Trung Tâm Logistics Ở Việt Nam: Thực Trạng và Giải Pháp Phát Triển

Trung tâm logistics đóng vai trò quan trọng trong việc tối ưu hóa chuỗi cung ứng và giảm chi phí logistics… 84 trang · Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân · 2016.

• Tác giả: Nguyễn Văn Nghĩa
• Người hướng dẫn: GS.TS Đặng Đình Đào
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh Thương Mại
• Đề tài: Phát Triển Trung Tâm Logistics Tại Việt Nam: Thực Trạng và Giải Pháp
• Loại tài liệu: Chuyên Đề Thực Tập Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI NÓI ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TRUNG TÂM LOGISTICS Ở VIỆT NAM
• 1.1. Khái quát về trung tâm logistics
• 1.2. Khải niệm về trung tâm logistics và sự cần thiết phát triển các trung tâm Logistics
• 1.3. Vai trò của các trung tâm Logistics
• 1.4. Chức năng của trung tâm Logistics
• 1.5. Phân loại các trung tâm Logistics
• 1.5.1. Căn cứ vào quy mô và vai trò
• 1.5.2. Căn cứ vào vị trí địa lý
• 1.5.3. Căn cứ vào mục đích và chức năng hoạt động
• 1.5.4. Căn cứ vào loại hàng hóa phục vụ hoặc loại dịch vụ cung cấp
• 1.5.5. Căn cứ theo tính chất sở hữu
• 1.6. Xác định vị trí trung tâm logistics
• 1.6.1. Các nhân tố ảnh hưởng đến việc xác định vị trí trung tâm Logistics
• 1.6.1.1. Về phía doanh nghiệp sử dụng dịch vụ trung tâm logistics
• 1.6.1.2. Về phía tổ chức, doanh nghiệp điều hành hoạt động và kinh doanh dịch vụ trung tâm logistics
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN CÁC TRUNG TÂM LOGISTICS Ở VIỆT NAM
• 2.1. Khái quát quá trình phát triển các trung tâm Logistics ở Việt Nam
• 2.1.1. Quá trình phát triển ngành logistics Việt Nam
• 2.1.1.1. Giai đoạn trước năm 1986
• 2.1.1.2. Giai đoạn từ năm 1986 đến năm 2006
• 2.1.1.3. Giai đoạn từ năm 2007 đến nay
• 2.1.2. Quá trình phát triển các trung tâm logistics ở Việt Nam
• 2.2. Phân tích thực trạng phát triển các trung tâm Logistics ở Việt Nam
• 2.2.1. Quan điểm phát triển các trung tâm logistics ở Việt Nam
• 2.2.2. Đánh giá thực trạng phát triển ngành logistics Việt Nam
• 2.2.2.1. Về cơ sở hạ tầng
• 2.2.2.2. Về cơ sở pháp lý
• 2.2.2.3. Về các dịch vụ logistics chủ yếu
• 2.2.3. Sự cần thiết phát triển hệ thống các trung tâm logistics
• 2.2.4. Đánh giá ưu nhược điểm và các vấn đề đặt ra trong phát triển các trung tâm Logistics ở Việt Nam
• 2.2.4.1. Ưu điểm và nhược điểm trong việc phát triển trung tâm logistics ở Việt Nam
• 2.2.4.2. Nhược điểm
• 2.2.4.3. Các vấn đề đặt ra trong việc phát triển các trung tâm logistics tại Việt Nam
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN CÁC TRUNG TÂM LOGISTICS Ở VIỆT NAM
• 3.1. Phương hướng phát triển các ngành thương mại và Logistics của Việt Nam năm tới
• 3.1.1. Phương hướng phát triển ngành logistics Việt Nam
• 3.1.2. Mô hình chiến lược phát triển ngành logistics Việt Nam
• 3.2. Phương hướng phát triển các trung tâm Logistics ở Việt Nam đến năm 2020
• 3.2.1. Mục tiêu phát triển các trung tâm logistics
• 3.2.2. Quan điểm phát triển các trung tâm logistics ở Việt Nam đến năm 2020
• 3.2.3. Định hướng phát triển các trung tâm logistics tại Việt Nam đến năm 2020
• 3.3. Giải pháp phát triển các trung tâm Logistics ở Việt Nam
• 3.3.1. Xác định vị trí xây dựng tối ưu với quỹ đất đủ lớn
• 3.3.2. Huy động hiệu quả nguồn vốn lớn đầu tư xây dựng
• 3.3.3. Tiến hành xây dựng đầy đủ các hạng mục cơ bản và đầu tư các trang thiết bị phù hợp với hiện đại
• 3.3.4. Phát triển quy mô theo từng giai đoạn phù hợp với định hướng phát triển kinh tế thương mại và năng lực tài chính
• 3.3.5. Xây dựng mô hình tổ chức quản lý hiệu quả
• 3.3.6. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu của quản lý và kinh doanh khai thác
• 3.3.7. Không ngừng hoàn thiện, đa dạng và nâng cao chất lượng dịch vụ trung tâm logistics
• 3.3.8. Chú trọng thực hiện hiệu quả hoạt động marketing và chăm sóc khách hàng
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Trung Tâm Logistics Tại Việt Nam

Trung tâm logistics đóng vai trò quan trọng trong việc tối ưu hóa chuỗi cung ứng và giảm chi phí logistics tại Việt Nam. Sự phát triển của các trung tâm logistics không chỉ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế quốc gia. Theo nghiên cứu, việc phát triển hệ thống trung tâm logistics sẽ giúp cải thiện khả năng cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế.

1.1. Khái Niệm Về Trung Tâm Logistics Tại Việt Nam

Trung tâm logistics là nơi thực hiện các hoạt động liên quan đến vận tải và phân phối hàng hóa. Sự cần thiết phát triển các trung tâm này xuất phát từ nhu cầu tối ưu hóa chuỗi cung ứng và nâng cao chất lượng dịch vụ logistics.

1.2. Vai Trò Của Trung Tâm Logistics Trong Kinh Tế

Trung tâm logistics giúp giảm thời gian luân chuyển hàng hóa, tối ưu hóa mức dự trữ và giảm chi phí logistics. Điều này không chỉ mang lại lợi ích cho doanh nghiệp mà còn cho nền kinh tế quốc dân.

II. Thực Trạng Phát Triển Trung Tâm Logistics Tại Việt Nam

Hiện nay, sự phát triển của các trung tâm logistics tại Việt Nam đang gặp nhiều thách thức. Cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, quy định pháp lý còn nhiều bất cập và thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao là những vấn đề cần được giải quyết. Theo báo cáo, tỷ lệ chi phí logistics trong giá thành sản phẩm vẫn còn cao, ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam.

2.1. Đánh Giá Hiện Trạng Hệ Thống Logistics

Hệ thống logistics tại Việt Nam đang trong quá trình phát triển nhưng vẫn còn nhiều hạn chế. Cơ sở hạ tầng logistics chưa đáp ứng được nhu cầu, dẫn đến chi phí logistics cao và hiệu quả hoạt động chưa tối ưu.

2.2. Những Thách Thức Trong Phát Triển Trung Tâm Logistics

Các thách thức bao gồm sự thiếu hụt nguồn nhân lực chất lượng cao, cơ sở hạ tầng chưa phát triển đồng bộ và các quy định pháp lý chưa hoàn thiện. Những vấn đề này cần được giải quyết để thúc đẩy sự phát triển của trung tâm logistics.

III. Giải Pháp Phát Triển Trung Tâm Logistics Tại Việt Nam

Để phát triển hiệu quả các trung tâm logistics, cần có những giải pháp đồng bộ từ chính sách đến thực tiễn. Việc đầu tư vào cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng dịch vụ và phát triển nguồn nhân lực là những yếu tố then chốt. Theo các chuyên gia, việc áp dụng công nghệ hiện đại vào quản lý logistics cũng là một giải pháp quan trọng.

3.1. Đầu Tư Vào Cơ Sở Hạ Tầng Logistics

Cần có sự đầu tư mạnh mẽ vào cơ sở hạ tầng logistics để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao. Việc xây dựng các trung tâm logistics hiện đại sẽ giúp tối ưu hóa quy trình vận chuyển và phân phối hàng hóa.

3.2. Nâng Cao Chất Lượng Dịch Vụ Logistics

Nâng cao chất lượng dịch vụ logistics thông qua việc đào tạo nguồn nhân lực và áp dụng công nghệ mới. Điều này sẽ giúp cải thiện hiệu quả hoạt động và giảm chi phí cho doanh nghiệp.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Trung Tâm Logistics Tại Việt Nam

Các trung tâm logistics đã được áp dụng thành công tại nhiều doanh nghiệp lớn tại Việt Nam. Những ứng dụng này không chỉ giúp tối ưu hóa quy trình vận chuyển mà còn nâng cao khả năng cạnh tranh của sản phẩm. Theo thống kê, các doanh nghiệp sử dụng dịch vụ logistics chuyên nghiệp đã giảm được chi phí đáng kể.

4.1. Các Mô Hình Trung Tâm Logistics Thành Công

Nhiều mô hình trung tâm logistics đã được triển khai thành công tại Việt Nam, giúp cải thiện hiệu quả hoạt động và giảm chi phí cho doanh nghiệp. Những mô hình này có thể được nhân rộng để áp dụng cho các doanh nghiệp khác.

4.2. Kết Quả Nghiên Cứu Về Hiệu Quả Trung Tâm Logistics

Nghiên cứu cho thấy rằng việc phát triển trung tâm logistics đã giúp các doanh nghiệp giảm chi phí logistics từ 10-20%. Điều này chứng tỏ tầm quan trọng của trung tâm logistics trong việc nâng cao hiệu quả kinh doanh.

V. Kết Luận Về Phát Triển Trung Tâm Logistics Tại Việt Nam

Phát triển trung tâm logistics là một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam. Cần có những chính sách hỗ trợ và đầu tư hợp lý để phát triển hệ thống logistics. Tương lai của ngành logistics tại Việt Nam sẽ phụ thuộc vào khả năng cải thiện cơ sở hạ tầng và chất lượng dịch vụ.

5.1. Tương Lai Của Ngành Logistics Tại Việt Nam

Ngành logistics tại Việt Nam có tiềm năng phát triển lớn. Việc cải thiện cơ sở hạ tầng và chất lượng dịch vụ sẽ giúp ngành này phát triển bền vững trong tương lai.

5.2. Đề Xuất Chính Sách Hỗ Trợ Phát Triển Logistics

Cần có các chính sách hỗ trợ từ chính phủ để phát triển ngành logistics. Những chính sách này nên tập trung vào việc đầu tư cơ sở hạ tầng và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Chi phí logistics tại Việt Nam chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu giá thành sản phẩm cuối cùng, tạo ra gánh nặng chi phí cho người tiêu dùng và làm suy giảm năng lực cạnh tranh của hàng hóa xuất khẩu cũng như tiêu dùng nội địa. Tình trạng kết cấu chi phí logistics bất hợp lý bắt nguồn từ việc tổ chức dòng luân chuyển hàng hóa còn phân tán, thiếu tính liên kết và chưa tối ưu hóa được chuỗi cung ứng. Một trong những giải pháp then chốt để giải quyết bài toán này là phát triển hệ thống trung tâm logistics — cấu trúc điểm đặc biệt giữ vai trò đầu mối điều phối, chuyển tải và gia tăng giá trị cho hàng hóa.

Đề tài chuyên đề thực tập tốt nghiệp "Trung tâm logistics ở Việt Nam: Thực trạng và các giải pháp phát triển" được thực hiện bởi sinh viên Nguyễn Văn Nghĩa (Lớp Quản trị kinh doanh thương mại 54A, Viện Thương mại và Kinh tế Quốc tế, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân) dưới sự hướng dẫn của GS.TS Đặng Đình Đào năm 2016. Nghiên cứu đặt trọng tâm vào việc đánh giá hiện trạng mạng lưới trung tâm logistics tại Việt Nam, từ đó xác định các định hướng và giải pháp phát triển phù hợp với điều kiện kinh tế thương mại trong nước.

Nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài bao gồm bốn nội dung chính:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận cơ bản về trung tâm logistics, bao gồm khái niệm, vai trò, chức năng, tiêu chí phân loại và các nhân tố ảnh hưởng đến việc xác định vị trí xây dựng.
2. Tổng hợp, phân tích kinh nghiệm phát triển hệ thống trung tâm logistics tại các quốc gia phát triển (tiêu biểu như Singapore, Nhật Bản) và rút ra bài học kinh nghiệm cho Việt Nam.
3. Khảo sát, phân tích và đánh giá thực trạng phát triển ngành logistics cùng hệ thống trung tâm logistics đang vận hành tại Việt Nam; phân tích cơ sở hạ tầng giao thông vận tải, khung pháp lý và quy hoạch phát triển trung tâm logistics theo Quyết định số 1012/QĐ-TTg.
4. Đề xuất phương hướng, mục tiêu và các nhóm giải pháp đồng bộ nhằm phát triển mạng lưới trung tâm logistics tại Việt Nam đến năm 2020.

Đối tượng nghiên cứu là thực trạng hình thành, phân bố, xây dựng và vận hành của hệ thống trung tâm logistics tại Việt Nam. Phạm vi nghiên cứu về không gian bao quát toàn bộ lãnh thổ Việt Nam, trong đó tập trung vào các vùng kinh tế trọng điểm và các địa phương đã hình thành trung tâm logistics (Quảng Ninh, Hải Phòng, TP. Hồ Chí Minh, Bình Dương). Phạm vi thời gian tập trung vào giai đoạn phát triển từ sau khi Việt Nam gia nhập WTO (2007) đến năm 2015-2016, với tầm nhìn định hướng phát triển đến năm 2020 và 2030.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết của đề tài tiếp cận trung tâm logistics như một khu vực tập trung thực hiện các hoạt động liên quan đến vận tải, logistics và phân phối hàng hóa nội địa và quốc tế do nhiều chủ thể cùng tham gia khai thác. Tác giả vận dụng các lý thuyết về quản trị chuỗi cung ứng, lý thuyết định vị công nghiệp và mô hình phân loại trung tâm logistics của Ủy ban Kinh tế Xã hội Châu Á - Thái Bình Dương Liên Hợp Quốc (UNESCAP, 2002).

Hệ thống phân tích chức năng trung tâm logistics được phân định rõ ràng giữa các chức năng cơ bản (lưu kho bãi, xếp dỡ, gom hàng, chia nhỏ hàng, phối hợp phân chia hàng, chuyển tải) và các chức năng gia tăng giá trị (VAL), bao gồm:

• Dịch vụ giá trị gia tăng cấp thấp (Low-end VAL): Dán nhãn, đóng gói lại, chia tách lô hàng.
• Dịch vụ giá trị gia tăng cấp cao (High-end VAL): Pha trộn, hun trùng, lắp ráp hoàn thiện, kiểm định kỹ thuật.
• Dịch vụ hành chính - hỗ trợ (VAS / Back-office): Thủ tục hải quan, bảo hiểm, quản lý dòng thông tin.
• Dịch vụ tiện ích cơ sở vật chất (VAF): Bảo dưỡng, sửa chữa, vệ sinh container và phương tiện vận tải.
• Logistics ngược (Reverse Logistics): Tiếp nhận, thu gom và xử lý sản phẩm hoặc linh kiện lỗi trả về.

Cơ sở pháp lý được tác giả sử dụng làm căn cứ đối chiếu gồm: Luật Thương mại năm 2005, Nghị định số 140/2007/NĐ-CP ngày 05/09/2007 quy định chi tiết Luật Thương mại về điều kiện kinh doanh dịch vụ logistics, và Quyết định số 1012/QĐ-TTg ngày 03/07/2015 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Quy hoạch phát triển hệ thống trung tâm logistics trên địa bàn cả nước đến năm 2020, định hướng đến năm 2030.

Phương pháp nghiên cứu được áp dụng trong khóa luận gồm:

• Phương pháp phân tích - tổng hợp tài liệu lý luận và báo cáo ngành.
• Phương pháp thống kê mô tả nhằm xử lý các số liệu về hạ tầng giao thông vận tải, số lượng và công suất hoạt động của các trung tâm logistics.
• Phương pháp so sánh, đối chiếu kinh nghiệm quốc tế (benchmarking) từ mô hình quản lý và chính sách phát triển logistics cảng biển của Singapore và chính sách logistics tích hợp của Nhật Bản.
• Nguồn dữ liệu sử dụng là dữ liệu thứ cấp từ Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA), Tổng cục Thống kê, Ngân hàng Thế giới (chỉ số LPI), các báo cáo hội thảo chuyên ngành logistics và tài liệu quy hoạch của Bộ Công Thương.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Những vấn đề cơ bản về trung tâm logistics ở Việt Nam

Chương 1 tập trung làm rõ bản chất kinh tế và cơ sở lý luận của trung tâm logistics. Khái niệm này xuất hiện từ thập niên 1970–1980 tại Bắc Mỹ, Tây Âu, Nhật Bản và lan rộng sang các nền kinh tế mới nổi như Trung Quốc, Ấn Độ, Brazil. Tác giả nhấn mạnh trung tâm logistics phải kết nối được với nhiều phương thức vận tải khác nhau và cần được điều hành bởi một cơ quan trung lập, tối ưu nhất là mô hình hợp tác công - tư (PPP).

Khóa luận phân loại trung tâm logistics theo 5 tiêu chí:

1. Theo quy mô và vai trò: Cấp toàn cầu (100–500 ha), cấp khu vực (20–30 ha, bán kính phục vụ 300–800 km), cấp quốc gia (10–30 ha, bán kính phục vụ 20–300 km), cấp địa phương và cấp doanh nghiệp.
2. Theo vị trí địa lý: Trung tâm logistics hàng hải, trung tâm logistics hàng không và trung tâm logistics đường bộ.
3. Theo mục đích và chức năng hoạt động: Trung tâm phục vụ kinh tế thương mại đa quốc gia/vùng; trung tâm phục vụ 1PL/2PL; trung tâm phục vụ nhà cung cấp dịch vụ 3PL, 4PL, 5PL.
4. Theo loại hàng hóa/dịch vụ: Trung tâm tổng hợp, trung tâm nhóm ngành/dịch vụ, trung tâm chuyên dụng (hàng nguy hiểm, dược phẩm, thiết bị hạng nặng).
5. Theo tính chất sở hữu: Trung tâm logistics công, tư nhân hoặc hỗn hợp công - tư.

Về vấn đề xác định vị trí, tác giả phân tích các yếu tố ảnh hưởng dưới hai góc nhìn:

• Doanh nghiệp sử dụng dịch vụ: Gần nguồn tài nguyên, đặc điểm thị trường tiêu thụ, kết nối hạ tầng giao thông, khoảng cách tới nhà cung cấp chính, đặc tính luồng hàng và các yếu tố môi trường kinh doanh.
• Doanh nghiệp đầu hành/khai thác: Vị trí hành lang vận tải huyết mạch, chính sách đất đai địa phương, môi trường kinh tế, hạ tầng công nghệ thông tin và nguồn nhân lực.

Tiêu chí phân loại	Phân nhóm cụ thể	Đặc điểm diện tích / Phạm vi
Quy mô & Vai trò	Cấp toàn cầu	100 – 500 ha; đầu mối quốc tế lớn
	Cấp khu vực	20 – 30 ha; bán kính 300 – 800 km
	Cấp quốc gia	10 – 30 ha; bán kính 20 – 300 km
	Cấp địa phương / Doanh nghiệp	Phục vụ nội tỉnh hoặc từng doanh nghiệp lớn
Vị trí địa lý	Hàng hải / Hàng không / Đường bộ	Gắn liền với cảng biển, sân bay trung chuyển hoặc cảng cạn, ga đường sắt
Tính chất sở hữu	Công / Tư / Công - Tư (PPP)	Ngân sách nhà nước, vốn tư nhân hoặc liên doanh hợp tác

Nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế cho thấy:

• Singapore: Đạt chỉ số LPI cao với 83,67% đánh giá tích cực về hải quan và 100% đánh giá quy trình giải phóng hàng đạt chuẩn; triển khai chương trình LEA (Logistics Enhancement and Application) từ năm 1997 gồm 4 nhóm giải pháp và 16 dự án; sân bay Changi vận hành mô hình dịch vụ "một trạm" giải phóng hàng trong 1 giờ; cảng biển trang bị 204 cẩu trục và bến chuyên dụng cho 1 triệu ô tô/năm.
• Nhật Bản: Chương trình New Comprehensive Program of Logistics Policies (2005–2009); quy hoạch hơn 800.000 m² mặt bằng kho bãi gắn với cảng biển; thị trường 3PL đạt quy mô gần 2.000 tỷ Yên vào năm 2012; kết nối thông suốt 4 đảo lớn bằng cầu và hầm ngầm vượt biển.

Từ đó, 4 bài học kinh nghiệm được rút ra cho Việt Nam: quy hoạch chuẩn xác vị trí và quy mô quỹ đất; thiết lập cơ chế chính sách ưu đãi tài chính - đất đai đặc thù; áp dụng mô hình tổ chức công - tư (PPP); đa dạng hóa mô hình kinh doanh gắn với dịch vụ giá trị gia tăng.

Chương 2: Thực trạng phát triển các trung tâm logistics ở Việt Nam

Chương 2 phân tích quá trình phát triển ngành logistics Việt Nam qua ba giai đoạn:

• Giai đoạn trước 1986: Cơ chế kế hoạch hóa tập trung, hoạt động giao nhận phân tán do các đơn vị XNK tự đảm nhiệm; năm 1976 hợp nhất thành Tổng công ty Giao nhận và Kho vận ngoại thương (Vietrans) giữ thế độc quyền.
• Giai đoạn 1986–2006: Đổi mới kinh tế, xuất hiện dịch vụ logistics outsourcing, thị trường mở rộng cho nhiều doanh nghiệp tham gia.
• Giai đoạn từ 2007 đến thời điểm nghiên cứu: Gia nhập WTO, ngành bùng nổ với khoảng 1.200 doanh nghiệp hoạt động, vốn đăng ký bình quân 1,5 tỷ đồng/doanh nghiệp, thời gian hoạt động trung bình 5 năm, tuy nhiên mới chỉ đáp ứng 1/4 nhu cầu thị trường.

Khảo sát thực tế giai đoạn 2009–2012 ghi nhận cả nước có 6 trung tâm logistics đã đi vào vận hành với tổng diện tích đất 279,8 ha. Cơ cấu diện tích có sự chênh lệch lớn khi miền Nam chiếm tới 265,1 ha (tương đương 94,7% tổng diện tích cả nước). 5/6 trung tâm có diện tích nhỏ dưới 10 ha, duy nhất trung tâm Geodis Wilson Cát Lái đạt quy mô 250 ha.

STT	Tên Trung tâm Logistics	Địa phương	Năm thành lập	Quy mô & Năng lực vận hành
1	TT Tiếp vận Schenker Gemadept	Bình Dương	2009	Vốn 5,5 triệu USD; phục vụ hàng công nghệ cao, điện tử, may mặc
2	TT Logistics Gemadept Sóng Thần	Bình Dương	2011	60.000 pallet (~90.000 tấn); kệ 5–7 tầng, 16–30 cửa xuất nhập, sàn nâng tự động
3	TT Logistics Damco Bình Dương	Bình Dương	2011	Vốn GĐ1 4 triệu USD; kho CFS công suất 1 triệu m³/năm
4	TT Logistics Cái Lân - VOSA	Quảng Ninh	2012	2.000 TEU/năm, 500.000 tấn hàng rời/năm; kho nông sản 6.700 m²
5	TT Logistics Green - Đình Vũ	Hải Phòng	2012	Vốn đầu tư 168 tỷ đồng; công suất 100.000 TEU/năm
6	TT Logistics Geodis Wilson Cát Lái	TP. Hồ Chí Minh	2012	Diện tích 250 ha; lưu chuyển đến 2 triệu món hàng/năm

Bên cạnh các trung tâm trên, một số dự án đang triển khai gồm Kerry Hưng Yên, Kerry Đà Nẵng, trung tâm tại Hòa Nhơn (Đà Nẵng), Kim Thành (Lào Cai) và các khu kho vận như Mapletree (68 ha, 110 triệu USD), YCH-Protrade (6,9 ha, 14 triệu USD).

Về hạ tầng logistics hỗ trợ:

• Cảng biển: Quy mô vừa và nhỏ, thiếu bến chuyên dụng; luồng tàu cạn; hai cảng lớn là Hải Phòng và Sài Gòn nằm sâu trong nội đô đối mặt yêu cầu di dời; giao thông kết nối hậu phương yếu (Cái Lân chưa có đường sắt kết nối trực tiếp).
• Hàng không: 21 sân bay (3 sân bay quốc tế), tốc độ tăng trưởng hàng hóa bình quân 14%/năm nhưng quy mô nhà ga hàng hóa và kỹ thuật còn thấp.
• Cảng cạn (ICD): Miền Bắc có 3 ICD (Gia Lâm, Thụy Vân, Hải Dương) chủ yếu làm kho bãi đường bộ; miền Nam chiếm gần 80% lượng container thông qua cả nước; miền Trung chưa có ICD.
• Đường bộ: Mạng lưới 256.288 km, đảm nhận 403.800 tấn hàng hóa (chiếm 67,6% tổng khối lượng vận chuyển năm 2011), phương tiện còn lạc hậu, chi phí cao.
• Đường thủy nội địa: 2.360 sông kênh với 7.189 bến cảng, miền Nam chiếm 60% khối lượng vận chuyển thủy cả nước, miền Bắc chiếm 33%, miền Trung chiếm 7%; hạ tầng bốc xếp thô sơ.
• Đường sắt: Chiều dài 2.600 km qua 30 tỉnh thành, sử dụng 3 loại khổ ray, thiếu toa xe chuyên dụng, chưa kết nối đồng bộ tới các cảng biển lớn.
• Khung pháp lý: Điều chỉnh chính bởi Luật Thương mại 2005 và Nghị định 140/2007/NĐ-CP; định nghĩa logistics còn bị thu hẹp vào hoạt động giao nhận truyền thống, thiếu sự phối hợp liên ngành giữa hải quan, thuế, giao thông và thương mại.

Khóa luận cũng tổng hợp chi tiết phương án quy hoạch mạng lưới trung tâm logistics cấp quốc gia theo Quyết định số 1012/QĐ-TTg ngày 03/07/2015:

• Miền Bắc: 07 trung tâm hạng I, hạng II và 01 trung tâm chuyên dụng hàng không tại Nội Bài (quy mô 5–7 ha giai đoạn I, trên 7 ha giai đoạn II). Trung tâm Bắc Hà Nội (hạng I, 20 ha đến năm 2020, trên 50 ha đến năm 2030), Nam Hà Nội (hạng II, 15 ha lên trên 30 ha), hành lang Đông Nam Bắc Bộ (10 ha lên trên 30 ha), hành lang Đông Bắc Bắc Bộ (20 ha lên trên 40 ha), hành lang Hà Nội - Lạng Sơn (10 ha lên trên 20 ha), hành lang Hà Nội - Lào Cai (20 ha lên trên 30 ha), hành lang Tây Bắc Bắc Bộ (10 ha lên trên 20 ha).
• Miền Trung - Tây Nguyên: 06 trung tâm hạng I, hạng II và 01 trung tâm chuyên dụng hàng không tại Đà Nẵng (3–4 ha lên 7–8 ha). Trung tâm Đà Nẵng (hạng I, 30 ha lên trên 70 ha), hành lang đường 8 và 12A (20 ha lên trên 40 ha), đường 9 (10 ha lên trên 20 ha), đường 14B (10 ha lên trên 20 ha), đường 19 (20 ha lên trên 30 ha), Đông Trường Sơn - Tây Nguyên (10 ha lên trên 20 ha).
• Miền Nam: 05 trung tâm hạng I, hạng II và 01 trung tâm chuyên dụng hàng không tại Tân Sơn Nhất - Long Thành (3–4 ha lên 7–8 ha). TP. Hồ Chí Minh gồm 02 trung tâm hạng II phía Bắc và Nam (mỗi trung tâm 40 ha lên trên 70 ha), tiểu vùng Đông Bắc TP.HCM (hạng I, 60 ha lên trên 100 ha), tiểu vùng Tây Nam TP.HCM (hạng II, 20 ha lên trên 50 ha), tiểu vùng trung tâm Đồng bằng sông Cửu Long (hạng II, 30 ha lên trên 70 ha).

Chương 3: Phương hướng và các giải pháp phát triển các trung tâm logistics ở Việt Nam

Chương 3 xác định mục tiêu và định hướng phát triển mạng lưới trung tâm logistics trở thành các mắt xích dịch vụ nòng cốt, hiện đại, kết nối đa phương thức và tham gia sâu vào chuỗi logistics khu vực. Tác giả đề xuất hệ thống 8 nhóm giải pháp thực thi:

1. Xác định vị trí xây dựng tối ưu với quỹ đất đủ lớn: Lựa chọn các khu vực gắn liền với hành lang kinh tế, gần cụm cảng biển nước sâu, ga đường sắt liên vận và cảng hàng không quốc tế; dành quỹ đất dự phòng đủ rộng để mở rộng quy mô trong dài hạn.
2. Huy động hiệu quả nguồn vốn lớn đầu tư xây dựng: Kết hợp nguồn vốn ngân sách cho hạ tầng kết nối bên ngoài với nguồn vốn doanh nghiệp tư nhân, nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và phát triển các dự án theo hình thức PPP.
3. Đầu tư đồng bộ hạng mục cơ bản và trang thiết bị hiện đại: Trang bị hệ thống giá kệ lưu trữ cao tầng, cửa xuất nhập tiêu chuẩn, hệ thống sàn nâng tự động (Dock Levelers), hệ thống phần mềm quản lý kho bãi (WMS) và quản lý vận tải (TMS).
4. Phát triển quy mô theo từng phân kỳ: Phân kỳ đầu tư theo từng giai đoạn (giai đoạn đến 2020 và giai đoạn đến 2030) bám sát lưu lượng hàng hóa thực tế và năng lực tài chính của chủ đầu tư, tránh đầu tư dàn trải gây ứ đọng vốn.
5. Xây dựng mô hình tổ chức quản lý hiệu quả: Áp dụng mô hình điều hành công - tư kết hợp, trong đó nhà nước quản lý quy hoạch, cơ sở hạ tầng nền tảng và cơ chế giám sát; khối doanh nghiệp tư nhân chịu trách nhiệm khai thác thương mại và vận hành nghiệp vụ.
6. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao: Thiết lập các chương trình đào tạo chuyên sâu về quản trị logistics tại các trường đại học, liên kết với các viện nghiên cứu quốc tế, bồi dưỡng kỹ năng nghiệp vụ kho vận và tác phong làm việc công nghiệp.
7. Đa dạng hóa và nâng cao chất lượng dịch vụ: Chuyển dịch từ dịch vụ lưu kho thuần túy sang cung cấp chuỗi dịch vụ giá trị gia tăng cao (High-end VAL), dịch vụ phân phối trọn gói cho khách hàng 3PL/4PL, dịch vụ bảo quản lạnh cho nông sản xuất khẩu và logistics ngược.
8. Chú trọng hoạt động marketing và chăm sóc khách hàng: Xây dựng chính sách khách hàng linh hoạt, tập trung đàm phán và ký kết các hợp đồng sử dụng dịch vụ trung tâm logistics dài hạn với các tập đoàn sản xuất và phân phối lớn.

Kết quả và đóng góp

Nghiên cứu đạt được các kết quả cụ thể gắn liền với hệ thống dữ liệu thực chứng:

• Thống kê toàn diện hiện trạng 6 trung tâm logistics đang vận hành tại Việt Nam tính đến giai đoạn 2012–2015, chỉ rõ quy mô tổng diện tích đạt 279,8 ha và tình trạng mất cân đối nghiêm trọng khi miền Nam chiếm 94,7% tổng diện tích kho bãi trung tâm logistics toàn quốc.
• Phân tích chi tiết thực trạng 1.200 doanh nghiệp dịch vụ logistics trong nước với quy mô vốn bình quân 1,5 tỷ đồng, chỉ ra điểm nghẽn về hạ tầng kết nối đa phương thức (đường bộ chiếm 67,6% khối lượng luân chuyển nhưng chi phí cao, đường sắt và đường thủy chưa phát huy tối đa công suất kết nối cảng).
• Hệ thống hóa đầy đủ chỉ tiêu quy hoạch mạng lưới trung tâm logistics trên 3 miền theo Quyết định số 1012/QĐ-TTg, làm rõ lộ trình phân kỳ diện tích giai đoạn 2020 và 2030.
• Đề xuất mô hình giải pháp 8 điểm mang tính hệ thống, kết hợp giữa bài học thực tiễn của Singapore, Nhật Bản với điều kiện thể chế và hạ tầng của Việt Nam.

Đóng góp của khóa luận thể hiện ở việc làm rõ cấu trúc chức năng giá trị gia tăng (VAL/VAS/VAF) của trung tâm logistics hiện đại, khắc phục cách hiểu hạn hẹp truyền thống coi trung tâm logistics chỉ là các kho chứa hàng đơn thuần.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tập trung vào phương pháp phân tích định tính, tổng hợp báo cáo và thống kê mô tả từ các nguồn dữ liệu thứ cấp sẵn có. Nghiên cứu chưa áp dụng các mô hình toán học định lượng (như phương pháp trọng tâm Center of Gravity, bài toán quy hoạch tuyến tính tối ưu mạng lưới) để tính toán vị trí tọa độ cụ thể cho từng trung tâm.

Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội thực tế của các dự án trung tâm logistics sau khi triển khai Quyết định số 1012/QĐ-TTg, cũng như nghiên cứu chi tiết cơ chế tài chính và chia sẻ rủi ro trong các dự án đầu tư trung tâm logistics theo hình thức đối tác công - tư (PPP).

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo cho sinh viên, học viên chuyên ngành Kinh tế Thương mại, Logistics và Quản lý Chuỗi cung ứng, Kinh tế Đối ngoại tại các trường đại học kinh tế. Tài liệu cung cấp cơ sở dữ liệu lịch sử về quá trình hình thành hệ thống trung tâm logistics tại Việt Nam giai đoạn 2007–2015.

Các nội dung có giá trị tham khảo cao gồm:

• Bảng tổng hợp các tiêu chí định vị trung tâm logistics dưới góc độ người sử dụng và người vận hành.
• Khung phân tích kinh nghiệm quốc tế và chính sách phát triển logistics cảng biển của Singapore.
• Bản phân tích chi tiết dữ liệu quy hoạch mạng lưới trung tâm logistics Việt Nam theo Quyết định số 1012/QĐ-TTg ngày 03/07/2015.

Câu hỏi thường gặp

1. Tính đến năm 2012, Việt Nam có bao nhiêu trung tâm logistics đã đi vào vận hành và phân bố ở những địa phương nào?
Theo kết quả điều tra trong khóa luận, cả nước có 6 trung tâm logistics đã đi vào hoạt động: Cái Lân - VOSA (Quảng Ninh), Green - Đình Vũ (Hải Phòng), Geodis Wilson Cát Lái (TP. Hồ Chí Minh), Schenker Gemadept (Bình Dương), Gemadept Sóng Thần (Bình Dương) và Damco Bình Dương (Bình Dương). Tỉnh Bình Dương là địa phương tập trung nhiều nhất với 3/6 trung tâm (chiếm 50%).

2. Thực trạng quy mô diện tích của các trung tâm logistics tại Việt Nam thời điểm khảo sát có đặc điểm gì nổi bật?
Tổng diện tích chiếm đất của 6 trung tâm logistics là 279,8 ha. Diện tích phân bố không đồng đều khi các trung tâm ở miền Nam chiếm tới 265,1 ha (tương đương 94,7% tổng diện tích cả nước). Có 5/6 trung tâm có diện tích nhỏ dưới 10 ha, chỉ duy nhất trung tâm Geodis Wilson Cát Lái đạt quy mô lớn với 250 ha.

3. Khung pháp lý điều chỉnh hoạt động logistics tại Việt Nam tại thời điểm nghiên cứu gồm những văn bản nào và tồn tại hạn chế gì?
Các văn bản pháp lý chủ yếu gồm Luật Thương mại năm 2005 và Nghị định số 140/2007/NĐ-CP. Hạn chế chính là chưa có luật riêng về logistics; các quy định hiện hành dễ gây hiểu nhầm dịch vụ logistics chỉ là dạng mở rộng của dịch vụ giao nhận truyền thống, làm bó hẹp phạm vi hoạt động của ngành và dẫn đến sự chồng chéo trong quản lý giữa nhiều bộ ngành.

4. Quy hoạch theo Quyết định 1012/QĐ-TTg xác định quy mô diện tích của các trung tâm logistics hạng I tại Hà Nội, Đà Nẵng và tiểu vùng Đông Bắc TP.HCM như thế nào?

• Trung tâm Bắc Hà Nội (hạng I): Quy mô tối thiểu 20 ha (đến năm 2020) và trên 50 ha (đến năm 2030).
• Trung tâm Đà Nẵng (hạng I): Quy mô tối thiểu 30 ha (đến năm 2020) và trên 70 ha (đến năm 2030).
• Trung tâm tiểu vùng Đông Bắc TP.HCM (hạng I): Quy mô tối thiểu 60 ha (đến năm 2020) và trên 100 ha (đến năm 2030).

5. Điểm cốt lõi trong kinh nghiệm phát triển logistics của Singapore được tác giả rút ra là gì?
Singapore tận dụng lợi thế cảng biển và vị trí thương mại thông qua chương trình LEA năm 1997 với 16 dự án cụ thể; áp dụng chính sách ưu đãi thuế vượt trội (miễn thuế thu nhập từ tàu biển 10 năm, ưu đãi thuế dưới 10% doanh thu tăng thêm trong 5 năm); phát triển hạ tầng cảng chuyên dụng hiện đại và mô hình giải phóng hàng "một trạm" tại sân bay Changi đạt chuẩn xử lý trong vòng 1 giờ.

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về trung tâm logistics, phân tích kinh nghiệm quốc tế và phản ánh hiện trạng mạng lưới trung tâm logistics tại Việt Nam giai đoạn 2007–2015. Kết quả nghiên cứu chỉ ra những bất cập về quy mô diện tích nhỏ, sự phân bố mất cân đối giữa các vùng miền và hạn chế trong kết nối hạ tầng giao thông đa phương thức. Trên cơ sở đối chiếu với Quy hoạch phát triển hệ thống trung tâm logistics theo Quyết định số 1012/QĐ-TTg, tác giả đã đề xuất hệ thống 8 nhóm giải pháp đồng bộ nhằm định hướng xây dựng và khai thác hiệu quả các trung tâm logistics tại Việt Nam đến năm 2020.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TRUNG TÂM LOGISTICS Ở VIỆT NAM 1. Khái quát về trung tâm logistics. Khải niệm về trung tâm logistics và sự cần thiết phát triển các trung tâm Logistics. Trung tâm logistics là khái niệm mới hình thành bắt đầu từ những năm 1970-1980 của thế kỷ trước tại các khu vực và các nước có hệ thống mạng lưới logistics phát triển như Bắc Mỹ, Tây Âu, Nhật Bản và đang phát triển rất nhanh tại các nước đang phát triển như Trung Quốc, Ấn Độ, Cộng hòa Liên Bang Nga, Brazil cùng với nhu cầu phát triển và hoàn thiện hệ thống mạng lưới logistics phục vụ phát triển kinh tế và thương mại tại các nước này.

Trung tâm logistics là một khu vực nơi thực hiện các hoạt động liên quan đến vận tải, logistics và phân phối hàng hóa nội địa cũng như quốc tế, được thực hiện bởi nhiều chủ thể khác nhau. Các chủ thể này có thể là người chủ sở hữu hoặc là người thuê sử dụng các cơ sở vật chất và trang thiết bị của trung tâm logistics như kho bãi, văn phòng, khu vực xếp dỡ hàng,… Trung tâm logistics cần phải có và được trang bị các trang thiết bị phục vụ cho các hoạt động và dịch vụ của trung tâm. Trung tâm logistics cần được kết nối với các phương thức vận tải khác nhau như đường ôtô, đường sắt, đường biển, đường sông, đường hàng không,…. Và điều quan trọng là trung tâm logistics phải được điều hành bởi một cơ quant rung lập có thẩm quyền ( tốt nhất là cơ quan hợp tác giữa nhà nước và tư nhân) nếu sự hợp tác về thương mại và điều phối được đảm bảo.

Vai trò của các trung tâm Logistics. Vai trò cơ bản của trung tâm logistics là giảm thời gian luân chuyển của 2 hàng hóa trong chuỗi cung ứng, giảm chi phí logistics, nâng cao hiệu quả và năng lực cạnh tranh cho các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ logistics cũng như hoàn thiện chất lượng dịch vụ logistics. Do đó hoạt động trung tâm logistics cần đạt được các yêu cầu cơ bản của khách hàng sử dụng dịch vụ trung tâm logistics như sau: - Tối ưu hóa mức dự trữ; - Đảm bảo chất lượng dịch vụ khách hàng; - Tối thiểu thời gian lưu chuyển của hàng hóa; - Giảm chi phí logistics. Bên cạnh đó hoạt động của trung tâm logistics cũng cần đạt được các mục tiêu kinh tế-xã hội như sau: - Quản trị chuỗi cung ứng hiệu quả hơn; - Đảm bảo chuyển giao hiệu quả hàng hóa được vận chuyển bằng các phương thức vận tải khác nhau; - Sử dụng tối ưu hệ thống giao thông vận tải quốc gia và quốc tế; - Hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội cấp vùng, cấp quốc gia và cấp khu vực thông qua đáp ứng hiệu quả dịch vụ logistics phục vụ sản xuất kinh doanh hàng hóa và dịch vụ.Chức năng của trung tâm Logistics.

Các chức năng cơ bản của một trung tâm logistics • Lưu kho bãi Đây là chức năng truyền thống của kho bãi. Hàng hóa cần phải lưu kho theo các hình thức khác nhau. Tuy nhiên thực tế các trung tâm logistics thường được thiết kế để tối thiểu hóa và thậm chí loại trừ dự trữ lưu kho. Các trung tâm logistics hiện đại được thiết kế chú trọng tới hiệu quả lưu chuyển dòng hàng hóa hơn là lưu kho dự trữ.

• Xếp dỡ hàng 3 Trung tâm logistics được trang bị các thiết bị làm hàng hiện đại phục vụ cho hoạt động xếp dỡ hàng hóa tại trung tâm. Công tác quản trị làm hàng cũng cần thực hiện hiệu quả nhằm giảm thiểu các thao tác, hoạt động làm hàng, sử dụng hiệu quả cả không gian và thời gian. • Gom hàng Các lô hàng nhỏ được gom thành các lô hàng lớn phục vụ cho việc vận chuyển. Việc gom hàng có thể được nhà cung cấp dịch vụ trung tâm logistics hoặc bên thứ ba thực hiện.

Ưu điểm nổi bật của gom hàng là tiết kiệm chi phí vận tải. • Chia nhỏ hàng Đây là hoạt động ngược lại việc gom hàng. Là hoạt động chia lô hàng lớn thành các lô hàng nhỏ hơn. • Phối hợp phân chia hàng Hàng hóa được vận chuyển đến trung tâm logistics từ nhiều nhà cung cấp khác nhau, sau đó được kết hợp lại để vận chuyển cho các khách hàng khác nhau.

Phối hợp phân chia hàng gắn liền với hoạt động phân loại, phân chia hay trộn lẫn. Trong trường hợp này trung tâm logistics không chỉ đóng vai trò là điểm lưu kho hàng mà còn là điểm chuyển giao hàng. • Tạo ra giá trị logistics gia tăng Bên cạnh các các chức năng như trên trung tâm logistics còn là nơi tạo ra giá trị gia tăng logistics. Giá trị này thông thường được cung cấp bởi các công ty logistics tạo ra cho sản phẩm cuối cùng.

Các hoạt động VAL điển hình bao gồm: - Hoạt động low-end VAL: thông thường tạo ra giá trị gia tăng không cao cho hàng hóa như: làm nhãn, đánh dấu sản phẩm quốc gia hay khách hàng đặc biệt, thêm các thao tác phụ hay linh phụ kiện, sắp xếp lại hàng hóa hay chia nhỏ hàng,… 4 - Hoạt động high-end VAL: thông thường tạo ra giá trị giá tăng cao cho hàng hóa như: trộn hàng hạt hay pha hàng lỏng, hun khử trùng, lắp ráp cuối, hướng dẫn/đào tạo, sửa chữa,…. - Hoạt động back office: bao gồm quản lý luồng luân chuyển hàng hóa và thông tin, bảo hiểm, thông quan,… Các hoạt động này còn gọi là hoạt động giá trị gia tăng dịch vụ (VAS-Value Added Services). - Các dịch vụ giá trị gia tăng cho trang thiết bị (VAF-Value Added Facilities): bao gồm các dịch vụ như duy tu thiết bị, cho thuê thiết bị hay làm sạch thiết bị. • Lưu trữ hàng tối ưu Một trong những chức năng hiện đại của trung tâm logistics là lưu trữ hàng tối ưu, đây là chức năng lưu trữ hàng hóa đến thời điểm muộn nhất có thể thời điểm hàng hóa phải giao ra thị trường hay phải giao cho khách hàng.

Chức năng này rất phổ biến đối với hoạt động logistics quốc tế nhằm lưu trữ hàng hóa trong một khoảng thời gian nhất định dưới dạng nhất định, tại một nơi nào đó, tới một thời điểm nào đó có lợi nhất cho khách hàng, cho hoạt động sản xuất kinh doanh, cho toàn bộ chu chuyển dòng logistics. • Logistics ngược Đây là một trong nhiều chức năng giá trị logistics gia tăng (VAL-Value Added Logistics) khi nhà sản xuất yêu cầu nhà cung cấp dịch vụ logistics (LSP-Logistics Services Provider) thực hiện thu hồi các sản phẩm lỗi, các linh kiện phụ tùng lỗi. Các sản phẩm và linh kiện phụ tùng này sẽ được thu gom hay sửa chữa phục hồi theo yêu cầu của nhà sản xuất tại các trung tâm logistics. • Chuyển tải Trung tâm logistics cung cấp dịch vụ chuyển giao hàng hóa từ phương thức vận tải này sang phương thức vận tải khác. Dịch vụ này mang lại hiệu 5 quả cao cho nhà vận tải, nhà phân phối, nâng cao hiệu quả hoạt động lưu kho phân phối hàng tồn kho, hàng dự trữ với mức chi phí tối thiểu cho đến thời điểm mang lại hiệu quả cao nhất cho khách hàng.

• Một số chức năng khác Trung tâm logistics còn là nơi thực hiện các thủ tục hải quan, thông quan, kiểm tra kiểm soát hàng hóa,… cũng như các chức năng quan lý nhà nước khác theo quy định đối với hoạt động logistics nội địa và hoạt động logistics quốc tế. Trung tâm logistics còn có thể đóng vai trò là depot cho các phương tiện vận tải, người điều khiển và quản lý phương tiện vận tải, duy tu, bảo dưỡng sửa chữa phương tiện vận tải, điều chỉnh lịch trình khai thác phương tiện và sử dụng thay thế hoán đổi nhân lực trong hoạt động vận tải, phân phối cho phù hợp. Trung tâm logistics cũng cung cấp các dịch vụ hỗ trợ cho khách hàng như ăn, nghỉ, dịch vụ tư vấn, dịch vụ tài chính-tín dụng, cho thuê văn phòng,… Trung tâm logistics còn có thể cung cấp dịch vụ cho hoạt động bán lẻ các sản phẩm cuối cũng như các linh phụ kiện cho khách hàng cuối, mang lại lợi ích và hiệu quả sản xuất kinh doanh cho cả khách hàng cuối cũng như nhà sản xuất phân phối. Phân loại các trung tâm Logistics.

Căn cứ vào quy mô và vai trò. - Trung tâm logistics cấp toàn cầu thường bố trí ở các đầu mối giao thông vận tải mang ý nghĩa cấp toàn cầu, gần các trung tâm kinh tế - thương mại cấp toàn cầu, và thường có diện tích quy mô từ 100-500ha, cung cấp dịch vụ trung tâm logistics cho một châu lục và toàn cầu tạo nên hệ thống logistics quốc tế phục vụ phát triển kinh tế thương mại toàn cầu. - Trung tâm logistics cấp khu vực được thiết lập ở các đầu mối giao thông vận tải mang ý nghĩa cấp vùng, gần các trung tâm kinh tế - thương mại cấp khu vực, có diện tích quy mô từ 20-30ha, có bán kính phục vụ trung bình 6 300-800km kể từ khu vực trung tâm. Trung tâm này thường phục vụ phát triển kinh tế - thương mại cho một số quốc gia tại một khu vực nào đó cũng như phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh của các tập đoàn đa quốc gia.

- Trung tâm logistics cấp quốc gia thường bố trí ở các đầu mối giao thông vận tải và trung tâm kinh tế - thương mại của một quốc gia, có diện tích quy mô từ 10-30ha, có bán kính phục vụ từ 20-30km cho đến 300km kể từ khu vực trung tâm. Trung tâm này thường phục vụ kinh tế - thương mại của một quốc gia cũng như hoạt động kinh doanh của các tập đoàn kinh tế lớn. - Trung tâm logistics cấp địa phương phục vụ hoạt động kinh tế - thương mại của một địa phương, tỉnh, thành phố, phục vụ hoạt động kinh doanh cho các tổng công ty lớn tại một khu vực. -Trung tâm logistics cấp doanh nghiệp có quy mô và phạm vi năng lực hoạt động là nhỏ nhất và thường phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh của một hoặc một vài doanh nghiệp lớn 1.

Căn cứ vào vị trí địa lý. - Trung tâm logistics hàng hải: là một dạng cấu trúc logistics điểm là nơi hàng hóa được chuyển tải hoặc thông qua liên tục giữa các tuyến vận tải biển và các tuyến vận tải bộ, nơi hàng hóa lưu kho tạm thời và được phân loại chia tách, nơi tạo ra các giá trị dịch vụ gia tăng (VAS-Value Added Services) ở cấp độ khu vực hoặc cấp quốc tế.