Chương 1: T ng quan nghiên cứu và cơ sở lý luận về phát triển hoạt động tín dụng của các Ngân hàng thương mại đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa Chương 2: Phương pháp nghiên cứu Chương 3: Thực trạng phát triển hoạt động tín dụng đối với DNNVV tại NHTMCP Á Châu - Chi nhánh Thăng Long Chương 4: Một số giải pháp phát triển hoạt động tín dụng đối với DNNVV tại NHTMCP Á Châu - chi nhánh Thăng Long 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA 1. Tổng quan nghiên cứu Phần cơ sở lý luận về khái niệm hoạt động cho vay của ngân hàng thương mại và phát triển cho vay khách hàng doanh nghiệp đã được trình bày trong tài liệu như: - Quốc hội 2010 , Luật các T chức tín dụng số 47 2010 QH12 quy định về hoạt động của các T chức tín dụng. - Website thư viện học liệu mở Việt Nam http://www.vn - Website http://www.vn Trong quá trình tồn tại và phát triển đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa luôn cần có một lượng vốn lớn để mở rộng và nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, trong thực tế hiện nay để tiếp cận được với nguồn vốn tín dụng của ngân hàng thì đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng gặp không ít những khó khăn bởi chưa đáp ứng được đầy đủ những điều kiện vay vốn do ngân hàng yêu cầu.
Do vậy, hiện nay có khá nhiều công trình và bài viết nghiên cứu về vấn đề này, cụ thể: - Luận án tiến sỹ kinh tế “Tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh” của tác giả Võ Đức Toàn - trường Đại học kinh tế Hồ Chí Minh năm 2011. Luận văn đã phân tích điểm mạnh, điểm yếu, khó khăn thuận lợi của các Ngân hàng Thương mại Việt Nam nói chung và trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh nói riêng trong quá trình cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa vay vốn và đánh giá tình hình thực tế hoạt động tín dụng; từ đó đưa ra các giải pháp để tăng nguồn thu từ hoạt động tín dụng với các doanh nghiệp NVV ở các ngân hàng thương mại Việt Nam. Tuy nhiên, Luận văn này, nghiên cứu ở tầm v 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com mô, chưa đề cập đến giải pháp tăng nguồn thu từ hoạt động phi tín dụng ở một ngân hàng thương mại cụ thể. - Luận án tiến s của tác giả Nghiêm Văn Bảy trường Học Viện Tài Chính năm 2011 “Các giải pháp tín dụng nhằm thúc đẩy phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam”.
Luận án đã phân tích thực trạng tín dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở nước ta trong thời gian qua. Đề xuất các giải pháp nhằm thúc đẩy phát triển doanh nghiệp trong thời gian tới. Tuy nhiên cũng giống như luận án trên, phạm vi nghiên cứu quá rộng cho tất cả các NHTM. Do đó chưa đưa ra được các giải pháp mang tính đặc trưng riêng để phát triển dịch vụ phi tín dụng cho phù hợp với ngân hàng Á Châu – chi nhánh Thăng Long.
- Luận án tiến sỹ “Các giải pháp nâng cao năng lực tài chính của doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam hiện nay” của tác giả Phạm Thị Vân Anh – Trường Học viện Tài chính – năm 2012 đã trình bày những vấn đề lý luận chung về năng lực tài chính của doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nghiên cứu thực trạng và giải pháp năng lực tài chính của doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam hiện nay và có một số giải pháp phù hợp với ngân hàng TMCP Á Châu – chi nhánh Thăng Long. - Luận văn thạc sỹ “Phát triển dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng thương mại cổ phần Công thương Việt Nam” của tác giả Phạm Thị Nga – trường học viện ngân hàng năm 2012. Luận văn đã làm rõ tính cấp thiết của việc phát triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, phân tích thực trạng từ đó đề ra giải pháp và kiến nghị phát triển tín dụng đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng Công Thương Việt Nam.
- Luận văn thạc s Tài chính ngân hàng, “Phân tích tình hình tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ trong hoạt động của NHTMCP Ngoại Thương chi nhánh Thái Bình”, của Tô Hải Nam (2012 ¸ Trường đại học Ngoại 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Thương. Tác giả phân tích, lý giải các vấn đề liên quan đến mở rộng cho vay khách hàng doanh nghiệp NVV, nội dung mở rộng cho vay khách hàng doanh nghiệp NVV, tiêu chí đánh giá mở rộng cho vay khách hàng doanh nghiệp NVV tại chi nhánh. Đa phần các nghiên cứu đã hệ thống được toàn bộ các vấn đề lý luận cơ bản về: vai trò của hoạt động cho vay, các hình thức cho vay của ngân hàng thương mại, các tiêu chí đo lường sự phát triển hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa, các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại các ngân hàng thương mại; các đề tài đã đưa ra thực trạng phát triển hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp tại một số ngân hàng cụ thể. Mặc dù, các nghiên cứu về phát triển hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại c phần Á Châu đã được một số tác giải nghiên cứu nhưng các nghiên cứu này vẫn chưa phân tích và chỉ rõ nguyên nhân ảnh hưởng đến việc phát triển hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa; chưa chỉ ra được một cách cụ thể đâu là điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức cũng như đề ra được các chiến lược nhằm tận dụng được điểm mạnh, khắc phục được điểm yếu và tận dụng được các cơ hội để phát triển.
Chính vì vậy, tác giả chọn đề tài này để nghiên cứu với mong muốn có thể góp phần phát triển dịch vụ tín dụng và nâng cao vị thế của ngân hàng Á Châu trong bối cảnh hội nhập và cạnh tranh ngày càng gay gắt.2 Tổng quan về hoạt động tín dụng ngân hàng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa 1. Khái niệm, đặc điểm và phân loại tín dụng ngân hàng 1. Khái niệm “Tín dụng là một giao dịch về tài sản (tiền hoặc hàng hoá giữa bên cho vay ngân hàng và các định chế tài chính khác và bên đi vay cá nhân, doanh 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nghiệp và các chủ thể khác , trong đó bên cho vay chuyển giao tài sản cho bên đi vay sử dụng trong một thời hạn nhất định theo thoả thuận, bên đi vay có trách nhiệm hoàn trả vô điều kiện vốn gốc và lãi cho bên cho vay khi đến hạn thanh toán”. Do đó, tín dụng phản ánh mối quan hệ giữa hai bên: một bên là người cho vay và một bên là người đi vay.
Quan hệ giữa hai bên bị rang buộc bởi cơ chế tín dụng, thoả thuận thời gian cho vay và lãi suất phải trả. Từ định ngh a tín dụng trên ta có khái niệm về tín dụng ngân hàng: “Tín dụng ngân hàng là quan hệ chuyển nhượng vốn giữa ngân hàng với các chủ thể kinh tế khác trong xã hội, trong đó ngân hàng giữ vai trò vừa là người đi vay vừa là người cho vay”. Đặc điểm của tín dụng ngân hàng - Về đối tượng dùng để cấp tín dụng: được thực hiện chủ yếu dưới hình thái tiền tệ gồm tiền mặt và bút tệ. - Chủ thể trong quan hệ tín dụng ngân hàng: Trong quan hệ tín dụng ngân hàng, người đi vay là các t chức kinh tế xã hội, các cá nhân; người cho vay là các ngân hàng, các t chức tín dụng.
- Tín dụng ngân hàng dựa trên nguyên tắc có hoàn trả và có thời hạn. Bên đi vay chỉ được sử dụng tạm thời vốn vay trong một thời gian nhất định, sau khi hết thời hạn sử dụng thoả thuận thì người đi vay hoàn trả cho Ngân hàng. - Trong nền kinh tế thị trường, hoạt động tín dụng luôn bị chi phối bởi các quy luật khách quan như quy luật cung cầu, quy luật cạnh tranh, quy luật giá trị và quy luật lưu thông tiền tệ. Phân loại tín dụng ngân hàng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa Phân loại tín dụng ngân hàng là việc sắp xếp các khoản tín dụng theo từng nhóm dựa trên một số tiêu thức nhất định.
Sau đây là một số tiêu thức phân loại tín dụng ngân hàng: 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Căn cứ vào thời hạn cho vay Cho vay ngắn hạn: là những khoản vay có thời hạn ngắn dưới 12 tháng được sử dụng để bù đắp thiếu hụt vốn lưu động tạm thời hoặc đáp ứng nhu cầu chi tiêu ngắn hạn. Cho vay trung hạn: là những khoản vay có thời hạn từ 1 năm đến 5 năm. Cho vay dài hạn: là khoản vay có thời hạn trên 5 năm, tối đa lên tới 20 - 30 năm, ở một số trường hợp có thể lên tới 40 năm. - Căn cứ vào mục đích sử dụng vốn Cho vay bất động sản: là loại cho vay liên quan đến việc mua sắm và xây dựng bất động sản nhà ở, đất đai, bất động sản trong l nh vực công nghiệp, thương mại và dịch vụ.
Cho vay công nghiệp và thương mại: là loại cho vay ngắn hạn và b sung vốn lưu động cho các doanh nghiệp trong l nh vực công nghiệp, thương mại và dịch vụ. Cho vay nông nghiệp: là loại cho vay để trang trải các chi phí sản xuất như phân bón, thuốc trừ sâu, giống cây trồng, thức ăn gia súc, nhiên liệu… Cho vay các định chế tài chính, bao gồm: cấp tín dụng cho các ngân hàng, công ty tài chính, công ty cho thuê tài chính, công ty bảo hiểm, quỹ tín dụng và các định chế tài chính khác. Cho vay cá nhân: là loại cho vay để đáp ứng các nhu cầu tiêu dùng như: mua sắm các vật dụng đắt tiền và các khoản cho vay để trang trải cho các chi phí thông thường của đời sống thông qua phát hành thẻ tín dụng. Cho thuê: cho thuê của các định chế tài chính bao gồm hai loại: cho thuê vận hành và cho thuê tài chính.
Tài sản cho thuê bao gồm bất động sản và động sản, trong đó chủ yếu là máy móc, thiết bị.