Luận văn thạc sĩ về chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng

Luận văn thạc sĩ phân tích thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất trên địa bàn huyện hà quảng tỉnh cao bằng, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi

• Tác giả: Triệu Thị Hoa
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Mạnh Hùng
• Trường học: Học viện Khoa học xã hội
• Chuyên ngành: Chính sách công
• Đề tài: Thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất trên địa bàn huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN RỪNG SẢN XUẤT
• 1.1. Các khái niệm về rừng sản xuất, chính sách phát triển rừng sản xuất và thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất
• 1.2. Nội dung phát triển rừng sản xuất thực hiện trên địa bàn huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng
• 1.3. Các bước tổ chức thực thi chính sách phát triển rừng sản xuất
• 1.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất
• 1.5. Các tiêu chí đánh giá thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất
• 1.6. Kinh nghiệm một số địa phương thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN RỪNG SẢN XUẤT TẠI HUYỆN HÀ QUẢNG, TỈNH CAO BẰNG
• 2.1. Khái quát về đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Hà Quảng
• 2.2. Một số chính sách hiện hành hỗ trợ phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng
• 2.3. Thực tiễn triển khai thực hiện các chính sách phát triển rừng sản xuất trên địa bàn các xã, thị trấn của huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN RỪNG SẢN XUẤT TẠI HUYỆN HÀ QUẢNG, TỈNH CAO BẰNG
• 3.1. Quan điểm của Đảng, Nhà nước về phát triển rừng sản xuất
• 3.2. Mục tiêu phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng
• 3.3. Nguyên tắc đề xuất các giải pháp
• 3.4. Một số giải pháp chủ yếu
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Cơ sở lý luận về thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất

Chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng được xây dựng trên cơ sở lý luận vững chắc về vai trò của rừng trong phát triển kinh tế - xã hội. Rừng không chỉ là nguồn tài nguyên quý giá mà còn là yếu tố quan trọng trong bảo vệ môi trường sinh thái. Theo Luật Lâm nghiệp 2017, rừng sản xuất được định nghĩa là rừng chủ yếu cung cấp lâm sản, phục vụ cho sản xuất và kinh doanh. Chính sách phát triển rừng sản xuất bao gồm các nghị định, quyết định của Nhà nước nhằm hỗ trợ đầu tư cho việc phát triển rừng, khuyến khích các tổ chức, cá nhân tham gia vào hoạt động này. Việc thực hiện chính sách này không chỉ giúp nâng cao năng suất, chất lượng rừng mà còn góp phần xóa đói giảm nghèo, cải thiện sinh kế cho người dân địa phương. Đặc biệt, huyện Hà Quảng đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ trồng rừng sản xuất, tạo điều kiện cho người dân tham gia vào quá trình phát triển bền vững.

1.1. Các khái niệm về rừng sản xuất và chính sách phát triển rừng sản xuất

Rừng sản xuất là một phần quan trọng trong hệ thống rừng của Việt Nam, được phân loại thành rừng tự nhiên và rừng trồng. Chính sách phát triển rừng sản xuất không chỉ tập trung vào việc trồng rừng mà còn bao gồm các hoạt động chế biến lâm sản, tạo ra giá trị kinh tế cho người dân. Các chính sách này được thiết kế để hỗ trợ người dân trong việc phát triển rừng, từ đó nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống. Việc thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng cần được thực hiện đồng bộ với các chính sách phát triển kinh tế - xã hội khác, nhằm đảm bảo tính bền vững và hiệu quả trong việc quản lý tài nguyên rừng.

II. Thực trạng thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng

Thực trạng thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng cho thấy nhiều kết quả tích cực nhưng cũng tồn tại không ít thách thức. Huyện có diện tích rừng lớn, chiếm 83% tổng diện tích tự nhiên, với độ che phủ rừng đạt 50,91%. Tuy nhiên, việc khai thác và sử dụng tài nguyên rừng vẫn chưa đạt hiệu quả cao. Nhiều hộ dân chưa nhận thức đầy đủ về lợi ích của việc trồng rừng sản xuất, dẫn đến việc trồng rừng chưa được chú trọng. Các chính sách hỗ trợ từ Nhà nước như Nghị định 75/2015/NĐ-CP đã giúp người dân có thêm nguồn lực để phát triển rừng, nhưng việc triển khai còn gặp khó khăn do thiếu thông tin và sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng. Đặc biệt, việc chế biến gỗ và sản phẩm từ rừng còn hạn chế, chủ yếu phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu từ bên ngoài, gây áp lực lên công tác quản lý rừng.

2.1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế xã hội huyện Hà Quảng

Huyện Hà Quảng có địa hình đa dạng, với nhiều đồi núi và rừng tự nhiên phong phú. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển rừng sản xuất. Tuy nhiên, huyện cũng đối mặt với nhiều thách thức trong phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là trong việc xóa đói giảm nghèo. Người dân chủ yếu sống dựa vào nông nghiệp, trong khi việc phát triển lâm nghiệp chưa được chú trọng đúng mức. Các chính sách phát triển rừng sản xuất cần được điều chỉnh để phù hợp với thực tế địa phương, nhằm nâng cao hiệu quả và tính bền vững trong phát triển kinh tế.

III. Giải pháp thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng

Để nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng, cần có những giải pháp đồng bộ và cụ thể. Trước hết, cần tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về lợi ích của việc trồng rừng sản xuất. Các cơ quan chức năng cần phối hợp chặt chẽ trong việc triển khai các chính sách hỗ trợ, đảm bảo nguồn lực được sử dụng hiệu quả. Bên cạnh đó, cần phát triển các mô hình sản xuất lâm nghiệp bền vững, kết hợp giữa trồng rừng và chế biến lâm sản, tạo ra giá trị gia tăng cho sản phẩm từ rừng. Việc xây dựng các chương trình đào tạo, tập huấn cho người dân về kỹ thuật trồng rừng và chế biến lâm sản cũng là một giải pháp quan trọng để nâng cao năng lực cho cộng đồng.

3.1. Quan điểm của Đảng Nhà nước về phát triển rừng sản xuất

Đảng và Nhà nước đã xác định phát triển rừng sản xuất là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội. Các chính sách được ban hành nhằm khuyến khích các tổ chức, cá nhân đầu tư vào lĩnh vực này, đồng thời bảo vệ môi trường và sinh thái. Việc phát triển rừng sản xuất không chỉ tạo ra nguồn thu nhập cho người dân mà còn góp phần vào việc bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, ứng phó với biến đổi khí hậu. Chính vì vậy, việc thực hiện các chính sách phát triển rừng sản xuất cần được coi là một nhiệm vụ cấp bách và cần thiết trong bối cảnh hiện nay.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Rừng sản xuất đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ môi trường và nâng cao đời sống cộng đồng, đặc biệt tại các vùng miền núi như huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. Với diện tích tự nhiên 81.095 ha, trong đó rừng và đất rừng chiếm khoảng 83% diện tích, độ che phủ rừng đạt 50,91%, Hà Quảng có tiềm năng lớn để phát triển rừng sản xuất. Tuy nhiên, việc khai thác và sử dụng tài nguyên rừng hiện còn nhiều hạn chế, diện tích và chất lượng rừng trồng thấp, chưa khai thác hết tiềm năng đất đai, gây áp lực lên công tác quản lý bảo vệ rừng.

Luận văn tập trung nghiên cứu thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất trên địa bàn huyện Hà Quảng trong giai đoạn 2017-2020, nhằm đánh giá thực trạng, phân tích các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả thực thi chính sách. Nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực trong việc hỗ trợ phát triển kinh tế rừng, giảm nghèo bền vững cho đồng bào dân tộc thiểu số, đồng thời góp phần bảo vệ môi trường sinh thái và ứng phó biến đổi khí hậu.

Phạm vi nghiên cứu bao gồm 21 xã, thị trấn của huyện Hà Quảng, với trọng tâm là các chính sách như Nghị định 75/2015/NĐ-CP, Quyết định 886/QĐ-TTg về phát triển lâm nghiệp bền vững. Mục tiêu cụ thể là đánh giá hiệu quả thực hiện chính sách, xác định các khó khăn, hạn chế và đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm nâng cao năng suất, chất lượng rừng sản xuất, đồng thời tăng thu nhập cho người dân địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình chính sách công, đặc biệt là lý thuyết về thực hiện chính sách công và quản lý rừng bền vững. Hai khung lý thuyết chính bao gồm:

1. Lý thuyết thực hiện chính sách công: Nhấn mạnh quá trình chuyển đổi từ chính sách được ban hành sang thực tiễn, bao gồm các bước xây dựng kế hoạch, phổ biến tuyên truyền, phân công phối hợp, duy trì, điều chỉnh, kiểm tra giám sát và đánh giá kết quả. Lý thuyết này giúp phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả thực thi chính sách phát triển rừng sản xuất.

2. Lý thuyết quản lý rừng bền vững: Đề cập đến việc phát triển rừng sản xuất theo hướng đa mục tiêu, bảo vệ đa dạng sinh học, nâng cao giá trị kinh tế và dịch vụ môi trường. Khái niệm chính bao gồm rừng sản xuất, chính sách phát triển rừng sản xuất, quản lý rừng bền vững, và các tiêu chí đánh giá hiệu quả thực hiện chính sách.

Các khái niệm chuyên ngành được sử dụng gồm: rừng sản xuất (rừng tự nhiên và rừng trồng), chính sách phát triển rừng sản xuất, quản lý rừng bền vững, dịch vụ môi trường rừng, và các chính sách hỗ trợ như Nghị định 75/2015/NĐ-CP, Quyết định 886/QĐ-TTg.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp định lượng và định tính nhằm đánh giá toàn diện thực trạng và hiệu quả thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng.

• Nguồn dữ liệu: Thu thập số liệu thứ cấp từ các báo cáo, văn bản pháp luật, dữ liệu thống kê của huyện Hà Quảng và tỉnh Cao Bằng; đồng thời tiến hành khảo sát, điều tra thực tế tại các xã, thị trấn có dự án trồng rừng sản xuất.

• Phương pháp phân tích: Phân tích thống kê số liệu về diện tích trồng rừng, nguồn vốn đầu tư, năng suất rừng, tỷ lệ che phủ; so sánh tiến độ thực hiện qua các năm; tổng hợp các ý kiến từ khảo sát để đánh giá các yếu tố ảnh hưởng và hạn chế trong thực thi chính sách.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Khảo sát các hộ gia đình, hợp tác xã, doanh nghiệp tham gia trồng rừng sản xuất tại 21 xã, thị trấn; lựa chọn mẫu theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có trọng số nhằm đảm bảo tính đại diện cho các vùng tiểu vùng thấp và cao.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2017-2020, phù hợp với các chính sách và dự án phát triển rừng sản xuất được triển khai trong thời gian này.

Phương pháp nghiên cứu đảm bảo tính khách quan, khoa học, giúp làm rõ thực trạng, phân tích nguyên nhân và đề xuất giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế của huyện Hà Quảng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Diện tích rừng sản xuất tăng đáng kể: Từ năm 2016 đến tháng 12/2020, diện tích rừng sản xuất trên địa bàn huyện Hà Quảng tăng từ 229,6 ha lên 521,4 ha, tăng hơn 127%. Một số xã như Lương Can tăng từ 74,7 ha lên 138 ha, Nội Thôn từ 0 lên 77,7 ha, thể hiện sự mở rộng diện tích trồng rừng sản xuất rõ rệt.

2. Nguồn vốn đầu tư ổn định và đa dạng: Tổng nguồn vốn ngân sách nhà nước hỗ trợ phát triển rừng sản xuất giai đoạn 2016-2020 đạt khoảng 120 tỷ đồng, cùng với nguồn vốn đối ứng từ nhân dân và các tổ chức tín dụng như Ngân hàng Chính sách xã hội và Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn với tổng giải ngân trên 186 tỷ đồng cho hơn 1.600 hộ vay vốn phát triển rừng sản xuất.

3. Tỷ lệ cây sống sau trồng đạt trên 85%: Theo quy định và giám sát, tỷ lệ cây sống sau trồng dặm đạt từ 85% trở lên, đảm bảo chất lượng rừng trồng và hiệu quả đầu tư. Các loài cây chủ lực như Keo lai, Keo lá tràm, và trúc sào được lựa chọn phù hợp với điều kiện địa phương, góp phần nâng cao năng suất và giá trị kinh tế.

4. Tỷ lệ che phủ rừng đạt 50,91%: Diện tích rừng tự nhiên được bảo vệ và diện tích rừng trồng tăng lên, góp phần nâng cao độ che phủ rừng toàn huyện, hỗ trợ bảo vệ môi trường sinh thái và ứng phó biến đổi khí hậu.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng đã đạt được những bước tiến quan trọng, thể hiện qua sự gia tăng diện tích rừng sản xuất và nguồn vốn đầu tư ổn định. Việc lựa chọn các giống cây phù hợp và áp dụng kỹ thuật trồng, chăm sóc đúng quy trình đã giúp nâng cao tỷ lệ sống cây, đảm bảo hiệu quả kinh tế.

Tuy nhiên, vẫn tồn tại một số hạn chế như chính sách hỗ trợ chưa đủ mạnh để tạo động lực phát triển bền vững, thiếu các chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư, và khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi. Cơ sở hạ tầng lâm nghiệp còn yếu kém, đặc biệt là hệ thống đường lâm nghiệp và các cơ sở chế biến gỗ, ảnh hưởng đến khả năng tiêu thụ sản phẩm.

So sánh với các huyện lân cận như Bảo Lạc và Nguyên Bình, Hà Quảng có tiềm năng tương đồng nhưng cần tăng cường liên kết chuỗi giá trị sản phẩm lâm nghiệp và phát triển các mô hình hợp tác xã để nâng cao hiệu quả sản xuất. Việc áp dụng các mô hình quản lý rừng bền vững và chứng chỉ rừng cũng cần được thúc đẩy để nâng cao giá trị sản phẩm và bảo vệ môi trường.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng diện tích rừng sản xuất theo năm, bảng phân bổ nguồn vốn đầu tư, và biểu đồ tỷ lệ cây sống sau trồng để minh họa hiệu quả thực hiện chính sách.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường hỗ trợ tài chính và tín dụng ưu đãi: Cần mở rộng các chương trình vay vốn ưu đãi, giảm lãi suất và kéo dài thời hạn vay cho các hộ gia đình, hợp tác xã và doanh nghiệp phát triển rừng sản xuất. Mục tiêu nâng tổng vốn đầu tư lên ít nhất 150 tỷ đồng trong giai đoạn 2021-2025. Chủ thể thực hiện: Ngân hàng Chính sách xã hội, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, phối hợp với UBND huyện.

2. Phát triển cơ sở hạ tầng lâm nghiệp: Đầu tư xây dựng và nâng cấp hệ thống đường lâm nghiệp, các cơ sở chế biến sơ bộ và vườn ươm giống chất lượng cao nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Mục tiêu hoàn thành ít nhất 30 km đường lâm nghiệp trong 3 năm tới. Chủ thể thực hiện: UBND huyện, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

3. Nâng cao năng lực quản lý và kỹ thuật cho người dân: Tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật trồng, chăm sóc rừng, quản lý rừng bền vững và tiếp cận thị trường cho người dân và cán bộ địa phương. Mục tiêu đào tạo ít nhất 500 người trong 2 năm. Chủ thể thực hiện: Phòng Nông nghiệp & Phát triển nông thôn, các tổ chức chính trị xã hội.

4. Khuyến khích liên kết chuỗi giá trị sản phẩm lâm nghiệp: Hỗ trợ thành lập và phát triển hợp tác xã, liên kết doanh nghiệp với hộ gia đình để xây dựng chuỗi giá trị từ trồng rừng đến chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Mục tiêu tăng tỷ lệ sản phẩm chế biến sâu lên 40% trong 5 năm. Chủ thể thực hiện: UBND huyện, Sở Công Thương, các tổ chức hỗ trợ phát triển kinh tế.

5. Hoàn thiện chính sách và cơ chế quản lý: Rà soát, điều chỉnh các chính sách hỗ trợ để phù hợp với thực tế, bổ sung các chính sách bảo vệ môi trường, đa dạng sinh học và khuyến khích phát triển rừng bền vững. Chủ thể thực hiện: UBND tỉnh, các cơ quan quản lý nhà nước liên quan.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước về lâm nghiệp: Giúp xây dựng, điều chỉnh và triển khai các chính sách phát triển rừng sản xuất phù hợp với điều kiện địa phương, nâng cao hiệu quả quản lý và bảo vệ rừng.

2. Các tổ chức tín dụng và ngân hàng: Tham khảo để thiết kế các chương trình tín dụng ưu đãi, hỗ trợ tài chính cho người dân và doanh nghiệp phát triển rừng sản xuất, góp phần giảm nghèo bền vững.

3. Hợp tác xã, doanh nghiệp lâm nghiệp và hộ gia đình trồng rừng: Nắm bắt các chính sách hỗ trợ, kỹ thuật trồng rừng và mô hình quản lý hiệu quả để áp dụng, nâng cao năng suất và giá trị sản phẩm.

4. Các tổ chức phi chính phủ và nhà nghiên cứu: Sử dụng làm tài liệu tham khảo trong các dự án phát triển bền vững, bảo vệ môi trường và nâng cao sinh kế cho cộng đồng dân tộc thiểu số tại vùng núi.

Câu hỏi thường gặp

1. Chính sách phát triển rừng sản xuất tại Hà Quảng có những ưu đãi gì cho người dân?
   Chính sách hỗ trợ một phần chi phí trồng rừng như mua cây giống, phân bón, nhân công; hỗ trợ tín dụng ưu đãi với hạn mức vay lên đến 15 triệu đồng/ha, thời hạn vay tối đa 20 năm. Ví dụ, từ 2017-2020, hơn 1.600 hộ dân đã được vay vốn với tổng số tiền trên 186 tỷ đồng.

2. Diện tích rừng sản xuất tại Hà Quảng đã tăng như thế nào trong những năm gần đây?
   Từ năm 2016 đến 2020, diện tích rừng sản xuất tăng từ 229,6 ha lên 521,4 ha, tương đương tăng hơn 127%, cho thấy sự mở rộng đáng kể nhờ chính sách hỗ trợ và sự tham gia tích cực của người dân.

3. Những khó khăn chính trong thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất là gì?
   Bao gồm hạn chế về nguồn vốn đối ứng, cơ sở hạ tầng lâm nghiệp yếu kém, thiếu chính sách khuyến khích doanh nghiệp, khó khăn trong tiếp cận kỹ thuật và thị trường, cũng như nhận thức hạn chế của người dân về phát triển rừng bền vững.

4. Các loài cây trồng chủ lực được lựa chọn tại Hà Quảng là gì?
   Các loài cây chủ lực gồm Keo lai, Keo lá tràm và trúc sào, được lựa chọn dựa trên điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu và nhu cầu thị trường, giúp nâng cao năng suất và giá trị kinh tế rừng sản xuất.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả quản lý và phát triển rừng sản xuất tại địa phương?
   Cần tăng cường đào tạo kỹ thuật, phát triển cơ sở hạ tầng, mở rộng tín dụng ưu đãi, khuyến khích liên kết chuỗi giá trị sản phẩm, đồng thời hoàn thiện chính sách và tăng cường kiểm tra, giám sát thực hiện.

Kết luận

• Chính sách phát triển rừng sản xuất tại huyện Hà Quảng đã góp phần tăng diện tích rừng sản xuất từ 229,6 ha lên 521,4 ha trong giai đoạn 2016-2020, nâng cao độ che phủ rừng lên 50,91%.
• Nguồn vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước và các tổ chức tín dụng đạt trên 300 tỷ đồng, hỗ trợ hơn 1.600 hộ dân phát triển rừng sản xuất.
• Tỷ lệ cây sống sau trồng đạt trên 85%, đảm bảo chất lượng rừng và hiệu quả kinh tế cho người dân.
• Hạn chế còn tồn tại gồm chính sách chưa đủ mạnh, cơ sở hạ tầng yếu, khó khăn trong tiếp cận vốn và thị trường, cũng như nhận thức hạn chế của người dân.
• Đề xuất các giải pháp trọng tâm gồm tăng cường hỗ trợ tài chính, phát triển cơ sở hạ tầng, nâng cao năng lực kỹ thuật, khuyến khích liên kết chuỗi giá trị và hoàn thiện chính sách quản lý.

Next steps: Triển khai các giải pháp đề xuất trong giai đoạn 2021-2025, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức và cộng đồng để phát triển rừng sản xuất bền vững tại Hà Quảng.

Call-to-action: Các nhà quản lý, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư cần phối hợp chặt chẽ, tận dụng các chính sách hỗ trợ để phát triển kinh tế rừng, góp phần bảo vệ môi trường và nâng cao đời sống bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương 1, đã nêu các khái niệm về rừng sản xuất, chính sách phát triển rừng sản xuất và thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất; nội dung thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất theo Nghị định 75/2015/NĐ-CP về cơ chế, chính sách bảo vệ và phát triển rừng gắn với chính sách giảm nghèo nhanh, bền vững và hỗ trợ đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2015 – 2020; Quyết định số 886/QĐ - TTg, ngày 16 tháng 6 năm 2017 của Thủ tướng Chính phủ về Phê duyệt Chương trình mục tiêu phát triển Lâm nghiệp bền vững giai đoạn 2016 – 2020; các bước tổ chức thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất; các yếu tố ảnh hưởng đến thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất; Kinh nghiệm một số địa phương thực hiện chính sách phát triển rừng sản xuất. 14 Luan van Chương 2 THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN RỪNG SẢN XUẤT TẠI HUYỆN HÀ QUẢNG, TỈNH CAO BẰNG 2. Khái quát về đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Hà Quảng 2. Vị trí địa lý, đặc điểm tự nhiên Hà Quảng là huyện miền núi nằm ở phía Bắc tỉnh Cao Bằng, cách trung tâm tỉnh Cao Bằng 40 km về hướng bắc; tiếp giáp với các huyện: Hòa An, Trùng Khánh, Nguyên Bình, Bảo Lạc của tỉnh Cao Bằng và huyện Nà Po, huyện Tịnh Tây, tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc.Với diện tích tự nhiên 810,9399 km2.

Huyện có 21 đơn vị hành chính, gồm 19 xã và 02 thị trấn, gồm các xã: Ngọc Đào, Sóc Hà, Trường Hà, Quý Quân, Lũng Nặm, Cải Viên, Nội Thôn, Tổng Cọt, Hồng Sỹ, Mã Ba, Thượng Thôn, thị trấn Xuân Hòa, Thanh Long, Cần Yên, thị trấn Thông Nông, Lương Can, Cần Nông, Yên Sơn, Ngọc Động, Đa Thông, Lương Thông. Huyện Hà Quảng có 8 xã biên giới giáp biên với Trung Quốc, với tổng chiều dài đường biên giới là 74,871 km, bao gồm các xã: Sóc Hà, Trường Hà, Lũng Nặm, Cải Viên, Nội Thôn, Tổng Cọt, Cần Nông, Cần Yên. Huyện có cửa khẩu Sóc Giang (thuộc xã Sóc Hà) và nhiều đường mòn dân sinh. Huyện Hà Quảng có địa hình phức tạp do kiến tạo địa chất, do đó Huyện phân thành nhiều vùng khác nhau: - Tiểu vùng thấp: Đây là tiểu vùng có các thung lũng tương đối bằng phẳng, đất canh tác chủ yếu là đất trồng lúa, có hệ thống sông suối cơ bản đáp ứng được nhu cầu về nước cho sản xuất và sinh hoạt của nhân dân.

- Tiểu vùng cao: Đây là tiểu vùng hầu như không có sông suối, không đủ nước cho sinh hoạt và sản xuất, đất canh tác chủ yếu là đất trồng hoa màu, kết cấu hạ tầng cũng chưa đáp ứng được nhu cầu đi lại, lưu thông hàng hóa của nhân dân. Dân số huyện Hà Quảng trên 58.087 người, gồm 5 dân tộc Tày, Nùng, Mông, Dao và Kinh. Đặc điểm kinh tế - xã hội 2.1 Về kinh tế - Tốc độ tăng trưởng bình quân giá trị sản xuất giai đoạn 2015 - 2020 là 11,3% vượt chỉ tiêu Đại hội Đảng bộ lần thứ XIX đề ra và hai năm tiếp theo cũng tăng, đạt 109,7 tỷ vào năm 2019. - Trong thời gian vừa qua, an ninh lương thực đã được bảo đảm với bình quân lương thực trên đầu người đạt khoảng 400 kg/người.

Đã có một số loại hàng hoá như đậu tương, lạc, ngô và vật liệu xây dựng xác định được chỗ đứng. - Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tăng dần tỷ trọng Công nghiệp - Tiểu thủ công nghiệp - Xây dựng, Thương mại - Du lịch và giảm dần tỷ trọng Nông nghiệp. - Tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất (GTSX) ngành nông lâm nghiệp giai đoạn 2015 – 2020 tăng bình quân đạt khoảng 2,0% và năm 2016, năm 2017 vẫn có xu thế tăng lên (3,0%). GTSX 2015 đạt 36,5 tỷ đồng tăng lên 70,6 triệu đồng vào 2019, tăng không đều.

- Năng suất lao động ngành nông nghiệp vẫn thấp nhất trong 3 khối ngành (Nông nghiệp, Công nghiệp – Xây dựng và Dịch vụ). Năng suất lao động đạt 3,6 triệu đồng năm 2016, tăng lên tới 6,3 triệu động vào năm 2019 và bằng 5,8 triệu đồng năm 2017. Trong cơ cấu nông nghiệp, trồng trọt giữ vai trò chính, sau đó là chăn nuôi và dịch vụ. + Về trồng trọt: giai đoạn 2016 – 2019, diện tích canh tác tăng lên liên tục, kéo theo sản lượng lương thực cũng tăng từ 9.

Ngoài ra, đậu tương và lạc có sản lượng tăng khá mạnh. + Về chăn nuôi: Vật nuôi chính trong giai đoạn vừa qua là trâu tăng 3%, bò tăng 7%, lợn và các loại gia cầm với mức tăng bình quân giai đoạn này là 6% đến 10%, tuy nhiên huyện chưa phát huy được thế mạnh chăn nuôi đại gia súc. 16 Luan van + Lâm nghiệp: Xây dựng rừng chiếm 30% trong tổng số; Khai thác - chế biến lâm sản tăng lên khoảng 65%; Dịch vụ chiếm khiêm tốn (5%). Đã giao đất giao rừng cho người dân; mở rộng diện tích khoanh nuôi bảo vệ rừng, trồng rừng phủ xanh đất trống đồi núi trọc góp phần tái tạo, khôi phục tài nguyên rừng.

Người dân đã nhận thức được hiệu quả của việc trồng rừng kinh tế nên tự giác tham gia và đầu tư vào rừng trồng. -Công nghiệp - Tiểu thủ công nghiệp, Thương mại - Dịch vụ có chuyển biến tiến bộ. Giá trị sản xuất kinh doanh ngày càng cao. - Khoa học, công nghệ từng bước được áp dụng rộng rãi vào quá trình phát triển kinh tế đặc biệt là trong sản xuất nông lâm nghiệp.

Các loại giống mới, các tiến bộ khoa học kỹ thuật đã được áp dụng vào sản xuất góp phần quan trọng tăng năng suất cây trồng vật nuôi. Văn hoá - xã hội - Dân số, lao động và nguồn nhân lực Giai đoạn 2016 - 2019, tỷ lệ tăng dân số tự nhiên bình quân ở xu thế giảm dần, duy trì khoảng 1,0%/năm trong đó tỷ lệ sinh giảm, xấp xỉ 0,8% và dân số cấu trúc trẻ. Dân tộc ít người chiếm trên 96% trong đó chủ yếu là người Dao, người Mông người Nùng, người Tày và mật độ dân số là 65 người/1 km2. Huyện có nguồn nhân lực khá nhưng chất lượng còn khiêm tốn với mức tăng 21,%/năm trong giai đoạn 2016-2019.564 người và chiếm đến khoảng 50% lực lượng là trẻ với 85% là lao động nông nghiệp.

Số lao động đó qua đào tạo đạt khoảng 15%, chủ yếu dưới hình thức lớp ngắn ngày nên tay nghề thấp, tập trung vào một số nghề như: nông nghiệp, mộc, nề, cơ khí v. - Giáo dục - Đào tạo: Có bước tiến bộ, đặc biệt đối với vùng sâu, vùng xa từ cơ sở trường lớp (trên 70% được kiên cố hoá) đến trang thiết bị phục vụ giảng dạy nên chất lượng giáo dục - đào tạo được nâng lên. 17 Luan van - Y tế: Công tác khám chữa bệnh cho nhân dân cơ bản đảm bảo, y tế dự phòng được coi trọng nên không xảy ra dịch lớn và tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng có tiến bộ nhanh (20,5%). - Văn hoá, thông tin, thể dục, thể thao: 100% xã, thị trấn triển khai thực hiện nghị quyết TW 5 khoá VIII về cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư” nên có đến trên 50% bản làng đạt tiêu chuẩn văn hoá.

Phong trào thể dục, thể thao có tiến bộ, ngày càng mở rộng ra cả các địa bàn với môn cầu lông, bóng chuyền, bóng đá và một số môn thể thao khác nên sức khoẻ và đời sống tinh thần nhân dân có nhiều thay đổi. - Tình hình xoá đói, giảm nghèo: Các chương trình, dự án đã và đang triển khai trong huyện để xoá đói, giảm nghèo là 135, 134 và 120, 661, Nghị quyết 30a Bên cạnh đó còn có chương trình/dự án quốc tế với tổ chức phi chính phủ (NGO), Cộng đồng Châu Âu. Tuy nhiên, tỷ lệ hộ nghèo vẫn còn khá cao (57,62% năm 2019), và là 1 trong các huyện nghèo, cần được quan tâm đặc biệt. Thực trạng kết cấu hạ tầng - Giao thông: Có đường Hồ chí Minh chạy đến KM0 Pác Bó, xã Trường Hà dài 62 km; có đường tỉnh lộ 204 kéo dài đã được tu sửa, chạy từ trung tâm thị xã đến trung tâm thị trấn Thôn Nông (50 km) và tuyến giao thông liên huyện, tạo điều kiện trao đổi hàng hoá, đi lại cho nhân dân và phục vụ quốc phòng, an ninh.

- Hệ thống cấp điện và cấp thoát nước: Đến nay tất cả các xã, thị trấn đã được dùng điện lưới quốc gia với gần 86% hộ gia đình được sử dụng điện nhưng chất lượng còn thấp. Đa số các hộ gia đình trong huyện sử dụng nguồn nước tự chảy, tỷ lệ hộ gia đình được dùng nước hợp vệ sinh đạt gần 60%. Việc cung cấp nước sạch cho các gia đình, đặc biệt là bà con sinh sống tại các xã vùng rẻo cao, vùng lưng chừng núi còn nhiều khó khăn, đặc biệt là vùng lục khu hoàn toàn tích nước mưa để sử dụng. 18 Luan van - Hệ thống thông tin liên lạc: Ngành bưu chính viễn thông đã có sự tiến bộ đáng kể, tạo nên đổi mới trong trao đổi thông tin, đặc biệt là xây dựng hệ thống hạ tầng viễn thông nên thông tin bằng điện thoại di động có bước tiến vượt bậc.

Các xã đã xây dựng và đưa vào hoạt động nhà văn hoá bưu điện, tạo điều kiện thuận lợi trong phát triển sản xuất và nâng cao đời sống cho nhân dân. - Hệ thống thuỷ lợi: Huyện có hệ thống thuỷ lợi được tăng cường, diện tích chủ động tưới lên tới gần 50% diện tích, tạo ra bước tiến trong sản xuất lương thực; Hệ thống kênh mương một số đã được củng cố và kiên cố hoá tuy nhiên địa bàn rộng và địa hình khó khăn nên còn nhiều hạn chế. Về môi trường Do nằm ở vùng cao, dân số thưa thớt và sản xuất chưa phát triển nên môi trường sinh thái còn trong lành. Tuy nhiên hiện tại vẫn cần quan tâm tới ô nhiễm môi trường, đặc biệt ở thị trấn Thông Nông, thị trấn Xuân Hòa (chợ, bệnh viện đa khoa v.v) và điểm khai thác mỏ v.

Là huyện thuần nông nền cần chú ý đến môi trường đất, nước do sử dụng hoá chất phục vụ sản xuất nông nghiệp. Do nằm ở vùng cao, có độ dốc lớn nên chú trọng công tác kiểm soát xói mòn, rửa trôi và sụt lở của đất. Quốc phòng an ninh và trật tự xã hội Huyện làm tốt công tác quốc phòng toàn dân, bảo đảm an ninh, phục vụ tốt công tác phòng thủ đất nước, đặc biệt đối với vùng biên giới. Do công tác giữ gìn trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn được quan tâm, chú trọng vùng biên giới, vùng cao nên tạo điều kiện ổn định phát triển KT - XH.