CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUAN LÝ DỰ ÁN “Các vấn a cơ bản của quản lý dự án II jimh nghĩa dự án Dự án hiểu theo nghĩ a thông thường là "điều mà người ta có ý định làm” “Theo "Cảm nang các kiến thức cơ bản về quản lý dự án” của Viện Nghiên cứu Quan lý dự án Quốc tế. (PMI) thì ‘Dy án là sự nỗ lực tạm thời được thực hiện để tạo ra một sản phẩm hoặc dịch vụ duy nhất”. “Theo định nghĩa này, dự án có 2 đặc tính 4, Tạm thi (hay có thời hạn) ~ Ngha là mọi dự ân đều có điểm bắt đầu và kết thúc xác định. Dự ân kết thúc khi mục tiêu dự ân đạt được hoặc khỉ đã xác định được rõ răng là mục tiêu khống chế đạt được và dự án được chim dit, Trong mọi trường hợp, độ dài của một dự án à xác định, dự án không phải là một cổ gắng liên tục, liên tiếp; +b, Duy nhất ~ Nghĩa là sản phẩm hoặc dich vụ duy nhất đó khác biệt so với những.
sản phẩm đã 66 hoặc dự ấn khác, Dự án lién quan đến việc gi đồ chưa từng lim trước đây và do vậy là duy nhất. “Theo định nghĩa của tổ chức quốc để về tiêu chun ISO, trong tiêu chun ISO 9000:2000 và theo tiêu chuẳn Việt Nam (TCVN ISO 9000:2000) thì dự án được xác định nghĩa như sau: Dự dn là một qui trình đơn nhất gồm một tập hop các hoạt ing có phốt hợp và kiém soát, có thời han bắt đầu vào kế thúc, được tién hành để tat được mục tiên phù hop vii các yêu cầu quy định, bao gầm cả các ring buộc về thời gian, chỉ phí và nguồn lực Nhu vậy có nhiễu cách hiểu khác nhau về dự án, nhưng các dự án có nhiều đặc điểm chung như: - Các dự án đều được thực hiện bởi con người; - Bị rằng buộc bởi các nguồn lực hạn chế: con người, tài nguyên; - Được hoạch định, được thực hiện va được kiểm soát Như vậy có thể biểu diễn dự án bằng công thức sau: DỰ AN ƑKÉ HOẠCH + TIỀN + THỜI GIAN —®#| SAN PHAM DUY NHẬT.2 Vin đề cơ bản của quản lý dự ân 1. Khái niệm về quản lý dự án ‘Tir những năm 50 trở lại đây, cùng với sự phát triển như vũ bão của khoa học. kỹ thuật và kinh ế xã hội, các nước đều cổ ging nâng cao site mạnh tổng hợp của bản thân nhằm theo kịp cuộc cạnh tranh toàn cầu hóa.
Chính trong tiến trình này, các tập đoàn doanh nghiệp lớn hiện đại hoá không ngừng xây dựng những dự án công trình quy mô lớn, kỹ thuật cao, chất lượng tốt. Dự án đã trở thảnh phin cơ bản. trong cu sống xã hội. Cùng với xu thể mở rộng quy mô dự án và sự không ngừng năng cao về tinh độ khoa học công nghệ, các nhà đầu tr dự n cũng yéu cầu ngày cang cao đối với chất lượng dự án.
Vi thể, quản lý dự án trở thành yễ tổ quan trọng quyết định sự tổn tại của dự ấn. Quản lý dự án là sự vận dụng lý luận, phương pháp, quan điểm có tính hệ thống 48 tiến hành quan lý có hiệu qua toản bộ công việc liên quan tới dự án dưới sự rằng buộc về nguồn lực có hạn. ĐỂ thực hiện mục tiêu dự án, các nhà đầu tư dự án phải lên kế hoạch tổ chức, chỉ đạo, phối hợp, điều hành, khống chế và đánh giá toàn bội quế tình tử lúc đầu đến lúc kết thúc dự án Bắt kỳ một dự án nào cũng trải qua một số giai đoạn phát triển nhất định, Để đưa dự án qua các giai đoạn đó, đương nhiên ta phải bằng cách này hoặc cách khác, quản lý được nó (dự án). Quản lý dự án thực chất là quá tình lập kế hoạch, điều phối thời gian, nguồn lục và giám sát quá trinh phát triển của dự án nhằm đảm bảo cho dự án hoàn thành đúng thời hạn, tong phạm vi ngân sách được đuyệt và đạt được các yêu cầu đã định vẻ kỹ thuật và chất lượng sản phẩm, dich vụ bằng phương.
pháp và điều kiện tốt nhất cho phép, Quân lý die án là một quá trình hoạch định (Planning), tổ chức (Organizing), lãnh đạo (Leading/Direeting) và kiém tra (Controlling) các công việc và nguồn lực. để hoàn thành các mục tiêu đã định. Quan lý dự án là việc áp dụng những kiến thức, kỹ năng, phương tiện và kỳ thuật trong qué trinh hoại động của dự ấn để đáp ứng được (hoặc vượt quá thi cảng tổ) những nhu cầu và mong doi của người hin vốn cho dự án, Trong thực tế quản lý dự án luôn gặp vấn đề gay cấn vi những lý do về quy mô của dự án, thời gian. hoàn thành, chỉ ph và chất lượng, những điều này làm cho ngườ ùn vốn khi thi vui mồng, kh th thấp thom lo âu và thậm tr thất vọng.
Mục tiêu cơ bản của quản lý dự án thể hiện ở chỗ các công việc phải được hoàn thành theo yêu clu, đảm bảo chất lượng, trong phạm vi chỉ phí được duyệt, đăng thời gian và giữ cho phạm vi dự án không bị thay đội Ba yếu tố: thời gian, chỉ phi và chit lượng (kết quả hoàn thành) là những mục tiêu cơ bản và giữa chúng lại có mỗi quan hệ chặt chẽ với nhau (hình 1. Tuy mối quan hệ giữa 3 mục tiêu có thé khác nhau giữa cúc dự án, giữa các thôi kỉ của một dự án, nhưng nói chung để đạt kết quả tốt đổi với mục tiêu này thường phải " hy sinh” một hoặc hai mục tiêu kia, Do vậy, trong quá trình quản lý dự án các quản lý hy vọng đạt được sự kết hợp tốt nhất giữa các mục tiêu của quản lý dự án. “Trong lịch sử phát triển của minh, loài người đã quản lý va đã thành công với những “dy án” như Kim tự tháp Ai Cập, Vạn lý trường thành Trung Quốc, Sự cần thiết của một hệ thống phương pháp luận độc lập về quản lý dự án đã được nhận thức ở các nước phát trién phương Tây từ những năm 50 của thé ky XX. Bt đầu từ lĩnh vực quân sự.
dn din quản lý dự án được ứng dụng rộng ri trong các lĩnh vực kinh tế xã hội khác. Ngày nay, ở tất cả các nước phát triển, quan by dự. dn được công nhận như một hệ thẳng phương pháp luận của hoạt động đầu tư. “Công cuộc xây dựng dat nước của chúng ta hiện nay được đánh dấu bằng loạt vực, khắp các quản lý Chính vì lí do đó, nghiên cứu phương pháp luận quản lý dự án mang ý nghĩa cực kỳ quan trong: ning cao hiệu quả của công cuộc xây dựng đất nước, nhanh chóng, .đưa nước ta đến đích trên con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội 1.
Tiền đề cơ bản của hệ thắng phương pháp luận quản lý dein Những thay đổi trong quá trình phát triển của đắt nước là tiền 48 cho việc vận dung hệ thông phương pháp luận quản lý dự án. Một số trong những tiễn để cơ bản a6 = Xba bỏ hệ thống kế hoạch hóa tập trung, xây dựng một nén kinh tế hàng hóa vận hành theo cơ ch thị trường ~ Sy xuất hiện các thành phần kinh tế khác không phải kinh tế Nhà nước; = Sw hay đổi các hình thức tổ chức tương ứng với các thay đổi hình thức sở hữu và kèm theo đó là vấn để phi tập trung hóa quản lý, phân quyền cho các cấp quản lý tại chỗ; = Quá trình chẳng độc quyền trong sản xuất hàng hóa: = Sự hình thành thị trường tài chính trong đó có thị trường chứng khoán; thị trường bit động sin; ác hình thức đầu thiu và thị trường các dự án đầu “Trong bối cảnh hiện nay, lý nén kinh ngày cảng trở lên phúc tạp với sự tng lên không ngimg của các số lượng của các chủ thể quản lý, sự đa dạng của các đổi tượng quản lý. mà rước hết là các loại dự án đầu tư, Với khả năng kinh tổ tài chính và nguồn lực của nước ta vẫn có hạn, chính sách đầu tư là phái tập trung vào các dự án thực hiện trong thời hạn ngắn, khả năng mang lại hiệu quả kinh ế cao nhất, Đ giải quyết bài toàn phức tạp này thi hệ thống phương pháp luận quản lý dự án là một công cụ đã được kiểm chứng trong việc thực hiện các dự án đảm bảo chất lượng yêu cầu, trong thời hạn cho phép ngân sách có hạn đã Ấn định (hình 1. Các nguồn lực “Hình 1.
Biễu trợng của hệ thống phương phápluận quản lý 1. Triển, vọng phát tiễn nghiên cứu hệ thống phương pháp luận quản lý dc Kinh nghiệm của Đức, Nhật, Hàn Quốc, Mỹ và nhiều quốc gia phit triển khác cho thấy rằng các phương pháp quản lý dự án là phương thuốc hiệu nghiệm. thoát khôi khủng hoäng kinh tế, là phương pháp tốt nhất giải quyết các vẫn đề kinh tế: xã hội lớn đang đặt ra trong từng thời kỳ. Dây chính là công cụ quản lý tối ra trong các hệ thông đất nước đang phát triển, khi điều kiện môi trường luôn luôn.
thay đối, thiểu vắng sự ôn định kinh tế chính tị cn thiết cho các nhà dẫu tư, với sự yếu kém của hệ thống lập pháp, thị trường tải chính chưa phát triển, lạm phát chưa được kiểm soát, hệ thống thuế không én định. Không những thé, ở các nước có nên kinh tế thị trưởng đã phát triển, hệ thông phương pháp luận quản lý dự án không chỉ la công eu quản lý dự hình thành, hít triển và thực hiện các dự án với mục đích hoàn hành chúng đúng thời han, đảm bảo chất lượng trong hạn mức chi phí cho phép và nó trở thành một cái gì đó giống. như tiếng nói tập trung của khách hing (chủ đầu tw) thôi thúc hỏa mọi lỗ lực của nhà thầu để thục biện dự án trong sự liên kết với nhà sản xuất, người cung ứng Điều này cho phép không chỉ đơn thuần là các định chính xác mà còn ở một mức độ nảo đó giảm được chỉ phí thực biện dự án. “Các viện, trường, các công ty, các chuyên gia hoạt động trong lĩnh vự quản lý dự án đã xây dựng các cơ cấu chuyên nghiệp cần thiết và hình thành “Thể giới 4quin lý dy án” bao gồm các tổ chúc tằm cỡ quốc gia và quốc tế vẻ: đầu lư, công nghiệp, xây dựng, tư vấn, kiến trúc, thiết kế v.
tổ chức các hội nghị, hội thảo, xuất bản sách giáo khoa, giáo trình và đặc biệt thành cả thị trường các phin mềm.