Luận Văn Thạc Sĩ Phân Tích Hoạt Động Kinh Doanh Ngân Hàng Ngoại Thương Việt Nam Tại Chi Nhánh ...

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích phân tích hoạt động kinh doanh của ngân hàng ngoại thương việt nam chi nhánh khu chế xuất tân thuận, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề

• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
• Chuyên ngành: Kinh Tế
• Đề tài: Phân Tích Hoạt Động Kinh Doanh Ngân Hàng Ngoại Thương
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Lý luận chung về ngân hàng thương mại
• 1.1.1. Khái niệm ngân hàng thương mại
• 1.2. Chức năng của Ngân hàng Thương mại
• 1.3. Các nghiệp vụ của Ngân hàng thương mại
• 1.3.1. Nghiệp vụ nguồn vốn
• 1.3.1.1. Vốn huy động
• 1.3.1.2. Vốn đi vay
• 1.3.1.3. Vốn tiếp nhận
• 1.3.1.4. Vốn khác
• 1.3.2. Nghiệp vụ tín dụng và đầu tư
• 1.3.2.1. Nghiệp vụ tín dụng
• 1.3.2.2. Nghiệp vụ đầu tư
• 1.3.3. Nghiệp vụ kinh doanh dịch vụ Ngân hàng
• 1.3.3.1. Dịch vụ ngân quỹ
• 1.3.3.2. Chuyển tiền
• 1.3.3.3. Dịch vụ thanh toán
• 1.3.3.4. Dịch vụ ủy thác
• 1.3.3.5. Dịch vụ tư vấn tài chính, đầu tư phát triển, thẩm định dự án, cung cấp thông tin
• 1.3.3.6. Các nghiệp vụ kinh doanh ngoại tệ, vàng bạc, đá quý, thanh toán thẻ tín dụng quốc tế
• 1.3.3.7. Dịch vụ nhận và chi trả kiều hối, thu đổi ngoại tệ, phí mẫu dịch
• 1.4. Vai trò của Ngân hàng thương mại đối với sự phát triển kinh tế
• 1.4.1. Thúc đẩy sự phát triển của lực lượng sản xuất
• 1.4.2. Thúc đẩy sự phát triển của ngoại thương

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phân Tích Hoạt Động Kinh Doanh Ngân Hàng Ngoại Thương

Phân tích hoạt động kinh doanh ngân hàng ngoại thương là một lĩnh vực quan trọng trong ngành tài chính. Nó không chỉ giúp các ngân hàng hiểu rõ hơn về thị trường mà còn cung cấp thông tin cần thiết để đưa ra các quyết định chiến lược. Hoạt động này bao gồm việc đánh giá hiệu quả kinh doanh, phân tích thị trường tài chính và các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động của ngân hàng. Đặc biệt, ngân hàng ngoại thương đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy thương mại quốc tế và phát triển kinh tế.

1.1. Khái Niệm Về Ngân Hàng Ngoại Thương

Ngân hàng ngoại thương là tổ chức tài chính cung cấp các dịch vụ tài chính cho hoạt động thương mại quốc tế. Chức năng chính của ngân hàng ngoại thương bao gồm trung gian tín dụng, thanh toán quốc tế và cung cấp các dịch vụ tài chính khác. Ngân hàng này giúp doanh nghiệp thực hiện các giao dịch thương mại một cách hiệu quả và an toàn.

1.2. Vai Trò Của Ngân Hàng Trong Kinh Tế

Ngân hàng ngoại thương không chỉ là cầu nối giữa các doanh nghiệp trong nước và quốc tế mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn cho các dự án đầu tư. Sự phát triển của ngân hàng ngoại thương góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống người dân.

II. Các Thách Thức Trong Hoạt Động Kinh Doanh Ngân Hàng Ngoại Thương

Hoạt động kinh doanh ngân hàng ngoại thương đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng khác, biến động của thị trường tài chính và rủi ro tín dụng. Những thách thức này đòi hỏi ngân hàng phải có chiến lược kinh doanh linh hoạt và hiệu quả để duy trì vị thế cạnh tranh.

2.1. Cạnh Tranh Trong Ngành Ngân Hàng

Sự cạnh tranh trong ngành ngân hàng ngày càng gia tăng, đặc biệt là từ các ngân hàng nước ngoài. Điều này yêu cầu ngân hàng ngoại thương phải cải thiện chất lượng dịch vụ và tối ưu hóa quy trình hoạt động để thu hút khách hàng.

2.2. Rủi Ro Tín Dụng Và Quản Lý Rủi Ro

Rủi ro tín dụng là một trong những thách thức lớn nhất mà ngân hàng ngoại thương phải đối mặt. Việc quản lý rủi ro hiệu quả là cần thiết để bảo vệ ngân hàng khỏi các khoản nợ xấu và đảm bảo sự ổn định tài chính.

III. Phương Pháp Phân Tích Hiệu Quả Kinh Doanh Ngân Hàng Ngoại Thương

Phân tích hiệu quả kinh doanh ngân hàng ngoại thương có thể được thực hiện thông qua nhiều phương pháp khác nhau, bao gồm phân tích tài chính, phân tích SWOT và phân tích thị trường. Những phương pháp này giúp ngân hàng đánh giá được vị thế của mình trên thị trường và đưa ra các quyết định chiến lược phù hợp.

3.1. Phân Tích Tài Chính

Phân tích tài chính giúp ngân hàng đánh giá được tình hình tài chính của mình thông qua các chỉ số như lợi nhuận, tỷ lệ nợ và khả năng thanh toán. Điều này giúp ngân hàng xác định được điểm mạnh và điểm yếu trong hoạt động kinh doanh.

3.2. Phân Tích SWOT

Phân tích SWOT là một công cụ hữu ích để đánh giá các yếu tố nội bộ và bên ngoài ảnh hưởng đến hoạt động của ngân hàng. Qua đó, ngân hàng có thể xác định được các cơ hội và thách thức trong môi trường kinh doanh.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Phân Tích Hoạt Động Kinh Doanh Ngân Hàng

Phân tích hoạt động kinh doanh ngân hàng ngoại thương không chỉ giúp ngân hàng cải thiện hiệu quả hoạt động mà còn hỗ trợ trong việc đưa ra các quyết định đầu tư và phát triển sản phẩm mới. Các ngân hàng có thể áp dụng các kết quả phân tích để tối ưu hóa quy trình và nâng cao chất lượng dịch vụ.

4.1. Tăng Trưởng Doanh Thu Ngân Hàng

Thông qua việc phân tích hiệu quả kinh doanh, ngân hàng có thể tìm ra các cơ hội để tăng trưởng doanh thu, từ đó cải thiện lợi nhuận và vị thế cạnh tranh trên thị trường.

4.2. Cải Thiện Dịch Vụ Khách Hàng

Phân tích hoạt động kinh doanh giúp ngân hàng hiểu rõ hơn về nhu cầu và mong muốn của khách hàng, từ đó cải thiện chất lượng dịch vụ và tăng cường sự hài lòng của khách hàng.

V. Kết Luận Về Phân Tích Hoạt Động Kinh Doanh Ngân Hàng Ngoại Thương

Phân tích hoạt động kinh doanh ngân hàng ngoại thương là một yếu tố quan trọng giúp ngân hàng phát triển bền vững. Việc hiểu rõ các thách thức và cơ hội trong ngành sẽ giúp ngân hàng đưa ra các quyết định chiến lược đúng đắn, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động và đóng góp vào sự phát triển của nền kinh tế.

5.1. Tương Lai Của Ngành Ngân Hàng Ngoại Thương

Ngành ngân hàng ngoại thương sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế. Các ngân hàng cần phải thích ứng nhanh chóng với những thay đổi của thị trường để duy trì vị thế cạnh tranh.

5.2. Đề Xuất Chiến Lược Phát Triển

Để phát triển bền vững, ngân hàng ngoại thương cần xây dựng các chiến lược dài hạn, tập trung vào việc cải thiện chất lượng dịch vụ, tối ưu hóa quy trình và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngân hàng thương mại (NHTM) đóng vai trò trung gian tài chính quan trọng trong nền kinh tế thị trường, cung cấp đa dạng các dịch vụ tài chính như tín dụng, tiết kiệm và thanh toán. Tại Việt Nam, NHTM được quy định theo Luật các tổ chức tín dụng, bao gồm nhiều loại hình như ngân hàng phát triển, ngân hàng đầu tư, ngân hàng chính sách và ngân hàng hợp tác. Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của khu chế xuất, hoạt động kinh doanh của các chi nhánh ngân hàng ngoại thương tại các khu vực này trở nên đặc biệt quan trọng.

Luận văn tập trung phân tích hoạt động kinh doanh của Chi nhánh Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam tại Khu chế xuất Tân Thuận (VCBTT) trong giai đoạn 2005-2007. Mục tiêu nghiên cứu nhằm đánh giá hiệu quả huy động vốn, tín dụng, dịch vụ bảo lãnh, thanh toán quốc tế và các dịch vụ ngân hàng khác, từ đó nhận diện thuận lợi, khó khăn và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động. Phạm vi nghiên cứu tập trung tại chi nhánh VCBTT, một trong những chi nhánh trọng điểm của Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam, gắn liền với sự phát triển của Khu chế xuất Tân Thuận – khu chế xuất thành công nhất Đông Nam Á trong thập kỷ 90.

Nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực trong việc cung cấp cơ sở dữ liệu và phân tích chuyên sâu giúp chi nhánh nâng cao năng lực cạnh tranh, đồng thời góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương và quốc gia. Qua đó, các chỉ số như tốc độ tăng trưởng huy động vốn đạt 43-46% trong giai đoạn 2005-2007, tỷ trọng vốn huy động bằng đồng Việt Nam chiếm trên 70%, và tỷ lệ nợ quá hạn duy trì dưới 0,5% cho thấy sự ổn định và phát triển bền vững của chi nhánh trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình kinh tế tài chính liên quan đến hoạt động ngân hàng thương mại, bao gồm:

• Lý thuyết trung gian tài chính: Mô tả vai trò của ngân hàng thương mại trong việc huy động vốn từ các thành phần kinh tế dư thừa và cung cấp tín dụng cho các thành phần thiếu vốn, qua đó thúc đẩy phát triển sản xuất và tiêu dùng.
• Mô hình quản lý rủi ro tín dụng: Phân tích các nguyên tắc và quy trình thẩm định, kiểm soát rủi ro tín dụng nhằm đảm bảo an toàn vốn và hiệu quả hoạt động.
• Khái niệm về hiệu quả hoạt động ngân hàng: Đánh giá dựa trên các chỉ tiêu tài chính như tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu, tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE), tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA).
• Mô hình cấu trúc tổ chức và quản trị ngân hàng: Tập trung vào vai trò của cơ cấu tổ chức, năng lực quản lý, chính sách phát triển nguồn nhân lực và marketing trong nâng cao hiệu quả hoạt động.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp định lượng và định tính:

• Nguồn dữ liệu: Số liệu tài chính và hoạt động kinh doanh của Chi nhánh VCBTT giai đoạn 2005-2007, báo cáo nội bộ, tài liệu pháp lý liên quan đến ngân hàng thương mại và khu chế xuất.
• Phương pháp phân tích: Phân tích thống kê mô tả, so sánh tỷ lệ tăng trưởng, tỷ trọng các khoản mục tài chính, phân tích xu hướng và đánh giá hiệu quả dựa trên các chỉ tiêu tài chính tiêu chuẩn.
• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Dữ liệu tập trung vào toàn bộ hoạt động của Chi nhánh VCBTT và hai phòng giao dịch trực thuộc (Phú Mỹ Hưng và Nhà Rồng), đại diện cho các khu vực có đặc điểm kinh tế khác nhau trong khu vực Thành phố Hồ Chí Minh.
• Timeline nghiên cứu: Thu thập và phân tích dữ liệu trong khoảng thời gian từ năm 2005 đến năm 2007, giai đoạn có nhiều biến động và thay đổi trong cơ cấu tổ chức chi nhánh.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Huy động vốn tăng trưởng mạnh và ổn định
   Tổng vốn huy động của VCBTT tăng từ khoảng 1.700 tỷ đồng năm 2005 lên 2.389 tỷ đồng cuối năm 2007, tương đương mức tăng 46%. Tỷ trọng vốn huy động bằng đồng Việt Nam chiếm ưu thế, tăng từ 68% năm 2005 lên 75% năm 2007, phản ánh sự tin tưởng của khách hàng nội địa và chính sách lãi suất hấp dẫn.

2. Hoạt động tín dụng phát triển bền vững với chất lượng cao
   Dư nợ cho vay tăng từ 1.533 tỷ đồng năm 2005 lên 2.219 tỷ đồng năm 2007, tương đương tăng 45%. Cơ cấu tín dụng chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng cho vay trung và dài hạn, từ 51% năm 2005 lên 58% năm 2007, giúp ổn định thu nhập và giảm rủi ro. Tỷ lệ nợ quá hạn duy trì ở mức thấp, dưới 0,5%, cho thấy hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng.

3. Dịch vụ bảo lãnh và thanh toán quốc tế phát triển ổn định
   Giá trị bảo lãnh tăng từ 105 tỷ đồng năm 2005 lên 224 tỷ đồng năm 2007, mặc dù có sự giảm nhẹ do tách chi nhánh nhưng vẫn duy trì mức cao. Doanh số thanh toán quốc tế ổn định quanh mức 500 tỷ đồng trong giai đoạn 2005-2006, giảm nhẹ năm 2007 do điều chỉnh tổ chức, nhưng vẫn chiếm khoảng 10% tổng lợi nhuận chi nhánh.

4. Dịch vụ thẻ và thanh toán không dùng tiền mặt mở rộng nhanh
   Số lượng thẻ phát hành tăng gấp đôi từ 279 thẻ năm 2005 lên 578 thẻ năm 2006, doanh số thanh toán thẻ quốc tế cũng tăng tương ứng, góp phần nâng cao tiện ích cho khách hàng và gia tăng nguồn thu phí dịch vụ.

Thảo luận kết quả

Sự tăng trưởng mạnh mẽ trong huy động vốn và tín dụng của VCBTT phản ánh hiệu quả chiến lược phát triển dịch vụ ngân hàng phù hợp với đặc thù khu chế xuất và nhu cầu thị trường. Việc tập trung vào vốn huy động bằng đồng Việt Nam với lãi suất cạnh tranh đã thu hút được lượng lớn khách hàng cá nhân và doanh nghiệp trong nước, đồng thời giảm thiểu rủi ro tỷ giá.

Cơ cấu tín dụng chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng cho vay trung và dài hạn phù hợp với xu hướng phát triển kinh tế bền vững, giúp chi nhánh ổn định thu nhập và giảm thiểu rủi ro thanh khoản. Tỷ lệ nợ quá hạn thấp cho thấy quy trình thẩm định và quản lý tín dụng được thực hiện nghiêm ngặt, phù hợp với mô hình quản lý rủi ro tín dụng hiện đại.

Dịch vụ bảo lãnh và thanh toán quốc tế giữ vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu của các doanh nghiệp trong khu chế xuất, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương. Sự phát triển dịch vụ thẻ và thanh toán không dùng tiền mặt cũng phù hợp với xu hướng hiện đại hóa ngân hàng, nâng cao trải nghiệm khách hàng và tăng nguồn thu ngoài lãi.

So sánh với các ngân hàng thương mại khác trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, tốc độ tăng trưởng huy động vốn và tín dụng của VCBTT tuy có phần thấp hơn nhưng vẫn duy trì ổn định và chất lượng tín dụng tốt hơn, tạo lợi thế cạnh tranh bền vững. Tuy nhiên, mức lãi suất huy động thấp hơn các ngân hàng khác đã gây ra một số bất lợi trong việc thu hút vốn, đòi hỏi chi nhánh cần có các chính sách linh hoạt hơn.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng vốn huy động và dư nợ tín dụng theo năm, bảng phân tích cơ cấu vốn huy động và tín dụng theo kỳ hạn, cũng như biểu đồ tỷ lệ nợ quá hạn qua các năm để minh họa rõ nét hiệu quả hoạt động.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường chính sách lãi suất cạnh tranh
   Điều chỉnh lãi suất huy động phù hợp để thu hút vốn, đặc biệt là vốn bằng đồng Việt Nam, nhằm nâng cao tỷ trọng vốn huy động và giảm chi phí vốn. Thời gian thực hiện: 6-12 tháng. Chủ thể thực hiện: Ban lãnh đạo chi nhánh phối hợp với Ngân hàng mẹ.

2. Đa dạng hóa sản phẩm tín dụng và dịch vụ ngân hàng
   Phát triển các sản phẩm tín dụng linh hoạt, phù hợp với nhu cầu đa dạng của khách hàng doanh nghiệp và cá nhân, đồng thời mở rộng dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt và dịch vụ thẻ. Thời gian thực hiện: 12-18 tháng. Chủ thể thực hiện: Phòng kinh doanh và marketing.

3. Nâng cao năng lực quản lý rủi ro tín dụng
   Hoàn thiện quy trình thẩm định, giám sát và xử lý nợ xấu, tăng cường đào tạo nhân viên về quản lý rủi ro, áp dụng công nghệ thông tin trong giám sát tín dụng. Thời gian thực hiện: liên tục. Chủ thể thực hiện: Phòng tín dụng và phòng kiểm soát nội bộ.

4. Mở rộng mạng lưới và tăng cường marketing địa phương
   Tăng cường hoạt động marketing, nghiên cứu thị trường để mở rộng mạng lưới phòng giao dịch tại các khu vực tiềm năng trong Thành phố Hồ Chí Minh, đặc biệt là các khu công nghiệp và khu chế xuất. Thời gian thực hiện: 12 tháng. Chủ thể thực hiện: Ban lãnh đạo chi nhánh và phòng marketing.

5. Tăng cường hợp tác với các doanh nghiệp trong khu chế xuất
   Xây dựng các chương trình tín dụng ưu đãi, dịch vụ tài chính chuyên biệt cho các doanh nghiệp trong khu chế xuất nhằm tạo mối quan hệ bền vững và tăng trưởng tín dụng chất lượng. Thời gian thực hiện: 6-12 tháng. Chủ thể thực hiện: Phòng kinh doanh doanh nghiệp.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý ngân hàng thương mại
   Giúp hiểu rõ về hoạt động kinh doanh chi nhánh ngân hàng trong khu chế xuất, từ đó xây dựng chiến lược phát triển phù hợp, nâng cao hiệu quả hoạt động và quản lý rủi ro.

2. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành kinh tế, tài chính ngân hàng
   Cung cấp tài liệu tham khảo về mô hình hoạt động ngân hàng thương mại tại Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và phát triển khu chế xuất.

3. Các doanh nghiệp hoạt động trong khu chế xuất và khu công nghiệp
   Hiểu rõ hơn về các dịch vụ ngân hàng, cơ hội tiếp cận nguồn vốn và các giải pháp tài chính phù hợp với đặc thù sản xuất kinh doanh trong khu vực.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và hoạch định chính sách
   Tham khảo để đánh giá hiệu quả hoạt động ngân hàng thương mại trong việc hỗ trợ phát triển kinh tế địa phương, từ đó xây dựng chính sách hỗ trợ và điều tiết phù hợp.

Câu hỏi thường gặp

1. Chi nhánh VCBTT huy động vốn chủ yếu từ nguồn nào?
   VCBTT huy động vốn chủ yếu từ các thành phần kinh tế và dân cư trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, với tỷ trọng vốn huy động bằng đồng Việt Nam chiếm trên 70%, phản ánh sự tin tưởng của khách hàng nội địa.

2. Cơ cấu tín dụng của VCBTT có điểm gì nổi bật?
   Cơ cấu tín dụng chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng cho vay trung và dài hạn, giúp ổn định thu nhập và giảm thiểu rủi ro thanh khoản, đồng thời tỷ lệ nợ quá hạn duy trì ở mức thấp dưới 0,5%.

3. Dịch vụ bảo lãnh và thanh toán quốc tế của VCBTT phát triển như thế nào?
   Hoạt động bảo lãnh tăng trưởng ổn định, giá trị bảo lãnh năm 2007 đạt khoảng 224 tỷ đồng. Thanh toán quốc tế chiếm khoảng 10% tổng lợi nhuận chi nhánh, góp phần thúc đẩy hoạt động xuất nhập khẩu trong khu chế xuất.

4. Làm thế nào để VCBTT nâng cao hiệu quả huy động vốn?
   Cần điều chỉnh chính sách lãi suất cạnh tranh, đa dạng hóa sản phẩm huy động, tăng cường marketing và mở rộng mạng lưới phòng giao dịch để thu hút khách hàng mới và giữ chân khách hàng hiện tại.

5. Rủi ro tín dụng được quản lý ra sao tại VCBTT?
   VCBTT áp dụng quy trình thẩm định và giám sát chặt chẽ, có chính sách trích lập dự phòng phù hợp, đồng thời tăng cường đào tạo nhân viên và ứng dụng công nghệ để giảm thiểu rủi ro tín dụng.

Kết luận

• Ngân hàng thương mại đóng vai trò trung gian tài chính quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương và quốc gia.
• Chi nhánh VCBTT đã đạt được sự tăng trưởng ổn định về huy động vốn và tín dụng trong giai đoạn 2005-2007, với chất lượng tín dụng được duy trì ở mức cao.
• Dịch vụ bảo lãnh, thanh toán quốc tế và dịch vụ thẻ phát triển góp phần đa dạng hóa nguồn thu và nâng cao tiện ích khách hàng.
• Cần tiếp tục hoàn thiện chính sách lãi suất, đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao quản lý rủi ro và mở rộng mạng lưới để tăng cường năng lực cạnh tranh.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất, giám sát chặt chẽ hiệu quả thực hiện và điều chỉnh linh hoạt theo biến động thị trường.

Ban lãnh đạo và các phòng ban liên quan cần phối hợp chặt chẽ để triển khai các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động, đồng thời tiếp tục nghiên cứu, cập nhật xu hướng thị trường nhằm duy trì vị thế và phát triển bền vững trong môi trường cạnh tranh ngày càng khốc liệt.

Trích đoạn nội dung tài liệu

1 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM ------------------------ ÑOÃ THANH VIEÄT PHAÂN TÍCH HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH CUÛA NGAÂN HAØNG NGOAÏI THÖÔNG VIEÄT NAM CHI NHAÙNH KHU CHEÁ XUAÁT TAÂN THUAÄN LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2007 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 2 CHÖÔNG 1. TOÅNG QUAN VEÀ NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI 1.1 Lyù luaän chung veà ngaân haøng thöông maïi: 1.1 Khaùi nieäm ngaân haøng thöông maïi: Caùc ngaân haøng thöông maïi (NHTM) duø coù teân goïi khaùc nhau nhöng nhìn chung ñeàu coù cuøng kinh doanh caùc nghieäp vuï ngaân haøng vaø thöïc hieän caùc dòch vuï cho khaùch haøng.Rose, Ngaân haøng laø moät loïai hình toå chöùc taøi chính cung caáp moät danh muïc caùc dòch vuï taøi chính ña daïng nhaát, ñaëc bieät laø tín duïng, tieát kieäm vaø dòch vuï thanh toùan, thöïc hieän nhieàu chöùc naêng taøi chính nhaát so vôùi baát kyø moät toå chöùc kinh doanh naøo trong neàn kinh teá. ÔÛ Vieät Nam, theo ñieàu 20 cuûa Luaät caùc toå chöùc tín duïng coù söûa ñoåi, Ngaân haøng laø loïai hình toå chöùc tín duïng ñöôïc thöïc hieän toøan boä hoïat ñoäng ngaân haøng vaø caùc hoïat ñoäng kinh doanh khaùc coù lieân quan. Theo tính chaát vaø muïc tieâu hoïat ñoäng, caùc loïai hình ngaân haøng goàm ngaân haøng thöông maïi, ngaân haøng phaùt trieån, ngaân haøng ñaàu tö, ngaân haøng chính saùch, ngaân haøng hôïp taùc vaø caùc loïai hình ngaân haøng khaùc. Nhö vaäy, coù theå thaáy raèng NHTM laø ñònh cheá taøi chính trung gian quan troïng vaøo loïai baäc nhaát trong neàn kinh teá thò tröôøng. Nhôø heä thoáng ñònh cheá naøy maø caùc nguoàn tieàn voán nhaøn roãi seõ ñöôïc huy ñoäng, taïo laäp nguoàn voán tín duïng to lôùn ñeå coù theå cho vay phaùt trieån kinh teá.2 Chöùc naêng cuûa Ngaân haøng Thöông maïi: Thoâng thöôøng ngaân haøng thöông maïi thöïc hieän 03 chöùc naêng cô baûn sau: TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Trung gian tín duïng: Ñaây laø chöùc naêng quan troïng vaø cô baûn cuûa ngaân haøng, noù coù yù nghóa trong vieäc thuùc ñaày neàn kinh teá phaùt trieån. Thöïc hieän chöùc naêng naøy, ngaân haøng ñoùng vai troø laø ngöôøi trung gian ñöùng ra taäp trung, huy ñoäng toái ña caùc nguoàn voán taïm thôøi nhaøn roãi trong neàn kinh teá ñeå hình thaønh nguoàn voán tín duïng, ñaùp öùng nhu caàu veà voán cho neàn kinh teá. Vôùi chöùc naêng naøy, NHTM ñaõ ñieàu hoøa voán töø nôi thöøa sang nôi thieáu, töø ñoù kích thích quaù trình luaân chuyeån voán cuûa toaøn xaõ hoäi vaø thuùc ñaåy söï phaùt trieån cuûa quaù trình taùi saûn xuaát. Khi thöïc hieän chöùc naêng trung gian tín duïng, vôùi nhieäm vuï cuï theå vaø taäp trung cuûa mình laø huy ñoäng voán vaø caáp tín duïng cho neàn kinh teá. Khi cho vay ñoái vôùi neàn kinh teá thì heä thoáng NHTM coù khaû naêng taïo ra moät khoái löôïng tieàn môùi – tieàn treân taøi khoaûn – goïi laø khaû naêng taïo tieàn, chöù khoâng phaûi laø chöùc naêng voán coù cuûa NHTM 1. Trung gian thanh toaùn: NHTM ñöùng ra laøm trung gian thanh toaùn ñeå thöïc hieän caùc khoaûn giao dòch thanh toaùn giöõa caùc khaùch haøng, hoaøn taát caùc quan heä kinh teá thöông maïi giöõa hoï vôùi nhau. Ngaân haøng coù theå thöïc hieän caùc dòch vuï thanh toaùn theo yeâu caàu cuûa khaùch haøng thoâng qua taøi khoaûn cuûa hoï baèng caùc phöông tieän thanh toaùn nhö: uûy nhieäm chi, uûy nhieäm thu, seùc, theû thanh toaùn… Khi thöïc hieän chöùc naêng naøy, NHTM ñaõ goùp phaàn thuùc ñaåy quaù trình trao ñoåi, mua baùn haøng hoùa, cung caáp dòch vuï giöõa caùc toå chöùc, caù nhaân trong neàn kinh teá ñöôïc thuaän tieän, nhanh choùng, an toaøn vaø tieát kieäm chi phí. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Cung öùng dòch vuï ngaân haøng: NHTM coøn cung öùng caùc dòch vuï ngaân haøng khaùc cho neàn kinh teá nhö: dòch vuï ngaân quyõ, dòch vuï kieàu hoái, nghieäp vuï uûy thaùc, dòch vuï baûo quaûn hieän vaät quyù, giaáy tôø coù giaù, tö vaán ñaàu tö… Cuøng vôùi söï phaùt trieån cuûa coâng ngheä thoâng tin neân caùc dòch vuï hieän ñaïi cuõng ñöôïc caùc ngaân haøng khai thaùc nhö: Internet banking, Phone banking, Home banking… Nhö vaäy, vieäc phaùt trieån caùc dòch vuï ngaân haøng ñaõ töøng böôùc naâng cao khaû naêng vaø chaát löôïng phuïc vuï khaùch haøng. Ñieàu naøy coù taùc duïng hoã trôï trôû laïi ñoái vôùi hoaït ñoäng kinh doanh ngaân haøng noùi chung. Caùc nghieäp vuï cuûa Ngaân haøng thöông maïi: Nhìn chung thì caùc NHTM hoaït ñoäng kinh doanh vôùi ba maûng nghieäp vuï lôùn: nghieäp vuï nguoàn voán; nghieäp vuï tín duïng vaø ñaàu tö; nghieäp vuï kinh doanh dòch vuï ngaân haøng. Moãi nghieäp vuï ñeàu coù moät vò trí vaø taùc duïng khaùc nhau nhöng ñeàu höôùng ñeán muïc tieâu chung vaø toång quaùt cuûa baát kyø moät NHTM naøo ñoù laø ñaùp öùng ñöôïc nhu caàu cuûa khaùch haøng vôùi hieäu quaû cao nhaát cho ngaân haøng. Nghieäp vuï nguoàn voán: Nghieäp vuï nguoàn voán, coøn ñöôïc goïi laø nghieäp vuï Nôï. Ñaây laø nghieäp vuï nhaèm taïo laäp nguoàn voán hoaït ñoäng cuûa NHTM, ngaân haøng naøo taïo laäp ñöôïc nhieàu nguoàn voán thì caøng coù ñieàu kieän ñeå môû roäng cho vay, môû roäng tín duïng cho neàn kinh teá, vì vaäy nghieäp vuï nguoàn voán luùc naøo cuõng ñöôïc quan taâm ñuùng möùc. Nguoàn voán cuûa NHTM bao goàm nhöõng loaïi nguoàn voán sau ñaây: 1. Voán huy ñoäng: Voán huy ñoäng laø taøi saûn baèng tieàn cuûa caùc chuû sôû höõu (bao goàm cuûa phaùp nhaân vaø theå nhaân) maø ngaân haøng ñang taïm thôøi quaûn lyù vaø söû duïng. Ñaây laø nguoàn voán chuû yeáu vaø quan troïng nhaát cuûa baát kyø moät NHTM naøo, tính chaát quan troïng cuûa TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 5 voán huy ñoäng ñöôïc theå hieän ôû choã noù khoâng nhöõng chieám tyû troïng lôùn trong toång nguoàn voán cuûa caùc ngaân haøng maø vì noù laø tieàn nhaøn roãi cuûa xaõ hoäi ñöôïc huy ñoäng vaø taäp trung ñeå söû duïng coù hieäu quaû cho caùc yeâu caàu cuûa neàn kinh teá – xaõ hoäi. Voán ñi vay: Voán ñi vay chieám vò trí quan troïng trong toång nguoàn voán cuûa NHTM, nhöng ñoàng thôøi laø nguoàn voán mang yù nghóa thieát laäp söï caân baèng trong caân ñoái vaø söû duïng voán cuûa moãi NHTM. Voán tieáp nhaän: Voán tieáp nhaän laø nguoàn voán tieáp nhaän töø caùc nhaø taøi trôï cuûa chính phuû, toå chöùc taøi chính hoaëc tö nhaân ñeå taøi trôï theo caùc chöông trình döï aùn veà phaùt trieån kinh teá – xaõ hoäi. Ngaân haøng naøo ñöôïc chæ ñònh tieáp nhaän vaø chuyeån giao voán naøy, ñöôïc coi laø thöïc hieän dòch vuï trung gian taøi chính theo yeâu caàu cuûa nhaø taøi trôï, vaø ñöôïc höôûng thu nhaäp döôùi daïng hoa hoàng dòch vuï taøi chính trung gian. Thöôøng nhöõng ngaân haøng lôùn, coù maïng löôùi roäng khaép vaø coù uy tín môùi ñuû ñieàu kieän ñeå ñöôïc chæ ñònh laøm dòch vuï trung gian taøi chính naøy. Voán khaùc: Voán phaùt sinh trong quùa trình hoaït ñoäng khoâng thuoäc caùc nguoàn noùi treân nhö voán phaùt sinh trong khi laøm ñaïi lyù chuyeån tieàn, thanh toaùn, coâng nôï chöa ñeán haïn phaûi traû… 1. Nghieäp vuï tín duïng vaø ñaàu tö (nghieäp vuï thuoäc taøi saûn coù sinh lôøi): Nhieäm vuï cô baûn nhaát cuûa baát kyø moät NHTM laø chuyeån hoaù nguoàn voán tieàn teä huy ñoäng ñöôïc ñeå ñaùp öùng caùc nhu caàu cuûa neàn kinh teá – xaõ hoäi döôùi caùc hình thöùc khaùc nhau – Ñoù laø nghieäp vuï tín duïng vaø ñaàu tö. Nghieäp vuï tín duïng: TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 6 Ñaây laø nghieäp vuï cô baûn haøng ñaàu cuûa NHTM. Ñaây laø nghieäp vuï trong ñoù NHTM thoaû thuaän vôùi khaùch haøng (qua hôïp ñoàng tín duïng) ñeå khaùch haøng söû duïng moät löôïng tieàn nhaát ñònh trong moät thôøi gian nhaát ñònh coù laõi suaát vaø phaûi hoaûn traû. Ñeå giaûm thieåu ruûi ro, khi thöïc hieän nghieäp vuï tín duïng phaûi tuaân thuû 3 nguyeân taéc sau: söû duïng voán tín duïng ñuùng muïc ñích cam keát vaø coù hieäu quaû; hoaøn traû ñuùng haïn caû voán laãn laõi; tieàn vay phaûi ñöôïc ñaûm baûo baèng taøi saûn. Treân cô sôû thöïc hieän caùc nguyeân taéc noùi treân, nghieäp vuï tín duïng ñöôïc thöïc hieän döôùi caùc hình thöùc sau ñaây: - Cho vay tröïc tieáp: Theo loaïi hình naøy, ngöôøi ñi vay tieán haønh caùc thuû tuïc vay voán, sau khi thaåm ñònh kieåm tra hoà sô vay voán cuûa khaùch haøng, neáu nhu caàu vay voán hôïp leä coù khaû naêng traû nôï, coù taøi saûn ñaûm baûo hôïp phaùp(neáu khoâng ñöôïc vay baèng tín chaáp) thì ngaân haøng seõ thöïc hieän vieäc cho vay, khi nhaän voán vay khaùch haøng phaûi kyù vaøo kheá öôùc. Khi ñeán haïn, khaùch haøng vay voán traû nôï laõi vaø goác cho NH, neáu khaùch haøng khoâng traû nôï thì NH ñöôïc quyeàn phaùt maõi taøi saûn hoaëc aùp duïng caùc cheá taøi khaùc ñeå thu nôï. Nghieäp vuï naøy coøn ñöïôc goïi laø cho vay tröïc tieáp vì ngöôøi ñi vay vaø ngöôøi traû nôï laø moät chuû theå. - Cho vay giaùn tieáp: Laø khoaûn vay ñöôïc thöïc hieän baèng caùch chieát khaáu chöùng töø coù giaù hoaëc mua laïi caùc chöùng töø nôï thöông maïi theo thoûa thuaän giöõa ngaân haøng vôùi khaùch haøng. Cho vay giaùn tieáp ñöôïc thöïc hieän ñoái vôùi caùc loaïi hình sau: + Chieát khaáu thöông phieáu vaø chöùng töø coù giaù: Vieäc ngaân haøng mua caùc thöông phieáu vaø chöùng töø coù giaù ngaén haïn chöa ñeán haïn thanh toaùn goïi laø chieát khaáu. Neáu khaùch haøng laø ngöôøi sôû höõu caùc thöông phieáu vaø chöùng töø coù giaù, chöa ñeán haïn thanh toaùn, caàn phaûi coù tieàn ngay thì coù theå ñeán ngaân haøng xin chieát khaáu, töùc laø xin nhaän tieàn tröôùc theo caùch khaáu tröø tieàn laõi vaø phaûi chuyeån quyeàn sôû höõu chöùng töø cho ngaân haøng TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 7 chieát khaáu. Khi chöùng töø ñeán haïn, ngaân haøng seõ xuaát trình cho ngöôøi traû tieàn vaø ngöôøi traû tieàn thanh toaùn toaøn boä soá tieàn theo chöùng töø cho Ngaân haøng chieát khaáu. Nghieäp vuï chieát khaáu giuùp caùc chuû sôû höõu chöùng töø khoâi phuïc naêng löïc thanh toaùn, ñaây laø nghieäp vuï ñöôïc öa chuoäng khoâng nhöõng ñoái vôùi khaùch haøng, maø coøn caû ñoái vôùi ngaân haøng – vì ñaây laø nghieäp vuï cho vay coù ñaûm baûo baèng chöùng töø coù giaù, ruûi ro tín duïng ôû möùc ñoä thaáp. + Nghieäp vuï bao thanh toaùn: Trong nghieäp vuï naøy NHTM (thoâng qua coâng ty con cuûa mình) seõ ñöùng ra mua nôï treân cô sôû hoùa ñôn, chöùng töø cuûa ngöôøi baùn haøng (giaù mua bao giôø cuõng nhoû hôn giaù trò thöïc cuûa nôï), nhôø ñoù ngöôøi baùn (chuû nôï) coù ñöôïc tieàn ngay ñeå ñaùp öùng nhu caàu. Khi ñeán haïn ngöôøi mua (con nôï) phaûi thanh toaùn toaøn boä soá tieàn cho NH (ngöôøi mua nôï vaø laø chuû nôï môùi). Nghieäp vuï naøy cuõng gioáng nhö nghieäp vuï chieát khaáu – nhöng soá tieàn khaáu tröø trong nghieäp vuï naøy cao hôn nhieàu so vôùi nghieäp vuï chieát khaáu, bôûi vì coù heä soá ruûi ro cao hôn.