Quản lý hiệu quả hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở tỉnh Vĩnh Long

Tài liệu nghiên cứu Luận văn quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở tỉnh vĩnh long, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về .

• Trường học: Trường Đại học Sư phạm nghệ thuật Trung Ương
• Chuyên ngành: Quản lý văn hóa
• Đề tài: Quản Lý Hoạt Động Biểu Diễn Nghệ Thuật Truyền Thống Tại Vĩnh Long: Giải Pháp Và Thực Tiễn
• Loại tài liệu: luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Vĩnh Long

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KHÁI QUÁT VỀ NGHỆ THUẬT BIỂU DIỄN TRUYỀN THỐNG Ở VĨNH LONG
• 1.1. Các khái niệm cơ bản
• 1.2. Các quan điểm của Đảng và Nhà nước trong việc bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật truyền thống
• 1.3. Khái quát về biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở tỉnh Vĩnh Long
• 1.3.1. Không gian tồn tại của biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở tỉnh Vĩnh Long
• 1.3.2. Một số loại hình biểu diễn nghệ thuật truyền thống tiêu biểu ở tỉnh Vĩnh Long hiện nay
• 1.3.3. Chủ thể sáng tạo biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở Vĩnh Long
• 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BIỂU DIỄN NGHỆ THUẬT TRUYỀN THỐNG Ở TỈNH VĨNH LONG
• 2.1. Chủ thể quản lý các hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở Vĩnh Long
• 2.1.1. Cơ chế quản lý nhà nước
• 2.1.2. Cơ chế quản lý tự quản
• 2.2. Thực trạng quản lý hoạt động biểu diễn Nghệ thuật đờn ca tài tử
• 2.2.1. Quy mô hoạt động
• 2.2.2. Hoạt động biểu diễn
• 2.2.3. Hoạt động đào tạo
• 2.3. Thực trạng quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật Tuồng
• 2.3.1. Quy mô hoạt động
• 2.3.2. Hoạt động biểu diễn
• 2.3.3. Hoạt động đào tạo
• 2.3.4. Đánh giá chung
• 2.3.4.1. Những thành tựu đạt được
• 2.3.4.2. Những hạn chế còn tồn tại
• 3. ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG BIỂU DIỄN NGHỆ THUẬT TRUYỀN THỐNG Ở TỈNH VĨNH LONG
• 3.1. Định hướng phát triển một số loại hình biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở tỉnh Vĩnh Long
• 3.2. Các yếu tố tác động đến triển vọng phát triển của biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở Vĩnh Long
• 3.2.1. Định hướng phát triển nghệ thuật Đờn ca tài tử
• 3.2.2. Định hướng phát triển nghệ thuật Tuồng
• 3.3. Giải pháp nâng cao chất lượng quản lý hoạt động biểu diễn một số loại hình nghệ thuật truyền thống ở tỉnh Vĩnh Long
• 3.3.1. Thực hiện mô hình quản lý mới
• 3.3.2. Xác lập mối tương tác giữa đơn vị tổ chức biểu diễn với các yếu tố tương quan khác trong công tác quản lý
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long

Quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa. Nghệ thuật truyền thống như Đờn ca tài tử và Tuồng đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc duy trì và phát triển. Vĩnh Long, với vị trí địa lý và lịch sử đặc biệt, là nơi hội tụ nhiều nét văn hóa đa dạng. Tuy nhiên, sự quản lý chưa hiệu quả đã dẫn đến những hạn chế trong việc tổ chức và phát triển các hoạt động nghệ thuật này.

1.1. Cơ chế quản lý nhà nước và tự quản

Cơ chế quản lý nhà nước và tự quản đóng vai trò quan trọng trong việc điều hành các hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống. Tại Vĩnh Long, cơ chế quản lý nhà nước chưa thực sự linh hoạt, dẫn đến nhiều bất cập trong việc tổ chức và duy trì các chương trình nghệ thuật. Trong khi đó, cơ chế tự quản của các cộng đồng nghệ thuật cũng gặp nhiều khó khăn do thiếu nguồn lực và sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương.

1.2. Thực trạng quản lý hoạt động biểu diễn

Thực trạng quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long cho thấy nhiều vấn đề cần được giải quyết. Các hoạt động biểu diễn thường không được tổ chức một cách bài bản, dẫn đến sự thiếu hụt khán giả và sự quan tâm từ cộng đồng. Đặc biệt, việc đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực này cũng chưa được chú trọng, gây ảnh hưởng đến chất lượng của các chương trình nghệ thuật.

II. Giải pháp và thực tiễn trong quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống

Để nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long, cần có những giải pháp cụ thể và thiết thực. Các giải pháp này không chỉ tập trung vào việc cải thiện cơ chế quản lý mà còn phải chú trọng đến việc phát triển nguồn nhân lực và tăng cường sự tham gia của cộng đồng.

2.1. Định hướng phát triển nghệ thuật truyền thống

Định hướng phát triển nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long cần được xây dựng dựa trên nhu cầu và thực tiễn của địa phương. Các loại hình nghệ thuật như Đờn ca tài tử và Tuồng cần được bảo tồn và phát huy giá trị thông qua các chương trình biểu diễn và đào tạo chuyên nghiệp. Đồng thời, cần có sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương và các tổ chức văn hóa để tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của các loại hình nghệ thuật này.

2.2. Thực hiện mô hình quản lý mới

Việc thực hiện mô hình quản lý mới là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống. Mô hình này cần tập trung vào việc tăng cường sự tương tác giữa các đơn vị tổ chức biểu diễn với các yếu tố tương quan khác trong công tác quản lý. Đồng thời, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước và cộng đồng nghệ thuật để đảm bảo sự phát triển bền vững của các loại hình nghệ thuật truyền thống.

III. Ý nghĩa và giá trị thực tiễn của quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống

Việc quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long không chỉ có ý nghĩa trong việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Các hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống là một phần không thể thiếu trong đời sống văn hóa tinh thần của người dân, đồng thời cũng là yếu tố thu hút khách du lịch và thúc đẩy sự phát triển của ngành du lịch văn hóa.

3.1. Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa

Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa là một trong những mục tiêu quan trọng của việc quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống. Các loại hình nghệ thuật như Đờn ca tài tử và Tuồng không chỉ là di sản văn hóa của Vĩnh Long mà còn là tài sản quý giá của quốc gia. Việc bảo tồn và phát huy giá trị của các loại hình nghệ thuật này cần được thực hiện thông qua các chương trình biểu diễn, đào tạo và quảng bá rộng rãi.

3.2. Phát triển cộng đồng nghệ thuật

Phát triển cộng đồng nghệ thuật là một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống. Cộng đồng nghệ thuật không chỉ là nơi sáng tạo và biểu diễn mà còn là nơi gìn giữ và truyền bá các giá trị văn hóa truyền thống. Việc phát triển cộng đồng nghệ thuật cần được thực hiện thông qua các chương trình hỗ trợ, đào tạo và tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của các nghệ sĩ và nghệ nhân.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nghệ thuật biểu diễn truyền thống là một phần quan trọng trong di sản văn hóa phi vật thể của Việt Nam, đặc biệt tại tỉnh Vĩnh Long – vùng đất có sự giao thoa văn hóa của các dân tộc Kinh, Khmer và Hoa. Với dân số khoảng 1,5 triệu người năm 2013, trong đó 70% là lao động trong độ tuổi, Vĩnh Long có tiềm năng phát triển các loại hình nghệ thuật truyền thống như Đờn ca tài tử (ĐCTT) và Tuồng. Giai đoạn nghiên cứu từ 2010 đến 2015 tập trung đánh giá thực trạng quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại địa phương, nhằm đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh các loại hình nghệ thuật truyền thống đang chịu áp lực từ sự phát triển kinh tế, xã hội và sự xâm nhập của các loại hình giải trí hiện đại. Việc quản lý hiệu quả không chỉ giúp duy trì sự sống động của nghệ thuật truyền thống mà còn góp phần phát triển du lịch văn hóa, nâng cao đời sống tinh thần của người dân. Các chỉ số như số lượng câu lạc bộ ĐCTT (195 CLB) và sự phân bố rộng khắp trên địa bàn tỉnh phản ánh quy mô hoạt động nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long. Tuy nhiên, thực trạng quản lý còn nhiều hạn chế, đòi hỏi nghiên cứu sâu để tìm ra các giải pháp phù hợp.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn sử dụng hai lý thuyết chính để phân tích và đánh giá công tác quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống:

• Lý thuyết nhu cầu của Abraham Maslow: Nghệ thuật biểu diễn truyền thống phục vụ nhu cầu tinh thần của người dân, thuộc cấp nhu cầu cao nhất trong tháp nhu cầu – nhu cầu tự thể hiện. Để phát triển bền vững, các cấp nhu cầu cơ bản như sinh tồn, an toàn, xã hội và tôn trọng cần được đáp ứng đầy đủ, tạo điều kiện cho người dân tiếp cận và thưởng thức nghệ thuật truyền thống.

• Lý thuyết vốn xã hội của Pierre Bourdieu: Vốn xã hội là tập hợp các nguồn lực tiềm ẩn trong mạng lưới quan hệ xã hội. Việc xây dựng và phát triển mạng lưới quan hệ giữa các nghệ sĩ, nghệ nhân, cơ quan quản lý và cộng đồng là yếu tố then chốt để nâng cao hiệu quả quản lý và phát triển nghệ thuật truyền thống. Vốn xã hội giúp tăng cường sự phối hợp, hỗ trợ và phát huy giá trị di sản văn hóa.

Ba khái niệm chính được sử dụng trong nghiên cứu gồm: quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống, nghệ thuật ĐCTT và nghệ thuật Tuồng, cùng với các yếu tố tác động đến hiệu quả quản lý như chủ thể quản lý, khách thể quản lý và môi trường văn hóa xã hội.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng phương pháp định tính và phương pháp đồng đại – lịch đại nhằm đảm bảo tính khách quan và toàn diện:

• Phỏng vấn sâu: Thu thập ý kiến từ các chuyên gia nghiên cứu, nhà quản lý nhà nước, trưởng các đoàn nghệ thuật và nghệ sĩ để hiểu rõ thực trạng, khó khăn và đề xuất giải pháp trong công tác quản lý.

• Phân tích, tổng hợp số liệu thống kê: Sử dụng số liệu về số lượng câu lạc bộ ĐCTT, quy mô hoạt động, số lượng chương trình biểu diễn và đào tạo nghệ sĩ trong giai đoạn 2010-2015 để đánh giá thực trạng.

• Phương pháp đồng đại và lịch đại: Đặt vấn đề nghiên cứu trong mối quan hệ lịch sử và không gian văn hóa của nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, giúp phân tích sự biến đổi và tác động của các yếu tố xã hội, kinh tế đến hoạt động biểu diễn nghệ thuật.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm các câu lạc bộ ĐCTT, Đoàn Tuồng Đồng Thinh và các cơ quan quản lý văn hóa tại tỉnh Vĩnh Long. Phương pháp chọn mẫu dựa trên tiêu chí đại diện cho các loại hình nghệ thuật truyền thống tiêu biểu và phạm vi địa lý nghiên cứu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Quy mô hoạt động nghệ thuật ĐCTT và Tuồng tại Vĩnh Long: Toàn tỉnh có 195 câu lạc bộ ĐCTT phân bố rộng khắp các huyện, trong đó huyện Tam Bình có số lượng nhiều nhất (131 CLB). Tuy nhiên, TX. Bình Minh là địa phương có phong trào ĐCTT mạnh nhất dù số lượng CLB ít hơn (65 CLB). Đoàn Tuồng Đồng Thinh là đơn vị nghệ thuật Tuồng tiêu biểu với hoạt động biểu diễn và đào tạo nghệ sĩ ổn định.

2. Thực trạng quản lý nhà nước và tự quản: Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VH, TT & DL) tỉnh Vĩnh Long là cơ quan quản lý nhà nước cao nhất, trực tiếp quản lý Đoàn Tuồng Đồng Thinh và gián tiếp quản lý các CLB ĐCTT qua Trung tâm Văn hóa tỉnh. Hội Văn học nghệ thuật tỉnh hỗ trợ chuyên môn và thẩm định nội dung biểu diễn. Cơ chế tự quản của cộng đồng qua Ban chủ nhiệm các CLB ĐCTT và ban lãnh đạo đoàn Tuồng góp phần duy trì hoạt động nghệ thuật.

3. Hoạt động biểu diễn và đào tạo: Các CLB ĐCTT hoạt động tự phát, thiếu định hướng chuyên môn và nội dung sinh hoạt cụ thể, dẫn đến nhiều CLB hoạt động cầm chừng hoặc tan rã sau thời gian ngắn. Hoạt động biểu diễn ĐCTT hiện nay bị thương mại hóa, nhiều nghệ sĩ biểu diễn như “thợ đờn”, thiếu cảm xúc và sáng tạo, làm giảm giá trị nghệ thuật truyền thống. Đoàn Tuồng Đồng Thinh duy trì hoạt động biểu diễn và đào tạo nhưng cũng gặp khó khăn trong việc thu hút khán giả và nguồn lực.

4. Những hạn chế trong quản lý: Công tác quản lý chưa có sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp, thiếu chính sách hỗ trợ cụ thể cho nghệ nhân và nghệ sĩ, quy hoạch phát triển chưa rõ ràng. Việc cấp phép biểu diễn còn phức tạp, gây khó khăn cho các đơn vị nghệ thuật. Sự biến tướng trong hoạt động biểu diễn, như hát nhép, trang phục không phù hợp, vi phạm đạo đức nghề nghiệp, ảnh hưởng đến hình ảnh nghệ thuật truyền thống.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của những hạn chế trên xuất phát từ nhận thức và chất lượng nguồn nhân lực quản lý, cũng như sự thiếu hụt vốn xã hội trong việc xây dựng mạng lưới quan hệ giữa các bên liên quan. So với các nghiên cứu trong ngành, kết quả này phù hợp với nhận định về sự cần thiết hoàn thiện hệ thống pháp luật và tăng cường phối hợp quản lý nhà nước với cộng đồng nghệ thuật.

Việc thương mại hóa nghệ thuật ĐCTT làm giảm giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời tạo ra sự lệch chuẩn trong biểu diễn, ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của loại hình nghệ thuật này. Các biểu đồ so sánh số lượng CLB ĐCTT theo địa phương và tỉ lệ hoạt động hiệu quả có thể minh họa rõ nét sự phân bố và mức độ phát triển không đồng đều.

Kết quả nghiên cứu nhấn mạnh vai trò quan trọng của việc nâng cao nhận thức, đào tạo nguồn nhân lực quản lý và nghệ sĩ, đồng thời xây dựng chính sách hỗ trợ phù hợp để bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng mô hình quản lý tích hợp: Thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa Sở VH, TT & DL, Trung tâm Văn hóa, Hội Văn học nghệ thuật và các câu lạc bộ, đoàn nghệ thuật nhằm tăng cường hiệu quả quản lý và phát triển nghệ thuật truyền thống. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: Sở VH, TT & DL tỉnh Vĩnh Long.

2. Hoàn thiện chính sách hỗ trợ nghệ nhân và nghệ sĩ: Ban hành các chính sách ưu đãi về tài chính, đào tạo, bảo hiểm xã hội và công nhận danh hiệu nghệ nhân nhằm khuyến khích sự gắn bó và phát huy tài năng của nguồn nhân lực nghệ thuật truyền thống. Thời gian: 2 năm; Chủ thể: UBND tỉnh phối hợp Bộ VH, TT & DL.

3. Tăng cường đào tạo và nâng cao chất lượng biểu diễn: Tổ chức các lớp đào tạo chuyên sâu về kỹ thuật biểu diễn, sáng tạo nghệ thuật và quản lý câu lạc bộ cho nghệ sĩ và cán bộ quản lý. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Trung tâm Văn hóa tỉnh, các trường nghệ thuật.

4. Quy hoạch và phát triển sản phẩm nghệ thuật truyền thống gắn với du lịch: Xây dựng kế hoạch phát triển các chương trình biểu diễn nghệ thuật truyền thống phục vụ du lịch, đồng thời kiểm soát chất lượng và bản sắc nghệ thuật để tránh thương mại hóa quá mức. Thời gian: 3 năm; Chủ thể: Sở VH, TT & DL, Sở Du lịch.

5. Tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng: Triển khai các chiến dịch truyền thông về giá trị nghệ thuật truyền thống, khuyến khích sự tham gia của cộng đồng và khán giả trong việc bảo tồn và phát triển nghệ thuật. Thời gian: liên tục; Chủ thể: các cơ quan truyền thông, Sở VH, TT & DL.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà quản lý văn hóa và cơ quan nhà nước: Luận văn cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng chính sách, quy hoạch và nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống, đặc biệt tại các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long.

2. Các nghệ sĩ, nghệ nhân và đoàn nghệ thuật truyền thống: Giúp hiểu rõ thực trạng, thách thức và cơ hội phát triển nghệ thuật truyền thống, từ đó nâng cao nhận thức và kỹ năng quản lý, biểu diễn.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành quản lý văn hóa, nghệ thuật: Cung cấp tài liệu tham khảo về phương pháp nghiên cứu, lý thuyết áp dụng và thực trạng quản lý nghệ thuật biểu diễn truyền thống tại địa phương.

4. Các tổ chức phát triển văn hóa và du lịch: Hỗ trợ xây dựng các chương trình phát triển sản phẩm du lịch văn hóa gắn với nghệ thuật truyền thống, góp phần bảo tồn và quảng bá giá trị văn hóa dân tộc.

Câu hỏi thường gặp

1. Quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long gặp những khó khăn gì?
   Khó khăn chính gồm thiếu sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan quản lý, nguồn lực hạn chế, quy hoạch chưa rõ ràng và sự thương mại hóa làm giảm giá trị nghệ thuật. Ví dụ, nhiều câu lạc bộ ĐCTT hoạt động cầm chừng hoặc tan rã do thiếu định hướng.

2. Vai trò của cộng đồng trong quản lý nghệ thuật truyền thống như thế nào?
   Cộng đồng, qua các câu lạc bộ và ban chủ nhiệm, giữ vai trò tự quản quan trọng, góp phần duy trì hoạt động biểu diễn và bảo tồn giá trị nghệ thuật. Sự tham gia của khán giả cũng là yếu tố quyết định sự sống còn của nghệ thuật truyền thống.

3. Lý thuyết nào được áp dụng để phân tích nhu cầu thưởng thức nghệ thuật truyền thống?
   Lý thuyết nhu cầu của Abraham Maslow được sử dụng, trong đó nhu cầu thưởng thức nghệ thuật thuộc cấp cao nhất – nhu cầu tự thể hiện, đòi hỏi các nhu cầu cơ bản khác phải được đáp ứng để phát triển bền vững.

4. Giải pháp nào giúp nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống?
   Các giải pháp gồm xây dựng mô hình quản lý tích hợp, hoàn thiện chính sách hỗ trợ nghệ nhân, tăng cường đào tạo, quy hoạch phát triển sản phẩm nghệ thuật gắn với du lịch và nâng cao nhận thức cộng đồng.

5. Tại sao nghệ thuật ĐCTT bị ảnh hưởng bởi thương mại hóa?
   Do áp lực mưu sinh, nhiều nghệ sĩ biểu diễn như “thợ đờn”, thiếu cảm xúc và sáng tạo, biểu diễn phục vụ du lịch và giải trí thương mại khiến giá trị nghệ thuật truyền thống bị giảm sút. Cố giáo sư Trần Văn Khê từng cảnh báo việc biến ĐCTT thành món hàng kinh doanh là nguy cơ lớn.

Kết luận

• Luận văn đã đánh giá thực trạng quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long, tập trung vào nghệ thuật ĐCTT và Tuồng trong giai đoạn 2010-2015.
• Phân tích dựa trên lý thuyết nhu cầu Maslow và vốn xã hội Bourdieu, làm rõ vai trò của nhu cầu thưởng thức và mạng lưới quan hệ xã hội trong phát triển nghệ thuật truyền thống.
• Kết quả cho thấy quy mô hoạt động rộng khắp nhưng còn nhiều hạn chế về quản lý, đào tạo và thương mại hóa ảnh hưởng đến giá trị nghệ thuật.
• Đề xuất các giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật truyền thống, góp phần phát triển văn hóa và du lịch địa phương.
• Khuyến nghị các cơ quan quản lý, nghệ sĩ, nhà nghiên cứu và tổ chức phát triển văn hóa tham khảo để triển khai các bước tiếp theo trong công tác bảo tồn và phát triển nghệ thuật biểu diễn truyền thống.

Các cơ quan chức năng cần nhanh chóng xây dựng và thực hiện mô hình quản lý tích hợp, đồng thời triển khai các chính sách hỗ trợ nghệ nhân và đào tạo nguồn nhân lực nhằm bảo vệ và phát huy giá trị nghệ thuật truyền thống tại Vĩnh Long.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, phần kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung luận văn gồm các chƣơng sau: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận và khái quát về nghệ thuật biểu diễn truyền thống ở tỉnh Vĩnh Long Chƣơng 2: Thực trạng quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở tỉnh Vĩnh Long Chƣơng 3: Định hƣớng và giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động biểu diễn nghệ thuật truyền thống ở tỉnh Vĩnh Long 16 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KHÁI QUÁT VỀ NGHỆ THUẬT BIỂU DIỄN TRUYỀN THỐNG Ở VĨNH LONG 1.1 Các khái niệm cơ bản - Khái niệm quản lý Các học giả trong và ngoài nƣớc có những góc nghiên cứu khác nhau, nên đã đƣa ra những khái niệm không giống nhau về quản lý. Hiện nay vẫn chƣa có một định nghĩa thống nhất về quản lý. Các học giả trong Từ điển bách khoa Việt Nam (tập 4) thì: “Quản lý là chức năng và hoạt động của hệ thống có tổ chức thuộc giới khác (sinh học, kinh tế, xã hội), bảo đảm giữ gìn một cơ cấu ổn định nhất định, duy trì sự hoạt động tối ƣu và bảo đảm thực hiện những chƣơng trình và mục tiêu của hệ thống đó. Có quản lý kỹ thuật, quản lý xã hội, quản lý các đối tƣợng khác”[18, tr.

Đối với các tác giả trong Ban biên soạn chuyên từ điển New Era nhận định “Quản lý là trông coi, xếp đặt công việc: Quản lý một doanh nghiệp” [1, tr. Song song với những khái niệm quản lý đã đƣợc nêu, quản lý chính là sự kết hợp của ba phƣơng diện: 01- thông qua các hoạt động của tập thể để thúc đẩy tính tích cực của cá nhân. 02- điều hoà quan hệ giữa các cá nhân với nhau, giảm sự mâu thuẫn giữa các bên. 03- tăng cƣờng mỗi quan hệ hợp tác, tƣơng trợ nhau, nhờ sự tƣơng trợ để hoàn thành những công việc mà một cá nhân không thể thực hiện, đồng thời thông qua mỗi quan hệ hợp tác để tạo ra các giá trị lớn hơn giá trị cá nhân đó là giá trị tập thể.

Do đó, quản lý bao gồm các yếu tố sau: Chủ thể quản lý: Là tác nhân tạo ra các tác động quản lý, chủ thể luôn là con ngƣời hoặc tổ chức, chủ thể quản lý tác động lên đối tƣợng quản lý bằng các công cụ với những phƣơng pháp thích hợp theo những nguyên tắc nhất 17 định. Đối tƣợng quản lý tiếp nhận trực tiếp sự tác động của chủ thể quản lý, tùy theo từng loại đối tƣợng khác nhau mà ngƣời ta chia thành các dạng quản lý khác nhau. [20] Chủ thể trong quản lý biểu diễn nghệ thuật Khoảng 10 năm gần đây, các hoạt động văn hóa nghệ thuật nói chung và NTBD nói riêng có nhiều sự đột phá mới theo hƣớng khởi sắc. Để đạt đƣợc những thành quả đó phần lớn nhờ những chủ trƣơng chính sách của Nhà nƣớc và đƣợcCục Nghệ thuật biểu diễn (Cục NTBD) là tổ chức thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Bộ VH, TT&DL) có chức năng tham mƣu giúp Bộ trƣởng thực hiện quản lý Nhà nƣớc về hoạt động NTBD theo hƣớng dân tộc, khoa học, đại chúng.

Theo Quy chế 47, Cục NTBD là đơn vị duyệt, cấp giấy phép cho các đơn vị của Trung ƣơng, Sở VH, TT & DL địa phƣơng cấp giấy phép cho các đơn vị trên địa bàn. Đồng thời, Cục NTBD và các Sở VH, TT & DL thành lập Hội đồng nghệ thuật giúp ngƣời đứng đầu các cơ quan duyệt chƣơng trình trƣớc khi cấp giấy phép. Ngoài ra, dƣới sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ VH, TT & DL, Cục NTBD đã chủ động, tích cực triển khai nhiều kế hoạch công tác và các nhiệm vụ đột xuất đƣợc lãnh đạo Bộ giao. Để tăng khả năng quản lý và chỉ đạo tốt cho các hoạt động NTBD, sự kết hợp chặt chẽ từ Trung ƣơng đến địa phƣơng đang đƣợc quan tâm.

Do đó, các chính sách, chủ trƣơng đƣợc tiến hành đồng bộ và thống nhất giúp cho các đơn vị, doanh nghiệp nghệ thuật dễ dàng hơn trong việc cập nhận thông tin và sáng tạo các sản phẩm văn hóa có giá trị phù hợp với nhu cầu khán giả và tuân theo quy định của Luật. Đồng thời cơ quan quản lý Nhà nƣớc các cấp chủ động xây dựng văn bản phục vụ công tác quản lý, nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong công tác quản lý Nhà nƣớc, phát triển sự nghiệp NTBD; công tác thanh tra, kiểm tra diễn ra thƣờng xuyên để chấn chỉnh kịp thời các hành vi vi phạm trong hoạt động biểu diễn nghệ thuật. 18 Khách thể quản lý: Là đối tƣợng chịu sự tác động hay sự điều chỉnh của chủ thể quản lý, đó là hành vi của con ngƣời, các quá trình xã hội. [20] Khách thể trong quản lý biểu diễn nghệ thuật Bên cạnh những chủ trƣơng của chủ thể quản lý quy định nhằm nâng cao chất lƣợng của sản phẩm nghệ thuật, thì khách thể trong quản lý nghệ thuật là một nhân tố quan trọng đƣa tới thành công.

Nếu không có sự phối hợp ăn ý, chặt chẽ giữa các đơn vị, doanh nghiệp biểu diễn nghệ thuật và các cơ quan chức năng thì những sản phẩm của NTBD truyền thống sẽ bị lệch định hƣớng, đi ngƣợc lại với truyền thống văn hóa của dân tộc. Để sáng tạo ra những sản phẩm chất lƣợng và mang một sắc thái mới, các đoàn nghệ thuật, đơn vị tổ chức cần nâng cao hiệu quả hoạt động của các đơn vị NTBD và năng lực đội ngũ cán bộ, nghệ sĩ. Các đơn vị phải chủ động trong việc quản lý, đào tạo nghệ sĩ, diễn viên thuộc đơn vị mình, nắm rõ năng lực từng ngƣời để bố trí công việc đúng vị trí, khả năng. Chủ động tạo nguồn kinh phí cho hoạt động nghệ thuật từ các nguồn đầu tƣ, viện trợ.

Đặc biệt, các đơn vị hoạt động biểu diễn nghệ thuật nên chú trọng mở rộng việc tuyển chọn các tài năng nghệ thuật trẻ có năng lực, từng bƣớc trẻ hóa đội ngũ nghệ sĩ, diễn viên, tạo sức sống cho ngành nghệ thuật biểu diễn Việt Nam. [46] Mục tiêu của quản lý: Là cái đích phải đạt tới tại một thời điểm nhất định do chủ thể quản lý định trƣớc. Đây là căn cứ để chủ thể quản lý thực hiện các động tác quản lý cũng nhƣ lựa chọn các phƣơng pháp quản lý thích hợp. Quản lý ra đời chính là nhằm mang đến hiệu quả nhiều hơn, năng suất cao hơn trong công việc.

[20] Mục tiêu trong quản lý biểu diễn nghệ thuật Cơ chế thị trƣờng là môi trƣờng cạnh tranh khốc liệt trên tất cả các lĩnh vực trong đó có NTBD. Vì vậy, muốn tồn tại và phát triển, các đơn vị phải tìm đƣợc hƣớng đi riêng, đáp ứng nhu cầu thị hiếu, sự đa dạng trong thƣởng thức nghệ thuật của khán giả. Thực tế cho thấy, hoạt động NTBDđang diễn ra 19 tình trạng lộn xộn, không tuân theo quy định của pháp luật, làm ảnh hƣởng xấu đến thuần phong mỹ tục. Một bộ phận các nghệ sĩ đang coi thƣờng đạo đức nghề nghiệp nhằm đạt đƣợc mục tiêu họ đề ra.

Những hành vi vi phạm đã làm ảnh hƣởng rất nhiều đến nhận thức, sự lệch chuẩn về đạo đức, văn hóa, thẩm mỹ, sống vội, vô cảm,. của giới trẻ là vấn đề đáng quan tâm trong giai đoạn hiện nay. Do đó, việc quản lý nhà nƣớc và các cơ quan chức năng chính là cách thức hiệu quả nhất. Sự quản lý kết hợp giữa mềm dẻo, năng động với kỷ cƣơng, kỷ luật; giữa thuyết phục và cƣỡng chế; giữa tập trung và dân chủ sẽ tạo ra sự ổn định và phát triển cho NTBD Việt Nam, góp phần phát triển kinh tế, ổn định chính trị, xã hội.

Đồng thời, các sản phẩm nghệ thuật đạt đƣợc những giá trị chân – thiện – mỹ bảo vệ và phát huy văn hóa truyền thống. Phân loại phương pháp quản lý Bên cạnh khái niệm về quản lý, các học giả đã đƣa ra một số phƣơng pháp củ thể để tăng cƣờng hiệu quả quản lý. - Phương pháp tổ chức - hành chính: Đâylà các phƣơng pháp chủ thể quản lý (cấp trên) giáo dục thông qua các mệnh lệnh, chỉ thị, quyết định dứt khoát và mang tính cƣỡng bức buộc đối tƣợng quản lý (cấp dƣới) phải chấp hành nghiêm ngặt, nếu vi phạm sẽ bị xử lý kịp thời, thích đáng. Phƣơng pháp tổ chức - hành chính đƣợc áp dụng nhiều trong quản lý giáo dục, quản lý nhà trƣờng, nhờ phƣơng pháp này trật tự kỷ cƣơng đƣợc ổn định đảm bảo, đồng thời giải quyết những vấn đề đặt ra trong quản lý giáo dục một cách hiệu quả.

- Phương pháp tâm lý – giáo dục: Đối lập với phƣơng pháp tổ chức – hành chính, phƣơng pháp tâm lý – giáo dục là chủ thể quản lý giáo dục dùng các phƣơng thức tác động vào tƣ tƣởng, nhận thức, tình cảm của cán bộ, nhân viên, ngƣời dạy, ngƣời học và những tổ chức liên đới trong tổ chức giáo dục để nâng cao năng lực hoạt động và trách nhiệm của họ trong việc thực hiện và hoàn thành nhiệm vụ đặt ra tối ƣu nhất. Phƣơng pháp này có vai trò lớn trong 20 việc khích lệ, động viên tinh thần chủ động sáng tạo, giúp đỡ nhau trong mọi công việc một cách nhiệt huyết, vui vẻ, tin cậy tạo ra những sản phẩm chất lƣợng cả chủ thể quản lý và đối tƣợng quản lý cùng hƣớng đến. - Phương pháp kinh tế: Đây là hình thức tác động gián tiếp, nhằm kích thích sự sáng tạo, chủ động làm việc hiệu quả theo kế hoạch đã đề ra nhằm hoàn thành nhiệm vụ đƣợc giao một cách tối ƣu nhất. Việc kích thích bằng kinh tế cổ vũ, động viên tinh thần và sự công nhận của tập thể đối với sự nỗi lực của các cá nhân.

Sự khuyến khích bằng lợi ích kinh tế là đặc trƣng nổi bật của phƣơng pháp này. Tuy nhiên, bất kỳ một phƣơng pháp nào cũng có những mặt ƣu và nhƣợc, do đó nhà quản lý cần phải xác định đƣợc chủ thể, khách thể quản lý, và mục tiêu cuối cùng mà nhà quản lý muốn đạt đƣợc là gì. Vì vậy, nhà quản lý phải chọn phƣơng thức quản lý phù hợp nhất, đôi khi để hoàn thành mục tiêu đề ra, nhà quản lý phải kết hợp nhiều phƣơng pháp. - Khái niệm quản lý văn hóa Khái niệm quản lý văn hóa đƣợc hiểu nhƣ sau: Quản lý văn hóa là quản lý Nhà nƣớc về văn hóa và quản lý hoạt động văn hóa.

Và nhƣ vậy, ngƣời làm công tác quản lý văn hóa phải có kiến thức quản lý Nhà nƣớc bên cạnh kiến thức về quản lý văn hóa và văn hóa.