MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Hoạt động tín dụng à hoạt động cơ bản nhất của các NHTM. Rủi ro tín dụng cũng à điều khó tránh khỏi trong hoạt động kinh doanh của các NHTM, nó có thể xảy ra ít hay nhiều phụ thuộc vào kết quả của công tác quản trị rủi ro tín dụng của các NHTM. Hiện nay, thu nhập của các NHTM chủ yếu đến từ hoạt động tín dụng, chiếm trung bình trên 70% tổng thu nhập của các đơn vị này Và theo định hƣớng của h u hết các NHTM Việt Nam hiện nay à chú trọng vào mảng ngân hàng bán ẻ, trong đó khách hàng cá nhân à phân khúc quan trọng nhất.
Tuy nhiên với việc tín dụng dành cho khách hàng cá nhân ngày càng phát triển thì cũng tạo ra nhiều rủi ro phát sinh từ oại hình cho vay này, nợ xấu trong thời gian g n đây có xu hƣớng tăng trở ại, do tập trung tăng trƣởng tín dụng và ợi nhuận mà bỏ qua một số tiêu chí xét duyệt cho vay, đặc biệt à các tiêu chí đánh giá về khả năng trả nợ của ngƣời vay, trong đó ít quan tâm đến công tác XHTDNB àm cơ sở để ra quyết định cho vay. Ngân hàng TMCP Quốc Dân cũng đã xây dựng hệ thống XHTDNB cho đối tƣợng khách hàng cá nhân, xem nhƣ một cách thức đánh giá khi xét cấp tín dụng. Đến nay, công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân của NCB đã đƣợc thực hiện hơn 9 năm qua và đã có nhiều đóng góp tích cực vào hoạt động tín dụng, cũng nhƣ trong quản ý rủi ro tín dụng của NCB theo chuẩn mực của Việt Nam và quốc tế. Tuy nhiên, qua thời gian triển khai thực hiện, công tác XHTDNB đối với khách hàng cá nhân tại Chi nhánh Ngân hàng TMCP Quốc Dân Thành phố Đà Nẵng đã bộc ộ một số hạn chế và bất cập.
Vì vậy, nhằm hoàn thiện công tác quản ý rủi ro tín dụng nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, sự thay đổi Luan van 2 của thị trƣờng, của cơ chế chính sách của NHNN và Hội sở NCB cũng nhƣ thực tiễn hoạt động của NCB – Chi nhánh Đà Nẵng, tác giả quyết định chọn để tài “Hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại chi nhánh Ngân hàng Thƣơng mại Cổ ph n Quốc Dân – Thành Phố Đà Nẵng” nghiên cứu àm uận văn tốt nghiệp. Mục ti u nghi n cứu Mục đích của uận văn nhằm nghiên cứu các vấn đề sau: • Hệ thống hóa các vấn đề ý uận cơ bản về công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân của ngân hàng thƣơng mại. • Phân tích thực trạng công tác xếp hạng tín dụng nội bộ đối với khách hàng cá nhân tại NCB – Chi nhánh Đà Nẵng, xác định những kết quả đạt đƣợc, những tồn tại và nguyên nhân. • Đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NCB – Chi nhánh Đà Nẵng trong thời gian tới.
Câu hỏi nghi n cứu Câu hỏi 1: Nội dung của công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân của ngân hàng thƣơng mại bao gồm những vấn đề gì ? Câu hỏi 2: Công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NCB - Chi nhánh Đà Nẵng nhƣ thế nào? Tồn tại những bất cập gì trong công tác này? Vì sao? Câu hỏi 3: NCB – Chi nhánh Đà Nẵng c n thực hiện các giải pháp nào để hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân? 4. Đối tƣợng và phạm vi nghi n cứu • Đối tƣợng nghiên cứu: Lý uận về XHTDNB KHCN của NHTM và thực tiễn công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân của NCB – Chi nhánh Đà Nẵng. Luan van 3 • Phạm vi nghiên cứu: -Về nội dung nghiên cứu: công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân. - Về không gian: Nghiên cứu tại của NCB – Chi nhánh Đà Nẵng.
- Về thời gian: nghiên cứu thực trạng trong khoảng thời gian 2013 – 2015 5. Phƣơng pháp nghi n cứu Dựa trên cơ sở nền tảng ý uận về công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NHTM; kế thừa và phát triển một số nội dung của các đề tài nghiên cứu có iên quan đến công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NHTM để đánh giá thực trạng công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NCB – Chi nhánh Đà Nẵng. Từ đó đề xuất các giải pháp mang tình thực tiễn cao nhằm hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NCB – Chi nhánh Đà Nẵng. Trong quá trình nghiên cứu, uận văn sử dụng kết hợp các phƣơng pháp: phƣơng pháp ịch sử xem xét nhận định trong bối cảnh hiện thời, phƣơng pháp thống kê, phƣơng pháp so sánh, phƣơng pháp phân tích diễn giải, v.v… để hệ thống hóa ý uận, phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài - Hệ thống hóa những vấn đề ý uận cơ bản về công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NHTM. - Đánh giá và nhận diện những hạn chế của công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NCB – Chi nhánh Đà Nẵng. - Trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp mang tính thiết thực nhằm hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NCB – Chi nhánh Đà Nẵng trong thời gian đến. Bố cục đề tài Ngoài ph n mở đ u, kết uận và tài iệu tham khảo, kết cấu của uận văn gồm 3 chƣơng nhƣ sau: Chƣơng 1: Cơ sở ý uận về công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân của NHTM.
Chƣơng 2: Thực trạng trạng công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NCB – Chi nhánh Đà Nẵng. Chƣơng 3: Giải pháp hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng cá nhân tại NCB – Chi nhánh Đà Nẵng. Tổng quan tài iệu nghi n cứu Trong quá trình thực hiện đề tài, tác giả cũng đã tham khảo và kế thừa một số nội dung từ nghiên cứu đi trƣớc liên quan, để từ đó rút ra những định hƣớng và phƣơng pháp nghiên cứu cho phù hợp với đề tài của mình. Đề tài: “Hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng đối với khách hàng cá nhân, hộ gia đình tại Ngân hàng Agribank Lâm Đồng”.
Tác Giả: Nguyễn Quang Vũ, Luận văn thạc sỹ, Trường Đại học Kinh Tế - Đại Học Quốc Gia Hà Nội (2012). Tác giả đã nêu đƣợc thực trạng về công tác xếp hạng tín dụng nội bộ tại Agribank Lâm Đồng. Qua đó tác giả đã đƣa ra một số giải pháp cơ bản để hoàn thiện XHTDNB KHCN, hộ gia đình tại Agibank Lâm Đồng. Tuy nhiên các giải pháp còn mang tính chung chung, chƣa có những giải pháp cụ thể để hạn chế rủi ro tín dụng trong hoạt động của Agribank Lâm Đồng.
Đề tài: “ Hoàn thiện hệ thống xếp hạng tín dụng của Vietcombank”. Tác Giả: Nguyễn Thành Huyên, Luận văn thạc sỹ, Trường Đại học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh (2008). Luận văn đã hệ thống hóa các nội dung ý uận cơ bản có iên quan đến chủ đề nghiên cứu, nhất à các vấn đề về các chỉ tiêu phản ánh kết quả Luan van 5 XHTDNB của NHTM.
Qua đó, tác giải đã đƣa ra một số giải pháp cơ bản để hoàn thiện XHTDNB tại các NHTM nhƣ: hoàn thiện phƣơng pháp xếp hạng, giám sát và ứng dụng XHTD trong hoạt động tín dụng của các ngân hàng,. Nội dung đề tài chỉ mang tính khái quát, chƣa đƣa ra những giải pháp cụ thể về phƣơng pháp xếp hạng, tiêu chí xếp hạng. Đề tài: “Hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ đối với khách hàng doanh nghiệp tại chi nhánh ngân hàng TMCP Đ u tƣ và Phát triển Quảng Bình”. Tác Giả: Vũ Thị Hằng Nga, Luận văn thạc sỹ, Trường Đại học Đà Nẵng(2014).
Bài viết đƣa ra nền tảng cho việc hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ của Ngân hàng TMCP Đ u tƣ và Phát triển Quảng Bình nói chung và khách hàng doanh nghiệp nói riêng. Luận văn đã chỉ ra quy trình cụ thể cho công tác xếp hạng tín dụng, những nhiệm vụ và phòng ban iên quan trong quá trình tổ chức thực hiện xếp hạng tín dụng cũng nhƣ những nhân tố ảnh hƣởng đến công tác xếp hạng tín dụng KHDN. Đề tài: “ Hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ đối với khách hàng doanh nghiệp tại Ngân Hàng TMCP Công Thương – Chi nhánh Ngũ Hanh Sơn”. Tác Giả: Trương Thị Duy Tiên, Luận văn thạc sỹ, Trường Đại học Đà Nẵng (2013).
Tác giả đã hệ thống hóa, phân tích, tổng hợp các vấn đề ý uận iên quan đến công tác XHTD nội bộ của NHTM, đồng thời phân tích, đánh giá thực trạng công tác XHTDNB đối với khách hàng doanh nghiệp tại NH TMCP Công thƣơng – CN Ngũ Hành Sơn trong giai đoạn nghiên cứu và đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng doanh nghiệp tại đơn vị. Tuy nhiên đề tài còn có một số vấn đề chƣa đề cập đủ sâu, chẳng hạn nhƣ các chỉ tiêu đánh giá kết quả công tác xếp hạng tín dụng nội bộ. Đề tài: “ Hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ đối với doanh nghiệp tại Ngân Hàng Nông nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam – Chi nhánh Tỉnh Gia ai”. Tác Giả: Tr n Vũ Tƣờng Linh, Luận văn thạc sỹ, Trƣờng Đại học Đà Nẵng (2012).
Trên cơ sở phân tích thực trạng công tác xếp hạng tín dụng nội bộ doanh nghiệp tại Agribank – Chi nhánh Gia Lai, tác giả đã đề xuất các nhóm giải pháp nhằm hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ doanh nghiệp tại Agribank – Chi nhánh Gia Lai. Tuy nhiên một số giải pháp của đề tài còn mang tính chung chung, chƣa thể áp dụng thực tiễn cho công tác XHTDNB tại đơn vị. Đề tài: “ Hoàn thiện công tác xếp hạng tín dụng nội bộ đối với khách hàng doanh nghiệp tại Ngân Hàng TMCP Sài Gòn Công Thƣơng – Chi nhánh Đà Nẵng”. Tác Giả: Trƣơng Thị Hoàng Yến, Luận văn thạc sỹ, Trƣờng Đại học Đà Nẵng (2013).
Đề tài phân tích về thực cong tác xếp hạng tín dụng nội bộ đối với khách hàng doanh nghiệp tại SaiGon Bank – Chi nhánh Đà Nẵng.