CHƯƠNG 1 ĐẶC ĐIỂM SẢN PHẨM XÂY DỰNG, TỔ CHỨC SẢN XUẤT VÀ QUẢN LÝ CHI PHÍ SẢN XUẤT, GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY DỰNG TẠI CÔNG TY TNHH ĐẦU TƯ KINH DOANH PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI HÀ NỘI 1. Đặc điểm sản phẩm xây dựng tại Công ty TNHH Đầu tư kinh doanh phát triển nhà và Thương mại Hà Nội - Danh mục sản phẩm: + Trong những năm qua Công ty TNHH Đầu tư kinh doanh phát triển nhà và Thương mại Hà Nội đã hoàn thành và bàn giao cho chủ đầu tư rất nhiều sản phẩm xây dựng như sau: Bảng 1.1: Danh sách công trình hoàn thành bàn giao STT Mã sản phẩm Tên sản phẩm xây dựng Năm thi công – hoàn thành 1 NOITHATHOAPHAT1 Thi công xây dựng và lắp đặt thiết 2007-2010 bị nhà văn phòng 2 NOITHATHOAPHAT2 Tư vấn, thi công lắp đặt và hệ 2008-2011 thống nhà văn phòng 3 MAITHU Sửa chữa lớn, xây dựng nhỏ và cải 2010-2011 tạo nhà xưởng sản xuất 4 RTD1 Xây dựng và lắp đặt hệ thống xử 2009-2011 lý nhà máy sản xuất 5 RTD2 Xây dựng và lắp đặt thiết bị phòng 2010-2012 cháy chữa cháy … … … (Nguồn: Phòng Tài chính Kế toán) SVTH: Nguyễn Đức Cường 3 Lớp: Kế toán-K44 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Viện Kế toán - Kiểm toán - Tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm: Sản phẩm xây dựng của Công ty TNHH Đầu tư kinh doanh phát triển nhà và Thương mại Hà Nội được thiết kế và thi công tuân thủ theo đúng tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) về công trình xây dựng do Bộ Xây dựng quy định. Ngoài ra, tùy vào đặc điểm, mục đích sử dụng của từng công trình, hạng mục công trình mà chủ đầu tư đưa ra các tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm. - Tính chất của sản phẩm: Tính chất của sản phẩm xây dựng của Công ty TNHH Đầu tư kinh doanh phát triển nhà và Thương mại Hà Nội được thể hiện: Sản phẩm xây dựng khi Công ty hoàn thành thường được bán theo giá dự toán hoặc giá thoả thuận với chủ đầu tư hoặc nhà thầu.
Sản phẩm xây dựng của Công ty thường có giá trị lớn kết cấu phức tạp, mang tính đơn chiếc, thời gian xây dựng kéo dài. Do đó, đòi hỏi việc tổ chức quản lý, hạch toán sản phẩm xây dựng trở nên khó khăn vì vậy trước khi đi vào xây dựng Công ty phải tiến hành lập dự toán cho công trình, hạng mục công trình. Quá trình sản xuất kinh doanh xây lắp hoàn thành phải được so sánh với dự toán đã lập, lấy dự toán làm thước đo để bán hoặc bàn giao. Sản phẩm xây dựng cố định tại nơi sản xuất, các điều kiện sản xuất như vật tư, phương tiện vận tải, thiết bị phải di chuyển theo địa điểm xây dựng.
Đặc điểm này làm cho công tác quản lý sử dụng, hạch toán chi phí rất phức tạp vì chứng từ kế toán lập trên các địa bàn khác nhau cần chuyển về phòng tài chính kế toán, hai là mức chi trên các địa bàn có thể rất khác nhau. - Loại hình sản xuất: Hoạt động sản xuất của Công ty được tiến hành ở nhiều công trình, nhiều hạng mục công trình, ở các đội sản xuất khác nhau và ở từng địa điểm cụ thể khác nhau trên địa bàn Hà Nội và các tỉnh lân cận. Do tính chất đặc thù của ngành xây dựng là sản phẩm mang tính đơn chiếc nên đối tượng tập hợp chi phí sản xuất của Công ty thường được xác định là từng công trình, hạng SVTH: Nguyễn Đức Cường 4 Lớp: Kế toán-K44 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Viện Kế toán - Kiểm toán mục công trình, từng giai đoạn công việc hoàn thành theo quy ước với khách hàng là chủ đầu tư hoặc nhà thầu. - Thời gian sản xuất: Sản phẩm xây dựng thường có giá trị lớn dẫn đến thời gian thi công kéo dài, thường từ năm này qua năm khác và chịu ảnh hưởng rất nhiều vào điều kiện tự nhiên.
- Đặc điểm sản phẩm dở dang: Sản phẩm dở dang của Công ty TNHH Đầu tư kinh doanh phát triển nhà và Thương mại Hà Nội là các công trình, hạng mục công trình xây dựng trong kỳ nhưng chưa hoàn thành hoặc đã hoàn thành nhưng chưa được chủ đầu tư hay các đơn vị nghiệm thu. Đánh giá chính xác sản phẩm dở dang là yếu tố quan trọng để xác định khối lượng công việc hoàn thành, là căn cứ xây dựng hạch toán chi phí cho kỳ tiếp theo và giúp nhà đầu tư nắm bắt được tiến độ thi công công trình, dự án. Đặc điểm tổ chức sản xuất sản phẩm xây dựng của Công ty TNHH Đầu tư kinh doanh phát triển nhà và Thương mại Hà Nội 1. Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm Do đặc điểm là ngành xây dựng nên quy trình sản xuất của Công ty không phải là những máy móc thiết bị hay dây truyền sản xuất tự động mà là quy trình đấu thầu, thi công, bàn giao các công trình, máy móc sửa chữa một cách liên hoàn.
Có thể khái quát đặc điểm sản xuất của Công ty TNHH Đầu tư kinh doanh phát triển nhà và Thương mại Hà Nội như sau: SVTH: Nguyễn Đức Cường 5 Lớp: Kế toán-K44 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Viện Kế toán - Kiểm toán Sơ đồ 1.1: Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại Công ty Giai đoạn Giai đoạn đấu thầu công trình trúng thầu công trình Giai đoạn Giai đoạn nghiệm thu thi công công trình công trình Giai đoạn bàn giao công trình (Nguồn: Phòng Kỹ thuật) Giải thích quy trình sản xuất sản phẩm: Giai đoạn đấu thầu công trình: Chủ đầu tư sẽ thông báo đấu thầu hoặc gửi thư mời thầu tới Công ty, sau đó Công ty sẽ mua hồ sơ dự thầu mà chủ đầu tư đã bán. Căn cứ vào biện pháp thi công hồ sơ kỹ thuật, lao động, tiền lương của hồ sơ mời thầu và các điều kiện khác Công ty phải làm các thủ tục sau: - Lập biện pháp thi công và tiến độ thi công. - Lập dự toán và xác định giá bỏ thầu. - Giấy bảo lãnh dự thầu của Ngân hàng.
- Cam kết cung ứng tín dụng. Giai đoạn trúng thầu: Khi trúng thầu công trình, chủ đầu tư có quyết định phê duyệt kết quả mà Công ty đã trúng thầu. SVTH: Nguyễn Đức Cường 6 Lớp: Kế toán-K44 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Viện Kế toán - Kiểm toán - Công ty cùng chủ đầu tư thương thảo hợp đồng. - Lập hợp đồng giao nhận thầu và ký kết.
- Thực hiện bảo lãnh – thực hiện hợp đồng của Ngân hàng. - Tạm ứng vốn theo hợp đồng và Luật Xây dựng. Giai đoạn thi công: Lập và báo cáo biện pháp tổ chức thi công, trình bày tiến độ thi công trước chủ đầu tư và được chủ đầu tư chấp thuân Thi công công trình theo biện pháp và tiến độ đã lập. Giai đoạn nghiệm thu công trình: Giai đoạn nghiệm thu từng phần: Công trình xây dựng thường có nhiều giai đoạn thi công và bị thuộc nhiều vào điều kiện thiên nhiên.
Vì vậy Công ty và chủ đầu tư thường quy định nghiệm thu công trình theo từng giai đoạn. Hai bên sẽ xác định giá trị công trình đã hoàn thành và ký vào văn bản nghiệm thu công trình theo từng giai đoạn hợp đồng. Thường khi nghiệm thu hoàn thành từng giai đoạn chủ đầu tư sẽ lại ứng một phần giá trị của giai đoạn tiếp theo của công trình. Tổng nghiệm thu và bàn giao: khi công trình đã hoàn thành theo đúng tiến độ và khối lượng trong hợp đồng, Công ty sẽ thực hiện các thủ tục sau: Lập dự toán và trình chủ đầu tư phê duyệt.
Được chủ đầu tư phê duyệt và thanh toán tới 95% giá trị công trình cho Công ty, 5% giữ lại để bảo hành. Giai đoạn thanh lý hợp đồng: Khi thời gian bảo hành công trình đã hết, công trình đảm bảo giá trị của hợp đồng thì Công ty sẽ nhận tiếp 5% giá trị còn lại của công trình. Hai bên sẽ ký vào văn bản thanh lý hợp đồng đã ký theo quy định của pháp luật, chấm dứt quan hệ kinh tế giữa chủ đầu tư và Công ty tại thời điểm văn bản thanh lý có hiệu lực. SVTH: Nguyễn Đức Cường 7 Lớp: Kế toán-K44 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Viện Kế toán - Kiểm toán 1.
Cơ cấu tổ chức sản xuất Ban chỉ huy công trình Bộ phận Bộ phận Kỹ Bộ phận vật Bảo vệ công thống kê kinh thuật công tư công trình trình tế trình Các tổ sản xuất và tổ lái máy Công nhân kỹ thuật và LĐPT (Nguồn: Phòng Kỹ thuật) Sơ đồ 1.2: Tổ chức tại các đội xây dựng Giải thích: - Ban chỉ huy công trình: Trực tiếp chịu sự quản lý của Ban giám đốc công ty. Có nhiệm vụ tổ chức điều hành hoạt động của công trình, chịu trách nhiệm về tiến trình các công trình, kết quả thực hiện các công trình. - Bộ phận thống kê kinh tế: Thực chất đây là các nhân viên thống kê kinh tế. Có nhiệm vụ theo dõi việc sử dụng nguyên vật liệu tại các công trình, chấm công, tổng hợp các chứng từ liên quan đến công trình rồi định kỳ gửi lên văn phòng công ty để kế toán thực hiện việc hạch toán kế toán.
- Bộ phận kỹ thuật công trình: Ban này có hai công việc chính là thí nghiệm công trình và giám sát công trình. Nhiệm vụ thí nghiệm công trình tức là SVTH: Nguyễn Đức Cường 8 Lớp: Kế toán-K44 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Viện Kế toán - Kiểm toán kiểm tra việc thực hiện các tiêu chuẩn kỹ thuật tất cả các khâu của công trình, phát hiện được các sai sót kỹ thuật để kịp thời sửa chữa. Giám sát công trình tức là đôn đốc, giám sát việc thi công của công nhân kỹ thuật và lao động phổ thông, những người trực tiếp thi công công trình, chịu trách nhiệm về tiến độ công trình cũng như những mất mát phát sinh. - Bộ phận vật tư công trình: Quản lý về máy móc, trang thiết bị, bảo hộ lao động cho công nhân, kịp thời phân bổ máy móc theo yêu cầu của từng tổ sản xuất, đồng thời cũng có trách nhiệm bảo dưỡng, sửa chữa, nâng cấp máy móc.
Đồng thời có trách nhiệm quản lý và phân bổ vật tư, nhiên liệu theo yêu cầu từng tổ sản xuất. - Bộ phận bảo vệ công trình: Có trách nhiệm bảo vệ các tài sản của công trình. - Các tổ sản xuất và tổ lái máy: Bao gồm công nhân kĩ thuật và lao động phổ thông là những người trực tiếp thi công sản xuất tại công trình, thực hiện theo sự chỉ đạo từ Ban chỉ huy công trình và bộ phận kĩ thuật nhằm thi công đúng tiến độ và bản vẽ kĩ thuật.