Nghiên cứu tác động của rủi ro và cạnh tranh lên khả năng sinh lời của ngân hàng Việt Nam

Nghiên cứu tác động của rủi ro và cạnh tranh đến khả năng sinh lời của ngân hàng Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc về ngành tài chính.

• Tác giả: Nguyễn Thị Bạch Vân
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Ngọc Trang
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Tác Động Của Rủi Ro Và Cạnh Tranh Đến Khả Năng Sinh Lời Của Ngân Hàng Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. TỔNG QUAN LÝ THUYẾT VÀ CÁC BẰNG CHỨNG THỰC NGHIỆM
• 1.1. Tác động của rủi ro lên khả năng sinh lợi trong ngành
• 1.2. Rủi ro trong ngân hàng
• 1.3. Cách thức lựa chọn biến đo lường rủi ro và kết quả trong các bài nghiên cứu trước đây
• 2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Kết quả hồi quy
• 3.2. Biến đại diện cho đặc điểm riêng của từng ngân hàng
• 3.3. Biến đại diện cho đặc điểm ngành
• 3.4. Kiểm tra tính vững của kết quả
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của rủi ro và cạnh tranh đến lợi nhuận ngân hàng

Ngành ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế, và việc hiểu rõ tác động của rủi ro tài chính và cạnh tranh trong ngành ngân hàng đến lợi nhuận ngân hàng là rất cần thiết. Nghiên cứu này sẽ phân tích các yếu tố chính ảnh hưởng đến khả năng sinh lời của ngân hàng, từ đó đưa ra những gợi ý cho các nhà quản lý trong ngành.

1.1. Khái niệm về rủi ro và cạnh tranh trong ngân hàng

Rủi ro trong ngân hàng có thể được phân loại thành nhiều loại khác nhau như rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản, và rủi ro thị trường. Cạnh tranh trong ngành ngân hàng thường được đo lường qua các chỉ số như HHI và Lerner Index. Việc hiểu rõ các khái niệm này sẽ giúp xác định được mối quan hệ giữa chúng và lợi nhuận ngân hàng.

1.2. Tầm quan trọng của lợi nhuận ngân hàng

Lợi nhuận ngân hàng không chỉ phản ánh hiệu quả hoạt động của ngân hàng mà còn ảnh hưởng đến khả năng phát triển và mở rộng của ngân hàng trong tương lai. Các ngân hàng có lợi nhuận cao thường có khả năng đầu tư vào công nghệ và cải thiện dịch vụ khách hàng.

II. Vấn đề và thách thức trong việc quản lý rủi ro ngân hàng

Quản lý rủi ro là một trong những thách thức lớn nhất mà các ngân hàng phải đối mặt. Rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản và rủi ro hoạt động đều có thể ảnh hưởng tiêu cực đến lợi nhuận ngân hàng. Việc không quản lý tốt các loại rủi ro này có thể dẫn đến khủng hoảng tài chính.

2.1. Rủi ro tín dụng và tác động đến lợi nhuận

Rủi ro tín dụng xảy ra khi khách hàng không thực hiện nghĩa vụ trả nợ. Điều này có thể dẫn đến tổn thất lớn cho ngân hàng, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận ngân hàng. Các ngân hàng cần có các biện pháp phòng ngừa hiệu quả để giảm thiểu rủi ro này.

2.2. Rủi ro thanh khoản và ảnh hưởng đến hoạt động ngân hàng

Rủi ro thanh khoản xảy ra khi ngân hàng không có đủ tiền mặt để đáp ứng các nghĩa vụ tài chính. Điều này có thể dẫn đến việc ngân hàng phải vay mượn với lãi suất cao, từ đó làm giảm lợi nhuận ngân hàng.

III. Phương pháp quản lý rủi ro hiệu quả trong ngân hàng

Để tối ưu hóa lợi nhuận, các ngân hàng cần áp dụng các phương pháp quản lý rủi ro hiệu quả. Việc sử dụng các chỉ số như Z-score và tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng có thể giúp ngân hàng đánh giá được mức độ rủi ro và đưa ra các quyết định hợp lý.

3.1. Sử dụng chỉ số Z score trong quản lý rủi ro

Chỉ số Z-score giúp đánh giá khả năng sinh lời và mức độ ổn định của ngân hàng. Một Z-score cao cho thấy ngân hàng có khả năng sinh lời tốt và rủi ro thấp, từ đó giúp cải thiện lợi nhuận ngân hàng.

3.2. Tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng và tác động đến lợi nhuận

Tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng là một chỉ số quan trọng trong việc đo lường chất lượng tài sản của ngân hàng. Tỷ lệ này càng cao cho thấy ngân hàng có khả năng quản lý rủi ro tốt hơn, từ đó ảnh hưởng tích cực đến lợi nhuận ngân hàng.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về lợi nhuận ngân hàng

Nghiên cứu cho thấy rằng cạnh tranh trong ngành ngân hàng có tác động đáng kể đến khả năng sinh lời. Các ngân hàng có khả năng cạnh tranh tốt thường có lợi nhuận cao hơn. Việc áp dụng các chiến lược cạnh tranh hiệu quả có thể giúp ngân hàng tối ưu hóa lợi nhuận.

4.1. Kết quả nghiên cứu về tác động của cạnh tranh

Nghiên cứu cho thấy rằng các ngân hàng có mức độ cạnh tranh cao thường có lợi nhuận cao hơn. Điều này cho thấy rằng việc cải thiện khả năng cạnh tranh là rất quan trọng để nâng cao lợi nhuận ngân hàng.

4.2. Ứng dụng các chiến lược cạnh tranh trong ngân hàng

Các ngân hàng cần áp dụng các chiến lược cạnh tranh như cải thiện dịch vụ khách hàng và tối ưu hóa chi phí để nâng cao lợi nhuận. Việc này không chỉ giúp tăng cường vị thế cạnh tranh mà còn cải thiện khả năng sinh lời.

V. Kết luận và tương lai của ngành ngân hàng Việt Nam

Ngành ngân hàng Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức từ rủi ro tài chính và cạnh tranh trong ngành ngân hàng. Tuy nhiên, với các biện pháp quản lý rủi ro hiệu quả và chiến lược cạnh tranh hợp lý, các ngân hàng có thể nâng cao lợi nhuận và phát triển bền vững trong tương lai.

5.1. Tương lai của ngành ngân hàng Việt Nam

Ngành ngân hàng Việt Nam cần tiếp tục cải cách và đổi mới để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Việc áp dụng công nghệ mới và cải thiện quản lý rủi ro sẽ là chìa khóa cho sự phát triển bền vững.

5.2. Gợi ý cho các nhà quản lý ngân hàng

Các nhà quản lý ngân hàng cần chú trọng đến việc nâng cao khả năng quản lý rủi ro và cải thiện dịch vụ khách hàng. Điều này không chỉ giúp tăng cường lợi nhuận mà còn nâng cao uy tín và vị thế của ngân hàng trên thị trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành ngân hàng Việt Nam trong giai đoạn 2005-2015 đã trải qua nhiều lần tái cấu trúc nhằm tạo môi trường cạnh tranh hiệu quả và nâng cao tính ổn định hệ thống. Tỷ trọng tín dụng của khối ngân hàng nhà nước chiếm hơn 40% thị phần, giảm từ mức 80% cuối năm 2008, cho thấy sự chuyển dịch cơ cấu thị trường. Tuy nhiên, khả năng sinh lời và tác động của rủi ro cùng cạnh tranh trong ngành vẫn chưa được nghiên cứu sâu sắc. Mục tiêu nghiên cứu là phân tích tác động của rủi ro tín dụng và mức độ cạnh tranh lên khả năng sinh lời của các ngân hàng thương mại Việt Nam, bao gồm cả ngân hàng nhà nước và ngân hàng thương mại cổ phần, trong giai đoạn 2005-2015. Nghiên cứu sử dụng mô hình GMM (Generalized Method of Moments) để xử lý các biến nội sinh và độ trễ trong dữ liệu. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà quản lý ngân hàng và cơ quan quản lý nhà nước nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và ổn định tài chính ngành ngân hàng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên ba lý thuyết chính:

• Lý thuyết Cấu trúc – Thực hiện – Hiệu quả (SCP): Giải thích mối quan hệ giữa cấu trúc thị trường, hành vi cạnh tranh và hiệu quả hoạt động. Thị trường tập trung cao dẫn đến sức mạnh thị trường lớn, từ đó tăng khả năng sinh lời của ngân hàng.
• Lý thuyết Cấu trúc Hiệu quả (ESH): Cho rằng hiệu quả hoạt động cao giúp ngân hàng gia tăng thị phần và lợi nhuận, từ đó làm tăng mức độ tập trung thị trường.
• Lý thuyết Nghi ngờ Thị trường (CMT): Tranh luận rằng mức độ tập trung cao không đồng nghĩa với cạnh tranh thấp nếu không có rào cản gia nhập, cạnh tranh vẫn gay gắt dẫn đến khả năng sinh lời thấp.

Các khái niệm chính bao gồm: rủi ro tín dụng (đo bằng tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng trên tổng dư nợ), mức độ cạnh tranh (đo bằng chỉ số Lerner và HHI), khả năng sinh lời (đo bằng ROA, ROE, NIM, PBT), cùng các biến kiểm soát như quy mô ngân hàng, vốn hóa, chi phí nhân sự, năng suất lao động, lạm phát và phát triển thị trường chứng khoán.

Phương pháp nghiên cứu

Dữ liệu nghiên cứu gồm 18 ngân hàng thương mại Việt Nam (15 ngân hàng thương mại cổ phần và 3 ngân hàng nhà nước) trong giai đoạn 2005-2015. Dữ liệu tài chính được thu thập từ báo cáo tài chính hàng năm công bố theo quy định của Ngân hàng Nhà nước. Các biến ngành và vĩ mô được lấy từ Ngân hàng Nhà nước và Ngân hàng Thế giới.

Phương pháp phân tích chính là mô hình hồi quy GMM nhằm xử lý vấn đề biến nội sinh và độ trễ trong dữ liệu. Mô hình bao gồm biến phụ thuộc là các chỉ số khả năng sinh lời, biến độc lập gồm rủi ro tín dụng, mức độ cạnh tranh và các biến kiểm soát đặc điểm ngân hàng, ngành và kinh tế vĩ mô. Các kiểm định như F-statistic, Sargan và kiểm định tự tương quan AR(1), AR(2) được sử dụng để đảm bảo tính phù hợp và vững chắc của mô hình.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tác động của rủi ro tín dụng: Tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng trên tổng dư nợ có tác động tiêu cực đến khả năng sinh lời của ngân hàng. Tuy nhiên, khi sử dụng chỉ số Z-score để đo rủi ro, kết quả không ổn định, cho thấy cần thận trọng trong việc lựa chọn biến đo lường rủi ro.
2. Ảnh hưởng của cạnh tranh: Mức độ cạnh tranh đo bằng chỉ số Lerner cho thấy ngân hàng có sức mạnh thị trường cao (giá cả đầu ra vượt chi phí biên) có khả năng sinh lời lớn hơn. Ngược lại, cạnh tranh gay gắt thông qua chính sách giảm lãi suất để chiếm thị phần làm giảm khả năng sinh lời do mức độ cạnh tranh vẫn rất cao giữa các ngân hàng lớn.
3. Ảnh hưởng của các yếu tố khác: Quy mô ngân hàng, chi phí nhân sự, năng suất lao động, sự phát triển của thị trường chứng khoán và lạm phát đều có tác động đáng kể đến khả năng sinh lời. Cụ thể, ngân hàng có quy mô lớn hơn và năng suất lao động cao hơn thường có khả năng sinh lời tốt hơn.
4. So sánh giữa ngân hàng nhà nước và thương mại cổ phần: Ngân hàng nhà nước có lợi nhuận tuyệt đối cao hơn nhưng các chỉ số sinh lời như ROA, ROE, NIM, PBT không khác biệt đáng kể so với ngân hàng thương mại cổ phần, phản ánh hiệu quả hoạt động tương đương.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy rủi ro tín dụng là yếu tố quan trọng ảnh hưởng tiêu cực đến lợi nhuận ngân hàng, phù hợp với các nghiên cứu quốc tế. Tuy nhiên, sự không ổn định khi sử dụng chỉ số Z-score cho thấy cần kết hợp nhiều chỉ số để đánh giá rủi ro toàn diện hơn. Mức độ cạnh tranh được đo bằng chỉ số Lerner phản ánh sức mạnh thị trường và khả năng kiểm soát giá, từ đó ảnh hưởng tích cực đến lợi nhuận, phù hợp với lý thuyết SCP. Ngược lại, cạnh tranh dựa trên giảm giá làm giảm lợi nhuận, phù hợp với lý thuyết CMT về cạnh tranh gay gắt trong thị trường không khác biệt sản phẩm.

Các yếu tố như quy mô, chi phí nhân sự và năng suất lao động ảnh hưởng đến khả năng sinh lời qua việc cải thiện hiệu quả hoạt động và quản trị chi phí. Sự phát triển của thị trường chứng khoán giúp giảm rủi ro tín dụng và chi phí vốn, từ đó nâng cao lợi nhuận ngân hàng. Lạm phát có tác động phức tạp, phụ thuộc vào khả năng dự báo và điều chỉnh lãi suất của ngân hàng.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ so sánh ROA, ROE, NIM giữa các nhóm ngân hàng, biểu đồ biến động chỉ số Lerner và HHI qua các năm, cũng như bảng hồi quy chi tiết các biến ảnh hưởng đến khả năng sinh lời.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường quản trị rủi ro tín dụng: Các ngân hàng cần nâng cao chất lượng thẩm định và kiểm soát tín dụng, đồng thời sử dụng đa dạng các chỉ số đo lường rủi ro để đánh giá toàn diện, nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực đến lợi nhuận. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: Ban quản trị và phòng quản lý rủi ro ngân hàng.
2. Phát triển năng lực cạnh tranh dựa trên hiệu quả hoạt động: Thay vì cạnh tranh bằng giảm giá, ngân hàng nên tập trung nâng cao chất lượng dịch vụ, ứng dụng công nghệ và quản lý chi phí để tăng sức mạnh thị trường và khả năng sinh lời. Thời gian: 2-3 năm; Chủ thể: Ban điều hành và phòng marketing.
3. Tăng cường năng suất lao động và quản lý chi phí nhân sự: Đào tạo nâng cao kỹ năng, áp dụng công nghệ tự động hóa để cải thiện hiệu quả làm việc, giảm chi phí không cần thiết. Thời gian: 1-2 năm; Chủ thể: Phòng nhân sự và công nghệ thông tin.
4. Hợp tác phát triển với thị trường chứng khoán: Tận dụng thông tin và nguồn vốn từ thị trường chứng khoán để giảm rủi ro tín dụng và chi phí vốn, đồng thời đa dạng hóa nguồn thu nhập. Thời gian: 2 năm; Chủ thể: Ban quản lý tài chính và phòng quan hệ đầu tư.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản lý ngân hàng: Để hiểu rõ tác động của rủi ro và cạnh tranh lên lợi nhuận, từ đó xây dựng chiến lược quản trị rủi ro và phát triển cạnh tranh hiệu quả.
2. Cơ quan quản lý nhà nước: Hỗ trợ xây dựng chính sách giám sát và điều tiết thị trường ngân hàng nhằm đảm bảo ổn định và phát triển bền vững.
3. Nhà nghiên cứu và học viên ngành tài chính – ngân hàng: Cung cấp cơ sở lý thuyết và thực nghiệm về mối quan hệ giữa rủi ro, cạnh tranh và khả năng sinh lời trong ngành ngân hàng Việt Nam.
4. Nhà đầu tư và cổ đông ngân hàng: Hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh và rủi ro đầu tư trong ngành ngân hàng để đưa ra quyết định đầu tư chính xác.

Câu hỏi thường gặp

1. Rủi ro tín dụng ảnh hưởng thế nào đến lợi nhuận ngân hàng?
   Rủi ro tín dụng làm tăng chi phí dự phòng, giảm lợi nhuận. Ví dụ, tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng trên tổng dư nợ tăng sẽ làm giảm ROA và ROE của ngân hàng.

2. Chỉ số Lerner và HHI khác nhau thế nào trong đo lường cạnh tranh?
   Lerner đo sức mạnh thị trường qua khả năng kiểm soát giá, trong khi HHI đo mức độ tập trung thị trường dựa trên thị phần các ngân hàng. Cả hai chỉ số phản ánh các khía cạnh khác nhau của cạnh tranh.

3. Tại sao cạnh tranh giảm giá lại làm giảm khả năng sinh lời?
   Giảm giá để chiếm thị phần làm giảm biên lợi nhuận, đặc biệt khi sản phẩm dịch vụ không khác biệt nhiều, dẫn đến cạnh tranh gay gắt và lợi nhuận thấp.

4. Quy mô ngân hàng ảnh hưởng thế nào đến hiệu quả?
   Ngân hàng quy mô lớn có thể tận dụng lợi thế kinh tế theo quy mô để giảm chi phí, nhưng quá lớn có thể gây ra chi phí hành chính và quản lý tăng, ảnh hưởng tiêu cực đến lợi nhuận.

5. Lạm phát tác động ra sao đến khả năng sinh lời?
   Nếu lạm phát được dự báo chính xác, ngân hàng có thể điều chỉnh lãi suất để bảo vệ lợi nhuận. Ngược lại, lạm phát bất ngờ làm giảm giá trị thực của các khoản cho vay, ảnh hưởng tiêu cực đến lợi nhuận.

Kết luận

• Rủi ro tín dụng có tác động tiêu cực đến khả năng sinh lời của ngân hàng Việt Nam, đặc biệt khi đo bằng tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng trên tổng dư nợ.
• Mức độ cạnh tranh ảnh hưởng đa chiều: sức mạnh thị trường tăng khả năng sinh lời, cạnh tranh giảm giá làm giảm lợi nhuận.
• Các yếu tố như quy mô, chi phí nhân sự, năng suất lao động, phát triển thị trường chứng khoán và lạm phát cũng đóng vai trò quan trọng trong hiệu quả kinh doanh ngân hàng.
• Ngân hàng nhà nước và thương mại cổ phần có hiệu quả sinh lời tương đương, mặc dù lợi nhuận tuyệt đối của ngân hàng nhà nước cao hơn.
• Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà quản lý và cơ quan quản lý trong việc nâng cao quản trị rủi ro và phát triển cạnh tranh bền vững.

Next steps: Áp dụng các giải pháp quản trị rủi ro và nâng cao năng lực cạnh tranh, đồng thời mở rộng nghiên cứu với dữ liệu cập nhật và các biến đo lường rủi ro đa chiều hơn.

Call to action: Các nhà quản lý ngân hàng và cơ quan quản lý cần phối hợp triển khai các khuyến nghị nhằm nâng cao hiệu quả và ổn định hệ thống ngân hàng Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH NGUYỄN THỊ BẠCH VÂN TÁC ĐỘNG CỦA RỦI RO VÀ CẠNH TRANH LÊN KHẢ NĂNG SINH LỜI CỦA NGÂN HÀNG VIỆT NAM Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC PGS. Nguyễn Thị Ngọc Trang Tp. Hồ Chí Minh – Năm 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi.

Các số liệu trình bày trong luận văn là trung thực và kết quả của luận văn chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào. Học viên Nguyễn Thị Bạch Vân TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG DANH MỤC HÌNH 1. TỔNG QUAN LÝ THUYẾT VÀ CÁC BẰNG CHỨNG THỰC NGHIỆM. Tác động của rủi ro lên khả năng sinh lợi trong ngành.

Rủi ro trong ngân hàng. Cách thức lựa chọn biến đo lường rủi ro và kết quả trong các bài nghiên cứu trước đây. Tác động của cạnh tranh lên khả năng sinh lợi trong ngành. Tổng quan lý thuyết về mối quan hê giữa cạnh tranh và khả năng sinh lời.

Cách thức lựa chọn biến đo lường cạnh tranh trong các bài nghiên cứu trước đây. Tổng quan lý thuyết về phương pháp đo lường các tác động lên khả năng sinh lời của ngân hàng. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Lựa chọn biến và cách thức đo lường biến.

Lựa chọn biến phụ thuộc đại diện cho khả năng sinh lời của ngân hàng. Lựa chọn và phương pháp đo lường các biến độc lập. Tóm tắt về các biến được sử dụng trong bài nghiên cứu và kỳ vọng về tác động đến khả năng sinh lợi của ngân hàng. Dữ liệu nghiên cứu.

Mô hình và phương pháp nghiên cứu. Mô hình thực nghiệm. Phương pháp nghiên cứu .40 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.

Kết quả hồi quy. Biến đại diện cho đặc điểm riêng của từng ngân hàng. Biến đại diện cho đặc điểm ngành. Kiểm tra t nh vững của ết quả.

o lường tác động đến lợi nhuận ngân hàng sử ụng iến LLPTL ự ph ng rủi ro t n ụng trên tổng ư nợ để đo lường rủi ro ngân hàng và iến HHI đo lường mức độ cạnh tranh. o lường tác động đến lợi nhuận ngân hàng sử ụng iến -scor đo lường rủi ro ngân hàng và iến L rn r đo lường mức độ cạnh tranh. Tóm tắt kết quả kiểm tra tính vững kết quả hồi quy của đo lường các tác động lên khả năng sinh lời của ngành ngân hàng Việt Nam. 61 TÀI LIỆU THAM KHẢO TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC VIẾT TẮT GMM Generalized Method of Moments SCP Structure - conduct – performance ESH Efficient Struture Hypothesis CMT Contestable Market Theroy DANH MỤC BẢNG Bảng Tiêu đề Trang Tóm tắt các bài nghiên cứu hiện tại về khả năng sinh lời ở Bảng 2.1 Âu Châu, Mỹ và thị trường ngân hàng tại các nước đang 13 phát triển Thống kê mô tả cho các biến đại diện khả năng sinh lời Bảng 3.1 23 (ROE, ROA, NIM, PBT) theo loại hình sở hữu ảng 3 2 ịnh nghĩa các iến được sử ụng để t nh ch số L rn r 31 Bảng 3.3 Thống kê mô tả cho các biến độc lập 37 Tóm tắt các biến trong sử dụng trong bài nghiên cứu và kỳ Bảng 3.4 vọng tác động của biến đến khả năng sinh lợi của ngân 38 hàng Kết quả hồi quy (LLPTL đại diện cho rủi ro ngân hàng và ảng 4.1 43 Lerner Index đại diện cho mức độ cạnh tranh Kết quả hồi quy LLPTL đại diện cho rủi ro ngân hàng và ảng 4.2 50 HHI đại iển cho mức độ cạnh tranh Kết quả hồi quy -scor đại diện cho rủi ro ngân hàng và ảng 4 3 54 L rn r đại iển cho mức độ cạnh tranh Tóm tắt kết quả hồi quy giữa các ch số khả năng sinh lời Bảng 4.4 57 và biến đại diện rủi ro, cạnh tranh thị trường khác nhau TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình Tiêu đề Trang Khả năng sinh lợi (ROA) của các ngân hàng thương mại có vốn nhà nước (SOCBs- State Owned Commercial Bank) và 3.1–a 18 các ngân hàng thương mại cổ phần (JSCBs – Joint Stock Comm rcial an trong giai đoạn 2005-2015 Khả năng sinh lợi (ROE) của các ngân hàng thương mại có vốn nhà nước (SOCBs- State Owned Commercial Bank) và 3.1-b 19 các ngân hàng thương mại cổ phần (JSCBs – Joint Stock Commercial Bank) trong giai đoạn 2005-2015 Khả năng sinh lợi (NIM) của các ngân hàng thương mại có vốn nhà nước (SOCBs- State Owned Commercial Bank) và 3.1-c 20 các ngân hàng thương mại cổ phần (JSCBs – Joint Stock Comm rcial an trong giai đoạn 2005-2015 Khả năng sinh lợi của các ngân hàng thương mại có vốn nhà nước (SOCBs- State Owned Commercial Bank) và các 3.1-d 21 ngân hàng thương mại cổ phần (JSCBs – Joint Stock Comm rcial an trong giai đoạn 2005-2015 Mức độ rủi ro (LLTPL) trong ngành ngân hàng Việt Nam 3.2-a 26 giai đoạn 2005 - 2015 Mức độ rủi ro (Z-score) trong ngành ngân hàng Việt Nam 3.2-b 26 giai đoạn 2005 - 2015 Cạnh tranh (LERNER INDEX) trong ngành ngân hàng Việt 3.3-a 32 Nam trong giai đoạn 2005-2015 Cạnh tranh (HHI INDEX) trong ngành ngân hàng Việt 3.3-b 33 Nam trong giai đoạn 2005-2015 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TÓM TẮT Ngành ngân hàng Việt Nam đã trải qua nhiều lần tái cấu trúc ngân hàng với mục đ ch tạo môi trường cạnh tranh hiệu quả hơn và nâng cao mức độ ổn định trong hệ thống, trong hi đó tác động của cạnh tranh và quản trị rủi ro đến khả năng sinh lời của ngành ngân hàng chưa được nghiên cứu sâu trong học thuật.

Bài nghiên cứu này đóng góp vào nền tảng tổng quan các nghiên cứu thực nghiệm bằng cách đo lường tác động của rủi ro và cạnh tranh lên khả năng sinh lời của ngành ngân hàng Việt Nam (bao gồm ngân hàng nhà nước, ngân hàng cổ phần trong giai đoạn từ năm 2005 đến 2015 bằng cách sử dụng mô hình GMM (Generalized Method of Moment). Kết quả cho thấy rằng rủi ro được đo ằng dự phòng rủi ro tín dụng trên tổng ư nợ có tác động đến khả năng sinh lời của ngân hàng, kết quả này là không vững hi thay đổi ch số đo lường rủi ro. Trong hi đó các khía cạnh khác nhau về sự cạnh tranh trong ngành tác động khác nhau lên hiệu quả kinh doanh của ngân hàng. Cụ thể, khi khả năng cạnh tranh được đo ằng năng lực về giá (sự kiểm soát và điều khiển giá thị trường, giữ được mức độ chênh lệch giá đầu vào đầu ra cao) cho thấy ngân hàng càng có năng lực về giá càng cao thì có khả năng sinh lời càng lớn Trong hi đó, việc các ngân hàng sử dụng chính sách giảm lãi suất để chiếm lĩnh thị phần trong khi sản phẩm dịch vụ không có nhiều khác biệt trong cạnh tranh lại làm giảm khả năng sinh lời của ngân hàng do mức độ cạnh tranh vẫn rất gay gắt giữa các ngân hàng lớn.

Bài nghiên cứu cũng ch ra rằng khả năng sinh lời của ngân hàng Việt Nam bị tác động bởi quy mô, chi phí nhân sự, sự phát triển của thị trường chứng khoán và lạm phát. Bài nghiên cứu cũng cung cấp gợi ý cho các nhà quản lý ngành ngân hàng Việt Nam. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. GIỚI THIỆU Ngân hàng là một phần quan trọng của hệ thống tài ch nh, đóng vai tr lớn trong việc thúc đẩy sự tăng trưởng của nền kinh tế.

Các cuộc tái cấu trúc ngành ngân hàng đã iễn ra nhằm mục đ ch tạo ra môi trường cạnh tranh hiệu quả hơn và nâng cao chất lượng quản lý của các ngân hàng. Lý thuyết Cấu trúc thị trường – thực hiện – hiệu quả hoạt động (SCP) cho rằng một ngành ngân hàng có mức độ tập trung cao sẽ có tính cạnh tranh thấp, hi đó các ngân hàng lớn có xu hướng liên kết với nhau để tạo ra lợi nhuận vượt trội so với trung bình ngành. Tuy nhiên Lý thuyết nghi ngờ thị trường CMT cho rằng nếu sản phẩm không có sự khác biệt đáng ể thì việc các ngân hàng giảm lãi suất để đạt được thị phần cao, thì mức độ cạnh tranh giữa các ngân hàng này vẫn rất cao dẫn đến khả năng sinh lợi thấp. Mức độ tập trung trong ngành ngân hàng ở Việt Nam là khá cao.

Khối ngân hàng nhà nước (bao gồm ngân hàng Vietcombank, Viettinbank, BIDV và Agribank) có thị phần tín dụng chiếm đến hơn 40%, giảm từ mức 80% cuối năm 2008 Xét trên tổng tài sản, 3 ngân hàng nhà nước lớn (không bao gồm Agribank do không công khai số liệu tài chính) chiếm trung bình 35.5% tổng tài sản toàn ngành, và có xu hướng giảm so với các năm trước Vì chưa t nh đến Argibank nên số liệu trên cho thấy mức độ tập trung tương đối cao trong ngành khi so với các quốc gia khác, xét trên tỷ trọng tổng tài sản của 5 ngân hàng lớn nhất, tỷ trọng ở Luxembourg là 31.4% và Trung Quốc 47. Khủng hoảng tài chính thế giới xảy ra năm 2008, tuy nhiên o tại thời điểm đó ngành ngân hàng Việt Nam chưa có mức độ hội nhập cao nên chưa ị tác động nhiều, mà kênh dẫn truyền chủ yếu thông qua nền kinh tế thực trong nước giảm sút theo hệ quả của các năm sau đó Giai đoạn 2008 – 2010 là giai đoạn tăng trưởng “nóng” của ngành ngân hàng Việt Nam với tỷ lệ tăng trưởng tín dụng cao nhưng chất lượng ư nợ giảm sút và tiềm ẩn khả năng xảy ra khủng hoảng hệ thống khi bong bóng bất động sản xảy ra Năm 2012 là năm chứng kiến lợi nhuận ngân hàng sụt giảm mạnh cùng với tỷ lệ nợ xấu tăng cao toàn hệ thống ến năm 2015, các TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 2 ngân hàng mới thật sự cơ ản giải quyết được bài toán về nợ xấu và thoát khỏi đáy suy giảm ngành. Trải qua thời kỳ khủng hoảng trên, ngân hàng nhà nước và các nhà quản lý ngân hàng thương mại đã phải thật sự quan tâm đến khả năng chịu đựng rủi ro của ngân hàng Việt Nam. Các đặc điểm của ngành ngân hàng Việt Nam bao gồm việc hoạt động của các ngân hàng, đặc biệt là các ngân hàng nhà nước lớn chịu sự tác động mạnh của chính phủ đã ẫn đến khả năng gia tăng t ch lũy các hoản nợ xấu.

Một khối lượng lớn nợ xấu cản trợ việc cải thiện các ch số sinh lợi của ngân hàng.