BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ------ ------ NGUYỄN THỊ THANH NHÀN PHÁT TRI HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG SÁP NHẬP, HỢP NHẤT VÀ MUA LẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI TẠI VIỆT NAM TÍN DỤNG BẤT ĐỘNG SẢN CỦA VIỆT N CHUYÊN NGÀNH : KINH TẾ - TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG MÃ SỐ: 60.12 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS TRẦN HOÀNG NGÂN Thành phố Hồ Chí Minh – 2010 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn này là do chính tôi nghiên cứu và thực hiện. Các thông tin và số liệu được sử dụng trong luận văn được trích dẫn đầy đủ nguồn tài liệu tại danh mục tài liệu tham khảo là hoàn toàn trung thực và được phép công bố. Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 06 năm 2010 NGUYỄN THỊ THANH NHÀN LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU, HÌNH VẼ LỜI MỞ ĐẦU CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ SÁP NHẬP, HỢP NHẤT VÀ MUA LẠI NGÂN HÀNG .1 CÁC KHÁI NIỆM VÀ PHÂN LOẠI M&A.2 Mua lại hay thâu tóm (Acquisitions) .4 Sự khác nhau giữa Mua lại (mua bán) và Sáp nhập .5 Sự khác nhau giữa sáp nhập và hợp nhất .1 Phân loại dựa theo mối quan hệ cạnh tranh giữa các bên liên quan .2 Phân loại dựa trên cách thức cơ cấu tài chính .3 Phân loại dựa trên chiến lược mua lại .2 CÁC PHƯƠNG THỨC THỰC HIỆN M&A .2 Lôi kéo cổ đông bất mãn (Proxy fights) .3 Thương lượng tự nguyện .4 Thu gom cổ phiếu trên thị trường chứng khoán .5 Mua lại tài sản Ngân hàng .3 CÁC NỘI DUNG CỦA QUÁ TRÌNH M&A .1 Lập kế hoạch chiến lược và xác định mục tiêu của M&A .2 Xác định ngân hàng mục tiêu .3 Định giá giao dịch .4 Đàm phán và giao kết hợp đồng giao dịch M&A . 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.4 CỘNG HƯỞNG TRONG M&A .5 ĐỊNH GIÁ TRONG HOẠT ĐỘNG M&A.1 Các phương pháp định giá tài sản hữu hình .1 Phương pháp sử dụng Bảng tổng kết tài sản (Balance sheet) .2 Phương pháp so sánh thị trường (Market comparison) .3 Phương pháp Dòng tiền chiết khấu (Discounted cash flow) .2 Các phương pháp định giá tài sản vô hình (thương hiệu) .1 Định giá thương hiệu dựa vào chi phí xây dựng thương hiệu .2 Định giá thương hiệu dựa vào lòng trung thành của khách hàng .3 Định giá thương hiệu dựa vào thu nhập do thương hiệu mang lại .6 HOẠT ĐỘNG M&A TRÊN THẾ GIỚI VÀ BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM .1 Nguyên nhân của việc thất bại trong hoạt động M&A .2 Kinh nghiệm thành công trong hoạt động M&A .3 Bài học kinh nghiệm cho M&A ngân hàng tại Việt Nam . 23 KẾT LUẬN CHƯƠNG I CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG SÁP NHẬP, HỢP NHẤT VÀ MUA LẠI (M&A) NGÂN HÀNG TẠI VIỆT NAM .1 THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG M&A TẠI VIỆT NAM .1 Thực trạng hoạt động M&A tại Việt Nam năm 2009 .2 Các tổ chức hoạt động trong lĩnh vực tư vấn và hỗ trợ M&A ở Việt Nam 31 2.3 Môi trường pháp lý ảnh hưởng đến hoạt động M& A tại Việt Nam .2 THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG M&A NGÂN HÀNG TẠI VN .1 Hoạt động M&A trong lĩnh vực ngân hàng ở các nước phát triển.2 Hoạt động M&A trong lĩnh vực ngân hàng ở các nước đang phát triển .3 Hoạt động M&A trong lĩnh vực ngân hàng ở Việt Nam .3 SỰ CẦN THIẾT CỦA HOẠT ĐỘNG M&A NGÂN HÀNG TẠI VIỆT NAM .1 Ngân hàng Việt Nam phát triển về số lượng nhưng chất lượng chưa cao. 45 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Ngân hàng nhỏ khó đứng vững trước xu thế hội nhập .3 Điều kiện thành lập ngân hàng mới rất khắt khe .4 Chỉ đạo và sự hướng dẫn hỗ trợ của Chính phủ và Ngân hàng nhà nước .5 Tầm nhìn chiến lược của các tập đoàn tài chính ngân hàng nước ngoài .4 NHỮNG THỜI CƠ, THUẬN LỢI; KHÓ KHĂN VÀ THÁCH THỨC CHO HOẠT ĐỘNG M&A NGÂN HÀNG TẠI VIỆT NAM .1 Những thời cơ và thuận lợi .2 Những khó khăn và thách thức .5 HOẠT ĐỘNG M&A TÁC ĐỘNG ĐẾN HỆ THỐNG NGÂN HÀNG VIỆT NAM NHƯ THẾ NÀO .1 Tác động tích cực .2 Tác động tiêu cực . 59 KẾT LUẬN CHƯƠNG II CHƯƠNG III: GIẢI PHÁP CHO HỆ THỐNG NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM TRƯỚC XU THẾ SÁP NHẬP, HỢP NHẤT VÀ MUA LẠI .1 ĐỐI VỚI NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VÀ CÁC CƠ QUAN QUẢN LÝ .1 Tăng cường hoạt động truyền thông về M&A .2 Hoàn thiện khung pháp lý về M&A .3 Phát triển kênh kiểm soát thông tin cũng như tính minh bạch của thông tin trong hoạt động M&A .4 Hình thành các công ty tư vấn M&A và Tạo điều kiện hỗ trợ cho các tổ chức tư vấn M&A .5 Xây dựng và phát triển nguồn nhân lực cho thị trường M&A .2 ĐỐI VỚI CÁC NGÂN HÀNG THÀNH VIÊN.1 Giai đoạn trước và trong quá trình thực hiện M&A .2 Giai đoạn sau khi kết thúc quá trình M&A. 71 KẾT LUẬN CHƯƠNG III KẾT LUẬN CHUNG LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT &*& AFTA: Asean Free Trade Area (Khu vực mậu dịch tự do Asean) FDI: Đầu tư trực tiếp nước ngoài (Foreign Direct Investment) M&A: Sáp nhập và mua lại (Merges & Acquisitions) NH: Ngân hàng NHNN: Ngân hàng nhà nước NHTM: Ngân hàng thương mại NHTMCP: Ngân hàng thương mại cổ phần PwC: Công ty kiểm toán PricewaterhouseCoopers TCTD: tổ chức tín dụng WTO: Tổ chức thương mại thế giới (World Trade Organization) LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC BẢNG &*& TÊN BẢNG TRANG Bảng 1.1: Những thương vụ mua bán NH lớn nhất thế giới giai đoạn 17 1998-2007 Bảng 1.2: Các giao dịch mua bán M&A của Khu vực/quốc gia mục 19 tiêu Bảng 1.3: Hai trường hợp hợp nhất thành công của ngân hàng Mỹ 22 vào thập niên 80 Bảng 2.1: Số giao dịch và tổng giá trị giao dịch M&A tại Việt Nam 26 Bảng 2.2: Một số thương vụ M&A ngành ngân hàng giai đoạn 1999 40 – 2004 Bảng 2.3: Các thương vụ M&A giữa ngân hàng nội và nhà đầu tư 41 nước ngoài Bảng 2.4: Một số thương vụ mua bán giữa các NH trong nước 2005 - 42 2008 Bảng 2.5: Một số thương vụ mua bán ngành Tài chính NH trong 45 nước 2009 Bảng 2.6: Số lượng NHTM tại Việt Nam tính đến tháng 06/2010 46 Bảng 2.7: Một số NHTM có vốn điều lệ dưới 3.000 tỷ đồng (đến 48 tháng 06/2010) Bảng 2.8: Danh mục mức vốn pháp định của các tổ chức tín dụng 49 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC HÌNH &*& TÊN HÌNH TRANG Hình 1.1: Tình hình M&A thế giới (theo Avalue Vietnam - Báo 18 cáo M&A Vietnam 2009 & triển vọng 2010) Hình 2.1: Tình hình M&A tại Việt Nam (theo Avalue Vietnam - Báo cáo 27 M&A Vietnam 2009 & triển vọng 2010) Hình 2.2: Quy mô thương vụ M&A tại Việt Nam (theo Avalue 28 Vietnam) Hình 2.3: Phân loại M&A theo tính chất thương vụ (theo Avalue 29 Vietnam - Báo cáo M&A Vietnam 2009 & triển vọng 2010) Hình 2.4: Thương vụ M&A chia theo ngành (theo Avalue Vietnam 29 - Báo cáo M&A Vietnam 2009 & triển vọng 2010) LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính thiết thực của đề tài: Trong tiến trình phát triển kinh tế, việc liên kết, sáp nhập, hợp nhất các doanh nghiệp để hình thành những doanh nghiệp lớn mạnh hơn là xu hướng phổ biến tất yếu, nhất là trong quá trình hội nhập kinh tế toàn cầu như hiện nay. Xu thế này sớm muộn cũng sẽ trở thành làn sóng mạnh mẽ lướt qua tất cả các nền kinh tế trên thế giới và nó được dự báo sẽ bùng phát trong tương lai gần. Trên thế giới, các hoạt động mua bán, sáp nhập đã được hình thành rất sớm và phổ biến ở các nước có nền kinh tế thị trường với sự cạnh tranh quyết liệt giữa các công ty với nhau, đồng thời cũng tạo ra xu thế tập trung lại để thống nhất, tập hợp nguồn lực tài chính, công nghệ, nhân lực, thương hiệu. Tại Việt Nam, vấn đề này đã được đề cập cách đây hơn 10 năm, nhu cầu bán và mua doanh nghiệp ngày càng tăng cùng với xu hướng hình thành các tập đoàn kinh doanh, đầu tư chéo giữa các doanh nghiệp đã báo hiệu một tín hiệu tốt cho nền kinh tế, làm tăng sức cạnh tranh của các doanh nghiệp Việt Nam. Hơn nữa, đây cũng là một lĩnh vực khá mới mẻ ở Việt Nam nên thu hút được sự quan tâm đầu tư của các nhà đầu tư nước ngoài. Mặc dù hoạt động mua bán, sáp nhập còn khá mới mẻ nhưng ở nước ta đã có những thương vụ lớn bởi sự kết hợp của những thương hiệu đã có tên tuổi, vị trí trên thị trường, chủ yếu thuộc lĩnh vực chứng khoán, bảo hiểm, tài chính, ngân hàng, dịch vụ. Theo dự báo của các chuyên gia, làn sóng sáp nhập, hợp nhất và mua lại trên thị trường tài chính sẽ diễn ra nhanh hơn so với dự đoán trước đây và sẽ sôi động hơn trong ngành ngân hàng và chứng khoán. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Cũng chính vì sự mới mẻ, sơ khai, sôi động và nóng bỏng của vấn đề này nên tôi đã chọn đề tài “Hoạt động sáp nhập, hợp nhất và mua lại ngân hàng thương mại tại Việt Nam” làm luận văn tốt nghiệp cao học. Mục đích của luận văn: Mục đích của luận văn là nghiên cứu về sáp nhập, hợp nhất và mua lại ngân hàng để từ đó gợi ý một số giải pháp đối với các cơ quan quản lý, Ngân hàng nhà nước và các ngân hàng thành viên tham gia vào việc mua bán, sáp nhập nhằm tận dụng được ngoại lực đồng thời phát huy hết nội lực để các ngân hàng thành viên có thể tham gia vào hoạt động “sáp nhập, hợp nhất và mua lại” một cách vững vàng, tự tin, đạt được nhiều kết quả tốt trong lĩnh vực này trước thời kỳ hội nhập, góp phần giúp cho thị trường tài chính Việt Nam ngày càng phát triển hơn. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu: Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn là hoạt động sáp nhập, hợp nhất và mua lại của các ngân hàng thương mại Việt Nam và các vấn đề có liên quan. Phương pháp nghiên cứu: Luận văn này được nghiên cứu dựa trên phương pháp hệ thống, tổng hợp, phân tích, so sánh, thống kê, kết hợp với nền tảng kiến thức kinh tế học, tài chính – ngân hàng.
Luận văn UEH: Sáp nhập, hợp nhất và mua lại ngân hàng thương mại Việt Nam
Luận văn thạc sĩ UEH phân tích hoạt động sáp nhập, hợp nhất và mua lại ngân hàng thương mại tại Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc về thị trường.
Trường đại học
Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí MinhChuyên ngành
Kinh tế - Tài chính - Ngân hàngNgười đăng
Ẩn danhThể loại
Luận văn thạc sĩPhí lưu trữ
35 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Nhàn
Người hướng dẫn: PGS.TS Trần Hoàng Ngân
Trường học: Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh
Chuyên ngành: Kinh tế - Tài chính - Ngân hàng
Đề tài: Phát Triển Hiệu Quả Hoạt Động Sáp Nhập, Hợp Nhất Và Mua Lại Ngân Hàng Thương Mại Tại Việt Nam
Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
Năm xuất bản: 2010
Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ