phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm bốn chƣơng: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu, cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý hoạt động huy động vốn tại ngân hàng thƣơng mại. Chƣơng 2: Phƣơng pháp và thiết kế nghiên cứu. Chƣơng 3:Thực trạng quản lý hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Đống Đa. Chƣơng 4: Các giải pháp cơ bản hoàn thiện công tác quản lý hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh Đống Đa.
CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 Tổng quan về tình hình nghiên cứu. Quản lý hoạt động huy động vốn đóng vai trò rất quan trọng trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng và xã hội. Nguồn vốn huy động chiếm tỷ trọng lớn trong tổng nguồn vốn và giữ vị trí quan trọng trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng vì nó là nguồn vốn chủ yếu đáp ứng nhu cầu cho vay của nền kinh tế. Do vậy quản lý hoạt động huy động vốn góp phần mang lại nguồn vốn cho ngân hàng thực hiện các nghiệp vụ kinh doanh khác, và cung cấp cho khách hàng một kênh tiết kiệm đầu tƣ sinh lời, quản lý lƣợng tiền lƣu thông trong xã hội và điều hòa giữa khách hàng thừa vốn và khách hàng thiếu vốn.
Chính vì tầm quan trọng này nên quản lý hoạt động huy động vốn là đề tài đƣợc khá nhiều đối tƣợng tham gia tìm hiểu. Ở Việt Nam đã có nhiều tác giả thực hiện công trình nghiên cứu về quản lý hoạt động huy động vốn theo nhiều góc độ khác nhau. Những công trình này đã đóng góp tích cực trong việc xây dựng các nền tảng lý luận về quản lý hoạt động huy động vốn và các giải pháp tổ chức thực hiện trong thực tiễn. Cho đến nay đã có nhiều nghiên cứu liên quan đến hoạt động của Ngân hàng thƣơng mại với các góc độ nghiên cứu, đối tƣợng nghiên cứu và mức độ khác nhau cụ thể nhƣ: - Nguyễn Bá Minh- Luận án tiến sĩ 2010 “Giải pháp phát triển hoạt động huy động vốn tại ngân hàng Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam chi nhánh Tây Sơn”: hay nhƣ đề tài của Nguyễn Thị Lê- Luận án tiến sĩ năm 2010- “Tăng cƣờng huy động vốn tại ngân hàng Ngoại Thƣơng Việt Nam chi nhánh Hà Nội”: đã đƣa ra các giải pháp nhằm đẩy mạnh hoạt động huy động vốn.
- Bùi Ngọc Trâm (2010) “Hoàn thiện quản lý hoạt động huy động nguồn vốn của chi nhánh ngân hàng Công Thƣơng Hoàn Kiếm”, luận văn thạc sỹ trƣờng ĐHKTQD trong luận văn, tác giả đã làm rõ thực trạng và chỉ ra đƣợc những hạn chế trong quản lý hoạt động huy động vốn, từ đó đƣa ra các biện pháp hoàn thiện quản lý hoạt động huy động vốn của chi nhánh ngân hàng Công Thƣơng giai đoạn 2010-2015. - Hồ Thái Sơn ( 2014), “Quản lý huy động vốn tại ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam- Chi nhánh Cầu Giấy”, luận văn thạc sỹ trƣờng ĐHKTQD. Nghiên cứu làm rõ nôi dung và các nhân tố ảnh hƣởng tới quản lý huy động vốn, thực trạng quản lý huy động vốn tại ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam- chi nhánh Cầu Giấy đƣa ra các giải pháp hoàn thiện quản lý huy động vốn tại ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam chi nhánh Cầu Giấy. - Hoàng Anh Thƣ ( 2015), “Quản lý hoạt động huy động vốn tại ngân hàng Nông nghiệp & PTNT Chi nhánh Cầu Giấy Hà Nội.
- Hoàng Thị Thanh Huyền ( 2017) , “Quản lý huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại cổ phần Việt Nam Thịnh Vƣợng chi nhánh Nghệ An”, luận văn thạc sỹ của trƣờng Đại học KTQD luận văn đã xác định khung nghiên cứu về quản lý huy động vốn tại ngân hàng thƣơng mại, phân tích thực trạng quản lý huy động vốn của ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vƣợng trong giai đoạn 2013-2016 đề xuất các giải pháp đến năm 2020 và định hƣớng đến năm 2025. - Phan Thị Thu Hà (2009), Quản trị ngân hàng thƣơng mại, NXB Giao thông vận tải Hà Nội. Đây là tài liệu có tính chất nguyên lý cho công tác quản trị ngân hàng thƣơng mại nói chung. - Nguyễn Minh Kiều (2011), Nghiệp vụ ngân hàng hiện đại, NXB Thống kê, TP Hồ Chí Minh; PGS.TS Nguyễn Thị Mùi (2005), Nghiệp vụ ngân hàng thƣơng mại, NXB tài chính, Hà Nội.
Đây cũng là những tài liệu có tính chất giáo trình giới thiệu về thực hiện các nghiệp vụ ngân hàng trong các ngân hàng thƣơng mại. - Đƣờng Thị Thanh Hải (2014), Nâng cao hiệu quả huy động vốn, Tạp chí Tài chính số 5 – 2014. Tác giả có cái nhìn chung về các nhân tố ảnh hƣởng đến huy động vốn cũng nhƣ các nhân tố nâng cao khả nâng huy động vốn của ngân hàng. Còn trong ngành ngân hàng cũng nhƣ tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam cũng có khá nhiều đề tài nghiên cứu về vấn đề huy động vốn trong hoạt động kinh doanh của Ngân hàng thƣơng mại: Những công việc cần triển khai của ngành ngân hàng khi bắt đầu lộ trình mở cửa thị trƣờng dịch vụ ngân hàng (NHNN, 2007), báo cáo tổng kết và các giải pháp trọng tâm trong các năm từ 2013 đến 2017, … Đề tài nghiên cứu về quản lý hoạt động huy động vốn là một đề tài đƣợc nghiên cứu nhiều song phần lớn các đề tài này đều nghiên cứu ở phạm vi rộng mang tính định hƣớng chung trong việc tổ chức thực hiện.
Từ tình hình nghiên cứu các tài liệu, luận văn liên quan đến đề tài, đề tài “Quản lý hoạt động huy động vốn tại ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Đống Đa đƣợc phát triển nhằm làm rõ hơn công tác quản lý của hoạt động huy động vốn.2 Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động huy động vốn tại ngân hàng thƣơng mại 1.Khái niệm về vốn của Ngân hàng thương mại Ngân hàng Thƣơng mại là một trung gian tài chính kinh doanh tiền tệ dƣới hình thức huy động, cho vay, đầu tƣ và cung cấp các dịch vụ khác nhằm thu đƣợc lợi nhuận. Trong đó, “Vốn” là công cụ duy nhất mà các Ngân hàng cần phải có, nó đóng vai trò quan trọng ảnh hƣởng tới chất lƣợng hoạt động của Ngân hàng, có thể nói vốn chi phối toàn bộ các hoạt động và quyết định đối với việc thực hiện các chức năng của NHTM. Có rất nhiều khái niệm khác nhau về “Vốn” của NHTM, một khái niệm chung nhất về “Vốn” của NHTM đó là: “Vốn của NHTM là những giá trị tiền tệ do ngân hàng thương mại tạo lập hoặc huy động được dùng để cho vay, đầu tư, hoặc thực hiện các nghiệp vụ kinh doanh khác”. Khái niệm quản lý huy động vốn của ngân hàng thương mại.
* Khái niệm quản lý: Giáo trình quản lý học( 2012, trƣờng ĐHKTQD) đƣa ra khái niệm: “ Quản lý là quá trình lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo, kiểm soát các nguồn lực và hoạt động của tổ chức nhằm đạt đƣợc mục đích, mục tiêu của tổ chức với hiệu lực và hiệu quả cao một các bền vững trong điều kiện môi trƣờng luôn biến động”. Áp dụng khái niệm nêu trên vào đối tƣợng nghiên cứu là quản lý huy động vốn của NHTM, luận văn đƣa ra khái niệm sau. *Khái niệm huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại: Quản lý huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại là quá trình lập kế hoạch, tổ chức thực hiện và kiểm soát việc thực hiện huy động vốn nhằm mục tiêu huy động vốn đáp ứng yêu cầu kinh doanh có hiệu quả của ngân hàng trong từng thời kỳ. Trong khái niệm nêu trên: chủ thể quản lý huy động vốn bao gồm ban giám đốc và các giám đốc phòng giao dịch trực thuộc, phòng kế hoạch kinh doanh, phòng kế toán ngân quỹ bộ phận quản lý huy động vốn của chi nhánh.
Các chủ thể này chịu trách nhiệm về hoạt động huy động vốn, tình hình thực hiện kế hoạch huy động vốn của chi nhánh.2 Nội dung quản lý huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại. Kiểm tra, giám sát Lập kế hoạch Tổ chức thực hiện hoạt động quản lý huy động vốn 1.1 Lập kế hoạch huy động vốn Theo giáo trình khoa học quản lý, lập kế hoạch là quá trình xác định các mục tiêu và lựa chọn các phƣơng thức để đạt đƣợc các mục tiêu đó. Kế hoạch huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại bao gồm nhiều loại khác nhau, các kế hoạch chiến lƣợc và các kế hoạch tác nghiệp. Trong luận văn này nghiên cứu 3 loại kế hoạch có vai trò chính trong huy động vốn: Chiến lƣợc huy động vốn; kế hoạch và chính sách huy động vốn.
Chiến lược huy động vốn: Chiến lƣợc huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại là chiến lƣợc cạnh tranh ngành nhằm thu hút khách hàng trong huy động vốn. - Chiến lƣợc huy động vốn của ngân hàng còn đƣợc gọi là chiến lƣợc khách hàng. Khác với khách hàng liên quan đến sử dụng vốn, khách hàng trong huy động vốn là khách hàng liên quan đến nguồn vốn, cung cấp đầu vào cho ngân hàng. Hoạt động cơ bản của ngân hàng thƣơng mại là đi vay để cho vay.
Nếu vay không đƣợc thì hoạt động cho vay bị đình trệ. Mất thanh khoản là trạng thái tồi tệ của các ngân hàng và toàn bộ hệ thống ngân hàng. - Chiến lƣợc huy động vốn của ngân hàng có vai trò quyết định đối với hoạt động của bất kỳ ngân hàng nào trong cơ chế thị trƣờng cạnh tranh. Quyết định sự phát triển bền vững và hiệu quả hoạt động của ngân hàng.
Chiến lƣợc huy động vốn là cấu thành quan trọng nhất của quản lý huy động vốn. - Chiến lƣợc huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại bao gồm các mục tiêu chiến lƣợc và các phƣơng thức cơ bản để thực hiện mục tiêu huy động vốn cho ngân hàng trong khoảng thời gian dài, thƣờng từ 3 đến 5 năm. Mục tiêu chiến lƣợc thƣờng là tốc độ tăng trƣởng vốn huy động trong thời kỳ chiến lƣợc. Phƣơng thức chiến lƣợc để đạt mục tiêu chiến lƣợc thƣờng là một, hai hoặc tổng hợp các các phƣơng thức cạnh tranh: Cạnh tranh bằng giá, cạnh tranh bằng chất lƣợng, cạnh tranh bằng sự khác biệt và cạnh tranh bằng mối quan hệ khách hàng.