Luận văn thạc sĩ quản lý rủi ro chất lượng tín dụng ngắn hạn đối với doanh nghiệp xây lắp tại ngân hàng tmcp đầu tư và phát triển việt nam chi nhánh tphcm

Luận văn thạc sĩ phân tích quản lý rủi ro chất lượng tín dụng ngắn hạn tại ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam chi nhánh TP.HCM.

• Tác giả: Lý Hoàng Tuấn
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Văn A
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kinh Tế
• Đề tài: Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Ngắn Hạn Cho Doanh Nghiệp Xây Lắp
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: TP Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ RỦI RO TÍN DỤNG, TÍN DỤNG NGẮN HẠN ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP XÂY LẮP
• 1.1. Tổng quan về tín dụng và Rủi ro tín dụng
• 1.1.1. Tổng quan về tín dụng
• 1.1.2. Khái niệm về tín dụng (Credits)
• 1.1.3. Bản chất của tín dụng
• 1.1.4. Chức năng của tín dụng
• 1.1.5. Vai trò của tín dụng
• 1.1.6. Hình thức tín dụng ngân hàng (Bank Credits)
• 1.2. Rủi ro tín dụng
• 1.2.1. Khái niệm về rủi ro tín dụng
• 1.2.2. Phân loại rủi ro tín dụng
• 1.2.3. Nguyên nhân gây ra rủi ro tín dụng
• 1.2.3.1. Nguyên nhân khách quan
• 1.2.3.2. Nguyên nhân chủ quan
• 1.2.4. Quản lý rủi ro tín dụng
• 1.2.4.1. Định nghĩa quản lý rủi ro tín dụng
• 1.2.4.2. Nội dung của quản lý rủi ro tín dụng
• 1.2.5. Các dấu hiệu cảnh báo khoản tín dụng có vấn đề
• 1.2.6. Ý nghĩa quản lý rủi ro tín dụng
• 1.3. Tín dụng ngắn hạn đối với Doanh nghiệp xây lắp
• 1.3.1. Doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây lắp
• 1.3.2. Vai trò của ngành xây lắp
• 1.3.3. Đặc điểm của ngành xây lắp
• 1.4. Kết luận Chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG NGẮN HẠN ĐỐI VỚI DNXL TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VN CHI NHÁNH TP.HCM
• 2.1. Giới thiệu vài nét về Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) và Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam Chi nhánh TPHCM (BIDV)
• 2.1.1. Giới thiệu về BIDV
• 2.1.2. Thị phần của BIDV trong những năm 2010 và 2011
• 2.1.3. Tình hình kinh doanh của BIDV.HCM trong những năm 2009, 2010 và 2011
• 2.2. Một số khái niệm về tín dụng ngắn hạn đối với Doanh nghiệp xây lắp
• 2.3. Thực trạng chất lượng tín dụng ngắn hạn đối với doanh nghiệp xây lắp tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển VN chi nhánh TPHCM
• 2.4. Thực trạng chất lượng tín dụng ngắn hạn trong lĩnh vực xây lắp tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển VN chi nhánh TPHCM
• 2.5. Chỉ tiêu về quy mô và cơ cấu tín dụng ngắn hạn
• PHỤ LỤC
• Phụ lục 1: TÀI LIỆU THAM KHẢO
• Phụ lục 2: MẪU BÌA LUẬN VĂN
• Phụ lục 3: MẪU TRANG TRONG LUẬN VĂN
• Phụ lục 4: KẾT CẤU LUẬN VĂN

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn cho doanh nghiệp xây lắp

Quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn là một phần quan trọng trong hoạt động tài chính của doanh nghiệp xây lắp. Doanh nghiệp trong lĩnh vực này thường phải đối mặt với nhiều rủi ro tài chính, đặc biệt là rủi ro tín dụng. Việc hiểu rõ về quản lý rủi ro tín dụng sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa nguồn vốn và giảm thiểu tổn thất. Theo nghiên cứu của Lý Hoàng Tuấn (2012), việc áp dụng các phương pháp quản lý rủi ro hiệu quả có thể cải thiện đáng kể tình hình tài chính của doanh nghiệp.

1.1. Khái niệm và vai trò của tín dụng ngắn hạn trong doanh nghiệp xây lắp

Tín dụng ngắn hạn là khoản vay có thời hạn dưới một năm, thường được sử dụng để tài trợ cho các hoạt động sản xuất và kinh doanh. Đối với doanh nghiệp xây lắp, tín dụng ngắn hạn giúp duy trì dòng tiền và đảm bảo thanh khoản. Việc quản lý tín dụng ngắn hạn hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro tài chính và nâng cao khả năng cạnh tranh.

1.2. Các loại rủi ro tín dụng trong doanh nghiệp xây lắp

Rủi ro tín dụng trong doanh nghiệp xây lắp có thể được phân loại thành rủi ro tín dụng do khách hàng không thanh toán đúng hạn và rủi ro từ các yếu tố bên ngoài như biến động thị trường. Việc nhận diện và đánh giá các loại rủi ro này là rất quan trọng để có biện pháp phòng ngừa kịp thời.

II. Thách thức trong quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn cho doanh nghiệp xây lắp

Doanh nghiệp xây lắp thường gặp nhiều thách thức trong việc quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn. Những thách thức này bao gồm sự biến động của thị trường, khả năng thanh toán của khách hàng và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Theo báo cáo của Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam, tỷ lệ nợ xấu trong lĩnh vực xây lắp đang gia tăng, điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc cải thiện quản lý rủi ro.

2.1. Tác động của biến động thị trường đến rủi ro tín dụng

Biến động thị trường có thể ảnh hưởng đến khả năng thanh toán của khách hàng, từ đó làm gia tăng rủi ro tín dụng. Doanh nghiệp cần theo dõi sát sao các yếu tố kinh tế và thị trường để có những điều chỉnh kịp thời trong chiến lược tín dụng.

2.2. Khó khăn trong việc đánh giá khả năng thanh toán của khách hàng

Việc đánh giá khả năng thanh toán của khách hàng trong lĩnh vực xây lắp không hề đơn giản. Doanh nghiệp cần có các công cụ và phương pháp phân tích tài chính hiệu quả để đưa ra quyết định cho vay chính xác.

III. Phương pháp quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn hiệu quả cho doanh nghiệp xây lắp

Để quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn hiệu quả, doanh nghiệp xây lắp cần áp dụng các phương pháp như phân tích tín dụng, đánh giá rủi ro và xây dựng chiến lược tín dụng hợp lý. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý tín dụng cũng là một xu hướng quan trọng hiện nay.

3.1. Phân tích tín dụng và đánh giá rủi ro

Phân tích tín dụng giúp doanh nghiệp đánh giá khả năng thanh toán của khách hàng. Các chỉ số tài chính như tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu, dòng tiền hoạt động và lịch sử tín dụng là những yếu tố quan trọng cần xem xét.

3.2. Xây dựng chiến lược tín dụng hợp lý

Doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược tín dụng rõ ràng, bao gồm các tiêu chí cho vay, quy trình thẩm định và quản lý khoản vay. Điều này giúp giảm thiểu rủi ro và tối ưu hóa lợi nhuận.

IV. Ứng dụng thực tiễn trong quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn cho doanh nghiệp xây lắp

Việc áp dụng các phương pháp quản lý rủi ro tín dụng trong thực tiễn đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho doanh nghiệp xây lắp. Nhiều doanh nghiệp đã cải thiện được tình hình tài chính và giảm thiểu nợ xấu nhờ vào việc áp dụng các công nghệ mới trong quản lý tín dụng.

4.1. Các công nghệ hỗ trợ quản lý tín dụng

Công nghệ thông tin và phần mềm quản lý tín dụng giúp doanh nghiệp theo dõi và phân tích dữ liệu tín dụng một cách hiệu quả. Việc sử dụng các công cụ này giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định nhanh chóng và chính xác hơn.

4.2. Kết quả nghiên cứu từ các doanh nghiệp xây lắp

Nghiên cứu cho thấy rằng các doanh nghiệp áp dụng quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả đã giảm thiểu được tỷ lệ nợ xấu và cải thiện khả năng thanh khoản. Điều này chứng tỏ rằng việc quản lý rủi ro tín dụng là rất cần thiết cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

V. Kết luận và tương lai của quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn cho doanh nghiệp xây lắp

Quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn là một yếu tố quan trọng trong sự phát triển của doanh nghiệp xây lắp. Tương lai của quản lý rủi ro tín dụng sẽ phụ thuộc vào khả năng áp dụng công nghệ và cải tiến quy trình quản lý. Doanh nghiệp cần chủ động trong việc cập nhật các phương pháp mới để nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro.

5.1. Xu hướng phát triển trong quản lý rủi ro tín dụng

Xu hướng phát triển trong quản lý rủi ro tín dụng sẽ tập trung vào việc sử dụng công nghệ thông tin và phân tích dữ liệu lớn. Điều này sẽ giúp doanh nghiệp có cái nhìn sâu sắc hơn về rủi ro tín dụng và đưa ra quyết định chính xác hơn.

5.2. Tầm quan trọng của việc nâng cao năng lực quản lý rủi ro

Nâng cao năng lực quản lý rủi ro tín dụng là rất cần thiết để doanh nghiệp xây lắp có thể tồn tại và phát triển trong môi trường cạnh tranh khốc liệt. Doanh nghiệp cần đầu tư vào đào tạo nhân lực và cải tiến quy trình quản lý.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa với tốc độ đô thị hóa cao, nhu cầu vốn cho các doanh nghiệp xây lắp ngày càng tăng. Theo báo cáo của ngành ngân hàng, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) chi nhánh TP Hồ Chí Minh đã triển khai cho vay ngắn hạn với quy mô lớn đối với các doanh nghiệp xây lắp trong giai đoạn 2009-2011. Tuy nhiên, lĩnh vực này cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro tín dụng do đặc thù ngành xây lắp như quy mô dự án lớn, thời gian thi công kéo dài và tính phức tạp trong quản lý vốn. Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm rõ cơ sở lý luận về rủi ro tín dụng ngắn hạn đối với doanh nghiệp xây lắp, đánh giá thực trạng chất lượng tín dụng tại BIDV chi nhánh TP Hồ Chí Minh, đồng thời đề xuất các giải pháp quản lý rủi ro hiệu quả. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào hoạt động tín dụng ngắn hạn của BIDV chi nhánh TP Hồ Chí Minh trong giai đoạn 2009-2011. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý tín dụng, giảm thiểu rủi ro nợ xấu, góp phần thúc đẩy phát triển ngành xây lắp và ổn định thị trường tài chính ngân hàng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết về tín dụng và rủi ro tín dụng trong ngân hàng thương mại. Tín dụng được hiểu là quan hệ vay mượn giữa người cho vay và người đi vay dựa trên nguyên tắc hoàn trả vốn và lãi. Tín dụng ngân hàng là hình thức tín dụng chủ yếu, cung cấp vốn tiền tệ cho các doanh nghiệp nhằm phục vụ sản xuất kinh doanh. Rủi ro tín dụng được định nghĩa là khả năng khách hàng không trả được nợ theo hợp đồng, dẫn đến tổn thất tài chính cho ngân hàng. Các loại rủi ro tín dụng bao gồm rủi ro hệ thống (như biến động kinh tế vĩ mô, lãi suất) và rủi ro không hệ thống (như rủi ro kinh doanh, rủi ro thu hồi vốn). Quản lý rủi ro tín dụng là quá trình xây dựng và thực thi các chính sách nhằm hạn chế nợ xấu, tăng hiệu quả hoạt động tín dụng. Các khái niệm chính bao gồm: tín dụng ngắn hạn, doanh nghiệp xây lắp, rủi ro tín dụng, phân tích tín dụng, và quản lý rủi ro tín dụng.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tích và tổng hợp để khảo sát thực trạng hoạt động tín dụng ngắn hạn đối với doanh nghiệp xây lắp tại BIDV chi nhánh TP Hồ Chí Minh trong giai đoạn 2009-2011. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm số liệu tín dụng, nợ quá hạn, và các báo cáo kinh doanh của BIDV trong khoảng thời gian này. Phương pháp chọn mẫu dựa trên dữ liệu thực tế từ ngân hàng và các doanh nghiệp xây lắp vay vốn. Phân tích số liệu được thực hiện bằng phương pháp thống kê mô tả, so sánh tỷ lệ nợ xấu, dư nợ cho vay ngắn hạn qua các năm. Ngoài ra, phương pháp diễn giải, so sánh và đối chiếu được áp dụng để đánh giá nguyên nhân và hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng. Timeline nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2009-2011, phù hợp với dữ liệu thu thập và phân tích.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Quy mô tín dụng ngắn hạn tăng trưởng ổn định: Tổng dư nợ cho vay ngắn hạn tại BIDV chi nhánh TP Hồ Chí Minh tăng từ khoảng 1.200 tỷ đồng năm 2009 lên gần 1.800 tỷ đồng năm 2011, chiếm tỷ trọng lớn trong tổng dư nợ tín dụng của ngân hàng. Điều này phản ánh nhu cầu vốn lưu động cao của doanh nghiệp xây lắp trong giai đoạn phát triển mạnh mẽ.

2. Tỷ lệ nợ quá hạn có xu hướng tăng: Tỷ lệ nợ quá hạn trong tín dụng ngắn hạn đối với doanh nghiệp xây lắp dao động từ 3,5% năm 2009 lên 5,2% năm 2011, cho thấy rủi ro tín dụng ngày càng gia tăng, ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng và hiệu quả hoạt động của ngân hàng.

3. Nguyên nhân rủi ro chủ yếu từ phía khách hàng và ngân hàng: Khoảng 60% nguyên nhân rủi ro xuất phát từ việc doanh nghiệp sử dụng vốn vay sai mục đích, năng lực quản trị yếu kém, trong khi 40% còn lại do chính sách cho vay lỏng lẻo, thiếu kiểm soát chặt chẽ từ phía ngân hàng.

4. Hiệu quả quản lý rủi ro còn hạn chế: Công tác thẩm định, giám sát sau cho vay chưa được thực hiện nghiêm túc, dẫn đến việc phát hiện và xử lý nợ xấu chậm trễ, làm tăng nguy cơ mất vốn cho ngân hàng.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân tăng trưởng dư nợ tín dụng ngắn hạn phản ánh sự phát triển năng động của ngành xây lắp, đồng thời cũng đặt ra thách thức lớn về quản lý rủi ro. Tỷ lệ nợ quá hạn tăng cho thấy các doanh nghiệp xây lắp gặp khó khăn trong việc trả nợ đúng hạn, có thể do biến động thị trường xây dựng, chi phí đầu vào tăng cao hoặc quản lý tài chính yếu kém. So sánh với một số nghiên cứu gần đây trong ngành ngân hàng, tỷ lệ nợ quá hạn trên mức 5% được xem là cảnh báo rủi ro tín dụng nghiêm trọng. Việc nguyên nhân rủi ro chủ yếu đến từ cả hai phía khách hàng và ngân hàng cho thấy cần có sự phối hợp chặt chẽ trong quản lý tín dụng. Các biểu đồ thể hiện xu hướng dư nợ và nợ quá hạn qua các năm sẽ minh họa rõ nét hơn về thực trạng này. Kết quả nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nâng cao năng lực thẩm định, giám sát và áp dụng các biện pháp phòng ngừa rủi ro nhằm bảo đảm an toàn vốn cho ngân hàng và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đánh giá năng lực doanh nghiệp xây lắp: Áp dụng các tiêu chí đánh giá toàn diện về năng lực tài chính, quản trị và lịch sử tín dụng của doanh nghiệp trước khi cấp tín dụng. Mục tiêu giảm tỷ lệ nợ quá hạn xuống dưới 3% trong vòng 2 năm. Chủ thể thực hiện: Phòng thẩm định tín dụng BIDV chi nhánh TP Hồ Chí Minh.

2. Thực hiện nghiêm túc các nguyên tắc thẩm định cho vay: Xây dựng quy trình thẩm định chặt chẽ, bao gồm kiểm tra mục đích sử dụng vốn, khả năng trả nợ và phương án kinh doanh thực tế. Thời gian triển khai: ngay trong năm đầu tiên. Chủ thể thực hiện: Ban quản lý rủi ro tín dụng ngân hàng.

3. Quản lý chặt chẽ các khoản vay sử dụng vốn ngân sách: Thiết lập hệ thống giám sát riêng cho các khoản vay công trình sử dụng vốn ngân sách nhằm hạn chế rủi ro thất thoát vốn. Mục tiêu đảm bảo 100% khoản vay được kiểm tra định kỳ. Chủ thể thực hiện: Phòng kiểm soát nội bộ và phòng tín dụng.

4. Tăng cường xử lý nợ quá hạn: Áp dụng các biện pháp thu hồi nợ hiệu quả như tái cơ cấu nợ, xử lý tài sản đảm bảo, phối hợp với các cơ quan pháp luật khi cần thiết. Mục tiêu giảm nợ xấu trong vòng 3 năm. Chủ thể thực hiện: Phòng thu hồi nợ và pháp chế ngân hàng.

5. Nâng cao năng lực cán bộ tín dụng: Tổ chức đào tạo chuyên sâu về quản lý rủi ro tín dụng, kỹ năng thẩm định và giám sát cho cán bộ tín dụng. Thời gian thực hiện: liên tục hàng năm. Chủ thể thực hiện: Ban nhân sự và đào tạo BIDV.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ tín dụng ngân hàng: Nghiên cứu giúp nâng cao hiểu biết về quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn, áp dụng các giải pháp thực tiễn trong thẩm định và giám sát khoản vay doanh nghiệp xây lắp.

2. Quản lý doanh nghiệp xây lắp: Hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận vốn và rủi ro tín dụng, từ đó cải thiện quản trị tài chính và sử dụng vốn hiệu quả.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành tài chính – ngân hàng: Cung cấp cơ sở lý luận và dữ liệu thực tiễn về tín dụng ngắn hạn và rủi ro tín dụng trong lĩnh vực xây lắp tại Việt Nam.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và chính sách: Tham khảo để xây dựng các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xây lắp và nâng cao hiệu quả quản lý tín dụng ngân hàng, góp phần ổn định thị trường tài chính.

Câu hỏi thường gặp

1. Rủi ro tín dụng là gì và tại sao nó quan trọng đối với ngân hàng?
   Rủi ro tín dụng là khả năng khách hàng không trả được nợ theo hợp đồng, gây tổn thất tài chính cho ngân hàng. Quản lý rủi ro tín dụng giúp ngân hàng bảo vệ vốn, giảm nợ xấu và duy trì hoạt động bền vững.

2. Tại sao doanh nghiệp xây lắp thường gặp nhiều rủi ro tín dụng?
   Doanh nghiệp xây lắp có đặc thù dự án lớn, thời gian thi công dài, chi phí biến động và quản lý vốn phức tạp, dễ dẫn đến khó khăn trong trả nợ đúng hạn.

3. Ngân hàng BIDV chi nhánh TP Hồ Chí Minh đã áp dụng những biện pháp nào để quản lý rủi ro tín dụng?
   Ngân hàng đã tăng cường thẩm định năng lực doanh nghiệp, giám sát chặt chẽ quá trình sử dụng vốn, xử lý nợ quá hạn và nâng cao năng lực cán bộ tín dụng.

4. Làm thế nào để giảm tỷ lệ nợ quá hạn trong tín dụng ngắn hạn?
   Cần thực hiện thẩm định kỹ lưỡng, giám sát chặt chẽ sau cho vay, áp dụng biện pháp thu hồi nợ hiệu quả và nâng cao năng lực quản lý của cả ngân hàng và doanh nghiệp.

5. Vai trò của tín dụng ngắn hạn đối với doanh nghiệp xây lắp là gì?
   Tín dụng ngắn hạn cung cấp vốn lưu động cần thiết giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh, đảm bảo tiến độ thi công và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Kết luận

• Luận văn đã làm rõ cơ sở lý luận và thực trạng quản lý rủi ro tín dụng ngắn hạn đối với doanh nghiệp xây lắp tại BIDV chi nhánh TP Hồ Chí Minh giai đoạn 2009-2011.
• Phát hiện tỷ lệ nợ quá hạn tăng, nguyên nhân chủ yếu từ cả phía khách hàng và ngân hàng, ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể như tăng cường thẩm định, giám sát, xử lý nợ và nâng cao năng lực cán bộ nhằm giảm thiểu rủi ro.
• Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn trong việc nâng cao hiệu quả quản lý tín dụng và hỗ trợ phát triển ngành xây lắp.
• Khuyến nghị các bước tiếp theo là triển khai các giải pháp đề xuất, theo dõi hiệu quả và điều chỉnh chính sách phù hợp để đảm bảo an toàn vốn và phát triển bền vững.

Hành động ngay hôm nay để áp dụng các giải pháp quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả, góp phần thúc đẩy sự phát triển ổn định của ngành xây lắp và hệ thống ngân hàng Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ RỦI RO TÍN DỤNG, TÍN DỤNG NGẮN HẠN ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP XÂY LẮP 1. Tổng quan về tín dụng và Rủi ro tín dụng: 1. Tổng quan về tín dụng: (Nguyễn Đăng Dờn, 2009) 1. Khái niệm về tín dụng (Credits): - Tín dụng là quan hệ vay mượn, quan hệ sử dụng vốn lẫn nhau giữa người đi vay và người cho vay dựa trên nguyên tác hoàn trả.

Tín dụng được biểu hiện qua sơ đồ sau: n Cho vay vốn Chủ thể cho vay Chủ thể đi vay (Lender) (Borrower) o Hoàn trả vốn và lãi - Tín dụng là một phạm trù của kinh tế hàng hoá, có quá trình ra đời tồn tại và phát triển cùng với phát triển của kinh tế hàng hoá. - Lúc đầu các quan hệ tín dụng hầu hết là tín dụng bằng hiện vật và một phần nhỏ là tín dụng hiện kim, tồn tại dưới tên gọi là tín dụng nặng lãi. Cơ sở của quan hệ tín dụng là lúc bấy giờ chính là sự phát triển bước đầu của các quan hệ hàng hoá – tiền tệ trong điều kiện của nền sản xuất hàng hoá kém phát triển. - Các quan hệ tín dụng phát triển trong thời ký chiếm hữu nô lệ và chế độ phong kiến phản ánh thực trạng của một nền kinh tế sản xuất hàng hoá nhỏ.

Chỉ đến khi phương thức sản xuất TBCN ra đời, các quan hệ tín dụng mới có điều kiện để phát triển. Tín dụng bằng hiện vất đã nhường chỗ cho tín dụng bằng hiện kim, tín dụng nặng lãi phi kinh tế đã nhưỡng chỗ cho các loại hình tín dụng khác ưu việt hơn như tín dụng ngân hàng, tín dụng chính phủ. - Mặc dù tín dụng có một quá trình tồn tại và phát triển lâu dài qua nhiều hình TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 5 thái kinh tế xã hội, với nhiều hình thức khác nhau, song đều có tính chất quan trọng sau đây: + Tín dụng trước hết chỉ là sự chuyển giao quyền sử dụng một số tiền (hiện kim) hoặc tài sản (hiện vật) từ chủ thể này sang chủ thế khác, chứ không làm thay đổi quyền sở hữu chúng. + Tín dụng bao giờ cũng có thời hạn và phải được “hoàn trả”.

+ Giá trị của tín dụng không những được bảo tồn mà còn được nâng cao nhờ lợi tức tín dụng. Bản chất của tín dụng: - Bản chất của tín dụng được hiểu theo hai khía cạnh sau: + Thứ nhất: Tín dụng là hệ thống quan hệ kinh tế phát sinh giữa người đi vay và người cho vay, nhờ quan hệ ấy mà vốn tiền tệ được vận động từ chủ thể này sang chủ thể khác để sử dụng cho các nhu cầu khác nhau trong nền kinh tế xã hội. + Thứ hai: Tín dụng được coi là một số vốn, làm bằng hiện vật, hoặc bằng hiện kim vận động theo nguyên tắc hoàn trả, đã đáp ứng cho các nhu cầu của các chủ thể tín dụng. Chức năng của tín dụng: Tín dụng có ba chức năng: - Một là: Chức năng tập trung và phân phối lại vốn tiền tệ.

+ Đây là chức năng cơ bản nhất của tín dụng, nhờ các chức năng này của tín dụng mà nguồn vốn tiền tệ trong xã hội được điều hoà từ nơi “thừa” sang nơi “thiếu” để sử dụng nhằm phát triển nền kinh tế. + Tập trung và phân phối lại vốn tiền tệ là hai mặt hợp thành chức năng cốt lõi của tín dụng. + Ở mặt tập trung vốn tiền tệ: nhờ sự hoạt động của hệ thống tin dụng mà các nguồn tiền nhàn rỗi được tập trung lại, bao gồm tiền nhãn rỗi của dân chúng, vốn TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 6 bằng tiền của các doanh nghiệp, vốn bằng tiền của các tổ chức đoàn thể, xã hội. + Ở mặt phân phối lại vốn tiền tệ, đây là mặt cơ bản của chức năng này – đó là sự chuyển hoá để sử dụng các xuất lưu thông hàng hoá cũng như nhu cầu tiêu dùng trong toàn xã hội.

+ Cả hai mặt tập trung và phân phối lại vốn đều được thực hiện theo nguyên tắc hoàn trả vì vậy tín dụng có ưu thể rõ rệt, nó kích thích mặt tập trung vốn, nó thúc đẩy việc sử dụng vốn có hiệu qủa. + Nhờ chức năng tập trung và phân phối lại vốn tiền tệ của tín dụng, mà phần lớn nguồn tiền trong xã hội từ chỗ là tiền “nhàn rỗi” một cách tương đối đã được huy động và sử dụng cho các nhu cầu của sản xuất và đời sống, làm cho hiệu quả sử dụng vốn trong toàn xã hội tăng. - Hai là: chức năng tiết kiệm tiền mặt và chi phí lưu thông cho xã hội. + Nhờ hoạt động của tín dụng mà nó có thể phát huy chức năng tiết kiệm tiền mặt và chi phí lưu thông cho xã hội, điều này thể hiện qua các mặt sau đây: • Hoạt động tín dụng, trước hết, tạo điều kiện cho sự ra đời của các công cụ lưu thông tín dụng như thương phiếu, kỳ phiếu, ngân hàng, các loại séc, các phương tiện thanh toán hiện đại như thẻ tín dụng, thẻ thanh toán… cho phép thay thế một số lượng lớn tiền mặt lưu hành (kể cả tiền đúc bằng kim loại quý như trước đây và tiền giấy như hiện nay) nhờ đó làm giảm bớt các chi phí có liên quan như in tiền, đúc tiền, vận chuyển, bảo quản tiền v.v… • Hoạt động của tín dụng, đặc biệt là tín dụng ngân hàng, đã mở ra một khả năng lớn trong việc mở tài khoản và giao dịch thanh toán thông qua ngân hàng dưới các hình thức chuyển khoản hoặc bù trừ cho nhau.

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của tín dụng thì hệ thống thanh toán qua ngân hàng ngày càng được mở rộng, vừa cho phép giải quyết nhanh chóng các mối quan hệ kinh tế vừa thúc đẩy quá trình ấy, tạo điều kiện cho nền kinh tế – xã hội phát triển. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 7 • Nhờ hoạt động của tín dụng, mà các nguồn vốn đang nằm trong xã hội được huy động để sử dụng cho các nhu cầu của sản xuất và lưu thông hàng hoá sẽ tăng tốc độ chu chuyển trong phạm vi toàn Xã Hội. - Ba là: Chức năng phản ánh và kiểm soát các hoạt động kinh tế. + Đây là chức năng phát sinh, hệ quả của hai chức năng nói trên.

+ Sự vận động của vốn tín dụng phần lớn là sự vận động gắn liền với sự vận động của vật tư, hàng hoá, chi phí trong các xí nghiệp, các tổ chức kinh tế, vì vậy tín dụng không những là tấm tương phản ánh hoạt động kinh của doanh nghiệp, mà còn thông qua đó thực hiện việc kiểm soát các hoạt động ấy nhằm ngăn chặn các hiện tượng tiêu cực lãng phí, vi phạm pháp luật, v.v… trong hoạt động SXKD của các doanh nghiệp. Vai trò của tín dụng: - Nói đến vai trò của tín dụng, nghĩa là nói đến sự tác động của tín dụng đối với nền kinh tế – xã hội. Vai trò của tín dụng bao gồm vai trò hai mặt tích cực, mặt tốt và mặt tiêu cực, mặt xấu. Chẳng hạn nếu để tín dụng phát triển tràn lan không kiểm soát, thì không những không làm cho nền kinh tế phát triển mà còn làm cho lạm phát có thể gia tăng gây ảnh hưởng đến đời sống kinh tế xã hội.

Mặt tích cực, tín dụng có vai trò to lớn sau đây: - Một là: Tín dụng góp phần thúc đẩy sản xuất lưu thông hàng hoá phát triển: • Tín dụng trước hết là nguồn cung ứng vốn cho các doanh nghiệp các tổ chức kinh tế. • Tín dụng là một trong những công cụ để tập trung vốn một cách hữu hiệu trong nền kinh tế. • Tín dụng không những là công cụ tập trung vốn mà còn là công cụ thúc đẩy tích tụ vốn cho các xí nghiệp, tổ chức kinh tế. • Có thể nói, trong mọi nền kinh tế – xã hỗi, tín dụng đều phát huy vai trò to TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 8 lớn nói trên của nó.

• Đối với doanh nghiệp, tín dụng góp phần cung ứng vốn bao gồm vốn cố định, vốn lưu động. • Đối với dân chúng, tín dụng là cầu nói giữa tiết kiệm và đầu tư. • Đối với toàn xã hội, tín dụng làm tăng hiệu suất sử dụng đồng vốn. • Tất cả đều hợp lực và tác động lên đời sống kinh tế – xã hội khiến tạo ra động lực phát triển rất mạnh mẽ mà không có công cụ tài chính nào có thể thay thế được.

- Hai là: Tín dụng góp phần ổn định tiền tệ, ổn định giá cả: • Trong khi thực hiện chức năng thứ nhất là tập trung và phân phối lại vốn tiền tệ, tín dụng đã góp phân làm giảm khối lượng tiền lưu hành trong nền kinh tế, đặc biệt là tiền mặt trong tay các tầng lớp dân cư, làm giảm áp lực lạm phát, nhờ vậy góp phần làm ổn định tiền tệ. Mặt khác, do cung ứng vốn tín dụng cho nền kinh tế, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp hoàn thành kế hoạch sản xuất kinh doanh… làm cho sản xuất ngày càng phát triển, sản phẩm hàng hoá dịch vụ làm ra ngày càng nhiều, đáp ứng được nhu cầu ngày càng tăng của xã hội, chính nhờ đó tín dụng góp phần làm ổn định thị trường giá cả trong nước. - Ba là: Tín dụng góp phần ổn định dời sống, tạo công ăn việc làm và ổn định trật tự xã hội • Một mặt, do tín dụng có tác dụng thúc đẩy nền kinh tế phát triển, sản xuất hàng hoá và dịch vụ ngày càng gia tăng có thể thoả mãn nhu cầu đời sống được ổn định ai cũng có công ăn việc làm…là tiền đề quan trọng ổn định trật tự xã hội. - Bốn là: Tín dụng đã góp phần phát triển các mồi quan hệ quốc tế.

• Có thể nói tín dụng còn có vai trò quan trọng để mở rộng và phát triển các mối quan hệ kinh tế đối ngoại và mở rộng giao lưu quốc tế. Sự phát triển của tín dụng không những ở trong phạm vi quốc nội mà còn mở rộng ra cả phạm vi quốc TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 9 tế, nhờ đó nó thúc đẩy mở rộng và phát triển các quan hệ kinh tế đối ngoại, nhằm giúp đỡ và giải quyết acc1 nhu cầu của nhau trong quá trình phát triển đi lên cảu mỗi nước, làm cho các nước có điều kiện xích lại gần nhau hơn và cùng nhau phát triển.