CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN VẤN ĐỀ CẦN NGHIÊN CỨU 1. Định hướng quy hoạch đô thị của tỉnh Bình Dương đến năm 2020 và tầm nhìn đến 2030. Lý do lập quy hoạch.
Tỉnh Bình Dương nằm phía Đông Bắc thành phố Hồ Chí Minh thuộc vùng Đông Nam Bộ và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.Diện tích tự nhiên của tỉnh khoảng 2.694,43 km² và dân số năm 2010 gần 1,5 triệu người. Vị trí và vị thế 4/6 đơn vị hành chính của tỉnh Bình Dương có ranh giới chung với các quân huyện của TP. Hồ Chí Minh (Huyện Dĩ An giáp quận Thủ Đức, quận 9; huyện Thuận An giáp quận Thủ Đức , quận 12 và huyện Hóc Môn; TX Thủ Dầu Một, huyện Bến Cát giáp huyện Củ Chi). 2/6 đơn vị hành chính giáp ranh với TP.
Biên Hòa là huyện Dĩ An và huyện Tân Uyên. Lãnh thổ địa lý tỉnh Bình Dương chỉ cách trung tâm TP. Hồ Chí Minh và các đầu mối giao thông của vùng kết nối với khu vực và thế giới là sân bay Tân Sơn Nhất, các cảng quốc tế Cát Lái, Tân cảng, cảng Sài Gòn. Để đảm bảo cho Bình Dương phát triển đúng định hướng, phù hợp với Quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội tỉnh, Quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội của Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và phù hợp với quy hoạch xây dựng Vùng đô thị thành phố Hồ Chí Minch Từ đó nhận thấy sự cần thiết phải lập đồ án quy hoạch chung xây dựng đô thị Bình Dương.
Mục tiêu quy hoạch Phấn đấu phát triển hệ thống đô thị trong tỉnh theo quy hoạch của các đơn vị hành chính. Năm 2010, tỉnh Bình Dương gồm 03 thị xã, 04 huyện với 27 phường, 10 thị trấn, 6 xã. Đến năm 2015, tỉnh Bình Dương gồm 01 thành phố, 5 thị xã, 4 huyện với 49 phường, 11 thị trấn, 51 xã. Đến năm 2020, tỉnh Bình Dương đạt tiêu chí đô thị loại 1 và chuyển thành -6- Thành phố Bình Dương trực thuộc Trung Ương với 6 quận, 4 huyện, gồm 60 phường, 13 thị trấn, 40 xã.
Định hướng phát triển không gian đô thị 1. Mở một cánh cửa liên kết với quốc tế và quốc gia. Việc phát triển không gian trong mối liên hệ với thành phố Hồ Chí Minh sẽ tạo nên một hình mẫu đô thị tập trung đa cực, với bán kính trung tâm khoảng 30km (bao gồm Nam Bình Dương và Thủ Dầu Một). Vùng này có lợi thế lớn là nằm trong hành lang kinh tế quốc gia và quốc tế, đặt biệt là vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Tiếp tục tăng cường và phát triển kinh tế - xã hội Phát triển không gian theo hướng này sẽ hình thành các khu công nghiệp chuyên dụng, khu công nghiệp công nghệ cao, vì thế sẽ tăng tính cạnh tranh. Mục tiêu đạt được mức tăng trưởng GDP 15% hàng năm. Với chiến lược này sẽ phát triển tiềm năng xã hội hiện có và tạo cơ hội cung cấp cho công nhân Bình Dương có chỗ ở, người dân có cơ hội mua nhà giá rẻ. Việc này mang lại lợi ích trong việc gia tăng gấp đôi dân số từ 1.000 người lên 3.
Việc phát triển các trung tâm đô thị cần phải tạo nên sự phát triển mạnh, phát triển có bản sắc của vùng phía Bắc cùng với sự phát triển toàn tỉnh. Kết hợp thành công giữa việc phát triển đô thị và nông thôn (nhấn mạnh mối quan hệ gắn kết giữa đô thị và nông thôn) 1. Hệ thống trung tâm đa cực Hệ thống trung tâm đa cựcđược bao quanh bởi các khu vực bảo vệ “vành đai xanh” bao gồm vùng nông nghiệp, rừng, khu vui chơi, nhà nghỉ cuối tuần, khu vực cảnh quan đẹp , thu hút được khách du lịch cũng như người dân địa phương. Phát triển mạng lưới giao thông công cộng liên kết đến các khu trung tâm, các khu du lịch thuận tiện, tiếp cận dễ dàng.
Thu hút nguồn đầu tư Trên thực tế, xu hướng phát triển khu đô thị hỗn hợp (người dân có thể sử dụng các dịch vụ tại chỗ: ở, các dịch vụ thương mại thay cho việc chỉ có chức năng ở) Việc đó giúp cho sự phát triển nền kinh tế sẵn có ở địa phương (đây là một trong -7- những nhân tố để tránh khung hoảng kinh tế), không phá vỡ sự mất cân bằng đất đai. Một điểm quan trọng khác là sự xuất hiện của công ty là cơ hội để nâng cao chất lượng và tạo điều kiện phát triển cho dây truyền sản xuất địa phương. Đây là logic các khu công nghiệp công nghệ cao đa chức năng. Trên thực tế, cần phải tạo điều kiện để các cho các nhà đầu tư đến, đế đào tạo dạy nghề cho người dân.
Hệ thống giao thông Giảm ô nhiễm và ùn tắc giao thông bằng các mô hình của hệ thống giao thông và hạ tầng. Một hệ thống phân cấp giao thông hiệu quả giữa giao thông đối ngoại và giao thông đô thị Hệ thống giao thông công cộng mới như xe bút nhanh (BRT), xe điện đô thị, tầu hỏa v.v… Áp dụng mô hình 1 đô thị 3 chiến lược phát triển, để tránh tập trung hệ thống giao thông ở khu vực phía Nam gắn với TP HCM. Hướng phát triển công nghiệp chính sẽ kết nối với khu vực phía Nam thông qua đường vành đai 4 (TP HCM). Các đô thị vệ tinh phía Bắc sẽ kết nối với nhau và với Thủ Dầu Một và đường vành đai này.
Sử dụng các loại thuế thu đuợc từ công nghiệp và các ngành dịch vụ để đầu tư lại cho khu vực phía Bắc, phát triển các trung tâm đào tạo nghề. Phát triển kinh tế nâng cao chất lượng cuộc sống Tạo ra các trung tâm có các chức năng đa dạng gắn với tiềm năng sắn có, hưởng lợi từ các cơ sở hạ tầng quan trọng như các trường đại học, các bệnh viện. Tạo ra các vùng kinh tế năng động hấp dẫn, với môi trường kinh doanh thân thiện, cởi mở thu hút những nhà đầu tư đến đầu tư tại Bình Dương. Tại đây hình thành các cực phát triển hoàn thiện (đầy đủ các chức năng - clusters) là một mô hình của phát triển bền vững.
Sự phát triển này gắn liền với việc giữ gìn,bảo vệ cảnh quan thiên nhiên, 1. Bảo vệ hệ thống kênh Về ý tưởng mang nước từ các kênh rạch phía Bắc chảy về các kênh rạch tới sông Sài Gòn, tạo cho Bình Dương có hệ thống thoát nước tốt. Để mang lại một cuộc -8- sống mới cho các kênh rạch cũ và khôi phục lại các di sản sông nước tại Bình Dương Đồng thời cũng mang lại cho vùng nhũng tiềm năng về cảnh quan sinh thái đặc biệt hấp dẫn tại đây, giúp cho Bình Dương phát triển môi trường bền vững. Việc khôi phục hệ thống kênh rạch sẽ đem lại bản sắc riêng đặc biệt cho Bình Dương.
Tạo điều kiện thuận lợi để phát triểm du lịch Tại khu vực Phước Hòa, hồ Dầu Tiếng ở phía Tây Bắc, dọc theo bờ sông của sông Sài Gòn, Đồng Nai và Sông Bé, và xung quanh các hồ chứa mới ở Bến Cát, một số chương trình để phát triển khu du lịch và các khu vực vui chơi giải trí sẽ làm nổi bật văn hóa và di sản kiến trúc của Bình Dương. Giảm sự ô nhiễm Các đô thị phía Bắc Bình Dương phát triển, thu hút lao động và tạo điều kiện sinh sống tại địa phương, tránh phải đi làm xa. Các đô thị khu vực trung tâm (quanh đường vành đai 4 TP HCM) có thể đi trực tiếp tới Vũng Tầu, Đồng Nai và Củ Chi, giảm lượng lớn giao thông đi qua khu vực phía Nam và TP HCM. - Giảm được lượng giao thông lớn đi qua khu vực phía Nam để vào TP HCM.
Hành lang xanh: Đồ án đề xuất ý tưởng sử dụng hệ thống cây xanh cảnh quan tự nhiên đó là vùng cao nguyên và thung lũng bao quanh Bình Dương. Bình Dương phát triển theo mô hình quần đảo, với các cùng hạt nhân phát triển mạnh, và vùng đệm không gian xanh.Khơi thông dòng chảy từ phía Bắc đổ vào hệ thống sông Sài Gòn (Hồ Dầu Tiếng, hồ Phước Hòa), sông Bé chảy xuống phía Nam, kết hợp với cây xanh cảnh quan 2 bên bờ. Vùng không gian xanh này cũng chính là lá phổi xanh cung cấp cho thành phố, cũng như giải pháp thoát nước tránh lũ.3 Định hướng phát triển hạ tầng kỹ thuật. Định hướng phát triển giao thông Mạng lưới đường bộ Các con đường Nam – Bắc (giao thông hướng tâm) Trước năm 2020, 3 trục đường chính loại 1 hướng Bắc-Nam chạy song song từ thành phố Hồ Chí Minh đến tỉnh Bình Phước.
-9- Quốc lộ 13 hiện tại có thể được nâng cấp nhằm cho phép giao thông tốc độ cao, tối thiểu bước đầu là giữa TP Hồ Chí Minh và Thủ Dầu Một. Để đạt được điều này, cần thiết phải bổ sung một đường cao tốc trên cao không có giao lộ giao nhau cùng mức (điều khiển băng đường bằng bùng binh hay đèn giao thông) Đường Mỹ Phước-Tân Vạn, hiện đang được thi công, nối liền nút đường gần cầu Tân Vạn với Quốc lộ 1 và nối đường vành đai 3 trong tương lai với thị trấn mới Mỹ Phước. Đường này sẽ làm nên một đường xương sống quan trọng khác cho phần đô thị phía nam tỉnh Bình Dương, đi xuyên qua Dĩ An, Thuận An, Thủ Dầu Một và các quận Nam Bến Cát. Siêu xa lộ này được thiết kế dành cho giao thông tốc độ cao (110km/ giờ), không có giao lộ giao nhau cùng mức.
Sức chứa tối đa được quy họach cho mỗi hướng với 3 làn đường là 6000 đơn vị xe hơi/giờ. Đường cao tốc TP Hồ Chí Minh -Chơn Thành sử dụng lộ trình ĐT 743B lên đến ngã tư ông Cù và lộ trình ĐT 747B phía bắc ngã tư này. Phía Bắc ngã tư giao với ĐT 746, một đường ô tô mới được xây dựng với tuyến đường đi trực tiếp hơn đến Cổng Xanh. Đường này là lộ trình thay đổi đến quốc lộ 13 và siêu xa lộ Mỹ Phước – Tân Vạn, để đi đến Bàu Bàng và tỉnh Bình Phước.
Các con đường vành đai Đông-Tây Đường vành đai số 3: Từ cầu Tân Vạn ở phía Đông song song với ĐT 747B lên đến giao lộ Ông Cù, đi theo biên giới giữa quận Thuận An và Thủ Dầu Một ở phía Tây. Theo dự kiến, giao thông sẽ đóng vai trò quan trọng ở phần phía Tây (phía tây Tân Vạn-Mỹ Phước), đòi hỏi ít nhất sức chứa 6000 đơn vị xe hơi/ giờ mỗi hướng, và có thể được tăng lên 8000 đơn vị xe hơi/ giờ trước năm 2030. Giao thông trong tương lai ở phần phía tây (phía tây giao lộ Ong Cu) đòi hỏi sức chứa chỉ khoảng 4000 đơn vị xe hơi/ giờ.