Đồ án trắc địa: Thành lập bình đồ ảnh vùng đồi núi và công tác đoán đọc điều vẽ

Khám phá đồ án trắc địa chi tiết về quy trình thành lập bình đồ ảnh vùng đồi núi và công tác đoán đọc điều vẽ bằng công nghệ ảnh số.

• Tác giả: Đỗ Văn Thế
• Người hướng dẫn: GS.TS Khoa học Phan Văn Lộc
• Trường học: Đại học Mỏ Địa chất
• Chuyên ngành: Trắc địa Ảnh
• Đề tài: Thành lập bình đồ ảnh vùng đồi núi và công tác đoán đọc điều vẽ
• Loại tài liệu: Đồ án tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Khái Niệm Và Tầm Quan Trọng Của Lập Bình Đồ Ảnh Vùng Đồi Núi

Lập bình đồ ảnh là một trong những công tác quan trọng nhất trong ngành trắc địa ảnh hiện đại. Bình đồ ảnh vùng đồi núi được xây dựng thông qua quá trình biến đổi hình ảnh từ ảnh chụp nghiêng thành ảnh nằm ngang có tỷ lệ phù hợp với tỷ lệ bản đồ cần thiết. Công tác này đóng vai trò nền tảng cho việc thành lập bản đồ địa hình, giúp hạn chế khối lượng công việc và tăng hiệu suất lao động. Với sự phát triển của công nghệ ảnh số, quá trình lập bình đồ ảnh đã trở nên tự động hóa cao, giảm thiểu sai sót và nâng cao độ chính xác. Đặc biệt trong điều kiện địa hình phức tạp của vùng đồi núi, lập bình đồ ảnh trở thành công cụ không thể thiếu để đảm bảo chất lượng sản phẩm bản đồ cuối cùng.

1.1. Định Nghĩa Bình Đồ Ảnh

Bình đồ ảnh là quá trình biến đổi ảnh chụp từ máy bay (ảnh nghiêng) thành ảnh có hình dáng tương ứng trên ảnh nằm ngang. Quá trình này loại bỏ các sai sót do ảnh nghiêng và hạn chế sai sót do chênh cao địa hình. Mục đích chính là tạo ra một biểu diễn chính xác của địa bộ, sao cho mỗi điểm trên ảnh có tương ứng đúng với vị trí thực tế trên mặt đất.

1.2. Ứng Dụng Công Nghệ Ảnh Số

Công nghệ ảnh số đã cách mạng hóa quá trình lập bình đồ ảnh. Phương pháp này có mức tự động hóa cao, được tiến hành trên các trạm ảnh số với dữ liệu đầu vào và kết quả trung gian đều ở dạng số. Ứng dụng này giúp hạn chế sai sót và nâng cao hiệu suất công việc đáng kể.

II. Quy Trình Thành Lập Bình Đồ Ảnh Bằng Công Nghệ Ảnh Số

Quy trình thành lập bình đồ ảnh sử dụng công nghệ ảnh số bao gồm nhiều bước kỹ thuật phức tạp và cần sự chính xác cao. Đầu tiên, cần có ảnh chụp ban đầu từ máy bay với chất lượng tốt và có các điểm kiểm soát địa mặt. Tiếp theo, thực hiện định hướng ngoài của ảnh để xác lập mối quan hệ giữa hệ tọa độ ảnh và hệ tọa độ mặt đất. Sau đó, áp dụng phương pháp nằm ảnh giải tích hoặc phương pháp nằm ảnh quang học để biến đổi ảnh. Cuối cùng, tiến hành kiểm tra và hiệu chỉnh kết quả để đảm bảo độ chính xác của bình đồ ảnh. Toàn bộ quá trình này yêu cầu sử dụng phần mềm chuyên dụng và máy tính hiệu năng cao.

2.1. Phương Pháp Nằm Ảnh Giải Tích

Phương pháp nằm ảnh giải tích là giải bài toán thông qua quan hệ toán học chặt chẽ giữa điểm ảnh và điểm vật tương ứng. Phương pháp này cho độ chính xác cao và là nền tảng toán học của phương pháp tăng dãy không chế ảnh. Nó sử dụng các công thức phức tạp liên quan đến tọa độ, ma trận quay và các tham số nằm ảnh.

2.2. Phương Pháp Nằm Ảnh Quang Học

Phương pháp nằm ảnh quang học sử dụng các máy nằm ảnh quang học để dùng lại chùm tia chiếu của ảnh hàng không. Phương pháp này biến đổi chùm tia theo những điều kiện nhất định, tạo ra bình đồ ảnh có độ chính xác tương đối tốt và được ứng dụng rộng rãi.

III. Công Tác Đoán Đọc Điều Vẽ Trong Lập Bản Đồ Địa Hình

Đoán đọc điều vẽ là công tác quan trọng thứ hai không thể thiếu trong quá trình lập bản đồ địa hình. Công tác này bao gồm việc xác định và ghi nhận các chi tiết địa hình từ trên bình đồ ảnh, như độ cao, đường bình độ, các điểm nước, thực phẩm, công trình, v.v. Độ chính xác của đoán đọc điều vẽ quyết định trực tiếp đến chất lượng của bản đồ địa hình cuối cùng. Đặc biệt trong vùng đồi núi với địa hình phức tạp, công tác này cần được thực hiện một cách cẩn thận và kỹ lưỡng. Cần phải hiểu rõ về ngữ pháp bản đồ và các quy tắc biểu diễn địa hình để đảm bảo tính trung thực và chính xác của bản đồ. Ngoài ra, công tác đoán đọc điều vẽ cần được tiến hành định kỳ để hiện chỉnh và làm mới bản đồ phục vụ các mục đích kinh tế, chính trị, quốc phòng, an ninh.

3.1. Nguyên Tắc Đoán Đọc Điều Vẽ

Nguyên tắc đoán đọc điều vẽ yêu cầu phải xác định đúng vị trí của các chi tiết địa hình trên bình đồ ảnh. Cần hiểu cách thức biểu diễn các yếu tố khác nhau như độ cao, độ dốc, các đối tượng nhân tạo. Phải có kỹ năng đọc ảnh tốt và kinh nghiệm thực tế để nhận dạng chính xác các đặc điểm của vùng đồi núi.

3.2. Quá Trình Hiện Chỉnh Và Làm Mới Bản Đồ

Hiện chỉnh bản đồ là quá trình cập nhật thông tin mới và xóa bỏ thông tin lỗi thời. Công tác này phải được thực hiện định kỳ để bản đồ luôn phản ánh chính xác tình hình thực tế. Quá trình làm mới bản đồ đóng vai trò quan trọng trong việc phục vụ các nhu cầu kinh tế-chính trị, quốc phòng, an ninh của đất nước.

IV. Mối Liên Hệ Giữa Lập Bình Đồ Ảnh Và Đoán Đọc Điều Vẽ

Lập bình đồ ảnh và đoán đọc điều vẽ là hai khâu có mối liên hệ mật thiết và cùng góp phần tạo nên chất lượng của bản đồ địa hình cuối cùng. Bình đồ ảnh chính là cơ sở để thực hiện công tác đoán đọc điều vẽ, nó cung cấp những thông tin chính xác và chi tiết về địa hình. Độ chính xác của bình đồ ảnh ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng đoán đọc điều vẽ một cách chính xác. Ngược lại, công tác đoán đọc điều vẽ phải được thực hiện trên cơ sở những bình đồ ảnh chất lượng cao. Cả hai công tác này đều yêu cầu sự chính xác cao và kinh nghiệm chuyên môn sâu từ các chuyên gia trong lĩnh vực trắc địa ảnh. Sự tích hợp hiệu quả của hai công tác này là chìa khóa để tạo ra bản đồ địa hình có độ tin cậy cao, phục vụ hiệu quả các mục đích phát triển kinh tế, xây dựng quốc phòng, và quản lý tài nguyên đất nước.

4.1. Vai Trò Của Bình Đồ Ảnh Trong Đoán Đọc Điều Vẽ

Bình đồ ảnh cung cấp nền cơ sở cho công tác đoán đọc điều vẽ. Một bình đồ ảnh chính xác sẽ giúp các chuyên gia xác định chính xác các chi tiết địa hình như độ cao, độ dốc, các yếu tố tự nhiên và nhân tạo. Chất lượng của bình đồ ảnh trực tiếp ảnh hưởng đến khả năng đoán đọc và độ chính xác của kết quả cuối cùng.

4.2. Đảm Bảo Chất Lượng Bản Đồ Cuối Cùng

Sự phối hợp chặt chẽ giữa lập bình đồ ảnh và đoán đọc điều vẽ đảm bảo chất lượng tổng thể của bản đồ địa hình. Cần có quy trình kiểm tra nghiêm ngặt ở mỗi bước. Bản đồ hoàn chỉnh phải đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng quốc tế và phục vụ hiệu quả các mục đích ứng dụng đa dạng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Tr­êng ®¹i häc má ®Þa chÊt §å ¸n tèt nghiÖp Më ®Çu Trong qu¸ tr×nh tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña x· héi loµi ng­êi cã hai cuéc c¸ch m¹ng khoa häc kÜ thuËt mang tÝnh ®ét ph¸. Cuéc c¸ch m¹ng khoa häc kü thuËt lÇn thø nhÊt b¶n chÊt lµ qu¸ tr×nh c¬ khÝ ho¸, lÊy m¸y mãc thay thÕ cho lao ®éng ch©n tay. Cuéc c¸ch m¹ng khoa häc kü thuËt lÇn thø hai ,b¶n chÊt lµ qu¸ tr×nh tin häc ho¸, lÊy c«ng nghÖ th«ng tin thay thÕ mét phÇn lao ®éng, trî gióp con ng­êi vÒ trÝ tuÖ. Víi cuéc c¸ch m¹ng khoa häc lÇn 2, chiÕc m¸y tÝnh ®Çu tiªn ®· ra ®êi vµ kÓ tõ ®ã ®Õn nay ngµnh c«ng nghÖ th«ng tin ®· cã nh÷ng b­íc ph¸t triÓn to lín, ®­îc øng dông trong tÊt c¶ c¸c lÜnh vùc: kinh tÕ ,v¨n ho¸, x· héi vµ ®Æc biÖt lµ khoa häc kü thuËt.

Tõ cuèi nh÷ng n¨m 80, ®Çu nh÷ng n¨m 90 cña thÕ kû XX, ë ViÖt Nam c«ng nghÖ th«ng tin ®· ®­îc ¸p dông réng r·i vµo lÜnh vùc Tr¾c ®Þa nãi chung vµ Tr¾c ®Þa ¶nh nãi riªng. Sù ph¸t triÓn cña nã ®· cã t¸c ®éng s©u s¾c, lµm thay ®æi c¬ b¶n diÖn m¹o cña ngµnh còng nh­ t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng vµ chÊt l­îng s¶n phÈm b¶n ®å. Vµ cïng víi sù ph¸t triÓn ®ã ph­¬ng ph¸p ®o ¶nh sè ®· ra ®êi. §©y lµ ph­¬ng ph¸p cã møc tù ®éng ho¸ cao, ®­îc tiÕn hµnh trªn c¸c tr¹m ¶nh sè, víi d÷ liÖu ®Çu vµo còng nh­ c¸c kÕt qu¶ trung gian ®Òu lµ d¹ng sè.

V× thÕ viÖc øng dông c«ng nghÖ ¶nh sè trong viÖc thµnh lËp b¶n ®å ®Þa h×nh ®· gióp h¹n chÕ ®­îc khèi l­îng c«ng viÖc vµ cã tÝnh kinh tÕ ®ång thêi h¹n chÕ ®­îc c¸c sai sè trong qu¸ tr×nh thµnh lËp b¶n ®å ®Þa h×nh. Trong qu¸ tr×nh thµnh lËp b¶n ®å ®Þa h×nh th× hai kh©u quan träng kh«ng thÓ thiÕu lµ kh©u thµnh lËp b×nh ®å ¶nh vµ kh©u ®o¸n ®äc ®iÒu vÏ. Hai kh©u nµy quyÕt ®Þnh ®Õn tÝnh chÝnh x¸c vµ trung thùc cña b¶n ®å thµnh lËp. §Æc biÖt c«ng t¸c ®o¸n ®äc ®iÒu vÏ cÇn ph¶i ®­îc tiÕn hµnh ®Þnh k× ®Ó hiÖn chØnh lµm míi b¶n ®å ®Ó phôc vô cho c¸c môc ®Ých kinh tÕ chÝnh trÞ, quèc phßng an ninh… §Ó t×m hiÓu vÒ néi dung hai qu¸ tr×nh trªn , víi sù h­íng dÉn tËn t×nh, chu ®¸o cña GS.TS khoa häc PHAN v¨n léc vµ sù gióp ®ì nhiÖt t×nh cña c¸c thÇy c« trong bé m«n Tr¾c ®Þa ¶nh vµ cña l·nh ®¹o, c¸n bé c«ng nh©n viªn §ç V¡N THÕ 1 LíP c®_t® b_49 Tr­êng ®¹i häc má ®Þa chÊt §å ¸n tèt nghiÖp xÝ nghiÖp ‘’§o ®¹c ¶nh ®Þa h×nh’’, em ®· thùc hiÖn ®Ò tµi t×m hiÓu c«ng t¸c “Thµnh lËp b×nh ®å ¶nh vïng ®åi nói vµ c«ng t¸c ®o¸n ®äc ®iÒu vÏ ’’ §Ò tµi bao gåm : Më ®Çu Ch­¬ng I : Quy tr×nh thµnh lËp b×nh ®å ¶nh b»ng c«ng nghÖ ¶nh sè.

Ch­¬ng II : C«ng t¸c ®o¸n ®äc ®iÒu vÏ phôc vô thµnh lËp b¶n ®å ®Þa h×nh. Ch­¬ng III : Thùc nghiÖm. KÕt luËn MÆc dï ®· hÕt søc cè g¾ng nh­ng do thêi gian vµ tr×nh ®é cã h¹n nªn ®å ¸n kh«ng tr¸nh khái cã thiÕu sãt. Em rÊt mong nhËn ®­îc sù chØ b¶o cña c¸c thÇy c« vµ c¸c b¹n ®ång nghiÖp.

Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n sù h­íng dÉn tËn t×nh chu ®¸o cña thÇy gi¸o GS.TS khoa häc Phan V¨n Léc ®· gióp ®ì em hoµn thµnh ®å ¸n nµy. Em còng xin ch©n thµnh c¶m ¬n xÝ nghiÖp §o d¹c ¶nh ®Þa h×nh ®· t¹o ®iÒu kiÖn cho em trong qu¸ tr×nh thùc tËp ®Ó hoµn thµnh ®å ¸n. Hµ néi 1/2008 Sinh viªn : §ç V¨n ThÕ §ç V¡N THÕ 2 LíP c®_t® b_49 Tr­êng ®¹i häc má ®Þa chÊt §å ¸n tèt nghiÖp Ch­¬ng i: QUY TR×NH THµNH LËP B×NH §å ¶nh b»ng c«ng nghÖ ¶nh sè I. LÝ thuyÕt n¾n ¶nh N¾n ¶nh lµ qu¸ tr×nh biÕn ®æi h×nh ¶nh cña miÒn thùc ®Þa ®­îc chôp trªn ¶nh nghiªng thµnh h×nh ¶nh t­¬ng øng trªn ¶nh n»m ngang cã tû lÖ phï hîp víi tû lÖ b¶n ®å cÇn thµnh lËp, nh»m lo¹i trõ c¸c sai sè do ¶nh nghiªng vµ h¹n chÕ sai sè do chªnh cao ®Þa h×nh.

Nguyªn lÝ c¬ b¶n cña n¾n ¶nh lµ: - BiÕn h×nh ¶nh trªn ¶nh nghiªng thµnh h×nh ¶nh trªn ¶nh n¾n. - H¹n chÕ sai sè vÞ trÝ ®iÓm do ®Þa h×nh låi lâm g©y ra. H×nh trªn biÓu diÔn mèi quan hÖ phèi c¶nh gi÷a miÒn thùc ®Þa (gi¶ thiÕt lµ mét mÆt ph¼ng G), ¶nh hµng kh«ng nghiªng (P) vµ ¶nh n¾n ë tû lÖ b¶n ®å cÇn thµnh lËp (E). VÒ thùc chÊt mÆt E chÝmh lµ mÆt thu nhá cña mÆt G víi tû lÖ (1/M).

V× vËy mèi quan hÖ phèi c¶nh cÇn ®­îc x¸c lËp ë ®©y lµ gi÷a mÆt §ç V¡N THÕ 3 LíP c®_t® b_49 Tr­êng ®¹i häc má ®Þa chÊt §å ¸n tèt nghiÖp ph¼ng ¶nh P vµ mÆt n¾n E. §Ó thùc hiÖn ®­îc môc ®Ých nãi trªn, viÖc n¾n ¶nh cã thÓ tiÕn hµnh theo c¸c ph­¬ng ph¸p sau : 1. Ph­¬ng ph¸p n¾n ¶nh gi¶i tÝch. Thùc chÊt ph­¬ng ph¸p nµy lµ gi¶i bµi to¸n n¾n ¶nh th«ng qua quan hÖ to¸n häc chÆt chÏ gi÷a ®iÓm ¶nh vµ ®iÓm vËt t­¬ng øng (®iÓm vËt ®­îc thay thÕ b»ng ®iÓm ¶nh t­¬ng øng trªn mÆt ph¼ng n¾n).

Mèi quan hÖ nµy ®­îc biÓu diÔn b»ng c«ng thøc sau : u1 x'u 2 y 'u 3 f k X  u 7 x'u8 y '1 u 4 x'u 5 y 'u 6 f k Y u 7 x'u8 y '  1 a1 a2 a3 u1  z u2  z u3  z c3 f k c3 f k c3 f k b1 b2 b3 u4  z u5  z u6  z c3 f k c3 f k c3 f k c1 c2 u7  z u8  z c3 f k c3 f k Trong ®ã : x’ , y’ ,fk lµ toa ®é cña ®iÓm ¶nh trªn ¶nh nghiªng X, Y, Z lµ to¹ ®é cña ®iÓm t­¬ng øng trªn ¶nh n¾n Z = - H/Mbd ai ,bi , ci (i = 1,2,3…) lµ Cosin chØ h­íng cña ma trËn quay A ui (i = 1÷ 8) lµ tham sè n¾n ¶nh. Ph­¬ng ph¸p nµy cho ®é chÝnh x¸c cao vµ còng lµ mét phÇn c¬ së to¸n häc cña ph­¬ng ph¸p t¨ng dµy khèng chÕ ¶nh. Ph­¬ng ph¸p n¾n ¶nh quang c¬ §©y lµ ph­¬ng ph¸p sö dông c¸c m¸y n¾n ¶nh ®Ó dùng l¹i chïm tia chiÕu cña ¶nh hµng kh«ng vµ biÕn ®æi chïm tia ®ã theo nh÷ng ®iÒu kiÖn nhÊt §ç V¡N THÕ 4 LíP c®_t® b_49 Tr­êng ®¹i häc má ®Þa chÊt §å ¸n tèt nghiÖp ®Þnh ®Ó t¹o nªn h×nh ¶nh t­¬ng øng víi ¶nh chôp n»m ngang vµ thu nhËn nã trªn mÆt n¾n cã tû lÖ b¶n ®å cÇn thµnh lËp. Trong n¾n ¶nh quang c¬, sai sè vÞ trÝ ®iÓm do ®Þa h×nh låi lâm g©y ra kh«ng thÓ ®­îc lo¹i trõ , mµ cã thÓ h¹n chÕ nã trong giíi h¹n cho phÐp th«ng qua viÖc giíi h¹n ®é chªnh cao ®Þa h×nh trong ph¹m vi ¶nh n¾n.

§é chªnh cao ®Þa h×nh gi÷a ®iÓm cao nhÊt so víi ®iÓm thÊp nhÊt trong ph¹m vi cña ¶nh ®­îc x¸c ®Þnh theo c«ng thøc: hmax  2gh.fk/r - NÕu ®é chªnh cao ®Þa h×nh trong ph¹m vi cña mét tÊm ¶nh hµng kh«ng tho¶ m·n yªu cÇu trªn th× khu vùc ®Þa h×nh ®ã ®­îc coi lµ vïng b»ng ph¼ng. Khi ®ã ta cã thÓ tiÕn hµnh n¾n ¶nh theo nguyªn lý n¾n ¶nh vïng b»ng ph¼ng. - NÕu ®é chªnh cao ®Þa h×nh v­ît qu¸ giíi h¹n cho phÐp th× ta ph¶i tiÕn hµnh chia nhá vïng ®Þa h×nh trªn tÊm ¶nh thµnh nh÷ng vïng n¾n nhá. Khi ®ã ¸p dông nguyªn t¾c n¾n ¶nh ph©n vïng.

Nguyªn t¾c n¾n ¶nh ph©n vïng th­êng chØ thùc hiÖn cho nh÷ng vïng ®Þa h×nh cã h < 3. hmax vµ ph­¬ng ph¸p nµy th­êng chØ ¸p dông cho kÜ thuËt n¾n ¶nh quang c¬. - Khi ®é chªnh cao ®Þa h×nh rÊt lín (®åi, nói) nÕu ta n¾n ¶nh theo ph­¬ng tøc trªn th× bÒ mÆt ®Þa h×nh bÞ chia c¾t rÊt phøc t¹p vµ sÏ kh«ng thÓ thùc hiÖn ®­îc. V× vËy trong tr­êng hîp h > 3hmax th× tiÕn hµnh chia nhá ¶nh n¾n thµnh nh÷ng vïng n¾n rÊt bÐ víi kÝch th­íc x¸c ®Þnh (th­êng qua mét khe hÑp) ®Ó tiÕn hµnh n¾n.

Trong qu¸ tr×nh n¾n ®é cao cña èng chiÕu lu«n lu«n ®­îc thay ®æi ®Ó sao cho phÇn ¶nh ®­îc n¾n cã ®é chªnh cao ®Þa h×nh n»m trong giíi h¹n cho phÐp. ViÖc n¾n ¶nh theo ph­¬ng ph¸p nµy gäi lµ n¾n ¶nh vi ph©n ®· dÇn dÇn ®­îc thay thÕ b»ng ph­¬ng ph¸p n¾n ¶nh sè. Ph­¬ng ph¸p n¾n ¶nh sè. Lµ ph­¬ng ph¸p n¾n ¶nh trong ph­¬ng ph¸p ®o ¶nh sè ®Ó t¹o nªn ¶nh trùc chiÕu, trong ®ã h×nh ¶nh trªn ¶nh nghiªng sÏ ®­îc biÕn ®æi tõng phÇn tö ¶nh ( hay cßn gäi lµ Pixel ) trªn ¶nh nghiªng sÏ thµnh Pixel ¶nh t­¬ng øng §ç V¡N THÕ 5 LíP c®_t® b_49 Tr­êng ®¹i häc má ®Þa chÊt §å ¸n tèt nghiÖp trªn ¶nh n¾n theo to¹ ®é ®­îc tÝnh to¸n theo quan hÖ phèi c¶nh vµ ®é x¸m cña nã.

§èi víi khu vùc ®åi nói cã ®é chªnh cao ®Þa h×nh lín ph¶i sö dông ph­¬ng ph¸p n¾n ¶nh trùc chiÕu. §Ó n¾n ¶nh cÇn cã m« h×nh sè ®é cao DEM. Khi ®ã ¶nh h­ëng cña chªnh cao ®Þa h×nh vµ c¸c gãc nghiªng, gãc xoay cña ¶nh sÏ ®­îc khö trong n¾n ¶nh trùc giao. Kh¸i niÖm vÒ ¶nh sè Theo c¸c kh¸i niÖm truyÒn thèng, mét ¶nh chôp qua hÖ thèng kÝnh quang häc vµ vËt liÖu c¶m quang ®­îc gäi lµ ¶nh t­¬ng tù.

¶nh t­¬ng tù lµ tËp hîp nh÷ng tÝn hiÖu liªn tôc vÒ kh«ng gian vµ vÒ gi¸ trÞ ®é x¸m cña c¸c ®iÓm ¶nh ®Ó cã thÓ xö lÝ c¸c th«ng tin cña m¸y ¶nh trªn m¸y tÝnh th× ph¶i thay ®æi ph­¬ng thøc l­u ¶nh lµ chôp ¶nh sè hoÆc c¸c ¶nh t­¬ng tù ph¶i ®­îc sè ho¸ b»ng ¶nh sè. VËy ¶nh sè lµ mét d¹ng t­ liÖu ¶nh kh«ng ®­îc l­u trªn giÊy hoÆc phim th«ng th­êng. Nã lµ mét tËp hîp c¸c ®iÓm ¶nh rêi r¹c víi vÞ trÝ (x,y) vµ gi¸ trÞ x¸m t­¬ng øng víi tõng ®iÓm ¶nh. Trong ¶nh sè c¸c ®iÓm ¶nh rêi r¹c (phÇn tö) cña ¶nh ®­îc gäi lµ Pixel vµ mçi ®iÓm ¶nh t­¬ng øng víi mét Pixel ®­îc m« t¶ b»ng hµm sè ¶nh víi c¸c biÕn to¹ ®é (x,y) vµ gi¸ trÞ ®é x¸m (D) cña nã nh­ sau.