Luận văn thạc sĩ kinh tế ảnh hưởng của độ mở cửa nền kinh tế đến tác động của cstt lên tăng trưởng kinh tế tại việt nam

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích ảnh hưởng của độ mở cửa nền kinh tế đến tác động của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam.

• Tác giả: Nguyễn Xuân Minh Đức
• Người hướng dẫn: TS. Đinh Thị Thu Hồng
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng (hướng ứng dụng)
• Đề tài: Ảnh hưởng của độ mở cửa nền kinh tế đến tác động của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ kinh tế
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Kết quả kỳ vọng và những đóng góp của luận văn
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM
• 2.1. Khái niệm, mục tiêu và công cụ của CSTT
• 2.1.1. Khái niệm CSTT
• 2.1.2. Mục tiêu của CSTT
• 3. CHƯƠNG 3: MÔ HÌNH, DỮ LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Mô hình nghiên cứu
• 3.2. Mô hình nghiên cứu cơ sở
• 3.3. Mô hình nghiên cứu điều chỉnh
• 3.4. Giải thích các biến và dữ liệu nghiên cứu
• 3.4.1. Giải thích các biến
• 3.4.2. Dữ liệu nghiên cứu
• 3.5. Phương pháp ước lượng
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Phân tích, mô tả thống kê các biến của mô hình
• 4.2. Xác định độ trễ của các biến độc lập và các kiểm định của mô hình
• 4.2.1. Xác định độ trễ của các biến độc lập
• 4.2.2. Các kiểm định của mô hình
• 4.2.2.1. Kiểm định tính dừng
• 4.2.2.2. Kiểm định tự tương quan
• 4.2.2.3. Kiểm định phương sai thay đổi
• 4.3. Kết quả ước lượng các mô hình
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• 5.1. Khuyến nghị điều hành CSTT trong điều kiện kinh tế mở
• KẾT LUẬN VÀ HƯỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC 1 – KẾT QUẢ ƯỚC LƯỢNG
• PHỤ LỤC 2 – CÁC CÔNG CỤ CỦA CSTT

Tóm tắt

I. Giới thiệu

Luận văn nghiên cứu ảnh hưởng của độ mở cửa nền kinh tế đến tác động của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam. Việt Nam đã hội nhập sâu rộng với nền kinh tế toàn cầu, đặc biệt sau khi gia nhập WTO năm 2007 và ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do. Độ mở nền kinh tế được đo lường qua tỷ lệ xuất nhập khẩu trên GDP và đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Nghiên cứu sử dụng dữ liệu từ quý 1/2004 đến quý 4/2017, áp dụng mô hình của Karras (1999, 2001) để phân tích tác động của chính sách tiền tệ trong bối cảnh kinh tế mở.

1.1 Lý do chọn đề tài

Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu kinh tế sau các cuộc khủng hoảng toàn cầu, với tăng trưởng GDP và độ mở thương mại tăng đáng kể. Các nghiên cứu trước đây cho thấy độ mở nền kinh tế ảnh hưởng đến hiệu quả của chính sách tiền tệ, nhưng kết quả không đồng nhất. Luận văn nhằm làm rõ mối quan hệ này tại Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng.

1.2 Mục tiêu nghiên cứu

Mục tiêu chính của luận văn là đánh giá tác động của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế khi độ mở nền kinh tế thay đổi. Nghiên cứu tập trung vào hai khía cạnh: độ mở thương mại và độ mở tài chính, sử dụng phương pháp định lượng để phân tích dữ liệu.

II. Cơ sở lý thuyết và nghiên cứu thực nghiệm

Luận văn dựa trên các lý thuyết kinh tế vĩ mô, đặc biệt là mô hình Mundell-Fleming, để phân tích tác động của chính sách tiền tệ trong nền kinh tế mở. Các nghiên cứu thực nghiệm trước đây cho thấy độ mở nền kinh tế làm giảm hiệu quả của chính sách tiền tệ đối với tăng trưởng kinh tế, nhưng kết quả khác nhau tùy thuộc vào đặc điểm của từng quốc gia.

2.1 Khái niệm và mục tiêu của chính sách tiền tệ

Chính sách tiền tệ là công cụ của Ngân hàng Trung ương để điều chỉnh lượng cung tiền và lãi suất, nhằm đạt được các mục tiêu kinh tế như ổn định giá cả, tăng trưởng kinh tế và tỷ lệ việc làm cao. Tại Việt Nam, mục tiêu chính của chính sách tiền tệ là kiểm soát lạm phát.

2.2 Tác động của độ mở nền kinh tế

Độ mở nền kinh tế ảnh hưởng đến hiệu quả của chính sách tiền tệ thông qua các kênh truyền dẫn như tỷ giá hối đoái và dòng vốn quốc tế. Khi độ mở nền kinh tế tăng, tác động của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế có xu hướng giảm do sự phụ thuộc lớn hơn vào các yếu tố bên ngoài.

III. Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp định lượng, dựa trên mô hình của Karras (1999, 2001), để đo lường ảnh hưởng của độ mở nền kinh tế đến tác động của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế. Dữ liệu được thu thập từ World Bank và IMF, bao gồm các biến như GDP, lãi suất chính sách, tỷ lệ xuất nhập khẩu và FDI.

3.1 Mô hình nghiên cứu

Mô hình nghiên cứu bao gồm các biến độc lập như độ mở thương mại, độ mở tài chính và lãi suất chính sách, cùng biến phụ thuộc là tăng trưởng kinh tế. Phương pháp ước lượng OLS và GLS được sử dụng để phân tích dữ liệu.

3.2 Kiểm định mô hình

Các kiểm định như tính dừng, tự tương quan và phương sai thay đổi được thực hiện để đảm bảo tính chính xác của kết quả nghiên cứu. Độ trễ của các biến độc lập cũng được xác định để tối ưu hóa mô hình.

IV. Kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy độ mở thương mại và độ mở tài chính làm giảm hiệu quả của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam. Cụ thể, khi độ mở thương mại tăng 1%, tác động của chính sách tiền tệ giảm 0.3%. Tương tự, độ mở tài chính cũng có tác động tiêu cực, nhưng không đáng kể khi xem xét đồng thời với độ mở thương mại.

4.1 Phân tích thống kê

Các biến trong mô hình được phân tích thống kê để xác định mối quan hệ giữa độ mở nền kinh tế và tác động của chính sách tiền tệ. Kết quả cho thấy mối tương quan nghịch giữa độ mở nền kinh tế và hiệu quả của chính sách tiền tệ.

4.2 Kết quả ước lượng

Kết quả ước lượng bằng phương pháp OLS và GLS cho thấy độ mở nền kinh tế làm giảm tác động của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế. Điều này phù hợp với các nghiên cứu trước đây của Karras (1999, 2001).

V. Kết luận và khuyến nghị

Luận văn kết luận rằng độ mở nền kinh tế có ảnh hưởng đáng kể đến tác động của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam. Các nhà hoạch định chính sách cần xem xét độ mở nền kinh tế khi điều hành chính sách tiền tệ để đạt được hiệu quả tối ưu.

5.1 Khuyến nghị chính sách

Các nhà hoạch định chính sách nên cân nhắc độ mở nền kinh tế khi thiết kế và thực thi chính sách tiền tệ. Đặc biệt, trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng, cần có các biện pháp điều chỉnh linh hoạt để đảm bảo hiệu quả của chính sách tiền tệ.

5.2 Hướng nghiên cứu tiếp theo

Nghiên cứu trong tương lai có thể mở rộng bằng cách sử dụng các phương pháp đo lường độ mở nền kinh tế khác và xem xét thêm các biến số kinh tế vĩ mô để có cái nhìn toàn diện hơn về tác động của chính sách tiền tệ.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu ngày càng sâu rộng, Việt Nam đã đạt được những bước tiến quan trọng về tăng trưởng kinh tế và mở cửa nền kinh tế. Theo số liệu từ World Bank, giai đoạn 2012 – 2017, tăng trưởng GDP trung bình đạt khoảng 5,81%, trong khi độ mở thương mại (tỷ lệ tổng xuất nhập khẩu trên GDP) lên tới 156,4%. Sự gia nhập WTO năm 2007 cùng với các hiệp định thương mại tự do như EVFTA, CPTPP đã thúc đẩy quá trình mở cửa kinh tế của Việt Nam. Tuy nhiên, sự mở cửa này cũng đặt ra thách thức cho hiệu quả của chính sách tiền tệ (CSTT) trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Luận văn tập trung nghiên cứu ảnh hưởng của độ mở nền kinh tế đến tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam trong giai đoạn từ quý 1/2004 đến quý 4/2017. Mục tiêu cụ thể là đánh giá mức độ ảnh hưởng của độ mở thương mại và độ mở tài chính đến hiệu quả của CSTT, qua đó cung cấp cơ sở khoa học cho việc điều chỉnh chính sách phù hợp trong bối cảnh hội nhập. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc giúp các nhà hoạch định chính sách nhận diện được những hạn chế và cơ hội khi áp dụng CSTT trong nền kinh tế mở, từ đó góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai trường phái kinh tế chính để phân tích tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế: trường phái cổ điển và trường phái Keynesian. Trường phái cổ điển nhấn mạnh vai trò của cung tiền trong việc quyết định mức giá và tăng trưởng kinh tế dài hạn, dựa trên hàm cầu tiền của Fisher. Trong khi đó, trường phái Keynesian tập trung vào vai trò của lãi suất trong việc ảnh hưởng đến chi tiêu đầu tư và xuất khẩu ròng, qua đó tác động gián tiếp đến tổng cầu và sản lượng.

Mô hình Mundell-Fleming được sử dụng để phân tích tác động của CSTT trong nền kinh tế mở, đặc biệt là trong các chế độ tỷ giá khác nhau và mức độ chu chuyển vốn quốc tế. Mô hình này cho thấy hiệu quả của CSTT phụ thuộc vào cơ chế tỷ giá và mức độ mở cửa nền kinh tế.

Các khái niệm chính bao gồm:

• Độ mở thương mại: tỷ lệ tổng xuất nhập khẩu trên GDP, phản ánh mức độ hội nhập kinh tế quốc tế.
• Độ mở tài chính: tỷ lệ vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) trên GDP, thể hiện mức độ tự do hóa tài chính.
• Chính sách tiền tệ (CSTT): các biện pháp do Ngân hàng Nhà nước thực hiện nhằm điều chỉnh cung tiền và lãi suất để ổn định kinh tế.
• Cơ chế truyền dẫn CSTT: các kênh như lãi suất, giá tài sản, tỷ giá hối đoái, tín dụng và kỳ vọng ảnh hưởng đến tổng cầu và tăng trưởng kinh tế.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với mô hình hồi quy dựa trên công trình của Georgios Karras (1999, 2001). Dữ liệu được thu thập từ World Bank và IMF, bao gồm các biến: tăng trưởng GDP, cung tiền M1, độ mở thương mại (XK+NK)/GDP, độ mở tài chính (FDI/GDP), và biến kiểm soát là tỷ lệ thay đổi giá dầu.

Cỡ mẫu gồm dữ liệu quý từ quý 1/2004 đến quý 4/2017, tương đương khoảng 56 quan sát. Phương pháp chọn mẫu là toàn bộ dữ liệu có sẵn trong phạm vi thời gian nghiên cứu nhằm đảm bảo tính đại diện và độ tin cậy.

Phân tích sử dụng các kỹ thuật ước lượng Ordinary Least Squares (OLS) và Generalized Least Squares (GLS), kết hợp với các kiểm định về độ trễ, tính dừng, tự tương quan và phương sai thay đổi để đảm bảo tính chính xác và khả thi của mô hình. Biến tương tác giữa độ mở và cung tiền được đưa vào để đánh giá ảnh hưởng điều chỉnh của độ mở đến tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Ảnh hưởng tiêu cực của độ mở thương mại đến hiệu quả CSTT: Khi độ mở thương mại tăng 1%, tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế giảm khoảng 0,3%. Điều này cho thấy sự gia tăng hội nhập thương mại làm giảm khả năng CSTT kích thích tăng trưởng kinh tế.
2. Ảnh hưởng tiêu cực của độ mở tài chính đến hiệu quả CSTT: Khi độ mở tài chính tăng 1%, tác động của CSTT giảm mạnh hơn, khoảng 1,49%. Tuy nhiên, khi xét đồng thời với độ mở thương mại, độ mở tài chính không còn ảnh hưởng đáng kể đến tác động của CSTT.
3. Tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế giảm dần khi độ mở tăng: Kết quả mô hình cho thấy hệ số tương tác giữa độ mở và cung tiền là âm, phù hợp với giả thuyết nghiên cứu.
4. Kiểm định mô hình cho thấy dữ liệu ổn định và không có tự tương quan đáng kể, đảm bảo tính tin cậy của kết quả.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của việc độ mở làm giảm hiệu quả CSTT có thể do sự gia tăng các cú sốc bên ngoài và sự phụ thuộc vào dòng vốn và thương mại quốc tế, làm giảm khả năng kiểm soát lãi suất và cung tiền trong nước. So sánh với các nghiên cứu quốc tế, kết quả này tương đồng với các nghiên cứu của Karras (1999, 2001) và Berument và Dogan (2003), cho thấy ở các nền kinh tế mở, CSTT có tác động yếu hơn đến tăng trưởng kinh tế.

Việc độ mở tài chính không ảnh hưởng khi xét cùng độ mở thương mại có thể do vai trò chi phối của thương mại trong nền kinh tế Việt Nam, nơi mà dòng vốn FDI chủ yếu phục vụ cho xuất khẩu và sản xuất hàng hóa. Kết quả này cũng phản ánh thực tế Việt Nam đang trong quá trình hội nhập sâu rộng với các hiệp định thương mại tự do.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện mối quan hệ nghịch biến giữa độ mở và hiệu quả CSTT, cũng như bảng kết quả hồi quy chi tiết các hệ số và kiểm định mô hình.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường phối hợp chính sách tiền tệ và chính sách thương mại: Các nhà hoạch định cần cân nhắc mức độ mở cửa khi thiết kế CSTT để đảm bảo hiệu quả kích thích tăng trưởng, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập sâu rộng. Thời gian thực hiện: 1-2 năm, chủ thể: Ngân hàng Nhà nước và Bộ Công Thương.
2. Phát triển thị trường tài chính trong nước: Nâng cao năng lực thị trường tài chính để giảm phụ thuộc vào dòng vốn nước ngoài, từ đó tăng tính chủ động của CSTT. Thời gian: 3-5 năm, chủ thể: Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính.
3. Tăng cường giám sát và quản lý rủi ro tài chính quốc tế: Đặc biệt là các rủi ro liên quan đến biến động tỷ giá và dòng vốn ngắn hạn để giảm thiểu tác động tiêu cực đến CSTT. Thời gian: liên tục, chủ thể: Ngân hàng Nhà nước, Ủy ban Chứng khoán.
4. Nâng cao năng lực dự báo và phân tích kinh tế vĩ mô: Sử dụng các mô hình kinh tế tiên tiến để dự báo tác động của độ mở đến CSTT, giúp điều chỉnh chính sách kịp thời. Thời gian: 1-2 năm, chủ thể: Viện nghiên cứu kinh tế, Ngân hàng Nhà nước.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách tiền tệ: Giúp hiểu rõ tác động của độ mở nền kinh tế đến hiệu quả CSTT, từ đó xây dựng chính sách phù hợp với bối cảnh hội nhập.
2. Các nhà nghiên cứu kinh tế vĩ mô và tài chính: Cung cấp cơ sở lý thuyết và thực nghiệm về mối quan hệ giữa độ mở, CSTT và tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam.
3. Ngân hàng Trung ương và các tổ chức tài chính: Hỗ trợ trong việc đánh giá và điều chỉnh các công cụ CSTT phù hợp với mức độ mở cửa của nền kinh tế.
4. Sinh viên và học viên cao học chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Kinh tế phát triển: Là tài liệu tham khảo quan trọng cho các nghiên cứu liên quan đến chính sách tiền tệ và hội nhập kinh tế quốc tế.

Câu hỏi thường gặp

1. Độ mở nền kinh tế là gì và tại sao nó quan trọng?
   Độ mở nền kinh tế đo lường mức độ hội nhập của một quốc gia với kinh tế thế giới qua thương mại và tài chính. Nó quan trọng vì ảnh hưởng đến hiệu quả các chính sách kinh tế, đặc biệt là chính sách tiền tệ.

2. Chính sách tiền tệ ảnh hưởng thế nào đến tăng trưởng kinh tế?
   CSTT tác động qua các kênh như lãi suất, tín dụng, tỷ giá và kỳ vọng, ảnh hưởng đến chi tiêu đầu tư và tiêu dùng, từ đó thúc đẩy hoặc kìm hãm tăng trưởng kinh tế.

3. Tại sao độ mở làm giảm hiệu quả của chính sách tiền tệ?
   Vì nền kinh tế mở dễ bị ảnh hưởng bởi các cú sốc bên ngoài và dòng vốn quốc tế, làm giảm khả năng kiểm soát lãi suất và cung tiền trong nước, khiến CSTT kém hiệu quả hơn.

4. Độ mở tài chính có ảnh hưởng như thế nào khi xét cùng độ mở thương mại?
   Nghiên cứu cho thấy khi xét đồng thời, độ mở tài chính không ảnh hưởng đáng kể đến tác động của CSTT, có thể do vai trò chi phối của thương mại trong nền kinh tế Việt Nam.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả CSTT trong nền kinh tế mở?
   Cần phối hợp chính sách tiền tệ với chính sách thương mại, phát triển thị trường tài chính trong nước, quản lý rủi ro tài chính quốc tế và nâng cao năng lực dự báo kinh tế.

Kết luận

• Độ mở thương mại và tài chính có ảnh hưởng làm giảm hiệu quả của chính sách tiền tệ lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam.
• Khi độ mở thương mại tăng 1%, tác động của CSTT giảm khoảng 0,3%; khi độ mở tài chính tăng 1%, tác động giảm khoảng 1,49%.
• Độ mở tài chính không ảnh hưởng đáng kể khi xét đồng thời với độ mở thương mại.
• Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở thực nghiệm quan trọng cho việc điều chỉnh chính sách tiền tệ phù hợp với mức độ hội nhập kinh tế.
• Các bước tiếp theo bao gồm mở rộng nghiên cứu với các phương pháp đo lường độ mở khác và biến số kinh tế bổ sung để có cái nhìn toàn diện hơn.

Các nhà hoạch định chính sách và nhà nghiên cứu kinh tế cần tiếp tục theo dõi và cập nhật các nghiên cứu mới nhằm tối ưu hóa hiệu quả chính sách tiền tệ trong bối cảnh nền kinh tế ngày càng mở cửa và hội nhập sâu rộng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu 1. Lý do chọn đề tài Trong thời gian vừa qua, Việt Nam ngày càng hội nhập với nền kinh tế toàn cầu với bước ngoặt lớn và quan trọng nhất là sự gia nhập Tổ Chức Thương mại Thế Giới (WTO) vào năm 2007. Theo GES-Kualalumpur 20131 và Tổng Cục Thống Kê Việt Nam (GSO), nhiều minh chứng khác cho thấy sự mở cửa nền kinh tế của Việt Nam gần đây như việc ký kết nhiều Hiệp định thương mại với các tổ chức quốc tế và các quốc gia trên thế giới như: Hiệp định thương mại tự do (FTA) giữa Việt Nam – Nhật Bản (2008), Việt Nam – Chi Lê (2011), 10 quốc gia ASEAN và Úc, New Zealand (2012), Việt Nam – Hàn Quốc (2015), Việt Nam – Liên minh Á Âu (2015), tham gia vào cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC – 2015); gần đây nhất là Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP – 2018). Hai bên Việt Nam và Liên Minh Châu Âu (EVFTA) đã công bố chính thức hoàn tất việc rà soát pháp lý đối với Hiệp định Thương mại (EVFTA) và Hiệp định bảo hộ đầu tư (EVIPA) LV thạc sĩ Kinh tế vào tháng 6/2018, vốn được tách ra từ Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – Liên minh Châu Âu (EVFTA).

Số liệu từ WorldBank, thể hiện tại hình 1.1 cho thấy Việt Nam đã đạt được những thành tựu kinh tế nổi bật trong 6 năm qua với tăng trưởng GDP và độ mở thương mại theo tỷ lệ tổng XNK trên GDP đạt cột mốc đáng kể sau các cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu và nợ công châu Âu.0% 2012 2013 2014 2015 2016 2017 Tăng trưởng GDP 5.81% Độ mở thương mại 156.4% Tăng trưởng GDP Độ mở thương mại (Nguồn: tổng hợp và tính toán từ số liệu World Bank) Hình 1.1 Tăng trưởng GDP và độ mở thương mại tại Việt Nam giai đoạn 2012 – 2017 1 GES-Kualalumpur 2013, 2018. Các hiệp định thương mại Việt Nam đã ký kết: quá trình và lợi thế. The Global Entrepreneurship Summit. AO Conventions & Event SDN BHD, Kuala Lumpur Malaysia.

2 Trường phái kinh tế học Keynesian cho rằng chính sách tiền tệ (CSTT) và tăng trưởng kinh tế có mối quan hệ gián tiếp thông qua tác động của lãi suất đối với đầu tư và XNK. Nhiều quan điểm khác cũng cho thấy CSTT ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế của các quốc gia thông qua các kênh khác nhau và tầm quan trọng tương đối của các kênh này phụ thuộc vào độ mở nền kinh tế (Romer, 1993; Karras, 2001; Rogoff, 2003; Berument, Konac và Seney, 2007). Không dừng lại ở đó, các nghiên cứu của Karras (1999, 2001), Berument và Dogan (2003), Berument, Konac và Seney (2007), Isik và Acar (2009), Hoàng Xuân Bình (2011) và Ekpo và Effiong (2017) cho thấy vai trò của độ mở nền kinh tế đến CSTT, tăng trưởng kinh tế, lạm phát và tỷ giá hối đoái. Các nghiên cứu của Karras (1999, 2001) kết luận rằng khi độ mở càng tăng, tác động của CSTT đến tăng trưởng kinh tế và tỷ giá càng yếu nhưng lại có tác động càng mạnh đến lạm phát.

Tuy nhiên, cũng có nghiên cứu cho ra kết quả không đồng nhất với các nghiên cứu của Karras. Nghiên cứu tại Thổ Nhĩ Kỳ, Berument và Dogan (2003) cho thấy mức tăng trưởng sản lượng và lạm phát có mối quan hệ ngược chiều LV thạc sĩ Kinh tế với độ mở nền kinh tế. Nghiên cứu của Berument và Seney (2007) kết luận rằng tầm quan trọng của mối quan hệ giữa độ mở và hiệu quả của CSTT đối với tăng trưởng sản lượng và lạm phát tương ứng rất khác nhau giữa các quốc gia. Điều này cho thấy mối quan hệ giữa độ mở và hiệu quả của CSTT phụ thuộc vào các yếu tố khác, như sự khác biệt thực sự giữa CSTT và cơ chế truyền dẫn tiền tệ của các quốc gia.

Hoàng Xuân Bình (2011) có quan điểm cho rằng tăng trưởng kinh tế và độ mở thương mại có mối quan hệ tích cực, nhưng chưa xem xét đến sự tác động của độ mở thương mại đến CSTT. Ekpo và Effiong (2017) cũng có kết luận không đồng nhất rằng ở 37 quốc gia châu Phi, khi độ mở tăng lên sẽ đẩy mạnh tác động của CSTT lên tăng trưởng sản lượng và làm giảm tác dụng của CSTT đối với lạm phát, gia tăng độ mở dẫn đến giảm lạm phát. Như vậy, thông qua các nghiên cứu trên, vẫn chưa có kết quả nhất quán từ các nghiên cứu thực tiễn ở nhiều quốc gia. Thực tế, sự phát triển của nền kinh tế thế giới và Việt Nam đã chậm lại giai đoạn sau khủng hoảng tài chính năm 2008 và khủng hoảng nợ công châu Âu 2012.

Sau giai đoạn này, nền kinh tế Việt Nam ngày càng 3 hội nhập hơn và đạt được nhiều số liệu kinh tế ấn tượng, đặc biệt là sự tăng trưởng kinh tế gắn liền với tỷ lệ độ mở nền kinh tế. Các yếu tố trên đã tạo cơ hội nghiên cứu cho luận văn này, nhằm xem xét sự ảnh hưởng của độ mở nền kinh tế lên tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam. Mục tiêu nghiên cứu Luận văn được thực hiện nhằm đánh giá tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam khi độ mở cửa nền kinh tế thay đổi. Câu hỏi nghiên cứu Khi độ mở thay đổi, ảnh hưởng của CSTT lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam sẽ thay đổi như thế nào? 1.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu bao gồm tác động của CSTT tại Việt Nam (đại diện qua LSCS) dưới sự ảnh hưởng của độ mở nền kinh tế, thông qua hai thước đo là độ mở thương mại và độ mở tài chính. LV thạc sĩ Kinh tế Phạm vi nghiên cứu là ảnh hưởng của độ mở nền kinh tế đến tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam trong giai đoạn từ quý 1/2004 đến quý 4/2017. Phương pháp nghiên cứu Luận văn tiến hành nghiên cứu bằng phương pháp định lượng, sử dụng mô hình do Georgios Karras (1999, 2001) xây dựng để đo lường ảnh hưởng của độ mở cửa nền kinh tế đến tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế. Dữ liệu nghiên cứu được thu thập từ WorldBank (WB) và Quỹ Tiền Tệ Thế Giới (IMF).

Dựa trên mô hình do Karras xây dựng, luận văn dự kiến sẽ điều chỉnh mô hình, bổ sung thêm biến nhằm xác định tác động của độ mở cửa tài chính (FDIj,t/GDPj,t) đến CSTT và tăng trưởng kinh tế. Bên cạnh đó, luận văn sẽ sử dụng phương pháp ước lượng Ordinary Least Squares (OLS) và Generalized Least Squares (GLS), kết hợp với các kiểm định độ trễ, tính dừng, phương sai thay đổi và tự tương quan của các biến độc lập nhằm tăng tính khả thi của kết quả đạt được. Kết quả kỳ vọng và những đóng góp của luận văn Luận văn kỳ vọng sẽ thu được kết quả đúng với giả thuyết nghiên cứu của luận văn được rút ra từ các bài nghiên cứu của Karras (1999, 2001), khi độ mở nền kinh tế tại Việt Nam càng lớn (nhỏ), tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế sẽ càng yếu (mạnh). Việc luận văn xem xét độ mở thương mại, độ mở tài chính riêng biệt từng trường hợp và đồng thời cả hai độ mở (thương mại và tài chính) đến tác động của CSTT lên tăng trưởng kinh tế bằng mô hình của Karras (1999, 2001) chưa được tìm thấy trong các nghiên cứu trước đây.

Kết quả nghiên cứu này mang lại cơ sở thực nghiệm có ý nghĩa đối với việc hoạch định và thực hiện CSTT tại Việt Nam một cách thận trọng, có xem xét đến độ mở nền kinh tế, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập với nền kinh tế thế giới thể hiện qua độ mở nền kinh tế ngày càng cao. LV thạc sĩ Kinh tế 5 Chương 2: Cơ sở lý thuyết và các nghiên cứu thực nghiệm 2. Khái niệm, mục tiêu và công cụ của CSTT 2. Khái niệm CSTT Nhằm tạo cơ sở lý thuyết cho mục tiêu, công cụ và cơ chế truyền dẫn của CSTT, luận văn trình bày một số quan điểm về CSTT từ nghiên cứu của các nhà kinh tế học trước đây.

Theo Lattie (2000), CSTT là các hành động được NHTW thực hiện nhằm tác động đến lượng tiền và tín dụng trong nền kinh tế. Khi làm như vậy, NHTW có thể xác định mức độ chi tiêu dùng hoặc đầu tư, và do đó ảnh hưởng đến giá cả và tăng trưởng kinh tế trong nước. CSTT hoạt động thông qua hệ thống tài chính – chủ yếu là các NHTM. Khi đó, NHTW sẽ kiểm soát lượng tiền hoặc tín dụng (cho vay) thông qua các NHTM để tác động đến nền kinh tế.

Theo quan điểm Loayza và Schmidt-Hebbell (2002), CSTT bao gồm các LV thạc sĩ Kinh tế luật lệ và hành động được điều chỉnh bởi NHTW để đạt được mục tiêu của NHTW. Mathai (2009) lại cho rằng CSTT là việc điều chỉnh nguồn cung tiền trong nền kinh tế nhằm kiểm soát lạm phát và ổn định sản lượng. Mishkin (2016), CSTT đơn giản là việc quản lý cung tiền và lãi suất trong nền kinh tế, được điều hành bởi NHTW. Trước đây, Copeland (2005), cũng đã cho rằng CSTT mang nghĩa khác nhau trong một nền kinh tế mở.

Đối với chế độ tỷ giá thả nổi, CSTT là sự quản lý cung tiền và ngược lại là sự quản lý tín dụng nội địa trong chế độ tỷ giá cố định. Như vậy, một cách tổng quát, CSTT là một chính sách kinh tế vĩ mô, được NHTW sử dụng như một công cụ điều chỉnh lượng cung tiền và lãi suất nhằm đạt được các mục tiêu kinh tế đã đặt ra. Mục tiêu của CSTT CSTT hoạt động thông qua các công cụ, NHTW sẽ tác động vào các mục tiêu trung gian (cung tiền, lãi suất), từ đó tác động đến mục tiêu cuối cùng. Mục tiêu duy trì mức giá ổn định ngày càng được các nhà hoạch định chính sách trên toàn thế giới quan tâm hơn.

Sự ổn định về giá, mà các NHTW định nghĩa là lạm 6 phát thấp và ổn định, ngày càng được xem là mục tiêu quan trọng nhất của CSTT. Các nghiên cứu của Kahn và Jacobson (1989), Loayza và Hebbel (2002), Ólafsson (2006) và Mishkin (1999), cho thấy mục tiêu chính và cơ bản của CSTT là ổn định giá cả. Tuy nhiên cũng có quan điểm không đồng nhất, Bordo và Wheelock (2007) cho rằng có ba mục tiêu quan trọng của CSTT là ổn định giá cả, ổn định kinh tế (tỷ lệ thất nghiệp thấp) và cuối cùng là ổn định hệ thống tài chính.