Vận dụng công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các ngân hàng thương mại cổ phần ...

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích vận dụng công cụ phái sinh quản trị rủi ro lãi suất tại các nhtm cp việt nam, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho

2010

95
0
0

Phí lưu trữ

35 Point

Mục lục chi tiết

LỜI CAM ĐOAN

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU, HÌNH VẼ

PHẦN MỞ ĐẦU

1. CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VỀ LÃI SUẤT VÀ CÁC CÔNG CỤ PHÁI SINH TRONG QUẢN TRỊ RỦI RO LÃI SUẤT

1.1. Tổng quan về lãi suất, rủi ro lãi suất, quản trị rủi ro lãi suất

1.1.1. Tổng quan về lãi suất

1.1.1.1. Khái niệm lãi suất
1.1.1.2. Phân loại lãi suất
1.1.1.3. Vai trò của lãi suất trong nền kinh tế thị trường
1.1.1.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến lãi suất

1.1.2. Rủi ro lãi suất

1.1.2.1. Khái quát về rủi ro lãi suất
1.1.2.2. Nguyên nhân của rủi ro lãi suất
1.1.2.3. Ảnh hưởng của rủi ro lãi suất đối với hoạt động kinh doanh của ngân hàng

1.1.3. Quản trị rủi ro lãi suất

1.1.3.1. Mục tiêu của hoạt động quản trị rủi ro lãi suất
1.1.3.2. Quản lý khe hở nhạy cảm lãi suất
1.1.3.3. Quản lý khe hở kỳ hạn

1.2. Tổng quan về các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất

1.2.1. Hợp đồng lãi suất kỳ hạn

1.2.1.1. Khái niệm và đặc điểm
1.2.1.2. Vận dụng FRA trong phòng ngừa rủi ro lãi suất

1.2.2. Hợp đồng lãi suất tương lai

1.2.2.1. Khái niệm và đặc điểm
1.2.2.2. Vận dụng hợp đồng lãi suất tương lai trong phòng ngừa rủi ro lãi suất

1.2.3. Vận dụng công cụ quyền chọn trong phòng ngừa rủi ro lãi suất

1.2.3.1. Khái niệm và đặc điểm
1.2.3.2. Vận dụng công cụ quyền chọn trong phòng ngừa rủi ro lãi suất

1.2.4. Vận dụng hợp đồng hoán đổi lãi suất trong phòng ngừa rủi ro lãi suất

1.2.5. Vận dụng các công cụ phái sinh vào quản trị phòng ngừa rủi ro lãi suất một số nước và bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam

1.2.5.1. Vận dụng các công cụ phái sinh vào quản trị phòng ngừa rủi ro lãi suất
1.2.5.2. Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam

1.2.6. Tính hai mặt của các công cụ phái sinh trong phòng ngừa rủi ro lãi suất

KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

2. CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG VẬN DỤNG CÁC CÔNG CỤ PHÁI SINH TRONG QUẢN TRỊ RỦI RO LÃI SUẤT TẠI CÁC NHTMCP VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN QUA

2.1. Tình hình kinh tế xã hội từ năm 1986 đến nay

2.2. Tổng quan về chính sách lãi suất của NHNN VN trong thời gian qua

2.2.1. Giai đoạn trước 1996: chuyển từ cơ chế lãi suất thực âm sang cơ chế lãi suất thực dương

2.2.1.1. Giai đoạn trước tháng 6/1992: lãi suất thực âm
2.2.1.2. Giai đoạn từ tháng 6/1992-1995: chuyển từ cơ chế lãi suất thực âm sang lãi suất thực dương

2.2.2. Giai đoạn từ 1996 đến tháng 7/2000: áp dụng mức trần lãi suất cho vay

2.2.3. Giai đoạn từ tháng 8/2000 đến tháng 5/2002: cơ chế lãi suất cơ bản cộng biên độ dao động trong từng thời kỳ

2.2.4. Giai đoạn từ tháng 6/2002 đến tháng 5/2008: cơ chế lãi suất thỏa thuận

2.2.5. Giai đoạn từ tháng 6/2008 đến nay: cơ chế lãi suất cơ bản bên cạnh lãi suất thoả thuận

2.3. Thực trạng vận dụng các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam trong thời gian qua

2.3.1. Thực trạng phát triển hệ thống NHTMCP Việt Nam trong thời gian qua

2.3.2. Thực trạng vận dụng các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam

2.3.2.1. Tại NHTMCP Á Châu – ACB
2.3.2.2. Tại NHTMCP Sài Gòn Thương Tín - Sacombank
2.3.2.3. Tại NHTMCP Xuất Nhập Khẩu – Eximbank
2.3.2.4. Tại NHTMCP Kỹ Thương – Techcombank
2.3.2.5. Tại NHTM Ngoại Thương – Vietcombank

2.4. Những hạn chế và nguyên nhân tồn tại trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam trong thời gian qua

2.5. Nguyên nhân các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam chưa phát triển trong thời gian qua

KẾT LUẬN CHƯƠNG 2

3. CHƯƠNG III: VẬN DỤNG CÁC CÔNG CỤ PHÁI SINH TRONG QUẢN TRỊ PHÒNG NGỪA RỦI RO BIẾN ĐỘNG LÃI SUẤT TẠI CÁC NHTMCP VIỆT NAM

3.1. Bối cảnh vận dụng các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam

3.1.1. Định hướng hội nhập trong lĩnh vực tài chính, tiền tệ

3.1.2. Phân tích SWOT của các NHTMCP Việt Nam hiện nay trong việc vận dụng các công cụ phái sinh phòng ngừa rủi ro lãi suất

3.2. Các giải pháp vận dụng công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất

3.2.1. Các điều kiện cần thiết để phát triển các công cụ tài chính phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại Việt Nam

3.2.1.1. Điều kiện về thị trường
3.2.1.2. Điều kiện môi trường pháp lý
3.2.1.3. Điều kiện về con người
3.2.1.4. Điều kiện về công nghệ

3.2.2. Về phía cơ quan quản lý

3.2.2.1. Hoàn thiện môi trường pháp lý
3.2.2.2. Hoàn thiện và phát triển thị trường tài chính, tiền tệ theo chiều sâu
3.2.2.3. Hiện đại hóa hạ tầng thanh toán liên ngân hàng

3.2.3. Đối với các ngân hàng thương mại cổ phần

3.2.3.1. Nâng cao nhận thức đội ngũ quản lý ngân hàng về vận dụng sản phẩm phái sinh trong phòng ngừa rủi ro lãi suất
3.2.3.2. Tâm lý trách nhiệm
3.2.3.3. Đào tạo nguồn nhân lực ngân hàng
3.2.3.4. Phổ biến rộng rãi các kiến thức về sản phẩm phái sinh lãi suất
3.2.3.5. Hiện đại hoá công nghệ ngân hàng
3.2.3.6. Xây dựng chương trình quản trị rủi ro lãi suất tại các ngân hàng
3.2.3.7. Tăng cường cơ chế kiểm soát nội bộ

KẾT LUẬN CHƯƠNG 3

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HỒ CHÍ MINH NGUYỄN THỊ THU PHƯƠNG VẬN DỤNG CÔNG CỤ PHÁI SINH TRONG QUẢN TRỊ RỦI RO LÃI SUẤT TẠI CÁC NHTM CP VIỆT NAM Chuyên ngành: Kinh tế - Tài chính - Ngân hàng Mã số: 60.12 LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC TS. LÊ THỊ KIM XUÂN TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2010 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU, HÌNH VẼ PHẦN MỞ ĐẦU NỘI DUNG TRANG CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VỀ LÃI SUẤT VÀ CÁC CÔNG CỤ PHÁI SINH TRONG QUẢN TRỊ RỦI RO LÃI SUẤT .1 Tổng quan về lãi suất, rủi ro lãi suất, quản trị rủi ro lãi suất .1 Tổng quan về lãi suất .1 Khái niệm lãi suất.2 Phân loại lãi suất .3 Vai trò của lãi suất trong nền kinh tế thị trường .4 Các nhân tố ảnh hưởng đến lãi suất .2 Rủi ro lãi suất .1 Khái quát về rủi ro lãi suất .2 Nguyên nhân của rủi ro lãi suất .3 Ảnh hưởng của rủi ro lãi suất đối với hoạt động kinh doanh của ngân hàng .3 Quản trị rủi ro lãi suất .1 Mục tiêu của hoạt động quản trị rủi ro lãi suất .2 Quản lý khe hở nhạy cảm lãi suất .3 Quản lý khe hở kỳ hạn.2 Tổng quan về các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất .1 Hợp đồng lãi suất kỳ hạn .1 Khái niệm và đặc điểm.2 Vận dụng FRA trong phòng ngừa rủi ro lãi suất. 13 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.2 Hợp đồng lãi suất tương lai .1 Khái niệm và đặc điểm.2 Vận dụng hợp đồng lãi suất tương lai trong phòng ngừa rủi ro lãi suất .1 Khái niệm và đặc điểm.2 Vận dụng công cụ quyền chọn trong phòng ngừa rủi ro lãi suất .2 Vận dụng hợp đồng hoán đổi lãi suất trong phòng ngừa rủi ro lãi suất .3 Vận dụng các công cụ phái sinh vào quản trị phòng ngừa rủi ro lãi suất một số nước và bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam.1 Vận dụng các công cụ phái sinh vào quản trị phòng ngừa rủi ro lãi suất .2 Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam.4 Tính hai mặt của các công cụ phái sinh trong phòng ngừa rủi ro lãi suất . 23 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 . 24 CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG VẬN DỤNG CÁC CÔNG CỤ PHÁI SINH TRONG QUẢN TRỊ RỦI RO LÃI SUẤT TẠI CÁC NHTMCP VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN QUA .1 Tình hình kinh tế xã hội từ năm 1986 đến nay .2 Tổng quan về chính sách lãi suất của NHNN VN trong thời gian qua .1 Giai đoạn trước 1996: chuyển từ cơ chế lãi suất thực âm sang cơ chế lãi suất thực dương.1 Giai đoạn trước tháng 6/1992: lãi suất thực âm . 27 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.2 Giai đoạn từ tháng 6/1992-1995: chuyển từ cơ chế lãi suất thực âm sang lãi suất thực dương.2 Giai đoạn từ 1996 đến tháng 7/2000: áp dụng mức trần lãi suất cho vay .3 Giai đoạn từ tháng 8/2000 đến tháng 5/2002: cơ chế lãi suất cơ bản cộng biên độ dao động trong từng thời kỳ.4 Giai đoạn từ tháng 6/2002 đến tháng 5/2008: cơ chế lãi suất thỏa thuận .5 Giai đoạn từ tháng 6/2008 đến nay: cơ chế lãi suất cơ bản bên cạnh lãi suất thoả thuận.3 Thực trạng vận dụng các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam trong thời gian qua.1 Thực trạng phát triển hệ thống NHTMCP Việt Nam trong thời gian qua .2 Thực trạng vận dụng các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam.1 Tại NHTMCP Á Châu – ACB .2Tại NHTMCP Sài Gòn Thương Tín - Sacombank .3Tại NHTMCP Xuất Nhập Khẩu – Eximbank .4Tại NHTMCP Kỹ Thương – Techcombank .5Tại NHTM Ngoại Thương – Vietcombank .4 Những hạn chế và nguyên nhân tồn tại trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam trong thời gian qua .2 Nguyên nhân các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam chưa phát triển trong thời gian qua . 51 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 . 52 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com CHƯƠNG III: VẬN DỤNG CÁC CÔNG CỤ PHÁI SINH TRONG QUẢN TRỊ PHÒNG NGỪA RỦI RO BIẾN ĐỘNG LÃI SUẤT TẠI CÁC NHTMCP VIỆT NAM .1 Bối cảnh vận dụng các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam .1 Định hướng hội nhập trong lĩnh vực tài chính, tiền tệ .2 Phân tích SWOT của các NHTMCP Việt Nam hiện nay trong việc vận dụng các công cụ phái sinh phòng ngừa rủi ro lãi suất.2 Các giải pháp vận dụng công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất .1 Các điều kiện cần thiết để phát triển các công cụ tài chính phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại Việt Nam.1 Điều kiện về thị trường .2 Điều kiện môi trường pháp lý .3 Điều kiện về con người .4 Điều kiện về công nghệ .2 Về phía cơ quan quản lý .1 Hoàn thiện môi trường pháp lý .2 Hoàn thiện và phát triển thị trường tài chính, tiền tệ theo chiều sâu .3 Hiện đại hóa hạ tầng thanh toán liên ngân hàng .3 Đối với các ngân hàng thương mại cổ phần .1 Nâng cao nhận thức đội ngũ quản lý ngân hàng về vận dụng sản phẩm phái sinh trong phòng ngừa rủi ro lãi suất.2 Tâm lý trách nhiệm .3 Đào tạo nguồn nhân lực ngân hàng .4 Phổ biến rộng rãi các kiến thức về sản phẩm phái sinh lãi suất.5 Hiện đại hoá công nghệ ngân hàng .6 Xây dựng chương trình quản trị rủi ro lãi suất tại các ngân hàng.7 Tăng cường cơ chế kiểm soát nội bộ . 76 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 . 78 TÀI LIỆU THAM KHẢO . 80 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn thạc sĩ kinh tế “VẬN DỤNG CÔNG CỤ PHÁI SINH TRONG QUẢN TRỊ RỦI RO LÃI SUẤT TẠI CÁC NHTMCP VIỆT NAM” là công trình nghiên cứu của cá nhân tôi. Các số liệu trong luận văn là số liệu trung thực. Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 03 năm 2010 NGUYỄN THỊ THU PHƯƠNG Học viên cao học khóa 16 Chuyên ngành: Kinh tế - Tài chính – Ngân hàng Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT FRA : Hợp đồng lãi suất kỳ hạn CAP : Quyền chọn lãi suất trần FLOORS : Quyền chọn lãi suất sàn COLLAR : Quyền chọn lãi suất trần-sàn NIM : Tỉ lệ thu nhập lãi cận biên TSC : Tài sản có TSN : Tài sản nợ R : Khe hở nhạy cảm lãi suất NHTMCP : Ngân hàng thương mại cổ phần TMCP : Thương mại cổ phần CNXH : Chủ nghĩa xã hội XHCN : Xã hội chủ nghĩa WB : Ngân hàng thế giới IMF : Quỹ tiền tệ quốc tế ADB : Ngân hàng phát triển châu Á WTO : Tổ chức thương mại thế giới EU : Liên minh châu Âu AFTA : Khu vực thương mại tự do Asean ASEM : Diễn đàn Á-Âu APEC : Diễn đàn hợp tác kinh tế Châu Á-Thái Bình Dương CEPT : Chương trình ưu đãi thuế quan có hiệu lực chung TSC : Tài sản có TSN : Tài sản nợ VCB : Ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam ACB : Ngân hàng TMCP Á Châu ALCO : Hội đồng quản lý tài sản nợ-có Sacombank : Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Eximbank : Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Techcombank : Ngân hàng TMCP Kỹ Thương Vietcombank : Ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam VPĐD : Văn phòng đại diện CN, PGD : Chi nhánh, phòng giao dịch NHQD : Ngân hàng quốc doanh NHNNg : Ngân hàng nước ngoài NHNN : Ngân hàng Nhà nước NIM : Khả năng sinh lời ISDA : Hiệp hội quốc tế về hoán đổi và phái sinh TCTD : Tổ chức tín dụng BIS : Ngân hàng thanh toán quốc tế TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC BẢNG BIỂU Trang Bảng 1. Luồng tiền trong giao dịch hoán đổi lãi suất . Lãi suất giai đoạn trước 1992 (% tháng, cuối mỗi giai đoạn). Lãi suất thực giai đoạn từ 1992 đến 1995 . Trần lãi suất cho vay từ 1998 đến năm 2000 (%năm) . Biến động lãi suất cơ bản trong năm 2008-2009 (%) . Số lượng các tổ chức tài chính tại Việt Nam .1 Mô hình SWOT của các NHTMCP Việt Nam . 56 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC HÌNH, ĐỒ THỊ Trang Hình 1. Giá trị phái sinh tại ngân hàng Anh .Tốc độ tăng trưởng GDP của Việt Nam và các quốc gia Đông Nam Á, Trung Quốc từ 1995-2007 . Lãi suất tái cấp vốn và lãi suất chiết khấu trong năm 2008-2009 . Độ sâu tài chính (M2/GDP) tại một số quốc gia trong khu vực (%) .48 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Theo xu hướng hội nhập và phát triển của nền kinh tế toàn cầu, kinh tế Việt Nam cũng đang dần phát triển. Sự gia tăng của cải xã hội, mức sống và dân trí của người dân cũng được nâng dần. Theo đó, thị trường tài chính Việt Nam cũng có những cải tiến và phát triển theo chiều sâu. Kinh tế thị trường có sự điều tiết của Nhà nước đang được định hình. Sự can thiệp một cách trực tiếp, hành chính của Nhà nước đang dần hạn chế. Tự do hoá và hội nhập là một xu thế tất yếu trong sự phát triển kinh tế Việt Nam. Do đó, công cụ lãi suất trong nền kinh tế sẽ có những biến động, phản ánh cung và cầu tiền tệ trên thị trường tiền tệ, thị trường vốn. Trước sự biến động không thể dự đoán được của lãi suất, các ngân hàng thương mại cấp thiết phải xây dựng cho mình một chương trình phòng ngừa các rủi ro về lãi suất nhằm tối thiểu hoá chi phí và tối đa hoá lợi nhuận cho ngân hàng. Việc sử dụng các công cụ phái sinh là một trong những phương cách phòng ngừa những ảnh hưởng xấu mà lãi suất có thể gây ra. Trong đề tài, tác giả tập trung nghiên cứu thực trạng và tìm hiểu nguyên nhân tồn tại của việc vận dụng các công cụ phái sinh trong phòng ngừa rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam từ đó đề ra các giải pháp đồng bộ và cụ thể. Mục đích, ý nghĩa và đối tượng nghiên cứu Mục đích nghiên cứu của đề tài nhằm đi tìm câu trả lời cho việc vận dụng các công cụ phái sinh trong phòng ngừa rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam. Luận văn tập trung vào 2 câu hỏi lớn: - Thực trạng vận dụng các công cụ phái sinh trong quản trị rủi ro lãi suất tại các NHTMCP Việt Nam như thế nào?

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ