CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC BỘ BIẾN ĐỔI DC-DC HAI CHIỀU NHIỀU ĐẦU VÀO VÀ ĐẦU RA 1. Giới thiệu Mặt trời đã có ích cho nhân loại theo nhiều cách hơn. Năng lượng mặt trời với hình thức thụ động đã được sử dụng trong nhiều thế kỷ. Sau đó, năng lượng mặt trời đã được sử dụng để sưởi ấm nước cho mục đích gia đình.
Mặc dù những công dụng này, việc sử dụng năng lượng mặt trời tích cực cung cấp điện có thể sử dụng là một ý tưởng tương đối mới. Vài thập kỷ trước, ý tưởng sử dụng năng lượng mặt trời cho các ngôi nhà năng lượng dường như là một suy nghĩ xa vời. Nhưng tiến độ nhanh đã được thực hiện trong vài năm qua để biến ý tưởng này thành hiện thực và lựa chọn khả thi [1]. Ngày nay hệ thống điện tử năng lượng quang điện mặt trời đã thay đổi hình ảnh sử dụng năng lượng mặt trời, bị phụ thuộc vào quá trình thay đổi ánh sáng theo chu kì vòng quay của trái đất.
Những hệ thống có thể được sử dụng trên nhiều ứng dụng khác nhau, ngay từ khi cấp nguồn cho điện thoại di động đến cung cấp năng lượng cho ngôi nhà của bạn. Một yếu tố quan trọng khác cần xem xét là chi phí lắp đặt hệ thống quang điện này [2]. Nó đã giảm mạnh qua các năm. Trường hợp một hệ thống sẽ có chi phí trong phạm vi 12USD mỗi watt năng lượng được sản xuất vào năm 1988, bây giờ nó có giá bằng một phần 4 giá đó vào năm 2020 [3].
Mặc dù tất cả các yếu tố trên làm cho năng lượng mặt trời dường như là một lựa chọn hấp dẫn, vẫn còn các vấn đề liên quan đến hiệu quả của các tấm quang điện và toàn hệ thống năng lượng này ảnh hưởng đến hệ thống điện. Bộ biến đổi năng lượng trong hệ thống phân phối điện Sự đóng góp của các bộ biến đổi năng lượng trong các hệ thống phân phối điện vẫn còn được thảo luận khi chưa cải thiện khả năng kiểm soát, độ tin cậy, kích thước và hiệu quả của hệ thống. Chỉ một phần ánh sáng mặt trời chiếu tới hệ thống PV được chuyển đổi thành điện hữu ích do các thành phần không hiệu quả và dễ bị hỏng được sử dụng trong hầu hết các hệ thống PV hiện nay [4]. Chi phí cao và độ tin cậy thấp của bộ chuyển đổi điện trở thành rào cản nếu điện tử công suất được sử dụng làm trực tiếp, từng cái một, thay thế cho các thiết bị cơ điện hiện có.
Tuy nhiên, nếu toàn bộ phân phối điện hệ thống được thiết kế như một hệ thống chuyển đổi có thể điều khiển, chi phí hệ thống tổng thể và độ tin cậy thực sự có thể cải thiện [5]. Các hệ thống này bao gồm nhiều nguồn năng lượng chính và phụ, một số mức lưu trữ và dự phòng năng lượng, và nhiều hoạt động tải, tất cả giao tiếp thông qua bộ biến đổi năng lượng điện tử [6]. Tất cả các nguồn năng lượng thay thế và tái tạo được giao tiếp với các hệ thống năng lượng hiện có thông qua các bộ biến đổi điện tử công suất do các đặc tính động rất khác nhau của chúng. Các sáng kiến chính sách và quy định [7] đã đảm bảo việc sử dụng năng lượng tái tạo hệ thống năng lượng từ cơ sở tiêu dùng đến các nhà máy tập trung, thúc đẩy sự bền vững và độc lập năng lượng toàn cầu.
Hệ thống phát điện phân tán dựa trên các nguồn năng lượng tái tạo đã được xem xét bởi sự tăng trưởng theo cấp số nhân của cả hai tuabin gió và hệ thống phát điện quang điện. Vai trò của điện tử công suất trong các hệ thống năng lượng tái tạo Học viên: Hoàng Mạnh Hùng 3 Chuyên ngành: Kỹ thuật điện Trường Đại học Công Nghiệp Quảng Ninh Luận văn Thạc sĩ Khoảng 40% nhu cầu năng lượng của thế giới hiện đang được đáp ứng bằng năng lượng điện và tỷ lệ đó dự kiến sẽ tăng lên khi các quốc gia cắt giảm lượng khí thải cacbon và thay đổi bằng các nguồn năng lượng tái tạo [8]. Tất cả các hệ thống và sản phẩm liên quan đến chuyển đổi và kiểm soát dòng năng lượng điện đều liên quan đến năng lượng điện tử trong hình 1. Hệ thống điện tử công suất với lưới điện, tải/nguồn, nguồn chuyển đổi và kiểm soát Trong trường hợp hệ thống năng lượng tái tạo, cần phải có một bộ các thành phần điện tử công suất khác nhau để chuyển đổi năng lượng từ một giai đoạn thành một giai đoạn khác vào lưới điện.
Điều này phải được thực hiện với hiệu quả cao nhất có thể trong khi duy trì chi phí thấp nhất có thể và để giữ một hiệu suất vượt trội. Như đã thảo luận trong [3], có ba loại biến tần PV một pha. Một sơ đồ khối chung được hiển thị trong hình 1. Nó bao gồm mảng PV, biến tần PV, bộ điều khiển và lưới.
PV biến tần có thể là biến tần trung tâm, biến tần chuỗi hoặc biến tần tích hợp mô đun [10]. Sơ đồ tổng quát cho các hệ thống quang điện kết nối lưới một pha 1.1 Biến tần trung tâm Về phía DC, biến tần trung tâm duy nhất được kết nối với nhà máy PV (lớn hơn hơn 10kW) được sắp xếp theo nhiều chuỗi song song. Những biến tần này tạo ra hiệu quả cao và chi phí cụ thể thấp. Tuy nhiên, điều kiện không khớp mô-đun và điều kiện bóng râm một Học viên: Hoàng Mạnh Hùng 4 Chuyên ngành: Kỹ thuật điện Trường Đại học Công Nghiệp Quảng Ninh Luận văn Thạc sĩ phần làm giảm năng suất năng lượng.
Đó là hạn chế lớn nhất của biến tần trung tâm dẫn đến việc toàn bộ nhà máy PV không hoạt động.2 Bộ biến tần chuỗi Sự sắp xếp của nhà máy PV tương tự như của biến tần trung tâm. Đây, mỗi chuỗi PV được gán cho một biến tần được chỉ định, được gọi là biến tần chuỗi. Điều này rất có lợi khi theo dõi điểm sức mạnh tối đa của mỗi chuỗi PV. Điều này làm tăng năng suất năng lượng.3 Biến tần tích hợp điều chế Hệ thống này sử dụng một biến tần cho mỗi mô-đun.
Cấu trúc liên kết này tối ưu hóa khả năng thích ứng của biến tần với các đặc tính PV vì mỗi mô-đun có riêng hệ thống theo dõi điểm công suất tối đa. Mặc dù biến tần này tối ưu hóa năng suất, nhưng nó có hiệu suất thấp hơn biến tần chuỗi. Để tạo ra lượng điện lớn, các mô đun PV được kết nối cùng nhau tạo thành mảng. Mảng này được kết nối với các thành phần hệ thống chẳng hạn như bộ biến tần để chuyển đổi nguồn DC được sản xuất thành điện xoay chiều để phục vụ người tiêu dùng.
Biến tần PV này cho các hệ thống PV thực hiện nhiều chức năng. • Chuyển đổi nguồn DC được tạo thành nguồn AC tương thích với tiện ích. • Chứa các chức năng bảo vệ theo dõi các kết nối lưới và PV nguồn cũng như có khả năng cô lập bảng PV nếu xảy ra sự cố lưới. • Theo dõi các điều kiện đầu cuối của (các bảng) mô đun PV và tích hợp theo dõi điểm công suất tối đa để tối ưu hóa việc thu năng lượng.4 Đánh giá tài liệu cho bộ biến đổi DC-DC * Bộ DC-DC đầu ra kép đầu vào đơn Nhiều ứng dụng yêu cầu một bộ biến đổi với khả năng dòng điện hai chiều để xử lý năng lượng chảy ra hoặc đến nguồn.
Trọng tâm chính của đề tài này là bộ biến đổi với cấu hình cho phép dòng điện hai chiều này. Các ứng dụng chính của bộ biến đổi dc-dc là trong các thiết bị sạc/xả pin, nguồn cung cấp năng lượng liên tục, xe điện hybrid và năng lượng tái tạo [11]. * Bộ biến đổi dc-dc đa cấp hai chiều Trong [12], nhóm tác giả đề xuất một chuyển đổi năng lượng dc-dc đa cấp hai chiều hệ thống với nhiều nguồn dc. Trong đó, mức đầu ra có thể thay đổi gần như liên tục mà không có bất kỳ thành phần từ tính.
Một trong những lợi ích chính của việc hệ thống không có từ tính là hoạt động nhiệt độ rất cao là có thể so sánh đến các giải pháp thông thường. * Bộ biến đổi công suất 16 pha không cảm biến hai chiều xen kẽ bộ biến đổi DC- DC cho ứng dụng xe hybrid Trong [13], các tác giả đã đề xuất một dc-dc hai pha xen kẽ với bộ biến đổi được phát triển với các bộ lọc đầu vào/đầu ra nhỏ hơn, đáp ứng được nhanh hơn và ứng suất thiết bị thấp hơn so với thiết kế thông thường, cho các ứng dụng xe hybrid. Ở đây bộ biến đổi được Học viên: Hoàng Mạnh Hùng 5 Chuyên ngành: Kỹ thuật điện Trường Đại học Công Nghiệp Quảng Ninh Luận văn Thạc sĩ kết nối với bộ tụ điện và ắc quy trong một hệ thống lưu trữ năng lượng đa nguồn của một chiếc xe hybrid. Trong trường hợp bộ biến đổi xen kẽ nhiều pha một vòng điều khiển trong mỗi pha được yêu cầu tránh dòng điện mất cân bằng giữa các pha.
Điều này làm tăng chi phí hệ thống và kiểm soát độ phức tạp. Bài viết này đề xuất hoạt động của bộ biến đổi không liên tục chế độ dẫn (DCM) để giảm thiểu dòng điện mất cân bằng và loại bỏ kiểm soát hiện tại vòng lặp trong từng giai đoạn. * Bộ chuyển đổi buck DC-DC hai chiều với đầu ra kép đầu vào đơn Kết quả tài liệu này sẽ làm một so sánh giữa một giải pháp trực tiếp và đề xuất trong [15]. Một bộ biến đổi buck đầu ra đơn, đầu vào đơn thông thường bao gồm thiết bị chuyển mạch và diode cũng như các yếu tố điện cảm và điện dung.
Các giải pháp trực tiếp cho bộ biến đổi đầu ra kép, đầu vào đơn đang sao chép cách sắp xếp thông thường. Điều này hàm ý nhân đôi số lượng thành phần đến bộ biến đổi đầu ra hơn đầu vào.3, rõ ràng giải pháp trực tiếp bao gồm bốn công tắc và hai cuộn cảm [14]. ở đây nhóm tác giả đề xuất một cấu trúc liên kết chuyển đổi đầu ra kép một cuộn cảm có khả năng độc lập điều chỉnh hai điện áp đầu ra. Bên cạnh đó sử dụng bốn công tắc nguồn.
Điều này có lợi do giảm tổn hao của một cuộn cảm. Một cải tiến hơn nữa được thực hiện trong [15] trong đó bộ biến đổi dc-dc ba công tắc với hai đầu ra được trình bày. Cấu trúc liên kết được đề xuất trong [13] được hiển thị trong hình 1.4 (a) cho cả hai chiều và ứng dụng một chiều của bộ biến đổi buck đầu ra kép đầu vào đơn.