BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH ------ NGUYỄN QUỐC TIẾN PHÂN TÍCH RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2014 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH ------ NGUYỄN QUỐC TIẾN PHÂN TÍCH RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM Chuyên ngành: Tài chính – ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. TS HỒ VIẾT TIẾN TP. Hồ Chí Minh – Năm 2014 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn này là do chính tôi nghiên cứu và thực hiện. Những số liệu, kết quả được nêu trong luận văn là hoàn toàn trung thực, được trích dẫn từ các tài liệu, các công trình nghiên cứu , các tạp chí có nguồn gốc rõ ràng và đáng tin cậy. Thành phố Hồ Chí Minh, ngày…tháng…năm 2014 Tác giả Nguyễn Quốc Tiến LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Trang TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT DANH SÁCH CÁC BẢNG DANH SÁCH CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ LỜI MỞ ĐẦU . Sự cần thiết của đề tài nghiên cứu . Mục tiêu nghiên cứu. Đối tượng, phạm vi và thời gian nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Ý nghĩa thực tiễn của đề tài nghiên cứu . Kết cấu luận văn . 3 CHƯƠNG 1: LÝ THUYẾT VỀ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI .1 Rủi ro trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng .1 Rủi ro tín dụng .2 Rủi ro thanh khoản .3 Rủi ro lãi suất .4 Rủi ro tỷ giá .2 Mô hình phân tích rủi ro trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng dựa vào chỉ số Z-score .1 Nghiên cứu nền tảng về chỉ số Z-score .2 Các nghiên cứu thực nghiệm phân tích rủi ro trong ngân hàng dựa vào chỉ số Z-score.3 Mô hình tác giả đề xuất . 12 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 . 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÁC NGÂN HÀNG VIỆT NAM .1 Thực trạng rủi ro trong hoạt động kinh doanh của các ngân hàng Việt Nam.1 Quy mô hoạt động của hệ thống ngân hàng .2 Thực trạng rủi ro trong hệ thống ngân hàng Việt Nam .1 Rủi ro tín dụng .2 Rủi ro thanh khoản .3 Rủi ro lãi suất .4 Rủi ro tỷ giá .2 Phân tích rủi ro trong hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam dựa vào chỉ số Z-score .1 Mô tả mẫu và dữ liệu nghiên cứu.2 Mô hình nghiên cứu .3 Phương pháp hồi quy .4 Thống kê mô tả các biến .5 Kiểm định các giả thuyết và lựa chọn mô hình thích hợp .6 Phân tích kết quả ước lượng.1 Vai trò vốn chủ sở hữu – biến LEV .2 Rủi ro lãi suất – biến NIR .3 Rủi ro từ chi phí lương và trợ cấp – biến CTI. 50 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 . 52 CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HẠN CHẾ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI .1 Kết luận về kết quả thực nghiệm .2 Giải pháp nhằm hạn chế rủi ro trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng thương mại .1 Từ phía Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước .2 Từ phía các ngân hàng thương mại . 56 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 . 63 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC Phụ lục 1: Lợi nhuận và rủi ro của các BHC, phân nhóm theo mức độ hoạt động phi ngân hàng giai đoạn 1971-1977 Phụ lục 2: Kết quả ước lượng sự ổn định của hệ thống ngân hàng Đức Phụ lục 3: Các ngân hàng được nghiên cứu phân theo quốc gia Phụ lục 4: Các biến trong mô hình của Laura Baselga-Pascual, Antonio Trujillo- Ponce and Clara Cardone-Riportella Phụ lục 5: Kết quả ước lượng của Laura Baselga-Pascual, Antonio Trujillo-Ponce and Clara Cardone-Riportella Phụ lục 6: Các biến trong mô hình của Nguyễn Thanh Dương Phụ lục 7: Kết quả ước lượng của Nguyễn Thanh Dương Phụ lục 8: Kết quả hồi quy theo mô hình Pool OLS Phụ lục 9: Kết quả hồi quy theo mô hình Fixed Effect Phụ lục 10: Kết quả hồi quy theo mô hình Random Effect Phụ lục 11: Kết quả kiểm định Hausman Phụ lục 12: Kết quả kiểm định Breusch-Pagan (LM) LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT NHNN : Ngân hàng nhà nước NHTM : Ngân hàng thương mại NHTMNN : Ngân hàng thương mại nhà nước NHTMCP : Ngân hàng thương mại cổ phần CSH : Chủ sở hữu LSBQ : Lãi suất bình quân TPCP : Trái phiếu chính phủ TCTD : Tổ chức tín dụng WTO : Tổ chức thương mại thế giới ALM : Quản lý tài sản và nguồn vốn LDR : tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng LLP : tỷ lệ chi phí dự phòng tín dụng LEV : tỷ lệ đòn bẩy NIR : tỷ lệ thu nhập lãi thuần CTI : tỷ lệ chi phí lương và trợ cấp LDR : tỷ lệ cho vay LAD : tỷ lệ tài sản thanh khoản LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH SÁCH CÁC BẢNG Bảng 1.1 : Tóm tắt biến từ các nghiên cứu thực chứng .1 : Vốn cổ phần hóa và tổng tài sản của Vietinbank và một số ngân hàng trong khu vực năm 2012 .2 : Tổng tài sản một số NHTM từ năm 2011-2013 .3 : Danh sách các NHTM được nghiên cứu .4 : Biến độc lập trong mô hình .5 : Kỳ vọng dấu của mô hình.6 : Tóm tắt thống kê các biến .7 : Trung bình các biến qua các năm .8 : Tương quan các biến trong mô hình.9 : Kết quả kiểm định VIF .10 : Kết quả ước lượng .11 : Tóm tắt kết quả ước lượng có ý nghĩa thống kê. 48 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH SÁCH CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ Hình 2.1 : Vốn điều lệ của các NHTM Việt Nam năm 2013 .2 : Tỷ lệ nợ xấu của hệ thống ngân hàng Việt Nam giai đoạn 2007-2013 .3 : Trung bình tỷ lệ tài sản thanh khoản trên tổng tiền gửi của 21 NHTM giai đoạn 2009-2013 .4 : Tăng trưởng huy động vốn và tín dụng của hệ thống ngân hàng Việt Nam giai đoạn 2007-2013 .5 : Tỷ lệ cấp tín dụng so với nguồn vốn huy động của hệ thống ngân hàng Việt Nam giai đoạn 2008-2013 .6: Tỷ giá USD/VND bình quân liên ngân hàng giai đoạn 2008-2013 (đồng) .7: Tốc độ tăng/giảm tỷ giá USD/VND giai đoạn 2008-2013 (%) .8: Kim ngạch xuất nhập khẩu và cán cân thương mại Việt Nam giai đoạn 2008-2013 (tỷ USD) . 33 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 LỜI MỞ ĐẦU 1. Sự cần thiết của đề tài Khủng hoảng kinh tế- một trạng thái kinh tế mà không một quốc gia nào trên thế giới mong muốn gặp phải vì những hậu quả nặng nề của nó. Thế nhưng trong lịch sử phát triển của thế giới hiện đại, các nền kinh tế đã không ít lần rơi vào khủng hoảng do rất nhiều nguyên nhân. Trong khoảng 50 năm trở lại đây, các cuộc khủng hoảng kinh tế có quy mô toàn cầu đều có liên quan mật thiết đến hệ thống ngân hàng và trong nhiều nguyên nhân được đưa ra để giải thích tình hình khủng hoảng thì công tác quản lý rủi ro trong hệ thống ngân hàng luôn được bàn luận một cách nghiêm túc. Hệ thống ngân hàng Việt Nam cũng không nằm ngoài những quy luật đó, cũng đóng vai trò huyết mạch trong hệ thống tài chính quốc gia và cũng đối mặt với những rủi ro trong hệ thống và ngoài hệ thống. Trong vài năm gần đây, hệ thống ngân hàng Việt Nam hoạt động rất bất ổn, tình trạng căng thẳng về thanh khoản, về tín dụng và về lãi suất luôn đe dọa sự hoạt động ổn định của các ngân hàng. Để tình trạng trên xảy ra một phần là do sự yếu kém trong chính sách quản lý rủi ro của NHNN, một phần là do thiếu các công cụ đánh giá rủi ro toàn diện và cũng có thể do tính kỷ luật tài chính chưa nghiêm. Từ thực tế trên, tác giả chọn nghiên cứu đề tài “Phân tích rủi ro trong hoạt động kinh doanh của hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam” để tìm ra các nguyên nhân đã gây nên sự bất ổn của hệ thống ngân hàng thương mại trong thời gian qua và đề xuất một công cụ có thể đánh giá tình trạng rủi ro của các ngân hàng rồi qua đó có thể cải thiện và giúp hệ thống hoạt động ổn định hơn. Mục tiêu nghiên cứu Đề tài đi sâu phân tích về bốn loại rủi ro chính của các ngân hàng là rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản , rủi ro lãi suất và rủi ro tỷ giá. Bên cạnh đó, vận dụng lý thuyết, tham khảo các nghiên cứu trong và ngoài nước để xây dựng mô hình phân tích rủi ro trong hoạt động kinh doanh của các LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 2 ngân hàng thương mại. Từ đó sẽ đưa ra một số kết luận và khuyến nghị nhằm cải thiện tình hình rủi ro của các ngân hàng. Đối tượng, phạm vi và thời gian nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu: rủi ro trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng thương mại. Phạm vi nghiên cứu: 21 ngân hàng thương mại Việt Nam Thời gian nghiên cứu: từ tháng 1/2009 đến tháng 12/2013 4. Phương pháp nghiên cứu Phương pháp nghiên cứu định tính: thu thập và sử dụng các dữ liệu thứ cấp từ các báo các tài chính của các ngân hàng, từ Internet… để: - Phân tích rủi ro trong hoạt động kinh doanh của các ngân hàng - Xây dựng, hiệu chỉnh mô hình - Ngoài ra còn sử dụng thêm một số phương pháp như phân tích, so sánh, quy nạp…nhằm đánh giá rủi ro và từ đó đề xuất một số khuyến nghị để cải thiện rủi ro. Phương pháp nghiên cứu định lượng: sử dụng mô hình hồi quy đa biến, các dữ liệu thu thập được xử lý trên phần mềm Eview 7.2 và Excel 2007, sử dụng dữ liệu bảng (panel data) để thống kê mô tả, phân tích tương quan, sử dụng kiểm định VIF để kiểm tra hiện tượng đa cộng tuyến, sử dụng kiểm định Hausman và kiểm định Breusch-Pagan để lựa chọn giữa 3 mô hình hồi quy là Pool OLS, Fixed Effect và Random Effect, sử dụng kiểm định Durblin-Watson để kiểm tra hiện tượng tự tương quan.
Phân Tích Rủi Ro Trong Hoạt Động Kinh Doanh Của Ngân Hàng Thương Mại Việt Nam
Luận văn thạc sĩ UEH phân tích rủi ro trong hoạt động kinh doanh ngân hàng thương mại Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc và giải pháp hiệu quả.
Trường đại học
Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí MinhChuyên ngành
Tài chính – ngân hàngNgười đăng
Ẩn danhThể loại
Luận văn thạc sĩPhí lưu trữ
30 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Nguyễn Quốc Tiến
Người hướng dẫn: PGS. TS Hồ Viết Tiến
Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
Chuyên ngành: Tài chính – ngân hàng
Đề tài: Phân Tích Rủi Ro Trong Hoạt Động Kinh Doanh Của Ngân Hàng Thương Mại Việt Nam
Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
Năm xuất bản: 2014
Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ