trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong cơ cấu hoạt động của các ngân hàng thương mại hiện nay, thu nhập từ hoạt động tín dụng thường chiếm từ 60% đến 70% tổng lợi nhuận, trong đó phân khúc cho vay khách hàng cá nhân đang trở thành động lực tăng trưởng mũi nhọn với tỷ trọng dư nợ bình quân vượt mức 45% tại các chi nhánh ngân hàng bán lẻ. Mặc dù đem lại biên lợi nhuận cao và giúp phân tán rủi ro danh mục, hoạt động cho vay cá nhân lại tiềm ẩn nhiều nguy cơ thất thoát vốn do số lượng khách hàng lớn, hồ sơ phân tán và tính ổn định tài chính của cá nhân biến động mạnh trước các biến cố kinh tế. Sự thiếu hụt các rào cản kiểm soát chặt chẽ có thể khiến tỷ lệ nợ quá hạn và nợ xấu gia tăng nhanh chóng, đe dọa trực tiếp đến tính an toàn hệ thống của tổ chức tín dụng.

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Kế toán với đề tài "Kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Gia Lâm" do học viên Nguyễn Xuân Quyền thực hiện dưới sự hướng dẫn khoa học của Tiến sĩ Nguyễn Thị Thủy tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã giải quyết thấu đáo vấn đề cấp bách này. Mục tiêu nghiên cứu trọng tâm của đề tài là hệ thống hóa khung lý luận và thực tiễn về kiểm soát nội bộ tín dụng bán lẻ; phân tích, đánh giá thực trạng công tác kiểm soát nội bộ tại BIDV Chi nhánh Gia Lâm trong giai đoạn 2016 - 2018; đồng thời nhận diện các nguyên nhân cốt lõi gây ra rủi ro để đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện. Phạm vi không gian nghiên cứu được thực hiện tại BIDV Gia Lâm (địa chỉ tại số 741 đường Nguyễn Đức Thuận, thị trấn Trâu Quỳ và xã Đặng Xá, huyện Gia Lâm, Hà Nội) cùng 3 phòng giao dịch trực thuộc gồm Ngô Xuân Quảng, Bồ Đề và Ninh Hiệp. Về mặt ý nghĩa thực tiễn, công trình nghiên cứu cung cấp hệ thống giải pháp giúp chi nhánh duy trì tỷ lệ nợ xấu dưới ngưỡng 1.5%, gia tăng tỷ lệ kiểm tra sau giải ngân đạt 100% và giảm thiểu sai sót tác nghiệp tín dụng xuống dưới 3.0%.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng khung kiểm soát nội bộ tích hợp COSO ban hành năm 1992 với 5 bộ phận cấu thành hữu cơ: môi trường kiểm soát, đánh giá rủi ro, các hoạt động kiểm soát, thông tin và truyền thông, và hoạt động giám sát. Đồng thời, đề tài kết hợp chặt chẽ với khung pháp lý chuyên ngành gồm Thông tư số 13/2018/TT-NHNN quy định về hệ thống kiểm soát nội bộ của ngân hàng thương mại, Chuẩn mực Kiểm toán Việt Nam số 400 (VSA 400) theo Quyết định số 143/2001/QĐ-BTC và Thông tư số 02/2013/TT-NHNN về phân loại nợ và trích lập dự phòng rủi ro. Mô hình nghiên cứu vận dụng tiếp cận theo quy trình tín dụng khép kín kết hợp mô hình 3 tuyến phòng thủ độc lập.

Trong khung lý thuyết này, 5 khái niệm chuyên ngành then chốt được chuẩn hóa và xuyên suốt toàn bộ phân tích:

• Kiểm soát nội bộ trong ngân hàng: Tập hợp các cơ chế, chính sách, quy trình, quy định nội bộ và cơ cấu tổ chức được thiết lập nhằm phòng ngừa, phát hiện, xử lý kịp thời mọi rủi ro tài chính và tác nghiệp.
• Cho vay khách hàng cá nhân: Hình thức cấp tín dụng tài trợ cho các thể nhân và hộ gia đình phục vụ nhu cầu đời sống tiêu dùng hoặc sản xuất kinh doanh với nguyên tắc hoàn trả đầy đủ gốc và lãi đúng hạn.
• Rủi ro tín dụng bán lẻ: Khả năng tổn thất tài chính phát sinh khi bên vay mất khả năng thanh toán một phần hoặc toàn bộ nghĩa vụ nợ theo hợp đồng tín dụng.
• Rủi ro tác nghiệp tín dụng: Nguy cơ phát sinh tổn thất do quy trình nội bộ không đầy đủ hoặc bị vi phạm, do lỗi con người trong các khâu lập hồ sơ, định giá tài sản đảm bảo và giải ngân.
• Ba tuyến phòng thủ: Tuyến 1 là các đơn vị kinh doanh trực tiếp tiếp nhận và thẩm định; Tuyến 2 là bộ phận quản lý rủi ro và giám sát tuân thủ; Tuyến 3 là bộ phận kiểm toán nội bộ độc lập.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp được trích xuất từ các báo cáo tài chính kiểm toán, báo cáo thống kê hoạt động tín dụng, nhật ký kiểm soát hồ sơ của bộ phận quản trị tín dụng và biên bản kiểm tra nội bộ tại BIDV Gia Lâm trong giai đoạn 3 năm liên tục từ 2016 đến 2018. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua phương pháp phỏng vấn chuyên sâu và khảo sát thực tế với cỡ mẫu gồm 55 cán bộ nhân viên, bao gồm ban giám đốc chi nhánh, lãnh đạo và chuyên viên phòng khách hàng cá nhân, phòng quản trị tín dụng, phòng quản lý rủi ro cùng các kiểm soát viên tại 3 phòng giao dịch. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu phi ngẫu nhiên kết hợp có chủ đích nhằm đảm bảo 100% đối tượng tham gia khảo sát đều là những người trực tiếp vận hành hoặc giám sát quy trình cấp tín dụng cá nhân.

Về phương pháp xử lý và phân tích dữ liệu, tác giả ứng dụng phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh chuỗi thời gian định lượng theo tỷ lệ phần trăm (%), phân tích cơ cấu dư nợ và nợ xấu, kết hợp phương pháp tổng hợp phân tích định tính dựa trên thang đo Likert 5 mức độ. Lý do lựa chọn các phương pháp này là vì phương pháp so sánh và thống kê mô tả phản ánh trực quan, chính xác sự biến động về quy mô tín dụng và tần suất xuất hiện lỗi tác nghiệp qua các năm; trong khi phân tích định tính giúp làm sáng tỏ các nguyên nhân chủ quan từ năng lực cán bộ, sự phối hợp giữa các phòng ban mà dữ liệu tài chính thuần túy không thể bao quát hết. Toàn bộ quá trình thu thập và phân tích dữ liệu được thực hiện xuyên suốt timeline nghiên cứu từ năm 2018 đến nửa đầu năm 2019.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích thực trạng kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại BIDV Chi nhánh Gia Lâm giai đoạn 2016 - 2018 đã chỉ ra 4 phát hiện quan trọng:

Thứ nhất, tốc độ tăng trưởng quy mô tín dụng bán lẻ diễn ra mạnh mẽ nhưng cơ cấu chất lượng nợ tiềm ẩn nhiều áp lực. Dư nợ cho vay khách hàng cá nhân tăng trưởng bình quân trên 25% mỗi năm, chiếm tỷ trọng khoảng 48% tổng dư nợ toàn chi nhánh vào cuối năm 2018. Tuy nhiên, tỷ lệ nợ nhóm 2 (nợ cần chú ý) có xu hướng gia tăng từ 2.1% năm 2016 lên mức 3.4% vào năm 2018, cho thấy các dấu hiệu suy giảm khả năng trả nợ của khách hàng cá nhân chưa được phát hiện và xử lý kịp thời ngay từ giai đoạn đầu.

Thứ hai, khâu thẩm định và phê duyệt tín dụng còn tồn tại tỷ lệ sai sót đáng kể. Kết quả kiểm tra hồ sơ cho thấy tỷ lệ hồ sơ phát sinh rủi ro hoặc phải hoàn trả bổ sung chứng từ trong quá trình thẩm định chiếm tới 12.5%. Trong đó, sai lệch trong việc ước tính nguồn thu nhập thực tế của khách hàng chiếm 8.2% và sai sót về hồ sơ pháp lý tài sản đảm bảo chiếm 4.3%. Cán bộ quản lý khách hàng có xu hướng phụ thuộc nhiều vào giá trị tài sản thế chấp mà xem nhẹ việc thẩm định dòng tiền trả nợ thực tế.

Thứ ba, hoạt động kiểm soát sau giải ngân bị buông lỏng và mang tính hình thức. Tỷ lệ hồ sơ vay vốn được kiểm tra thực tế mục đích sử dụng vốn đúng hạn trong vòng 30 ngày sau giải ngân chỉ đạt khoảng 65%, để lại gần 35% khoản vay không có biên bản kiểm tra thực địa đúng thời hạn quy định. Các biên bản kiểm tra định kỳ phần lớn ghi nhận thông tin chung chung, thiếu các bằng chứng xác minh dòng tiền kinh doanh của hộ gia đình.

Thứ tư, công tác kiểm soát tác nghiệp tại bộ phận quản trị tín dụng ghi nhận nhiều lỗi quy trình. Báo cáo thống kê của bộ phận quản trị tín dụng cho thấy có tới 18% tổng số giao dịch giải ngân phát sinh các lỗi kỹ thuật như thiếu chữ ký xác nhận của bên bảo lãnh, chậm đăng ký giao dịch bảo đảm tại cơ quan chức năng hoặc chưa thu thập đủ hóa đơn, chứng từ chứng minh mục đích sử dụng vốn vay trước khi giải ngân các lần tiếp theo.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi của các hạn chế trên xuất phát từ sự mất cân đối giữa áp lực tăng trưởng chỉ tiêu kinh doanh bán lẻ và nguồn lực kiểm soát. Tại chi nhánh, mỗi cán bộ tín dụng phải phụ trách theo dõi và quản lý trên 120 bộ hồ sơ khách hàng cá nhân, dẫn đến tình trạng quá tải và xu hướng giản lược các bước kiểm tra thực địa. Bên cạnh đó, mô hình tổ chức tại chi nhánh chưa thành lập một bộ phận kiểm soát nội bộ chuyên trách độc lập thuộc tuyến phòng thủ thứ 2, mà công tác kiểm tra tuân thủ vẫn lồng ghép vào công việc chuyên môn của các phòng ban, vi phạm nguyên tắc bất kiêm nhiệm. Trình độ và tính cẩn trọng của một bộ phận cán bộ trẻ chưa đồng đều, kỹ năng nhận diện giấy tờ giả mạo và phương án kinh doanh thiếu thực tế còn hạn chế.

Khi đối chiếu với mô hình quản trị tại Vietinbank Đống Đa và Vietcombank Ba Đình, BIDV Gia Lâm còn khoảng cách rõ rệt về mức độ tự động hóa và tổ chức bộ máy. Vietinbank Đống Đa đã triển khai thành công 3 vòng kiểm soát độc lập với bộ phận thẩm định tập trung tách rời hoàn toàn khỏi chuyên viên quan hệ khách hàng. Trong khi đó, Vietcombank Ba Đình ứng dụng nền tảng công nghệ Data Appliance giúp tự động hóa 100% việc đối soát dữ liệu tín dụng CIC và cảnh báo sớm các khoản vay đến hạn kiểm tra sau giải ngân, giảm tỷ lệ sai sót tác nghiệp xuống dưới 1.2%.

Để phục vụ công tác quản trị trực quan, dữ liệu về chuyển dịch nhóm nợ và cơ cấu tín dụng bán lẻ của chi nhánh giai đoạn 2016 - 2018 có thể được mô hình hóa qua biểu đồ cột chồng kết hợp đường xu hướng nợ quá hạn. Đồng thời, bảng ma trận phân loại rủi ro theo 6 khâu nghiệp vụ (Tiếp nhận hồ sơ, Thẩm định tín dụng, Phê duyệt, Ký kết hợp đồng, Giải ngân, và Giám sát sau giải ngân) sẽ là công cụ then chốt giúp ban lãnh đạo theo dõi sát sao điểm nóng sai sót tác nghiệp theo từng tháng.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện toàn diện công tác kiểm soát nội bộ đối với hoạt động cho vay khách hàng cá nhân, ngân hàng cần triển khai đồng bộ 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

Thứ nhất, tái cấu trúc bộ máy tổ chức và thiết lập phòng giám sát tuân thủ chuyên trách. Ban Giám đốc BIDV Gia Lâm cần hoàn thành việc thành lập tổ kiểm soát nội bộ độc lập trực thuộc chi nhánh trong Quý I - Quý II/2020, tách bạch hoàn toàn chức năng thẩm định tín dụng khỏi bộ phận quan hệ khách hàng. Tăng cường biên chế nhân sự cho phòng Quản trị tín dụng thêm ít nhất 25% nhằm đảm bảo việc kiểm soát 100% hồ sơ trước khi ký duyệt giải ngân, triệt tiêu tình trạng kiêm nhiệm giữa các khâu tác nghiệp.

Thứ hai, chuẩn hóa và siết chặt quy trình kiểm soát trước và sau giải ngân. Phòng Khách hàng cá nhân phối hợp với Phòng Quản lý rủi ro ban hành bộ checklist thẩm định nguồn thu và danh mục rủi ro tài sản đảm bảo chi tiết. Bắt buộc thực hiện kiểm tra thực địa mục đích sử dụng vốn 100% khoản vay trong thời hạn tối đa 30 ngày sau khi giải ngân. Mục tiêu là kéo giảm tỷ lệ hồ sơ sai sót trong quá trình thẩm định từ mức 12.5% hiện nay xuống dưới 3.0% trước cuối năm 2020.

Thứ ba, tự động hóa quy trình cảnh báo sớm và nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin. Ban Giám đốc chi nhánh kiến nghị Hội sở chính BIDV và phối hợp cùng Trung tâm Công nghệ thông tin hoàn thiện hệ thống phần mềm quản lý tín dụng trong giai đoạn 2020 - 2021. Thiết lập tính năng tự động khóa tài khoản và chặn giải ngân tiếp theo đối với các khoản vay quá hạn nộp chứng từ kiểm tra sau vay, tự động truy xuất lịch sử tín dụng CIC định kỳ hàng tháng để phát hiện sớm các khoản nợ xấu phát sinh tại các tổ chức tín dụng khác.

Thứ tư, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và chuẩn hóa văn hóa kiểm soát tuân thủ. Phòng Kế hoạch - Tổng hợp và Hội đồng đào tạo chi nhánh tổ chức định kỳ 4 khóa đào tạo chuyên sâu mỗi năm về kỹ năng thẩm định pháp lý hồ sơ nhà đất, kỹ thuật định giá tài sản và nhận diện rủi ro đạo đức. Đưa tiêu chí tuân thủ quy trình kiểm soát nội bộ vào đánh giá KPI hàng tháng với tỷ trọng điểm phạt tối thiểu 20% trên tổng điểm thi đua của cán bộ tín dụng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị ứng dụng cao cho 4 nhóm đối tượng trọng điểm trong ngành tài chính - ngân hàng:

• Ban giám đốc và các nhà quản trị chi nhánh ngân hàng thương mại: Tài liệu cung cấp cơ sở thực tiễn để rà soát, tái cấu trúc mô hình kiểm soát nội bộ tại cấp cơ sở, tối ưu hóa sự phối hợp giữa phòng ban kinh doanh và phòng quản trị rủi ro, qua đó vừa mở rộng quy mô tín dụng bán lẻ vừa giữ vững an toàn vốn.
• Chuyên viên quan hệ khách hàng và cán bộ thẩm định tín dụng: Luận văn cung cấp cẩm nang thực hành chi tiết, chỉ rõ các lỗi nghiệp vụ thường gặp trong khâu xác minh thu nhập, định giá bất động sản và kiểm tra phương án kinh doanh, giúp cán bộ tác nghiệp nâng cao khả năng nhận diện gian lận hồ sơ.
• Kiểm soát viên và kiểm toán viên nội bộ ngành ngân hàng: Khung phương pháp đánh giá 6 khâu nghiệp vụ tín dụng trong luận văn đóng vai trò là bộ tiêu chuẩn hữu ích để thiết kế chương trình kiểm toán định kỳ, xây dựng bảng hỏi khảo sát rủi ro và nhận diện các điểm nghẽn tác nghiệp.
• Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Kế toán - Tài chính - Ngân hàng: Công trình là tài liệu tham khảo học thuật chuẩn mực về việc vận dụng khung lý thuyết COSO và Thông tư 13/2018/TT-NHNN vào phân tích một case study ngân hàng thương mại thực tế tại Việt Nam với số liệu thống kê rõ ràng.

Câu hỏi thường gặp

1. Hệ thống kiểm soát nội bộ theo Thông tư 13/2018/TT-NHNN gồm những cấu phần cơ bản nào? Theo Thông tư 13/2018/TT-NHNN, hệ thống kiểm soát nội bộ gồm 3 cấu phần cốt lõi: giám sát của quản lý cấp cao, kiểm soát nội bộ thông qua 3 tuyến phòng thủ độc lập, và hoạt động đánh giá nội bộ về mức đủ vốn kết hợp kiểm toán nội bộ nhằm đảm bảo an toàn hoạt động và tuân thủ pháp luật.

2. Tại sao khâu kiểm soát sau giải ngân thường phát sinh nhiều vi phạm nhất tại chi nhánh? Do áp lực tăng trưởng chỉ tiêu dư nợ bán lẻ khiến mỗi cán bộ tín dụng phải quản lý trên 120 hồ sơ, dẫn tới việc bỏ qua kiểm tra thực địa. Kết quả khảo sát cho thấy gần 35% khoản vay không có biên bản kiểm tra đúng hạn trong 30 ngày đầu sau giải ngân.

3. Mô hình 3 tuyến phòng thủ được ứng dụng ra sao trong quy trình cho vay cá nhân? Tuyến 1 gồm cán bộ quan hệ khách hàng trực tiếp thẩm định và kiểm soát hồ sơ; Tuyến 2 là bộ phận quản lý rủi ro và quản trị tín dụng độc lập rà soát điều kiện trước giải ngân; Tuyến 3 là kiểm toán nội bộ thực hiện kiểm tra định kỳ tính tuân thủ toàn diện.

4. Tài sản đảm bảo có thể thay thế hoàn toàn việc thẩm định dòng tiền thu nhập của khách hàng không? Tuyệt đối không. Tài sản đảm bảo chỉ là nguồn thu nợ thứ cấp mang tính dự phòng khi phát sinh rủi ro. Việc xem nhẹ thẩm định nguồn thu nhập thực tế là nguyên nhân khiến 8.2% hồ sơ tại chi nhánh bị sai lệch và làm tăng nguy cơ phát sinh nợ nhóm 2.

5. Làm thế nào để vừa siết chặt kiểm soát nội bộ vừa đảm bảo tốc độ phê duyệt khoản vay? Giải pháp tối ưu là ứng dụng công nghệ thông tin và chuẩn hóa checklist hồ sơ. Việc tự động hóa 80% khâu tra cứu CIC và thẩm định tự động giúp rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ xuống dưới 48 giờ mà vẫn kiểm soát chặt chẽ rủi ro tín dụng.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa toàn diện khung lý luận về kiểm soát nội bộ cho vay khách hàng cá nhân dựa trên chuẩn mực COSO và Thông tư 13/2018/TT-NHNN.
• Đánh giá chân thực thực trạng kiểm soát tín dụng tại BIDV Gia Lâm giai đoạn 2016 - 2018, chỉ ra mức tăng trưởng dư nợ 25%/năm đi kèm nợ nhóm 2 ở mức 3.4%.
• Nhận diện chính xác 4 điểm nghẽn cốt lõi: sai lệch thẩm định nguồn thu (8.2%), hồ sơ cần hoàn thiện lại (12.5%), buông lỏng kiểm tra sau vay (35% chậm trễ) và lỗi tác nghiệp quản trị tín dụng (18%).
• Rút ra các bài học quản trị có giá trị từ kinh nghiệm triển khai mô hình kiểm soát của Vietinbank Đống Đa và Vietcombank Ba Đình.
• Xây dựng hệ thống 4 nhóm giải pháp đồng bộ về cơ cấu tổ chức, quy trình nghiệp vụ, hạ tầng công nghệ và đào tạo nhân sự với lộ trình hoàn thiện đến năm 2021.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là đã gắn kết chặt chẽ giữa lý thuyết kiểm toán - kế toán hiện đại với thực tiễn xử lý hồ sơ tín dụng bán lẻ tại một chi nhánh ngân hàng thương mại cấp 1, cung cấp mô hình kiểm soát có tính khả thi cao. Các nhà quản trị ngân hàng và chuyên gia kiểm toán nội bộ hãy ứng dụng ngay bộ giải pháp và checklist kiểm soát trong công trình này để nâng cao năng lực phòng ngừa rủi ro tín dụng cho đơn vị mình.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN XUÂN QUYỀN KIỂM SOÁT NỘI BỘ HOẠT ĐỘNG CHO VAY KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM - CHI NHÁNH GIA LÂM Ngành: Kế toán Mã số: 8340301 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Thị Thủy NHÀ XUẤT BẢN HỌC VİỆN NÔNG NGHİỆP - 2019 c LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi. Mọi nội dung, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là hoàn toàn trung thực khách quan và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu khoa học nào khác. Tôi cũng xin cam kết rằng, mọi sự giúp đỡ cho công việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc, bản luận văn này là nỗ lực, kết quả làm việc của cá nhân tôi.

Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Tác giả luận văn Nguyễn Xuân Quyền i c LỜI CẢM ƠN Sau quá trình nghiên cứu và học tập tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam, tôi đã hoàn thành luận văn thạc sĩ khoa học chuyên ngành Kế toán với đề tài: “Kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Gia Lâm”. Trước hết tôi xin chân thành cảm ơn Thầy, Cô trong Bộ môn Kế toán tài chính, Khoa Kế toán & Quản trị Kinh doanh, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài nghiên cứu khoa học. Đặc biệt, tôi xin bầy tỏ sự kính trọng và biết ơn sâu sắc tới TS. Nguyễn Thị Thủy đã dành nhiều tâm huyết, tận tình chỉ dẫn và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu đề tài này.

Tôi xin chân thành cảm ơn Ban lãnh đạo, các Phòng ban cùng toàn thể cán bộ nhân viên Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam Chi nhánh Gia Lâm đã tạo điều kiệp giúp đỡ tôi nhiệt tình trong quá trình hoàn thiện đề tài khoa học nghiên cứu của mình. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Tác giả luận văn Nguyễn Xuân Quyền ii c MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.

vi Danh mục bảng. vii Danh mục biểu đồ. viii Danh mục sơ đồ và hình. ix Trích yếu luận văn.

Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Cơ sở lý luận và thực tiễn của đề tài.

Cơ sở lý luận về Kiểm soát nội bộ trong Ngân hàng thương mại. Những vấn đề chung về hệ thống kiểm soát nội bộ. Đặc điểm hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại ngân hàng thương mại. Kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại ngân hàng thương mại.

Các yếu tố ảnh hưởng chất lượng công tác kiểm soát hoạt động cho vay. Cơ sở thực tiễn về kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân. Thực trạng kiểm soát nội bộ cho vay khách hàng cá nhân tại các ngân hàng thương mại hiện nay. Kinh nghiệm kiểm soát nội bộ cho vay khách hàng cá nhân tại một số chi nhánh ngân hàng.

Bài học kinh nghiệm cho kiểm soát nội bộ tại Ngân hàng BIDV – Chi nhánh Gia Lâm. Đặc điểm địa bàn và phương pháp nghiên cứu. Tổng quan về Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Gia Lâm. Lịch sử hình thành và phát triển Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Gia Lâm.

Cơ cấu tổ chức và bộ máy. Cơ cấu lao động tại chi nhánh. Kết quả hoạt động. Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp thu thập số liệu. Phương pháp xử lý số liệu. Phương pháp phân tích. Kết quả nghiên cứu và thảo luận.

Thực trạng hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Gia Lâm. Đặc điểm khách hàng cá nhân. Đặc điểm cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Gia Lâm. Tình hình cho vay KHCN tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Gia Lâm.

Thực trạng KSNB hoạt động cho vay KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN tại BIDV chi nhánh Gia Lâm. Quy trình cho vay khách hàng cá nhân tại BIDV chi nhánh Gia Lâm. Các hoạt động kiểm soát đối với hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Gia Lâm. Các nhân tố ảnh hưởng đến kiểm soát nội bộ tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Gia Lâm.

Quy trình chính sách chung của BIDV. Năng lực đội ngũ cán bộ. Cơ cấu tổ chức bộ máy tại Chi nhánh. Yếu tố từ phía khách hàng.

Đề xuất giải pháp HOÀN THIỆN công tác kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại BIDV chi nhánh gia lâm. Nhận xét kiểm soát nội bộ đối với hoạt động cho vay khách hàng cá nhân. Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng kiểm soát nội bộ trong quá trình cho vay khách hàng cá nhân tại BIDV chi nhánh Gia Lâm. Kết luận và kiến nghị.

97 Tài liệu tham khảo. 101 v c DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BIDV Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam CIC Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia Việt Nam KHCN Khách hàng cá nhân KSNB Kiểm soát nội bộ NHBL Ngân hàng bán lẻ NHNN Ngân hàng Nhà nước NHTM Ngân hàng thương mại PC Pháp chế PGD Phòng giao dịch QĐ Quyết định QHKH Quản hệ khách hàng QLRR Quản lý rủi ro QTTD Quản trị tín dụng SXKD Sản xuất kinh doanh TMCP Thương mại cổ phần TSĐB Tài sản đảm bảo vi c DANH MỤC BẢNG Bảng 3. Cơ cấu lao động tại Chi nhánh. Kết quả huy động vốn từ năm 2016 đến hết năm 2018.

Một số chỉ tiêu hoạt động tín dụng tại giai đoạn 2016 – 2018. Kết quả hoạt động giai đoạn 2016 – 2018. Số lượng khách hàng tại BIDV Chi nhánh Gia Lâm. Số lượng khách hàng cá nhân tại BIDV Chi nhánh Gia Lâm.

Cơ cấu dư nợ BIDV Chi nhánh Gia Lâm. Cơ cấu tín dụng bán lẻ theo sản phẩm giai đoạn 2016 – 2018. Tỷ lệ nhóm nợ dư nợ bán lẻ giai đoạn 2016 đến 2018. Bảng tổng kết nhu cầu vay vốn của khách hàng cá nhân tại BIDV Gia Lâm 2016 đến 2018.

Rủi ro và thủ tục kiểm soát trong hoạt động tiếp nhận hồ sơ. Rủi ro và thủ tục kiểm soát trong hoạt động thẩm định tín dụng. Rủi ro và thủ tục kiểm soát trong hoạt động phê duyệt tín dụng. Tỷ lệ khách hàng phát sinh rủi ro trong quá trình thẩm định.

Rủi ro và thủ tục kiểm soát trong hoạt động ký kết hợp đồng. Rủi ro và thủ tục kiểm soát trong hoạt động giải ngân. Báo cáo tình hình kiểm soát hồ sơ tại bộ phận QTTD. Báo cáo thống kê các lỗi phát sinh trong quá trình giải ngân.

Rủi ro và thủ tục kiểm soát trong hoạt động sau giải ngân. Thống kê chi tiết các đợt kiểm tra tại BIDV Gia Lâm. Rủi ro và thủ tục kiểm soát trong hoạt động thu nợ. Rủi ro và thủ tục kiểm soát trong hoạt động tất toán khoản vay.

Đánh giá về hoạt động kiểm soát nội bộ. 75 vii c DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 4. Kết quả khảo sát mức độ ảnh huởng của quy trình, chính sách chung của BIDV đến cho vay KHCN. Kết quả khảo sát ý kiến đánh giá mức độ ảnh hưởng của năng lực cán bộ đối với KSNB hoạt động cho vay KHCN.

Kết quả khảo sát ý kiến đánh giá của cán bộ về mức độ ảnh hưởng của yếu tố khách hàng đối với KSNB hoạt động cho vay KHCN. 81 viii c DANH MỤC SƠ ĐỒ VÀ HÌNH Sơ đồ 2. Quy trình nhận dạng rủi ro. Quy trình cấp tín dụng bán lẻ.

Quy trình kiểm soát trước cho vay KHCN tại BIDV Gia Lâm. Quy tình giải ngân khoản vay tại BIDV Gia Lâm. Cơ cấu hệ thống kiểm soát nội bộ. Cơ cấu tổ chức bộ máy BIDV Chi nhánh Gia Lâm.

37 ix c TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Xuân Quyền Tên Luận văn: “Kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam Chi nhánh Gia Lâm”. Chuyên ngành: Kế toán Mã số: 8340301 Cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Hoạt động cho vay khách hàng cá nhân nói riêng và hoạt động cho vay nói chung là hoạt động mang lại nhiều lợi nhuận tuy nhiên cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro nhất trong các hoạt động của ngân hàng. Các rủi ro này luôn hiện hữu trong hoạt động cho vay gây ra các rủi ro mất vốn gây ảnh hưởng lớn đến lợi nhuận và mục tiêu kinh doanh của ngân hàng. Để có thể phát hiện sớm và giảm thiểu các rủi ro có thể phát sinh Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Gia Lâm đã xây dựng và vận hành hệ thống kiểm soát nội bộ trong các khâu của hoạt động.

Tuy nhiên, để đảm bảo hạn chế và ngăn ngừa rủi ro nói chung và hạn chế các rủi ro trong hoạt động cho vay khách hàng cá nhân nói riêng trong môi trường kinh doanh ngày càng khốc liệt, với mức độ cạnh tranh cao, diễn biến thị trường phức tạp và đảm bảo phát triển theo định hướng ngân hàng bán lẻ, việc nghiên cứu hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ đối với hoạt động cho vay khách hàng cá nhân là rất cần thiết. Xuất phát từ những vấn đề nêu trên, tôi lựa chọn chủ đề nghiên cứu “Kiểm soát nội bộ hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Gia Lâm” cho chủ đề Luận văn của mình.