BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ------------------------------------ NGUYỄN QUỐC XINH ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA TÍN DỤNG CHÍNH THỨC ĐẾN THU NHẬP HỘ GIA ĐÌNH TẠI HUYỆN AN BIÊN, TỈNH KIÊN GIANG LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2017 123doc BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ---------------------------------------- NGUYỄN QUỐC XINH ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA TÍN DỤNG CHÍNH THỨC ĐẾN THU NHẬP HỘ GIA ĐÌNH TẠI HUYỆN AN BIÊN, TỈNH KIÊN GIANG Chuyên ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 60340410 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.
HỒ CHÍ MINH – NĂM 2017 123doc LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan Luận văn “Đánh giá tác động của tín dụng chính thức đến thu nhập hộ gia đình tại huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang” là đƣợc nghiên cứu bởi riêng cá nhân tôi dƣới sự hƣớng dẫn của PGS. Dữ liệu đƣợc thu thập một cách khách quan, các tài liệu trích dẫn đƣợc chú thích nguồn gốc rõ ràng, trung thực. Tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm với lời cam đoan này. Hồ Chí Minh, ngày 26 tháng 5 năm 2017 Học viên thực hiện Nguyễn Quốc Xinh 123doc MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC VIẾT TẮT DAH MỤC BẢNG BIỂU DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ, BIỂU ĐỒ TÓM TẮT LUẬN VĂN CHƢƠNG 1.
GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU. Mục tiêu chung.
Mục tiêu cụ thể. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU. ĐỐI TƢỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU. Đối tƣợng nghiên cứu.
Phạm vi nghiên cứu. KẾT CẤU LUẬN VĂN. MỘT SỐ KHÁI NIỆM. Hộ và nông hộ .3 Thu nhập của hộ nông dân.
Kinh tế nông hộ. CÁC LÝ THUYẾT LIÊN QUAN. Lý thuyết về tài chính cho khu vực nông thôn. Lý thuyết về thị trƣờng tín dụng nông thôn.
QUAN HỆ GIỮA TÍN DỤNG CHÍNH THỨC VÀ THU NHẬP CỦA HỘ GIA ĐÌNH. VAI TRÕ CỦA TÍN DỤNG CHÍNH THỨC ĐỐI VỚI VIỆC PHÁT TRIỂN KINH TẾ HỘ GIA ĐÌNH NÔNG THÔN. CÁC NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI. Các nghiên cứu ngoài nƣớc.
Nghiên cứu trong nƣớc. 13 123doc KẾT LUẬN CHƢƠNG 2. MÔ HÌNH VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. KHUNG PHÂN TÍCH.
MÔ HÌNH VÀ GIẢ THIẾT NGHIÊN CỨU. Mô hình nghiên cứu. Giả thiết nghiên cứu. DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU.
Dữ liệu nghiên cứu. Chọn mẫu nghiên cứu. 21 KẾT LUẬN CHƢƠNG 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.
TỔNG QUAN VỀ HUYỆN AN BIÊN. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội. Tình hình tiếp cận tín dụng chính thức của hộ gia đình trên địa bàn huyện An Biên 26 4. THỐNG KÊ MÔ TẢ MẪU KHẢO SÁT.
Đặc điểm chủ hộ gia đình. Đặc điểm hộ gia đình. Đặc điểm tín dụng. KẾT QUẢ HỒI QUY.
Kiểm tra đa cộng tuyến của các biến trong mô hình. Kết quả hồi quy các nhân tố ảnh hƣởng đến chênh lệch thu nhập bình quân đầu ngƣời của hộ gia đình. 34 KẾT LUẬN CHƢƠNG 4. KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH.
HÀM Ý CHÍNH SÁCH. Về phía Nhà nƣớc. Về phía các tổ chức tín dụng. Về phía chính quyền địa phƣơng.
Về phía hộ gia đình. Mốt số hàm ý chính sách khác. HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI VÀ HƢỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO. 43 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC SỐ LIỆU 123doc DANH MỤC VIẾT TẮT CSXH: Chính sách xã hội ĐBSCL Đồng bằng sông Cửu Long HTX: Hợp tác xã KHKT: Khoa học kỹ thuật NH: Ngân hàng NHTM: Ngân hàng thƣơng mại NN&PTNT: Nông nghiệp và phát triển nông thôn TCTD: Tổ chức tín dụng TD : Tín dụng THCS Trung học cơ sở THPT Trung học phổ thông THT: Tổ hợp tác TTCP: Thủ tƣớng Chính phủ 123doc DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 3.
Các biến trong mô hình 18 Bảng 3.2: Phân bố cỡ mẫu 23 Bảng 4.1: Giới tính chủ hộ 29 Bảng 4.2: Tuổi chủ hộ 30 Bảng 4.3: Qui mô hộ gia đình 31 Bảng 4.4: Tỷ lệ phụ thuộc 31 Bảng 4.5: Diện tích đất sản xuất 31 Bảng 4.6: Bị ảnh hƣởng cú sốc tự nhiên 32 Bảng 4.7: Cú sốc về kinh tế 32 Bảng 4.8: Thay đổi thu nhập theo tiếp cận tín dụng 33 Bảng 4.9: So sánh đặc điểm của hai nhóm hộ 33 Bảng 4.10: Ma trận tƣơng quan giữa các biến độc lập 34 Bảng 4.11: Kết quả ƣớc lƣợng mô hình hồi quy ảnh hƣởng đến thu nhập 35 Bảng 4.12: Hệ số VIF 36 123doc DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ, BIỂU ĐỒ Sơ đồ 3.1: Khung phân tích 16 Hình 4.1: Bảng đồ hành chính huyện An Biên 24 Biểu đồ 4.1: Dƣ nợ tín dụng chính thức 27 Biểu đồ 4.2: Cho vay theo mô hình sản xuất 28 Biểu đồ 4.3: Dân tộc chủ hộ 29 Biểu đồ 4.4: Học vấn chủ hộ 30 123doc TÓM TẮT LUẬN VĂN Thu nhập của hộ gia đình chịu ảnh hƣởng bởi nhiều nhân tố, trong đó tín dụng là một trong những nhân tố đóng vai trò quan trọng ảnh hƣởng đến chênh lệch thu nhập của hộ gia đình. Tiếp cận đƣợc nguồn vốn giúp hộ gia đình tăng thêm nguồn lực để đầu tƣ cho sản xuất, cải thiện thu nhập, nâng cao đời sống, góp phần phát triển kinh tế địa phƣơng. Các hộ gia đình ngày càng biết phát huy những nguồn lực sẵn có của mình để phát triển sản xuất, cải thiện kinh tế gia đình. Tuy các nguồn lực của các hộ gia đình là khác nhau, nhƣng tất cả đều có chung một mục đích là phát triển kinh tế gia đình, nâng cao thu nhập.
Vì các nguồn lực của hộ gia đình là khác nhau nên việc cấp vốn tín dụng là khác nhau và lƣợng vốn vay đƣợc cũng khác nhau. Bằng phƣơng pháp chọn mẫu thuận tiện, tác giả chọn mẫu khảo sát gồm 180 hộ gia đình đang sinh sống trên địa bàn huyện An Biên. Hai nhóm hộ đƣợc chọn ra gồm 117 hộ có tham gia vay vốn chính thức và 63 hộ không vay vốn chính thức. Tiến hành thống kê mô tả các đặc trƣng của chủ hộ, của hộ gia đình để có cái nhìn khái quát về mẫu nghiên cứu.
Thực hiện kiểm định Ttest trong STATA để kiểm định sự tƣơng đồng giữa hai nhóm. Kết quả kiểm định cho thấy, hầu hết các đặc điểm đều có sự tƣơng đồng, tuy nhiên có 3 đặc điểm chƣa có thể khẳng định có sự tƣơng đồng hay không gồm dân tộc, học vấn, tỷ lệ phụ thuộc. Phân tích hồi quy bội bằng phƣơng pháp OLS xác định các nhân tố ảnh hƣởng đến chênh lệch thu nhập. Kết quả hồi quy cho thấy, có 9 biến độc lập ảnh hƣởng đến sự chênh lệch thu nhập trung bình của hộ gia đình bao gồm giới tính chủ hộ, dân tộc chủ hộ, tuổi chủ hộ, học vấn chủ hộ, qui mô hộ gia đình, tỷ lệ phụ thuộc, diện tích sản xuất, cú sốc kinh tế và tín dụng, trong đó biến tín dụng có ảnh hƣởng mạnh nhất đến sự chênh lệnh thu nhập bình quân của hộ gia đình.
Chƣa có thể khẳng định có hay không sự ảnh hƣởng của biến cú số tự nhiên đến biến phụ thuộc. Trên sơ sở kết quả của nghiên cứu, tác giả đề tài đã đề xuất đối với Nhà nƣớc, đối với tổ chức tín dụng, đối với chính quyền địa phƣơng và về phía hộ gia đình những chính sách hỗ trợ tín dụng cho hộ gia đình, góp phần nâng cao thu nhập cho hộ gia đình trên địa bàn huyện An Biên. 123doc 1 CHƢƠNG 1 GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU 1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Kiên Giang là tỉnh trọng điểm nông nghiệp của vùng ĐBSCL và cả nƣớc.
Kiên Giang có tổng diện tích tự nhiên 6.000 ha đất nông nghiệp; dân số hơn 1,8 triệu ngƣời, với hơn 73% dân số sống ở khu vực nông thôn và chủ yếu làm nông nghiệp. Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Kiên Giang xác định đây là vùng đất thuần nông, do đó đột phá trong sản xuất nông nghiệp sẽ tạo đòn bẩy thúc đẩy “tam nông” (nông nghiệp, nông dân, nông thôn) của tỉnh đi lên. Trong phát triển nông nghiệp, vấn đề vốn đầu tƣ luôn là một trong những yếu tố nguồn lực có vai trò hết sức quan trọng, có tính chất quyết định. Ngƣời nông dân luôn cần vốn để duy trì và mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao thu nhập, cải thiện điều kiện sống cho hộ gia đình của mình.
Tuy nhiên, trên thực tế, khả năng duy trì các nguồn vốn cho sản xuất đối với họ là rất khó khăn và nhiều hạn chế. Nguyên nhân thƣờng gặp là họ sử dụng nguồn vốn đầu tƣ trang thiết bị chƣa hợp lý, chƣa tham gia nhiều các lớp tập huấn về sử dụng vốn vay, hay do trình độ của chủ hộ còn hạn chế. An Biên là một huyện nông nghiệp của tỉnh Kiên Giang, có diện tích tự nhiên trên 40.000 ha, là huyện có vị trí địa lý thuận lợi và có tiềm năng lớn về nông nghiệp. Số ngƣời tham gia sản xuất nông nghiệp chiếm trên 80% tổng dân số của huyện.
Thực tiễn cho thấy, nhu cầu về vốn để sản xuất nông nghiệp của các hộ nông dân của huyện ngày càng lớn, việc tiếp cận đƣợc các nguồn vốn đã khó, nhƣng việc sử dụng làm sao cho có hiệu quả lại là điều càng khó hơn. Nghiên cứu vai trò của nguồn vốn cho hộ gia đình, xác định tầm quan trọng và hiệu quả sử dụng vốn vay của các hộ gia đình có ý nghĩa vô cùng quan trọng và thực sự cần thiết đối với huyện An Biên hiện nay. Xác định vai trò của hộ gia đình trong việc đầu tƣ, sử dụng vốn vay tín dụng, tìm ra những giải pháp phù hợp, thực thi để góp phần cải thiện điều kiện làm việc của họ, giúp cho việc sử dụng thời gian lao động và vốn đầu tƣ có hiệu quả hơn, nhằm tăng thu nhập, ổn định cuộc sống, tạo môi trƣờng thuận lợi phát triển kinh tế địa phƣơng. Từ thực tế đó, tác giả quyết định chọn đề tài: “Đánh giá tác động của tín dụng chính thức đến thu nhập của hộ gia đình tại huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang” nghiên cứu làm luận văn thạc sĩ.
MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 1. Mục tiêu chung Mục tiêu chung của luận văn là đánh giá tác động của tín dụng chính thức đến thu nhập của hộ gia đình, thông qua đó, gợi ý một số chính sách nhằm cải thiện chính sách tín dụng chính thức, góp phần nâng cao thu nhập cho hộ gia đình tại huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang.