BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM ------------- HỨA THỊ PHƯỚC TRANG ĐỔI MỚI CƠ CHẾ TÀI CHÍNH TẬP ĐOÀN ĐIỆN LỰC VIỆT NAM Chuyên ngành : Kinh tế tài chính – Ngân hàng Mã số : 60.12 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học : TS NGUYỄN NGỌC ĐỊNH TP. Hồ Chí Minh – Năm 2007 MUÏC LUÏC DANH MUÏC CAÙC KYÙ HIEÄU, CHÖÕ VIEÁT TAÉT DANH MUÏC CAÙC BAÛNG BIEÅU, HÌNH VEÕ MÔÛ ÑAÀU CHÖÔNG 1 : MOÄT SOÁ VAÁN ÑEÀ LYÙ LUAÄN VEÀ CÔ CHEÁ TAØI CHÍNH CUÛA TAÄP ÑOAØN. Nhöõng vaán ñeà lyù luaän veà taäp ñoaøn kinh teá – Cô cheá taøi chính trong taäp ñoaøn kinh teá. Quan nieäm veà Taäp ñoaøn kinh teá (TÑKT).
Ñaëc ñieåm cuûa Taäp ñoaøn kinh teá. Nguyeân nhaân ra ñôøi. Phöông thöùc hình thaønh vaø phaùt trieån taäp ñoaøn kinh teá. Cô cheá taøi chính trong taäp ñoaøn kinh teá.
Veà baùo caùo taøi chính hôïp nhaát. Moái quan heä giöõa coâng ty meï vaø coâng ty con. Vieäc ñaàu tö voán, huy ñoäng voán. Veà quaûn lyù doanh thu, chi phí, lôïi nhuaän vaø phaân phoái lôïi nhuaän 11 1.
Moät soá ñaëc ñieåm trong hoaït ñoäng cuûa ngaønh ñieän – vai troø cuûa ñieän naêng ñoái vôùi neàn kinh teá. Ñaëc ñieåm trong hoaït ñoäng cuûa ngaønh ñieän. Saûn phaåm mang tính ñaëc thuø. Cô caáu toå chöùc ñoäc quyeàn lieân keát doïc.
Quan heä mua baùn ñaëc thuø vaø chòu söï chi phoái cuûa Chính Phuû. Vai troø cuûa ñieän naêng ñoái vôùi neàn kinh teá. Xu höôùng caûi caùch ngaønh ñieän ôû caùc nöôùc treân theá giôùi – nhöõng baøi hoïc kinh nghieäm. Xu höôùng caûi caùch ngaønh ñieän ôû caùc nöôùc treân theá giôùi.
Cô caáu laïi caùc Coâng ty ñieän löïc. Xu theá xaây döïng thò tröôøng ñieän caïnh tranh. Caûi caùch veà sôû höõu. Nhöõng kinh nghieäm veà quaù trình caûi caùch ngaønh ñieän moät soá nöôùc treân theá giôùi.
Kinh nghieäm moät soá nöôùc khaùc trong nhöõng naêm gaàn ñaây. Baøi hoïc kinh nghieäm cho ngaønh ñieän Vieät Nam. 23 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 1. 25 CHÖÔNG 2 : THÖÏC TRAÏNG CÔ CHEÁ TAØI CHÍNH TAÄP ÑOAØN ÑIEÄN LÖÏC VIEÄT NAM.
Giôùi thieäu veà Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam. Lòch söû hình thaønh Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam. Cô caáu toå chöùc quaûn lyù. Cô cheá taøi chính Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam.
Veà baùo caùo taøi chính. Veà ñaàu tö voán, huy ñoäng voán. Veà quaûn lyù doanh thu, chi phí, lôïi nhuaän vaø phaân phoái lôïi nhuaän. Phaân tích thöïc traïng cô cheá taøi chính Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam.
Veà baùo caùo taøi chính. Veà huy ñoäng voán. Veà ñaàu tö voán. Veà quaûn lyù doanh thu, chi phí, lôïi nhuaän vaø phaân phoái lôïi nhuaän.
Moät soá toàn taïi, yeáu keùm. Moái lieân keát trong noäi boä Taäp ñoaøn vaãn chöa thöïc söï laø lieân keát taøi chính. Caùc doanh nghieäp thaønh vieân vaãn chöa thöïc söï töï chuû veà taøi chính. Hieäu quaû saûn xuaát kinh doanh thaáp, naêng löïc caïnh tranh yeáu.
Thieáu voán ñaàu tö laøm chaäm quaù trình tích tuï, taäp trung voán, aùp löïc traû laõi nôï vay cao. Raøo caûn ñoái vôùi caùc doanh nghieäp beân ngoaøi tham gia kinh doanh ñieän coøn lôùn. Nguyeân nhaân cuûa nhöõng toàn taïi. Thieáu caùc vaên baûn quy ñònh laøm cô sôû phaùp lyù cho hoaït ñoäng cuûa moâ hình Taäp ñoaøn cuõng nhö hoaït ñoäng kinh doanh ñieän.
AÛnh höôûng naëng neà cuûa cô cheá haønh chính taäp trung. Moâ hình quaûn lyù chöa thöïc söï ñoåi môùi theo höôùng Taäp ñoaøn kinh teá. Coâng ty taøi chính Ñieän löïc chöa ñöôïc thaønh laäp. Cô cheá ñaàu tö voán khoâng ñoàng ñeàu giöõa caùc khaâu.
Cô cheá xaùc ñònh giaù ñieän khoâng döïa treân moái quan heä cung caàu ñieän treân thò tröôøng vaø coøn buø cheùo lôùn. 48 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 2. 52 CHÖÔNG 3 : MOÄT SOÁ GIAÛI PHAÙP NHAÈM ÑOÅI MÔÙI CÔ CHEÁ TAØI CHÍNH TAÄP ÑOAØN ÑIEÄN LÖÏC VIEÄT NAM. Ñònh höôùng phaùt trieån ngaønh ñieän Vieät Nam.
Phöông höôùng phaùt trieån Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam. Moät soá giaûi phaùp ñoåi môùi cô cheá taøi chính Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam. Nhoùm giaûi phaùp veà chính saùch cuûa Nhaø nöôùc. Xaây döïng vaø hoaøn thieän heä thoáng phaùp luaät caàn thieát cho hoaït ñoäng cuûa Taäp ñoaøn.
Laøm cho neàn kinh teá tích cöïc hoäi nhaäp quoác teá vaø tuaân thuû caùc quy taéc thò tröôøng, thoâng leä quoác teá. Phaùt trieån vaø toå chöùc vaän haønh toát thò tröôøng voán. Hoaøn thieän heä thoáng chuaån möïc keá toaùn. Xaây döïng moâi tröôøng kinh doanh ñieän laønh maïnh thu huùt caùc nhaø ñaàu tö tham gia kinh doanh ñieän.
Xaây döïng cô cheá coâng ích vaø quyõ coâng ích cho ngaønh ñieän ñeå taùch caùc hoaït ñoäng coâng ích ra khoûi saûn xuaát kinh doanh. Nhoùm giaûi phaùp veà chính saùch cuûa Taäp ñoaøn. Tieáp tuïc saép xeáp cô caáu laïi caùc doanh nghieäp thaønh vieân trong Taäp ñoaøn theo höôùng phaùt trieån cô caáu coâng ty meï – coâng ty con laø cô caáu chuû ñaïo keát hôïp vôùi xaây döïng thò tröôøng ñieän. Chuyeån ñoåi coâng ty meï Taäp ñoaøn sang hình thöùc coâng ty TNHH moät thaønh vieân.
Tieáp tuïc raø soaùt töøng ñôn vò thaønh vieân trong Taäp ñoaøn, ñoái chieáu vôùi caùc ñieàu kieän chuyeån ñoåi, xaùc ñònh cô caáu, phöông thöùc chuyeån ñoåi, hình thöùc phaùp lyù cuûa töøng loaïi doanh nghieäp thaønh vieân. Môû roäng vaø thu huùt caùc thaønh phaàn kinh teá cuøng lieân keát trong taäp ñoaøn. Xaây döïng quy cheá quaûn lyù taøi chính môùi. Tieáp tuïc thöïc hieän toát caùc giaûi phaùp huy ñoäng voán ñeå ñaàu tö vaø nhanh choùng tích tuï voán.
Ñaøo taïo ñoäi nguõ caùn boä quaûn lyù. Moät soá kieán nghò. Coâng khai baùo caùo taøi chính. Ñoåi môùi cô cheá xaây döïng Baûng giaù ñieän.
Öu tieân boá trí voán tín duïng öu ñaõi cho Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam ñeå thöïc hieän ñaàu tö caùc coâng trình ñieän troïng ñieåm cuûa quoác gia. Xem xeùt caùc taùc ñoäng moâi tröôøng-xaõ hoäi khi phaùt trieån nguoàn ñieän. 75 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 3. 77 TAØI LIEÄU THAM KHAÛO Phuï luïc 1 : Baûng caân ñoái keá toaùn hôïp nhaát toaøn Taäp ñoaøn (2004 – 2006) Phuï luïc 2 : Keát quaû hoaït ñoäng kinh doanh (2004 – 2006) Phuï luïc 3 : Caùc chæ tieâu taøi chính Phuï luïc 4 : Saûn löôïng ñieän thöông phaåm giai ñoaïn 2001 – 2006 Phuï luïc 5 : Bieåu giaù baùn ñieän Phuï luïc 6 : Döï baùo nhu caàu ñieän giai ñoaïn 2005 – 2010 -2020 Phuï luïc 7 : Giaûi thích moät soá thuaät ngöõ söû duïng trong luaän vaên DANH MUÏC CAÙC KYÙ HIEÄU, CHÖÕ VIEÁT TAÉT ADB Ngân hàng phát triển Châu Á (Asia Development Bank) BOO Xây dựng - vận hành - Sỡ hữu (Build-Operate-Own) BOT Xây dựng - vận hành - chuyển giao (Build-Operate-Transfer) BLT Xaây döïng – thueâ – chuyeån giao (Build-Lease-Transfer) BROT Xaây döïng – saép xeáp laïi – vaän haønh – chuyeån giao (Build- Rehabilitate-Operate-Transfer) CfD Hôïp ñoàng sai khaùc (Contract for Difference) CIRR Laõi suaát thöông maïi tham chieáu EVN Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam (Electricity of Vietnam) GDP Tổng sản phẩm quốc nội (Gross of Domestic Product) IPP Nhà máy điện độc lập (Independent Power Producers) JBIC Ngaân haøng hôïp taùc quoác teá Nhaät Baûn (Japan Bank for International Cooperation) LIBOR Laõi suaát thò tröôøng lieân ngaân haøng London (London Interbank Offered Rate) ODA Viện trợ phát triển chính thức (Official Development Assistancy) OECD Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế ( Organization for Economic Cooperation and Development) PPA Hợp đồng mua bán điện (Power Purchase Agreement) SIBOR Laõi suaát thò tröôøng lieân ngaân haøng Singapore (Singapore Interbank Offered Rate) TNHH Trách nhiệm hữu hạn WB Ngaân haøng theá giôùi (World Bank) DANH MUÏC BAÛNG BIEÅU, HÌNH VEÕ Baûng 2.1 : Ñaàu tö caùc coâng trình ñieän giai ñoaïn 2001 – 2005.2 : Baûng caân ñoái nguoàn voán duøng cho ñaàu tö caùc coâng trình ñieän giai ñoaïn 2006 – 2010.1 : Doanh thu EVN giai đoạn 2001 – 2006 .2 : Tỷ lệ tổn thất điện năng giai đoạn 2001 – 2006 .3 : Lôïi nhuaän sau thueá vaø tyû suaát lôïi nhuaän sau thueá treân toång taøi saûn giai ñoaïn 2001 – 2006.3 : Moâ hình lieân keát doïc .4 : Loä trình ñieàu chænh giaù ñieän .5 : Giaù baùn ñieän cuûa vieät nam cho caùc khaùch haøng coâng nghieäp so vôùi moät soá nöôùc Chaâu AÙ naêm 2002.6 : Tyû suaát lôïi nhuaän sau thueá treân voán chuû sôû höõu giai ñoaïn 2001 – 2006.1 : Khoái löôïng ñaàu tö nguoàn ñieän giai ñoaïn 2006 2015.2 : So saùnh doanh nghieäp nhaø nöôùc vaø coâng ty TNHH moät thaønh vieân .1 : Moâ hình Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam sau khi saép xeáp, cô caáu laïi .72 MÔÛ ÑAÀU Laø moät daïng naêng löôïng ñaëc bieät, ñieän naêng ngaøy caøng trôû neân thieát yeáu trong söï phaùt trieån kinh teá cuõng nhö ñôøi soáng xaõ hoäi.
Kinh nghieäm quoác teá cho thaáy ôû baát cöù ñieàu kieän laõnh thoå quoác gia naøo, caáp ñoä kinh teá naøo, thaønh coâng trong phaùt trieån ngaønh ñieän cuõng laø tieàn ñeà chieán löôïc, coù yù nghóa neàn taûng cho toaøn boä coâng cuoäc phaùt trieån kinh teá. Vì vaäy, vieäc nghieân cöùu tìm caùc bieän phaùp ñeå phaùt trieån ngaønh ñieän luoân ñöôïc caùc quoác gia quan taâm. Traûi qua nhieàu thôøi kyø, ngaønh ñieän Vieät Nam ñaõ coù nhöõng ñoùng goùp tích cöïc cho söï phaùt trieån kinh teá cuûa ñaát nöôùc. Ngaøy 22/6/2006, ngaønh ñieän Vieät Nam chính thöùc böôùc sang moät thôøi kyø phaùt trieån môùi vôùi söï pheâ duyeät Ñeà aùn thí ñieåm hình thaønh Taäp ñoaøn Ñieän löïc Vieät Nam cuûa Thuû töôùng Chính phuû theo quyeát ñònh soá 147/2006/QÑ-TTg vôùi muïc tieâu trôû thaønh taäp ñoaøn coù trình ñoä coâng ngheä, quaûn lyù hieän ñaïi vaø chuyeân moân hoùa cao; kinh doanh ña ngaønh, trong ñoù saûn xuaát vaø kinh doanh ñieän naêng, vieãn thoâng coâng coäng, cô khí ñieän löïc laø ngaønh kinh doanh chính; gaén keát chaët cheõ giöõa saûn xuaát kinh doanh vôùi khoa hoïc coâng ngheä, nghieân cöùu trieån khai, ñaøo taïo; laøm noøng coát ñeå ngaønh coâng nghieäp ñieän löïc Vieät Nam phaùt trieån nhanh vaø beàn vöõng, caïnh tranh vaø hoäi nhaäp kinh teá quoác teá coù hieäu quaû nhö Nghò quyeát Hoäi nghò Ban chaáp haønh Trung öông Ñaûng laàn thöù 3 (khoaù IX) ñaõ khaúng ñònh: “Hình thaønh moät soá taäp ñoaøn kinh teá maïnh treân cô sôû caùc toång coâng ty Nhaø nöôùc, coù söï tham gia cuûa caùc thaønh phaàn kinh teá, kinh doanh ña ngaønh, trong ñoù coù ngaønh kinh doanh chính, chuyeân moân hoaù cao vaø giöõ vai troø chi phoái trong neàn kinh teá quoác daân, coù quy moâ raát lôùn veà voán,.