Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn ĐẠI hỌc ThÁI IGUYVÊN TTG|ỜÒNG ĐẠI hỌc SƠI PhẠM HGUVÈH ThỊ ThU ThẢ0 bIỆH PhÁP HÂNG cA0 hÏIỆU QUÁ DẠY hỌc TÁc PhÁM “HGGIỜI TT0IG BbA0” (SÊ KhÓP) O LOP 11 ThPT MIETI III LUATI VAIL ThAc Si Kh0A hQc GIAO DUc Thai Nguyén - 2013 Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn ĐẠI hỌc ThÁI IGUYVÊN TTG|ỜÒNG ĐẠI hỌc SƠI PhẠM HGUVÈH ThỊ ThU ThẢ0 bIỆH PhÁP HÂNG cA0 hÏIỆU QUÁ DẠY hỌc TÁc PhÁM “HGGIỜI TT0IG BbA0” (SÊ KhÓP) O LOP 11 ThPT MIETI III chuyên ngành: Lý luận và PhơJơng pháp dạy học Văn - Tiếng VigtMA SO: 60.11 LUATI VAIL ThAc Si Kh0A hQc GIAO DUc Igooi hojong dan kh0a học: PGS. Iguyễn huy Quái Thái Nguyên - 2013 Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn LOI cAM DOATI Tôi xin cam đOan đây là công trinh nghién ctu kh0a hoc của lôi. các số liệu và kết quả nghiên cứu lr0ng luận văn là trung thực và chơia lừng dojoc công số lr0ng sất kì công trình nà0 khác. các thông lin, số liệu trích dẫn †r0ng luận văn đều đã đơiợc trích rõ nguồn gốc.
THái Iiguyên, tháng 10 năm 2013 Tác giả luận văn Hguyễn Thị Thu Thả0 Xác nhận Xác nhận của lrơøjởng kh0a chuyên môn của cán bộ hong dẫn Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn LOIcAM OTT Tôi xin gửi loi cam on dén trojong Dai hoc So pham, Dai hoc Thai Hguyên đã †a0 điều kiện thuận lợi ch0 lôi lr0ng quá lrình làm luận văn. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến PGS. Iguyễn huy Quái — ngojời đã trực liếp hojớng dẫn và giúp đỡ lôi h0àn thành luận văn “biện pháo nâng œ0 hiệu quả dạy học lác phẩm “lIlggời le0ng a0” (Sẽ Khốp) 0 lop 11 ThPT miễn núi”. Tôi căng xin đơjợc cảm ơn lất cả ngojời thân, sạn sè đã giúp đỡ lôi h0àn thành luận văn này.
Dù đã rất cố gắng s0ng luận văn không tránh khỏi những lhiếu sói, vì vậy chúng lôi m0ng muốn sẽ nhận đơjợc sự góp ý từ thầy cô và các sạn. chúng lôi cũng hi vọng những nghiên cứu đơjợc đặt ra lr0ng luận văn sẽ trở thành nguồn lo liệu có giá tri đối với việc dạy học tác phẩm văn choơng nói riêng và dạy học sộ môn IIgữ văn nói chung. Thai Iguyén, thang 10 nam 2013 Tác giả luận văn Hguyễn Thị Thu Thả0 ii Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn MUc LUc Trang Lời CaM đÏaIH. --- - 2-5 22 5 22 392211221113 1113 318 E31 E711 E71 1g 1n ng ng 1 08-0 li MUC LUC oo.
cccceesecesccesceseccssceeseceeccseeessccsecesseceesceseeeeescssesueceeeceseeesescssesaeceeeensa iii Darth muc ca ky Higu Viét tab oo. eecccccccsssessssesssecsseesssessseesseesssecsseesssesssesssessseeess iv PhAII MO DAU 1 1. Lịch sử vấn OG veces eescesseessessscsstessessuesssesstessessecssesssesseessessuessessatesteeseases 4 E\/01500/3:8i/320115i03i 001. Đối loJợng và phạm vi nghiên Cứu.----2-22 2£ +2x++£x++£z++tzse+zveee 7 b0 0ì ii 04ì0ii3)21 0003 1“.
PhoJơng pháp nIghiÊNH CỨU. 5 6 2E E33E933921 919 91 3kg nh gio 7 7. cầu HOC lUẬIỞI VĂIH. 8 PhẢI HỘI DUIG 9 chG] ONG 1.
cƠ SỞ LÝ LUẬN cỦA ĐÈ TÀI 9 1.1 Sơ lojợc về lý thuyết tiếp nhận.----- 2© ++s£+EE++2E+£+EE++txsezzxecrxee 9 1.1 Khái niệm liếp nhận văn học .--- 2-22 S2 £EE£+EE+EEE+EErEerrseree 9 1.2 Lý thuyết tiếp nhận văn học từ truyền thống đến hiện đại .3 Tiếp cận đồng sộ lr0ng dạy học TPVC.2 Lý thuyết về PPDh lích cực.1 Khái niệm về PPDh lích cực.------ 2c se s+EEx+2E2EEe+EEeEEerrxerserrxee 15 1.3 Định hojớng đổi mới phoJơng pháp dạy hoc the0 hojong phat huy TTc cua AS.4 PPDh tich cuc tr0mg day Hoc TPVC.3 Vài nét về lý thuyết truyện ngắn.1 Khái niệm và đặc lrơing của lruyện rigắn.2 các yếu lố cấu thành lruyện ngắn.----2- 2: ©++©x+2xz+tzxszvsecrez 22 iii Số hóa bởi Trung tâm Học liệu 1.3 Đôi điều về thi pháp truyện ngắn Sê khốp iv http://rc.vn Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.4 Day hoc téc pham truyén ngan the dac tropig l0ai thể. ThỰc TTẠIIG DẠY hỌc VĂN hỌc HŒ[Ớc IGUÀI VÀĐÈ XUẤT MỘT SỐ bIỆI PhÁP HÂNG cA0 hẲIỆU QUÁ DẠY hỌc TTUVỆH HGÁI “IIGGIỜI TT0IIG bA0” Ở LỚP 11, ThPT MIÈN Húl.1 Vài nét về lác phẩm VhIIIT trong chojong trình, SGK IIgữ văn ThPT 110801 ĐNN.2 Ihững khó khăn khi giảng dạy lác phâm VhIII ở trơiờng ThPT.1 Vấn đề bản dịch.2 Var đề ngÔn ngữ.- 2-22-2222 +E+++EE222EE2EEEEEEEE2E221E22112212222 e2 38 2. Vẫn đề thời lơợng lr0ng phân phối choJơng trình VhIIHT. Vẫn đề quan niệm của ngojời dạy đối với các lác phâm VhIIIT.5 Van dé déi tojong liếp nhận là hS miền múi .3 Thực trạng và lồn lại tr0ng giảng dạy VhIIIT ở trojiờng ThPT.1 Ihững hạn chế tr0ng dạy và học VhIIIT ở trojờng ThPT.2 Thuc trang vé day học lác phẩm “TIgojời lr0ng sa0”.4 Mội số biện pháp nâng ca0 hiệu quả dạy học truyện ngắn “IIgơiời Ong ba0”” của Sê khốp.1 Đôi điều cần lơiu ý đối với giá viêm.---- 2: ©s++se+++++zsz+zvzee- 59 2.
Đề xuất một số siện pháp nâng ca0 hiệu quả đạy học lruyện ngắn “Hggjời tr0ng sa0” — Sê khốp (SGK Tlgữ văn I I). ThIET KE DAY ThE IIGhHIEM TTUYETI HGẢII “IIGGIỜI TT0IG bA0” 73 3. Đối lơợng và nội dung thê nghiệm. PhoJơng pháp và phoJơng liện dạy hỌc.
Quy trình triển khai thể nghiệm 3. Kết qua của quá trình thề nghiệm. Kết quả thu đojợc †ừ phía hS. Mội số ý kiến đánh giá từ phía nhà lrojờng và GV dự giờ.
97 KÉT LUẬN VÀ KhUVÉH HGhỊ Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn TAI LIEU ThAM KhAO vi Số hóa bởi PhU LUc Trung tam Hoc liéu http:/Nrc.vn vii Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://rc.vn DAITh MUc chU VIET TAT STT chU VIET TAT HỘI DUNG 1 TPcV Tác phẩm văn chơJơng 2 TPVh Tác phẩm văn học 3 PPDh PhoøJơng pháp dạy học 4 TTc Tính lích cực 5 hS học sinh 6 GV Giá0 viên 7 SGK Sách giá0 kh0a 8 ThPT Trung học phổ thông iv Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn PhAII MO DAU 1. Lí d0 chọn đề lài Văn học nojớc ngÖài (VhTIIIT) tr0ng chojong lrình IIgữ văn 6 trojong ThPT chiếm mội vị tri quam trong. Vé dung lgong va thoi lojong phan van học này chiếm tỷ lệ không nhỏ lr0ng chojơng trình SGK 10àn cấp học. Đây là những lác phẩm linh h0a của văn học thế giới, đã vojợt qua thử thách khắc nghiệt của không gian và thời gian.
Tr0ng luận văn này, chúng lôi chọn nghiên cứu truyện ngắn “77ggời ‡z0ng sa0” của Sê khốp với những lí d0 sau đây: 1. liâng (a0 hiệu quả dạy học môn llgữ văn, nói chung và lác phẩm VhTIIIT, nói 2iéng la mot yéu cau đáp thiết. Từ khi dat noc la đổi mới và ngày càng hội nhập với thế giới về kinh lế, văn hóa, xã hội. thì Giá0 dục cũng không thể đứng ng0ài cuộc hội nhập đó.
Mục đích của hội nhập là để phát triển và phát triển sền vững. hội nhập về Văn hóa, Giá0 dục.nhoIng vẫn phải giữ đơjợc sản sắc dân lộc. hòa nhập nhơIng không hòa lan. Góp phần và0 công cuộc hội nhập đó, phần VhIIH tr0ng môn Ilgữ văn ở lroiờng phô thông cũng có nhiều thay đổi: lý lệ lác giả, tác phẩm VhIII lăng lên; VhIII dooce doja va0 chojong trình IIgữ văn phổ thông không chỉ dừng lại ở Văn học IIga, Trung Quốc mà đã mở rộng ra các quốc gia, các châu lục khác, nho: Anh, Pháp, Mỹ, Ấn Độ, Hhật bản.
Vì vậy, việc nghiên cứu đổi mới nội dung, phoJơng pháp dạy học (PPDh) phần VhIII ở phổ thông càng trở nên cấp thiết. Day học đáp ứng nhu cầu của xã hội là điều rất cần thiết lr0ng giai 1 Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn d0an hién nay. Déi méi phojong phap day hoc (PPDh) môn IIgữ văn, trOng đó có VhIIII là một yêu cầu không thể thiếu. bởi lẽ dạy học văn không chỉ là dạy một môn nghệ †thuậ† mà cũng là dạy một môn khOa hoc.
Van chojong là lĩnh Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn vực cảm †hụ thâm mĩ và sáng a0 cua mỗi cá nhân. Quá trình Hiếp nhận văn học là quá lrình ngơjời đọc đøjợc gia0 liếp còng với nhà văn, thông qua lác phẩm. IIhà văn gửi gắm thông điệp của mình lr0ng hình tojong nghé thuật. bạn đọc đojợc khám phá, dojgc sống voi hith tojong nghé thuật bằng l0àn sộ lâm hồn và trí luệ của mình, lức là ngơjời học đojợc bộc lộ những suy nghĩ, đánh giá lác phẩm the0 sy cảm nhận riêng.
Và d0 đó, chân lí nghệ thuật sẽ đojợc liếp nhận mội cách tự giác và lác động nghệ thuật sẽ lâu bền hơn trOng long ban doc, trOng do có bạn đọc - học sinh (hS). Văn học lr0ng IIhà trojong con gop phần sồi dojỡng lâm hồn, nhân cách ch0 hS, mang lại ch0 các em nhiều lợi ích và kĩ năng sống. Tuy nhiên, vì văn học là mội môn nghệ thuật nên việc xây dựng PPDh phù hợp với môn học này cũng có những thuận lợi và khó khăn riêng. I[hững phojơng pháp đó phải đại đojợc yêu cầu về kiến thức, kĩ năng, thái độ đối với môn Văn, nói chung và bài học VRÏIIII, nói riêng.
hS học VhIII không chỉ có những kiến thức, kĩ năng sử dụng tr0ng cuộc sống mà còn siết tran trọng những giá trị linh thần ca0 đẹp của nhân l0ại, giúp ch0 lâm hồn, nhân cách của các em dojoc hOan thiện. Đồi mới PPDh Văn đòi hỏi có những nghiên cứu thực sự nghiêm lúc bởi đó không phải là việc đễ dàng. Tuy nhiên, đổi mới PPDh phần VhIII lại càng khó khăn hơn, sởi có những độ “vênh” về văn hóa, vốn sống, ngôn ngữ.s0 với cả ngojời dạy và ngojời học 6 Viet Tam.2 Về độ “vênh” thgờng gặp khi dạy VhIIII ở Việt llam Với Văn học Việt Iam, hS đojợc học những lác gid, tic phẩm không xa lại với các em vê mặt ngôn ngữ, lịch sử, văn hóa và vôn sông thực lê ở 3 Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn mức độ nhất định (luy cũng có những cái khó riêng); còn với VhIIII, việc day va hoc qua bản dịch nên còn bị “rà0 cản” nhơi: “vênh” về tri thức lịch sử - văn hóa có quan quan đến lác phẩm, “vênh” về vốn sống thực é, phOng tục lập Số hóa bởi Ti rung tâm Học liệu http:/Nrc.vn quán, “vênh” về ngôn ngữ.IIhững lác phẩm VhIII đojợc lua chon doja và0 †roiờng ThPT đều là những lác phẩm liêu siêu, có giá lrị của các nền văn học lớn trên thề giới. Tuy nhiên, d0 hạn chế về thời long, về vốn tri thức và PPDh nên hiệu quả liếp nhận tác phẩm VhIIII ở troiờng phổ thông Việt Ham vẫn còn ở tình lrạng “&yði ngựa xem h0a”.
hS nhiều khi vẫn không hiểu, không siết học tác phẩm này để làm gì? có ý nghĩa và ích lợi gì đối với bản thân mình? Vì vậy, đổi mới PPDh phan văn học nói chung, cần phải đặc biệt chú ý đến những lác phẩm VhIIH, nhất là với đối loJợng hoc AS miền núi và dân tộc thiểu số.