LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Đối mặt với thử thách, kịch bản kinh tế suy giảm và dịch bệnh căng thẳng là những điều mà chúng ta đã nghe quá quen thuộc 4 năm trở lại đây, đặc biệt tính đến nửa năm 2022 Việt Nam ghi nhận trên 10 triệu số ca nhiễm covid trên toàn nƣớc. Không những thế các yếu tố bất ngờ khác cũng ảnh hƣởng đến nền kinh tế Việt Nam nhƣ xung đột Mỹ - Trung, chiến tranh Nga - Ukraine và nhiều yếu tố vĩ mô khác đã góp phần gây gián đoạn cho các nền kinh tế trên thế giới trong đó ít nhiều nền kinh tế Việt Nam cũng bị ảnh hƣởng. Các chuỗi cung ứng bị gián đoạn, cho nên các Doanh nghiệp đều bị chịu ảnh hƣởng lớn rất nhiều, hoạt động kinh doanh thì trì trệ.
Hậu quả kéo theo đó là các doanh nghiệp lớn thì bị nợ xấu, các doanh nghiệp vừa và nhỏ thì phần lớn bị giải thể, rất nhiều ngƣời lao động bị mất việc làm do công ty không thể chi trả cho nguồn nhân lực lớn trong giai đoạn khó khăn này. Hiểu đƣợc khó khăn mà doanh nghiệp đang đƣơng đầu, Chính phủ và NHNN đã cùng đƣa ra các giải pháp nhằm giúp đỡ các doanh nghiệp trong thời kỳ suy thoái kinh tế, các gói cứu trợ liên tục đƣợc đƣa ra. Đặc biệt phải nói đến là việc giảm lãi suất đến mức thấp nhất trong những năm trở lại đây, chính vì thế các NHTMCP đã lên phƣơng án phù hợp để hòa nhịp với khó khăn mà nền kinh tế Việt Nam đang gặp phải với hy vọng hỗ trợ đƣợc càng nhiều doanh nghiệp càng tốt. Các nghiệp vụ huy động vốn và cấp tín dụng cũng đƣợc nhiều ƣu đãi hơn sao cho phù hợp với ngân sách mà doanh nghiệp đang có từ đó dễ dàng tiếp cận đƣợc vốn hơn trong giai đoạn khó khăn này.
Đối với NHTMCP Quân Đội cũng cần cân đối trƣớc khi đƣa ra các gói ƣu đãi phù hợp cho doanh nghiệp, bởi vì nếu điều chỉnh lãi suất đồng nghĩa với việc sẽ cắt giảm doanh thu chính của Ngân hàng. Để cấp một phƣơng án tín dụng Ngân hàng MB cần đảm bảo đƣợc PTBCTC phải đƣợc chính xác và đồng bộ với quy định của NH, tuy nhiên trong quá trình phân tích lại phát sinh ra nhiều vấn đề còn đang dang dở vì mỗi một doanh nghiệp lại đem lại một trƣờng hợp khác nhau, muôn màu vạn trạng cho mỗi phƣơng án. Cho nên, em sẽ chú trọng đến việc nêu ra những vấn đề 1 mà Ngân hàng MB đang gặp phải và bên cạnh đó là những giải pháp, kiến nghị kịp thời để khắc phục những khó khăn đang còn tồn đọng đó. Bởi vậy em lựa chọn đề tài nghiên cứu: “Giải pháp hoàn thiện phân tích tài chính khách hàng doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại Ngân hàng Thƣơng Mại Cổ Phần Quân Đội– Chi nhánh Đống Đa” với hy vọng đƣa ra đƣợc những quan điểm thiết thực và đặc biệt là những giải pháp hữu ích để phát triển khâu phân tích tài chính cho chi nhánh Đống Đa nói riêng và Ngân hàng MB nói chung.
Mục tiêu nghiên cứu Nghiên cứu những lý luận cơ bản về phân tích tài chính doanh nghiệp và chất lƣợng phân tích TCDN trong hoạt động cho vay tại NHTM. Tìm hiểu về thực trạng chất lƣợng phân tích TCDN trong hoạt động cho vay và đƣa ra đánh giá chất lƣợng phân tích tại NHTMCP Quân Đội– Chi nhánh Đống Đa. Đƣa ra một số giải pháp nhằm nâng cao chất lƣợng phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại NHTMCP Quân Đội– Chi nhánh Đống Đa. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cứu: Chất lƣợng phân tích báo cáo tài chính (BCTC) khách hàng doanh nghiệp (KHDN) trong hoạt động cho vay tại NHTMCP Quân Đội– Chi nhánh Đống Đa.
Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu thực trạng chất lƣợng phân tích BCTC doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại NHTMCP Quân Đội– Chi nhánh Đống Đa. Thời gian nghiên cứu: Khóa luận tập trung vào thực trạng phân tích KHDN qua hoạt động cho vay tại Chi nhánh trong giai đoạn từ năm 2019 đến năm 2021. Phƣơng pháp nghiên cứu Nghiên cứu đƣợc thừa hƣởng từ những công trình với đề tài tín dụng ngân hàng và đề tài phân tích tài chính tƣơng tự trƣớc đây, tuy nhiên em đã mở rộng và triển khai thêm các nguồn tài liệu mới phù hợp với thời điểm hơn. Bài nghiên cứu lựa chọn phƣơng pháp định tính và đƣợc kết hợp thêm các phƣơng pháp khác nhƣ tổng hợp, phân tích chi tiết chính vì vậy các thông tin dữ liệu đều đƣợc em thu thập và đƣợc bên đơn vị thực tập cung cấp làm cơ sở phân tích và từ đó áp dụng triển khải vào bài nghiên cứu.
Kết cấu khóa luận Chƣơng 1: Cơ sở lý thuyết về nâng cao chất lƣợng phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại NHTMCP Quân Đội– Chi nhánh Đống Đa Chƣơng 2: Thực trạng về chất lƣợng phân tích tài chính khách hàng doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại Ngân hàng NHTMCP Quân Đội– Chi nhánh Đống Đa Chƣơng 3: Giải pháp nâng cao chất lƣợng phân tích tài chính khách hàng doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại NHTMCP Quân Đội– Chi nhánh Đống Đa 3 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH KHÁCH HÀNG LÀ DOANH NGHIỆP TRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 Cơ sở lý thuyết về phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại Ngân hàng thƣơng mại.1 Khái niệm phân tích tài chính doanh nghiệp Phân tích tài chính doanh nghiệp đƣợc xem là một công cụ quản lý sử dụng với mục đích đi sâu nghiên cứu nội dung, kết cấu và mối ảnh hƣởng qua lại của các chỉ tiêu trên báo cáo tài chính. Thông qua việc so sánh các chỉ số tài chính của doanh nghiệp tiếp nhận hồ sơ với các doanh nghiệp cùng ngành nghề, nhà phân tích sẽ đƣa ra kết luận và giải pháp phù hợp cho mỗi phƣơng án mà họ triển khai theo Nguyễn Diễm (2021). Theo Phân tích tài chính (2021) mục tiêu của việc phân tích tài chính doanh nghiệp sẽ ứng với mỗi đối tƣợng sử dụng thông tin tài chính khác nhau cho nên các quyết định của nhà phân tích cũng không hoàn toàn giống nhau trong mỗi trƣờng hợp mà họ tiếp cận. Các chủ thể phân tích tài chính cần nắm rõ các yếu tố cơ bản để có thể đạt đƣợc mục tiêu đề ra, kiến thức phân tích tài chính, kỹ thuật phân tích, cách sử dụng công cụ phân tích là thực sự hết sức cần thiết trong cả quá trình phân tích tài chính doanh nghiệp.
Tuy nhiên, việc sử dụng máy móc các phƣơng pháp phân tích cũng sẽ không đem lại hiệu quả trong công việc, nhà phân tích cần linh hoạt và nhạy bén, đồng thời sử dụng các nguồn thông tin linh hoạt, chính xác khi đƣa ra các phƣơng án giải quyết vì đó là mấu chốt để đánh giá tình hình tài chính của một doanh nghiệp. Cuối cùng, rút ra đƣợc điểm mạnh, điểm yếu và dự tính đƣợc các yếu tố rủi ro, rồi với đó song song là tiềm năng hoạt động kinh doanh trong tƣơng lai mà doanh nghiệp đó có thể đạt đƣợc. Mục đích phân tích tài chính khách hàng doanh nghiệp Mỗi đối tƣợng tiếp cận và sử dựng thông tin tài chính khác nhau sẽ rút ra các kết luận và đƣa ra các quyết định tài chính khác nhau. Bởi vậy, mục tiêu phân tích tài chính của mỗi cá nhân phân tích cũng sẽ không giống nhau.
Đôi khi các kết luận 4 cũng mang nét đặc thù riêng vì nhà phân tích tài chính thuộc kiểu nhóm ngƣời khác nhau. Về cơ bản các nhóm nhà phân tích nổi trội bao gồm: * Phân tích tài chính đối với tổ chức cung cấp tín dụng: Đối với bên tổ chức tín dụng là những nhà cung cấp các hợp đồng tín dụng với mục đích hỗ trợ các doanh nghiệp có nhu cầu vay vốn để đáp ứng nhu cầu vốn cho các hoạt động sản xuất-kinh doanh mà họ gặp phải. Chính vì vậy, nhà cung cấp tín dụng cần đặc biệt lƣu ý các yếu tố quan trọng khi phân tích báo cáo tài chính, các chỉ số tài chính để biết chắc chắn đƣợc khả năng hoàn trả tiền vay, thu nhập, tài sản, nguồn vốn,. rồi xác định xem đối tƣợng cho vay có khả năng thanh toán nợ hay không.
Tuy nhiên, với mỗi khoản cho vay thì lại có quy trình thẩm định khác nhau, cụ thể là vay dài hạn và vay ngắn hạn. * Đối với khoản cho vay ngắn hạn, nhà phân tích cấp tín dụng cần lƣu ý đến tài sản ngắn hạn hay khả năng thanh toán ngắn hạn của doanh nghiệp nhận hỗ trợ vay vốn. Từ đó biết rõ đƣợc mức độ rủi ro sẽ gặp phải trong tƣơng lai, tránh đƣợc những phƣơng án nợ xấu một cách tối đa. * Đối với khoản cho vay dài hạn, nhà phân tích cấp tín dụng đặc biệt lƣu ý thêm cần phải xác định rõ các tài sản bảo đảm của doanh nghiệp cho vay.
Các tài sản phải đƣợc thẩm định đúng quy trình, minh bạch và chính xác. Theo dõi dòng tiền của các dự án đầu tƣ của doanh nghiệp xác định khả năng thanh toán nợ theo thu nhập và khả năng sinh lời của doanh nghiệp tiếp nhận cấp tín dụng. Bên cạnh đó cần phải quản lý chặt chẽ các bƣớc giải ngân sao cho cân đối đúng thời hạn theo hợp đồng tín dụng hai bên đã cam kết. * Phân tích tài chính đối với các nhà đầu tƣ: Là một nhà đầu tƣ sinh lời đều cần phải nắm rõ một các kỹ thuật cơ bản trong đầu tƣ, đặc biệt trong đầu tƣ cổ phiếu, các nhà đầu tƣ ít nhiều cũng cần hiểu rõ tình hình kinh doanh của một doanh nghiệp mà mình đang đầu tƣ vào.
Chính vì vậy kỹ thuật phân tích tài chính doanh nghiệp cũng hết sức quan trọng đối với các nhà đầu tƣ chứng khoán. Dựa vào các nghiên cứu, phân tích đánh giá tài chính các nhà phân tích đầu tƣ sẽ rút ra đƣợc những nhận định cho đầu tƣ ngắn hạn, trung hạn và dài hạn tùy theo mục tiêu của mỗi ngƣời. Bên cạnh đó, các nhà đầu tƣ cũng phân tích đƣợc rủi ro trong kinh doanh mà doanh nghiệp đang đối mặt rồi ƣớc đoán đƣợc giá 5 của cổ phiếu trong tƣơng lai. Cuối cùng, kết hợp các dữ liệu phân tích đƣợc lại nhà đầu tƣ sẽ có cái nhìn tổng quát về một doanh nghiệp mà mình đang đầu tƣ, từ đó họ sẽ đƣa ra những quyết định phù hợp, chính xác và cũng hiệu quả nhất cho bản thân.