Gia Tăng Nguồn Vốn Huy Động Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Sài Gòn

Tài liệu nghiên cứu Luận văn gia tăng nguồn vốn huy động tại ngân hàng tmcp sài gòn, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về kinh tế.

• Tác giả: Phạm Thị Thu Thủy
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Văn Sĩ
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính - Ngân Hàng
• Đề tài: Gia Tăng Nguồn Vốn Huy Động Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Sài Gòn
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Kinh Tế
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Huy Động Vốn Ngân Hàng TMCP Sài Gòn

Huy động vốn là hoạt động cốt lõi của Ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB), đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo nguồn lực tài chính cho các hoạt động kinh doanh. Nguồn vốn huy động được sử dụng để cấp tín dụng, đầu tư và cung cấp các dịch vụ ngân hàng khác. Hoạt động này không chỉ ảnh hưởng đến sự tăng trưởng của SCB mà còn tác động đến sự phát triển kinh tế - xã hội. Việc gia tăng nguồn vốn huy động giúp SCB tăng cường khả năng cạnh tranh, mở rộng quy mô hoạt động và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng. Một chiến lược huy động vốn hiệu quả cần dựa trên việc phân tích thị trường, nắm bắt nhu cầu khách hàng và xây dựng các sản phẩm dịch vụ hấp dẫn. Theo báo cáo năm 2013, thị phần huy động vốn của SCB có sự cạnh tranh đáng kể so với các NHTM khác trên địa bàn TP.HCM.

1.1. Khái niệm và vai trò của huy động vốn tại SCB

Huy động vốn tại SCB được hiểu là quá trình ngân hàng thu hút các nguồn tiền nhàn rỗi từ các tổ chức, cá nhân thông qua các hình thức tiền gửi, phát hành giấy tờ có giá, và các công cụ tài chính khác. Vai trò của huy động vốn tại SCB rất quan trọng, nó cung cấp nguồn lực tài chính để SCB thực hiện các hoạt động kinh doanh sinh lời, đảm bảo khả năng thanh khoản, và đáp ứng các yêu cầu về vốn theo quy định của Ngân hàng Nhà nước. Đồng thời, huy động vốn còn giúp SCB mở rộng quy mô hoạt động, tăng cường khả năng cạnh tranh và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng. Theo luận văn, huy động vốn là hoạt động giữ vai trò trọng tâm của các Ngân hàng và được các Ngân hàng quan tâm nhiều nhất trong giai đoạn hiện nay.

1.2. Các hình thức huy động vốn phổ biến tại SCB hiện nay

SCB hiện đang áp dụng nhiều hình thức huy động vốn đa dạng, bao gồm tiền gửi tiết kiệm, tiền gửi thanh toán, phát hành chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu, trái phiếu, và vay vốn từ các tổ chức tín dụng khác. Tiền gửi tiết kiệm là hình thức huy động vốn phổ biến nhất, thu hút đông đảo khách hàng cá nhân. Tiền gửi thanh toán phục vụ nhu cầu giao dịch hàng ngày của khách hàng doanh nghiệp và cá nhân. Phát hành chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu, trái phiếu giúp SCB huy động được nguồn vốn trung và dài hạn. SCB cũng có thể vay vốn từ các tổ chức tín dụng khác để đáp ứng nhu cầu vốn ngắn hạn. Mỗi hình thức huy động vốn đều có những ưu điểm và nhược điểm riêng, phù hợp với từng đối tượng khách hàng và mục tiêu huy động vốn của SCB.

II. Thách Thức Huy Động Vốn Tại SCB Giai Đoạn 2010 2013

Giai đoạn 2010-2013 đánh dấu một giai đoạn đầy thách thức đối với SCB trong hoạt động huy động vốn. Tình hình kinh tế vĩ mô biến động, cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng khác, và tâm lý e ngại của khách hàng sau giai đoạn tái cơ cấu hệ thống ngân hàng đã tạo ra nhiều khó khăn. Mặc dù SCB đã có những nỗ lực đáng kể trong việc đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao chất lượng dịch vụ, và mở rộng mạng lưới, song vẫn gặp phải những hạn chế nhất định. Việc duy trì tăng trưởng huy động vốn ổn định trong bối cảnh đó đòi hỏi SCB phải có những giải pháp sáng tạo và hiệu quả. Theo luận văn, năm 2012 và 2013, tình hình kinh tế khó khăn, xu hướng hợp nhất, sáp nhập theo chủ trương cơ cấu lại hệ thống ngân hàng Việt Nam của Ngân hàng nhà nước đã tạo áp lực lớn đối với các Ngân hàng thương mại Việt Nam.

2.1. Ảnh hưởng của kinh tế vĩ mô đến huy động vốn SCB

Tình hình kinh tế vĩ mô có tác động lớn đến hoạt động huy động vốn của SCB. Khi kinh tế tăng trưởng chậm lại, thu nhập của người dân giảm sút, dẫn đến lượng tiền nhàn rỗi giảm và khả năng gửi tiền vào ngân hàng cũng giảm theo. Lạm phát gia tăng làm giảm giá trị thực của tiền gửi, khiến khách hàng có xu hướng tìm kiếm các kênh đầu tư khác có lợi nhuận cao hơn. Chính sách tiền tệ thắt chặt của Ngân hàng Nhà nước cũng có thể làm giảm lượng tiền cung ứng, gây khó khăn cho việc huy động vốn của SCB. Ngược lại, khi kinh tế phục hồi, thu nhập của người dân tăng lên, lạm phát được kiểm soát, và chính sách tiền tệ nới lỏng, SCB sẽ có nhiều cơ hội hơn để huy động vốn.

2.2. Cạnh tranh và tâm lý khách hàng tác động đến nguồn vốn

Sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng khác là một thách thức lớn đối với SCB trong hoạt động huy động vốn. Các ngân hàng liên tục đưa ra các sản phẩm, dịch vụ mới với lãi suất hấp dẫn và nhiều ưu đãi để thu hút khách hàng. Tâm lý e ngại của khách hàng sau giai đoạn tái cơ cấu hệ thống ngân hàng cũng ảnh hưởng đến quyết định gửi tiền vào SCB. Khách hàng có xu hướng tìm kiếm các ngân hàng lớn, uy tín và có tiềm lực tài chính mạnh để đảm bảo an toàn cho khoản tiền gửi của mình. SCB cần nỗ lực xây dựng và củng cố uy tín, thương hiệu, và tạo dựng niềm tin với khách hàng để vượt qua những thách thức này. Theo luận văn, trong một vị thế mới, SCB đang từng bước hệ thống lại mọi hoạt động của mình và tiếp tục phát huy lợi thế của một thương hiệu mạnh bằng việc không ngừng gia tăng nguồn vốn huy động, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao và tinh tế của khách hàng tiền gửi.

III. Phân Tích Thực Trạng Huy Động Vốn Của SCB 2010 2013

Việc phân tích thực trạng huy động vốn của SCB trong giai đoạn 2010-2013 là rất quan trọng để đánh giá hiệu quả hoạt động và xác định các điểm mạnh, điểm yếu cần cải thiện. Phân tích này cần tập trung vào các yếu tố như quy mô huy động vốn, cơ cấu nguồn vốn theo thị trường, loại tiền, khách hàng, kỳ hạn, và tình hình sử dụng vốn. So sánh thị phần huy động vốn của SCB với các ngân hàng khác trên địa bàn TP.HCM cũng giúp đánh giá vị thế cạnh tranh của SCB. Kết quả phân tích sẽ là cơ sở để đề xuất các giải pháp gia tăng nguồn vốn huy động hiệu quả hơn. Theo luận văn, phân tích thực trạng huy động vốn tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Sài Gòn giai đoạn từ năm 2010 đến năm 2013, kết hợp so sánh doanh số và thị phần với một số ngân hàng khác, phân tích mức độ hài lòng của khách hàng về dịch vụ tiền gửi.

3.1. Cơ cấu huy động vốn theo thị trường và loại tiền

Cơ cấu huy động vốn theo thị trường cho thấy tỷ trọng huy động vốn từ các khu vực khác nhau, như khu vực dân cư, khu vực doanh nghiệp, và khu vực các tổ chức tín dụng khác. Cơ cấu huy động vốn theo loại tiền cho thấy tỷ trọng huy động vốn bằng VNĐ và bằng các loại ngoại tệ khác. Phân tích cơ cấu này giúp SCB đánh giá sự phụ thuộc vào từng thị trường, loại tiền, và có các biện pháp điều chỉnh phù hợp để đa dạng hóa nguồn vốn và giảm thiểu rủi ro. Theo số liệu từ luận văn, bảng 2.2 và 2.3 thể hiện cơ cấu huy động theo thị trường và loại tiền của SCB trong giai đoạn nghiên cứu.

3.2. Phân tích cơ cấu huy động vốn theo kỳ hạn tại SCB

Cơ cấu huy động vốn theo kỳ hạn cho thấy tỷ trọng huy động vốn ngắn hạn, trung hạn, và dài hạn. Huy động vốn ngắn hạn có ưu điểm là chi phí thấp, nhưng lại tiềm ẩn rủi ro thanh khoản cao. Huy động vốn dài hạn giúp ổn định nguồn vốn, nhưng lại có chi phí cao hơn. SCB cần duy trì một cơ cấu huy động vốn hợp lý, đảm bảo cân bằng giữa chi phí và rủi ro, và đáp ứng nhu cầu sử dụng vốn dài hạn của ngân hàng. Bảng 2.5 trong luận văn cung cấp dữ liệu chi tiết về cơ cấu huy động vốn theo kỳ hạn của SCB.

3.3. So sánh thị phần huy động vốn của SCB với NHTM khác

So sánh thị phần huy động vốn của SCB với các ngân hàng khác trên địa bàn TP.HCM giúp đánh giá vị thế cạnh tranh của SCB. Thị phần cao cho thấy SCB có uy tín và khả năng thu hút khách hàng tốt hơn so với các đối thủ cạnh tranh. Tuy nhiên, thị phần không phải là yếu tố duy nhất quyết định sự thành công của SCB. SCB cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng dịch vụ, phát triển các sản phẩm, dịch vụ độc đáo, và xây dựng mối quan hệ tốt đẹp với khách hàng để duy trì và gia tăng thị phần một cách bền vững. Luận văn có đề cập đến việc so sánh thị phần huy động vốn của SCB và các NHTM khác trên địa bàn TPHCM.

IV. Giải Pháp Gia Tăng Nguồn Vốn Huy Động Tại Ngân Hàng SCB

Để gia tăng nguồn vốn huy động một cách bền vững, SCB cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, bao gồm: điều chỉnh chính sách lãi suất huy động linh hoạt, phát triển các sản phẩm, dịch vụ tiền gửi đa dạng, nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng, tăng cường quảng bá, tiếp thị, mở rộng mạng lưới, và nâng cao năng lực quản trị rủi ro. Các giải pháp này cần được triển khai một cách có hệ thống, phù hợp với đặc điểm thị trường và mục tiêu kinh doanh của SCB. Đồng thời, SCB cần chủ động kiến nghị với Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước, và Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam để tạo môi trường kinh doanh thuận lợi cho hoạt động huy động vốn. Theo luận văn, chương 3 đề xuất các giải pháp gia tăng nguồn vốn huy động tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn.

4.1. Chính sách lãi suất huy động vốn linh hoạt cạnh tranh

SCB cần điều chỉnh chính sách lãi suất huy động vốn một cách linh hoạt, phù hợp với tình hình thị trường và mục tiêu huy động vốn. Lãi suất huy động cần đảm bảo tính cạnh tranh so với các ngân hàng khác, đồng thời phải phù hợp với khả năng sinh lời của SCB. SCB có thể áp dụng các hình thức lãi suất khác nhau, như lãi suất bậc thang theo số dư tiền gửi, lãi suất ưu đãi cho khách hàng VIP, và lãi suất thưởng cho khách hàng gửi tiền dài hạn. Việc điều chỉnh lãi suất huy động cần được thực hiện một cách thận trọng, đảm bảo cân bằng giữa mục tiêu thu hút vốn và mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận. Theo luận văn, việc chú trọng công tác phân tích quy mô và cấu trúc nguồn vốn là rất quan trọng.

4.2. Đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ tiền gửi tại SCB

SCB cần liên tục nghiên cứu và phát triển các sản phẩm, dịch vụ tiền gửi mới, đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng. Các sản phẩm tiền gửi có thể được thiết kế theo nhiều tiêu chí khác nhau, như kỳ hạn, loại tiền, đối tượng khách hàng, và mục đích sử dụng. SCB có thể phát triển các sản phẩm tiền gửi tiết kiệm tích lũy, tiền gửi bảo an, tiền gửi hưu trí, và các sản phẩm tiền gửi trực tuyến. Việc đa dạng hóa sản phẩm, dịch vụ tiền gửi giúp SCB thu hút được nhiều đối tượng khách hàng khác nhau và gia tăng nguồn vốn huy động. Luận văn đề xuất nhiều giải pháp liên quan đến sản phẩm, dịch vụ tiền gửi.

4.3. Nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng tại Ngân hàng

Chất lượng dịch vụ khách hàng là yếu tố then chốt quyết định sự thành công của hoạt động huy động vốn. SCB cần nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng trên mọi phương diện, từ thái độ phục vụ của nhân viên, đến sự tiện lợi của các kênh giao dịch, và tốc độ xử lý giao dịch. SCB cần đào tạo đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp, nhiệt tình, và am hiểu về các sản phẩm, dịch vụ của ngân hàng. SCB cũng cần đầu tư vào công nghệ để nâng cao hiệu quả hoạt động và cung cấp các dịch vụ trực tuyến tiện lợi cho khách hàng. Theo luận văn, nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng là một trong những giải pháp quan trọng.

V. Đề Xuất Về Chính Sách Hỗ Trợ Tăng Huy Động Vốn SCB

Để hỗ trợ SCB trong việc gia tăng nguồn vốn huy động, Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước, và Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam cần có những chính sách hỗ trợ phù hợp. Các chính sách này có thể bao gồm: tạo môi trường kinh doanh ổn định, minh bạch, giảm thiểu rủi ro hệ thống ngân hàng, nới lỏng các quy định về tỷ lệ dự trữ bắt buộc, tăng cường giám sát hoạt động của các tổ chức tín dụng, và hỗ trợ SCB trong việc quảng bá, tiếp thị thương hiệu. Đồng thời, SCB cần chủ động kiến nghị với các cơ quan quản lý để đề xuất các giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong hoạt động huy động vốn. Luận văn có đề xuất kiến nghị đối với Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước và Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam.

5.1. Kiến nghị với Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước

Chính phủ cần duy trì sự ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, và tạo môi trường kinh doanh thuận lợi cho các doanh nghiệp. Ngân hàng Nhà nước cần điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, phù hợp với tình hình thực tế, và tạo điều kiện cho các ngân hàng tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý. NHNN cũng cần hoàn thiện khung pháp lý cho hoạt động ngân hàng, đảm bảo tính minh bạch, công bằng, và hiệu quả. Chính phủ và NHNN cần phối hợp chặt chẽ để hỗ trợ các ngân hàng trong quá trình tái cơ cấu và nâng cao năng lực cạnh tranh.

5.2. Kiến nghị với Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam

Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam cần đóng vai trò là cầu nối giữa các ngân hàng và các cơ quan quản lý, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các ngân hàng, và tạo điều kiện cho các ngân hàng trao đổi kinh nghiệm, hợp tác, và phát triển. Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam cũng cần tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ ngân hàng, và nâng cao nhận thức của người dân về vai trò của ngân hàng trong nền kinh tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu và kết luận, cấu trúc của đề tài bao gồm 3 phần nhƣ sau: 3  Chƣơng 1: Những vấn đề cơ bản về huy động vốn của NHTM.  Chƣơng 2: Thực trạng hoạt động huy động vốn của NHTMCP Sài Gòn.  Chƣơng 3: Giải pháp gia tăng nguồn vốn huy động vốn tại NHTMCP Sài Gòn. 4 CHƢƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.

TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. Khái niệm về ngân hàng thƣơng mại Ngân hàng là một trong các tổ chức tài chính quan trọng nhất của nền kinh tế, hình thành và phát triển gắn liền với sự phát triển của nền sản xuất xã hội. Ngân hàng bao gồm nhiều loại hình tuỳ thuộc vào sự phát triển của nền kinh tế nói chung và hệ thống tài chính nói riêng, trong đó ngân hàng thƣơng mại thƣờng chiếm tỷ trọng lớn nhất về quy mô tài sản, thị phần và số lƣợng các ngân hàng. Sự ra đời của hệ thống Ngân hàng thƣơng mại có tác động rất lớn đến quá trình phát triển kinh tế hàng hóa và ngƣợc lại, kinh tế hàng hoá phát triển thì hoạt động Ngân hàng thƣơng mại cũng ngày càng đƣợc hoàn thiện và ngân hàng trở thành tổ chức không thể thiếu trong nền kinh tế.

Mỗi quốc gia đều có những quy định khác nhau về ngân hàng thƣơng mại. Theo pháp luật Mỹ, ngân hàng thƣơng mại đƣợc hiểu là bất kỳ một tổ chức nào cung cấp tài khoản tiền gửi cho phép khách hàng rút tiền theo yêu cầu và cho vay đối với tổ chức kinh doanh hay cho vay thƣơng mại. Theo pháp luật ngân hàng Ấn Độ, các cơ sở nhận các khoản tiền ký thác để cho vay, tài trợ và đầu tƣ đƣợc gọi là ngân hàng…. Tại Việt Nam, khái niệm NHTM đƣợc định nghĩa trong Pháp lệnh ngân hàng, Hợp tác xã tín dụng và Công ty tài chính ban hành ngày 23 tháng 5 năm 1990: “Ngân hàng thƣơng mại là một tổ chức kinh doanh tiền tệ mà hoạt động chủ yếu và thƣờng xuyên là nhận tiền gửi của khách hàng với trách nhiệm hoàn trả và sử dụng số tiền đó để cho vay, thực hiện nghiệp vụ chiết khấu và làm phƣơng tiện thanh toán”.

 Luật các TCTD Việt Nam số 07/1997/QHX ngày 12/12/1997 ra đời thay thế cho Pháp lệnh ngân hàng hợp tác xã tín dụng và công ty tài chính năm 1990 và 5 Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật các TCTD năm 2004 và tiếp tục định nghĩa “Ngân hàng là loại hình tổ chức tín dụng đƣợc thực hiện toàn bộ hoạt động ngân hàng và các hoạt động kinh doanh khác có liên quan. Theo tính chất và mục tiêu hoạt động, các loại hình ngân hàng gồm NHTM, ngân hàng phát triển, ngân hàng đầu tƣ, ngân hàng chính sách, ngân hàng hợp tác và các loại hình ngân hàng khác”. Trong đó, “Hoạt động ngân hàng là hoạt động kinh doanh tiền tệ và dịch vụ ngân hàng với nội dung thƣờng xuyên là nhận tiền gửi, sử dụng số tiền này để cấp tín dụng và cung ứng các dịch vụ thanh toán”.  Năm 2010, một số quy định của Luật các TCTD đã đƣợc sửa đổi, bổ sung phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế.

Khái niệm NHTM đƣợc giải thích rõ hơn: “NHTM là loại hình ngân hàng đƣợc thực hiện tất cả các hoạt động ngân hàng và các hoạt động kinh doanh khác theo quy định của Luật này nhằm mục tiêu lợi nhuận”. Trong đó, hoạt động ngân hàng là việc kinh doanh, cung ứng thƣờng xuyên một hoặc một số các nghiệp vụ : Nhận tiền gửi, cấp tín dụng, và cung ứng dịch vụ thanh toán qua tài khoản. Nhƣ vậy, có thể nói rằng: “Ngân hàng thƣơng mại là định chế tài chính trung gian quan trọng vào loại bậc nhất trong nền kinh tế thị trƣờng. Nhờ hệ thống định chế tài chính trung gian này mà các nguồn tiền nhàn rỗi nằm rải rác trong xã hội sẽ đƣợc huy động, tập trung lại, đồng thời sử dụng số vốn đó để cấp tín dụng cho các tổ chức kinh tế, cá nhân để phát triển kinh tế xã hội.

Chức năng của Ngân hàng thƣơng mại NHTM có các chức năng sau: chức năng trung gian thanh toán, chức năng trung gian tín dụng và chức năng tạo tiền. Chức năng trung gian thanh toán Còn đƣợc gọi là chức năng thủ quỹ cho các thực thể trong nền kinh tế. NHTM nhận gửi tiền, giữ tiền, bảo quản tiền, thực hiện yêu cầu rút tiền, chi tiền của khách hàng của mình chính là các chủ thể trong nền kinh tế. Nhờ chức năng này, các chủ thể trong nền kinh tế không những đảm bảo an 6 toàn cho đồng vốn của mình mà còn có tác dụng sinh lời cho đồng vốn tạm thời thừa, từ đó nâng cao hiệu quả của việc sử dụng vốn.

Đối với ngân hàng, thực hiện chức năng thủ quỹ là cơ sở để ngân hàng thực hiện chức năng thanh toán, đồng thời tạo nguồn vốn để ngân hàng thực hiện chức năng tín dụng. Chức năng trung gian tín dụng Các NHTM thực hiện việc chuyển giao vốn từ những thực thể có vốn nhàn rỗi đến những thực thể có nhu cầu về vốn. Với tƣ cách ngƣời đi vay, NHTM huy động tiền gửi và bán các công cụ tài chính ra thị trƣờng để tạo lập nguồn vốn. Trên cơ sở nguồn vốn này, ngân hàng cấp tín dụng cho những khách hàng có nhu cầu về vốn tiền tệ hay mua chứng khoán.

Chức năng trung gian tín dụng đƣợc xem là chức năng quan trọng nhất của ngân hàng thƣơng mại. Chức năng tạo tiền Đây là chức năng quan trọng, là hệ quả tất yếu của chức năng trung gian tín dụng và trung gian thanh toán vì quá trình tạo tiền thực chất là quá trình kết hợp chặt chẽ giữa hoạt động huy động vốn, hoạt động tín dụng và hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt của hệ thống NHTM. Từ một khoản tiền gửi ban đầu, hệ thống NHTM tạo lƣợng tiền lớn hơn gấp nhiều lần số tiền gửi ban đầu mặc dù mỗi ngân hàng vẫn chỉ cho vay trong phạm vi tiền gửi mà nó có. Lƣợng tiền mà các NHTM tạo ra phụ thuộc vào số tiền dự trữ an toàn mà NHTM đó giữ lại.

Qua đó, các Ngân hàng Trung ƣơng đã thiết lập một công cụ quản lý vĩ mô rất hiệu quả, đó là tỷ lệ dự trữ bắt buộc áp dụng cho các tổ chức tín dụng. Ngân hàng Trung ƣơng có thể căn cứ vào đó để xác định khối lƣợng tiền cơ bản cần đƣa vào lƣu thông nhằm có đƣợc mức cung tiền tệ mong muốn. NGUỒN VỐN VÀ HUY ĐỘNG VỐN TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. Nguồn vốn của NHTM 1.

Khái niệm về nguồn vốn của NHTM Vốn đóng vai trò rất quan trọng trong hoạt động của các ngân hàng thƣơng mại. Đó là khoản hình thành nên tài sản của ngân hàng, giúp cho ngân hàng hoạt động một cách hiệu quả. Vốn của ngân hàng là những giá trị tiền tệ do ngân hàng 7 thƣơng mại tạo lập hoặc huy động đƣợc dùng để cho vay, đầu tƣ hoặc thực hiện các dịch vụ kinh doanh khác. Phân loại nguồn vốn NHTM  Nguồn vốn tự có Theo luật các TCTD Việt Nam năm 2010 : “Vốn tự có gồm giá trị thực của vốn điều lệ của tổ chức tín dụng hoặc vốn đƣợc cấp của chi nhánh ngân hàng nƣớc ngoài và các quỹ dự trữ, một số tài sản nợ khác theo quy định của NHNN Việt Nam”.

Vốn tự có bao gồm: vốn điều lệ và các quỹ dự trữ. - Vốn điều lệ: Vốn điều lệ là nguồn vốn đƣợc hình thành bằng sự đóng góp của các chủ sở hữu và đƣợc ghi trong điều lệ hoạt động và trong giấy phép kinh doanh của NHTM. Vốn điều lệ phải lớn hơn hoặc bằng vốn pháp định. Tùy từng loại hình ngân hàng mà vốn điều lệ đƣợc hình thành từ các nguồn khác nhau.

 Đối với NHTM quốc doanh: vốn điều lệ là số vốn đƣợc nhà nƣớc cấp.  Đối với NHTM cổ phần: đây là số vốn đƣợc các cổ đông đóng góp thông qua việc phát hành cổ phiếu.  Đối với NHTM liên doanh: đây là số vốn đƣợc các bên liên doanh góp vốn.  Đối với chi nhánh ngân hàng nƣớc ngoài: Vốn do ngân hàng mẹ ở nƣớc ngoài chuyển qua.

 Đối với ngân hàng 100% vốn nƣớc ngoài: vốn điều lệ do tổ chức thành lập tự đáp ứng. - Các quỹ dự trữ: Hằng năm trong quá trình hoạt động của mình, các ngân hàng thành lập các quỹ nhƣ: quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ, quỹ dự phòng tài chính, quỹ đầu tƣ phát triển, quỹ khen thƣởng phúc lợi và các quỹ khác. Vốn tự có thƣờng chiếm tỷ lệ nhỏ trong tổng nguồn vốn ngân hàng. Tuy nhiên có tính chất ổn định cao và luôn đƣợc bổ sung trong quá trình phát triển, vốn tự có thƣờng nằm dƣới dạng trang thiết bị, cơ sở vật chất, nhà cửa ….Vì thế, vốn tự 8 có quyết định quy mô của ngân hàng và là căn cứ để tính các tỷ lệ đảm bảo an toàn trong hệ thống ngân hàng.

 Nguồn vốn huy động “Vốn huy động là tài sản bằng tiền của các tổ chức và cá nhân mà ngân hàng đang tạm thời quản lý và sử dụng với trách nhiệm hoàn trả, vốn huy động là nguồn vốn chủ yếu và quan trọng nhất của bất kỳ một NHTM nào. Chỉ có các NHTM mới đƣợc quyền huy động vốn dƣới nhiều hình thức khác nhau”. (Nguyễn Đăng Dờn và cộng sự, 2009) Ngân hàng huy động nguồn vốn này dƣới các hình thức : tiền gửi thanh toán, tiền gửi tiết kiệm không kỳ hạn và có kỳ hạn, phát hành giấy tờ có giá, tiền gửi từ ngân hàng khác… Đây là nguồn vốn chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng nguồn vốn để ngân hàng thực hiện các hoạt động kinh doanh của mình. Nguồn vốn huy động thƣờng không ổn định, vì phụ thuộc vào khách hàng có thể rút bất cứ lúc nào.

Là nguồn vốn có chi phí sử dụng cao và có tính cạnh tranh gay gắt giữa các ngân hàng.  Nguồn vốn đi vay Để đảm bảo thanh khoản khi gặp khó khăn trong thanh toán nhƣ thiếu dự trữ bắt buộc, hay thiếu tiền mặt cho nhu cầu thanh toán, ngân hàng có thể đi vay tại:  Ngân hàng trung ƣơng: Vốn vay đƣợc NHTW cấp dƣới hình thức tái cấp vốn, tái chiết khấu các giấy tờ có giá, cho vay lại theo hồ sơ tín dụng với điều kiện nhất định.  Các NHTM và các tổ chức tài chính khác: Vốn vay đƣợc thực hiện thông qua thị trƣờng liên ngân hàng.