Luận văn Thạc sĩ: Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển VN

Khám phá luận văn thạc sĩ về quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam, phân tích và đề xuất giải pháp hiệu quả.

• Tác giả: Nguyễn Quỳnh Đông
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Hương Liên
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Đầu Tư Tại Ngân Hàng Phát Triển Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG ĐẦU TƢ TẠI NHPT
• 1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu
• 1.2. Cơ sở lý luận về quản trị rủi ro tín dụng đầu tư
• 1.3. Tín dụng đầu tư của Nhà nước trong nền kinh tế thị trường
• 1.4. Rủi ro tín dụng đầu tư
• 1.5. Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư
• 1.6. Nội dung quản trị rủi ro tín dụng đầu tư của Ngân hàng Phát triển
• 1.7. Mô hình QTRR tín dụng và các phương pháp tiếp cận QTRR tín dụng theo Basel II
• 1.8. Kinh nghiệm QTRR của một số ngân hàng trong và ngoài nước
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ THIẾT KẾ LUẬN VĂN
• 2.1. Thiết kế luận văn
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.3. Giới hạn địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 2.4. Phương pháp thu thập dữ liệu
• 2.5. Phương pháp xử lý dữ liệu
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG ĐẦU TƢ TẠI NGÂN HÀNG PHÁT TRIỂN VIỆT NAM
• 3.1. Tổng quan về NHPT Việt Nam
• 3.2. Quá trình hình thành và phát triển của NHPT Việt Nam
• 3.3. Chức năng, nhiệm vụ của NHPT Việt Nam
• 3.4. Tổ chức hoạt động và quản lý hoạt động của NHPT Việt Nam
• 3.5. Thực trạng hoạt động tín dụng đầu tư của NHPT Việt Nam
• 3.6. Tổng quan về hoạt động tín dụng đầu tư của NHPT Việt Nam
• 3.7. Tình hình cho vay tín dụng đầu tư
• 3.8. QTRR tín dụng đầu tư của NHPT Việt Nam
• 3.9. Hệ thống QTRR tín dụng đầu tư
• 3.10. Quy trình cho vay tín dụng đầu tư
• 3.11. Nhận diện rủi ro tín dụng đầu tư
• 3.12. Đo lường rủi ro tín dụng đầu tư
• 3.13. Bảo đảm tiền vay
• 3.14. Kiểm tra, giám sát khoản vay
• 3.15. Xử lý rủi ro tín dụng đầu tư
• 3.16. Kết quả QTRR tín dụng đầu tư của NHPT Việt Nam
• 3.17. Kết quả khảo sát về nguyên nhân dẫn đến rủi ro tín dụng và giải pháp hoàn thiện QTRR tín dụng đầu tư của NHPT Việt Nam
• 3.18. Phân tích, đánh giá thực trạng QTRR tín dụng đầu tư của NHPT Việt Nam
• 3.19. Những kết quả đã đạt được trong QTRR tín dụng đầu tư
• 3.20. Những hạn chế trong QTRR tín dụng đầu tư
• 3.21. Nguyên nhân của những hạn chế trong QTRR tín dụng đầu tư
• 4. CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG ĐẦU TƢ TẠI NHPT VIỆT NAM
• 4.1. Định hướng hoạt động tín dụng đầu tư của NHPT Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030
• 4.2. Định hướng chung của NHPT Việt Nam
• 4.3. Định hướng của hoạt động tín dụng đầu tư
• 4.4. Yêu cầu về QTRR tín dụng đầu tư của NHPT Việt Nam
• 4.5. Một số nhóm giải pháp hoàn thiện QTRR tín dụng đầu tư tại NHPT Việt Nam
• 4.6. Hoàn thiện cơ chế chính sách liên quan đến hoạt động tín dụng đầu tư
• 4.7. Hoàn thiện mô hình QTRR tín dụng đầu tư phù hợp với tiến trình phát triển
• 4.8. Nâng cao chất lượng thẩm định dự án
• 4.9. Hoàn thiện tổ chức và hoạt động KTNB
• 4.10. Hoàn thiện hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ
• 4.11. Hiện đại hóa và hoàn thiện hệ thống thông tin trong công tác QTRR tín dụng đầu tư
• 4.12. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
• 4.13. Những kiến nghị để thực hiện giải pháp
• 4.13.1. Kiến nghị với Chính phủ
• 4.13.2. Kiến nghị với Bộ Tài chính
• 4.13.3. Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại NHPT Việt Nam

Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam (NHPT) là một lĩnh vực quan trọng trong hoạt động ngân hàng. Rủi ro tín dụng có thể ảnh hưởng lớn đến hiệu quả hoạt động và uy tín của ngân hàng. Việc nghiên cứu và áp dụng các phương pháp quản trị rủi ro là cần thiết để đảm bảo an toàn cho các khoản vay và tối ưu hóa lợi nhuận.

1.1. Khái niệm và vai trò của tín dụng đầu tư

Tín dụng đầu tư là hình thức cho vay nhằm hỗ trợ các dự án phát triển kinh tế. NHPT đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn cho các dự án này, đặc biệt là ở những khu vực khó khăn.

1.2. Tình hình thực tế quản trị rủi ro tín dụng tại NHPT

Thực trạng quản trị rủi ro tín dụng tại NHPT cho thấy nhiều thách thức, bao gồm tỷ lệ nợ xấu cao và quy trình thẩm định chưa hoàn thiện. Điều này đòi hỏi cần có các giải pháp cải thiện hiệu quả quản lý rủi ro.

II. Vấn đề và thách thức trong quản trị rủi ro tín dụng đầu tư

Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại NHPT đang đối mặt với nhiều vấn đề nghiêm trọng. Từ việc nhận diện rủi ro đến quy trình xử lý rủi ro, nhiều khía cạnh cần được cải thiện để đảm bảo an toàn cho hoạt động cho vay.

2.1. Những rủi ro chính trong tín dụng đầu tư

Các rủi ro chính bao gồm rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường và rủi ro hoạt động. Việc nhận diện và đánh giá chính xác các rủi ro này là rất quan trọng để có biện pháp quản lý hiệu quả.

2.2. Hạn chế trong quy trình quản trị rủi ro hiện tại

Quy trình quản trị rủi ro hiện tại tại NHPT còn nhiều hạn chế, như thiếu hệ thống thông tin và công cụ phân tích rủi ro. Điều này dẫn đến việc không thể đưa ra quyết định chính xác trong việc cho vay.

III. Phương pháp quản trị rủi ro tín dụng đầu tư hiệu quả

Để nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro tín dụng đầu tư, NHPT cần áp dụng các phương pháp hiện đại và phù hợp với thực tiễn. Việc xây dựng một hệ thống quản lý rủi ro toàn diện là rất cần thiết.

3.1. Xây dựng hệ thống nhận diện rủi ro

Hệ thống nhận diện rủi ro cần được xây dựng dựa trên các tiêu chí rõ ràng và cụ thể. Việc này giúp NHPT có thể phát hiện sớm các rủi ro tiềm ẩn trong các khoản vay.

3.2. Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản trị rủi ro

Công nghệ thông tin có thể hỗ trợ NHPT trong việc thu thập và phân tích dữ liệu, từ đó đưa ra các quyết định chính xác hơn trong quản trị rủi ro tín dụng.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu về quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại NHPT đã chỉ ra nhiều kết quả tích cực. Việc áp dụng các giải pháp quản lý rủi ro đã giúp cải thiện chất lượng tín dụng và giảm thiểu nợ xấu.

4.1. Kết quả đạt được từ các giải pháp quản lý rủi ro

Các giải pháp đã được áp dụng tại NHPT đã giúp giảm tỷ lệ nợ xấu và nâng cao hiệu quả cho vay. Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc quản trị rủi ro trong hoạt động ngân hàng.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học kinh nghiệm từ việc quản trị rủi ro tại NHPT có thể áp dụng cho các ngân hàng khác. Việc học hỏi và cải tiến liên tục là cần thiết để nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai

Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại NHPT cần được cải thiện liên tục để đáp ứng yêu cầu của thị trường. Việc áp dụng các phương pháp hiện đại và xây dựng hệ thống quản lý rủi ro hiệu quả sẽ giúp NHPT phát triển bền vững.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

NHPT cần xác định rõ định hướng phát triển trong quản trị rủi ro tín dụng đầu tư, từ đó xây dựng các chiến lược phù hợp để nâng cao hiệu quả hoạt động.

5.2. Khuyến nghị cho các nhà quản lý

Các nhà quản lý tại NHPT cần chú trọng đến việc cải thiện quy trình quản trị rủi ro và áp dụng công nghệ mới để nâng cao hiệu quả trong hoạt động cho vay.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hoạt động tín dụng đầu tư đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt tại các ngân hàng phát triển như Ngân hàng Phát triển Việt Nam (NHPT). Từ năm 2013 đến 2018, dư nợ tín dụng đầu tư của NHPT có xu hướng tăng trưởng ổn định, tuy nhiên tỷ lệ nợ quá hạn và nợ xấu cũng ở mức tương đối cao, gây áp lực lớn lên công tác quản trị rủi ro tín dụng đầu tư. Rủi ro tín dụng đầu tư không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của NHPT mà còn tác động đến uy tín và vị thế của ngân hàng trong hệ thống tài chính quốc gia.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là làm rõ thực trạng quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại NHPT Việt Nam trong giai đoạn 2013-2018, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện nhằm nâng cao chất lượng tín dụng và hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào hoạt động tín dụng đầu tư của NHPT trên toàn quốc, với trọng tâm phân tích các chỉ tiêu như tỷ lệ nợ quá hạn, nợ xấu, dự phòng rủi ro và cơ cấu dư nợ cho vay.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng chiến lược quản trị rủi ro tín dụng đầu tư phù hợp với đặc thù của NHPT, góp phần bảo toàn và phát triển nguồn vốn tín dụng đầu tư của Nhà nước, đồng thời hỗ trợ thực hiện các chính sách phát triển kinh tế - xã hội của Chính phủ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình quản trị rủi ro tín dụng đầu tư, trong đó có:

• Lý thuyết tín dụng đầu tư của Nhà nước: Tín dụng đầu tư là hình thức tín dụng đặc thù do Nhà nước thực hiện nhằm hỗ trợ các dự án phát triển kinh tế - xã hội, với đặc điểm ưu đãi về lãi suất, thời hạn cho vay dài và đối tượng vay vốn bị giới hạn.

• Lý thuyết rủi ro tín dụng: Rủi ro tín dụng được hiểu là khả năng khách hàng không thực hiện được nghĩa vụ trả nợ theo cam kết, bao gồm các loại rủi ro giao dịch (lựa chọn, bảo đảm, nghiệp vụ) và rủi ro danh mục (nội tại, tập trung).

• Mô hình quản trị rủi ro tín dụng theo Basel II: Bao gồm mô hình quản trị rủi ro tập trung và phân tán, với các công cụ đo lường rủi ro định tính (mô hình 6C) và định lượng (hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ).

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: tín dụng đầu tư, rủi ro tín dụng đầu tư, quản trị rủi ro tín dụng đầu tư, dự phòng rủi ro tín dụng, tài sản bảo đảm, nợ quá hạn, nợ xấu.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp định tính và định lượng. Dữ liệu chính được thu thập từ báo cáo tài chính, số liệu dư nợ, nợ quá hạn, nợ xấu của NHPT giai đoạn 2013-2018, cùng với kết quả khảo sát ý kiến cán bộ Ban Tín dụng đầu tư của NHPT.

Cỡ mẫu khảo sát gồm khoảng 50 cán bộ tín dụng có kinh nghiệm, được chọn theo phương pháp chọn mẫu thuận tiện nhằm đảm bảo tính đại diện cho các phòng ban liên quan. Phân tích dữ liệu sử dụng các công cụ thống kê mô tả, phân tích ma trận rủi ro, và so sánh tỷ lệ các chỉ tiêu quản trị rủi ro qua các năm.

Timeline nghiên cứu kéo dài trong 6 tháng, bao gồm các giai đoạn thu thập dữ liệu, phân tích thực trạng, khảo sát ý kiến, và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tỷ lệ nợ quá hạn và nợ xấu cao: Tỷ lệ nợ quá hạn tín dụng đầu tư trung bình giai đoạn 2013-2018 dao động khoảng 5-7%, trong khi tỷ lệ nợ xấu chiếm khoảng 3-5% tổng dư nợ. Mức này cao hơn so với các ngân hàng thương mại, phản ánh rủi ro tín dụng đầu tư tại NHPT còn lớn.

2. Cơ cấu dư nợ tập trung vào các ngành và vùng ưu tiên: Khoảng 70% dư nợ tín dụng đầu tư tập trung vào các ngành công nghiệp then chốt và các vùng kinh tế khó khăn, làm tăng nguy cơ rủi ro tập trung.

3. Hệ thống quản trị rủi ro còn nhiều hạn chế: NHPT chưa xây dựng được hệ thống nhận diện và cảnh báo rủi ro tín dụng đầu tư hiệu quả; mô hình xếp hạng tín dụng nội bộ đang trong giai đoạn thử nghiệm, chưa phát huy tác dụng tối đa.

4. Nguồn nhân lực và quy trình thẩm định còn yếu kém: Khảo sát cho thấy 60% cán bộ tín dụng đánh giá năng lực thẩm định dự án chưa đáp ứng yêu cầu, dẫn đến quyết định cho vay thiếu chính xác, tăng rủi ro.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của tình trạng nợ quá hạn và nợ xấu cao là do đặc thù tín dụng đầu tư của NHPT với thời hạn cho vay dài (trung bình 10 năm), đối tượng vay vốn bị giới hạn và tập trung vào các dự án có rủi ro cao như vùng kinh tế khó khăn, ngành công nghiệp mới. So với các nghiên cứu trước đây, kết quả này phản ánh xu hướng gia tăng rủi ro tín dụng đầu tư trong bối cảnh kinh tế biến động.

Hạn chế trong hệ thống quản trị rủi ro tín dụng đầu tư xuất phát từ việc chưa hoàn thiện mô hình đo lường rủi ro định lượng, thiếu công cụ cảnh báo sớm và quy trình kiểm soát chưa chặt chẽ. Điều này tương đồng với thực trạng của nhiều ngân hàng phát triển trong khu vực, cho thấy cần thiết phải áp dụng các mô hình quản trị rủi ro hiện đại hơn.

Việc nâng cao năng lực thẩm định dự án và kiểm soát rủi ro là yếu tố then chốt để giảm thiểu rủi ro tín dụng đầu tư. Kết quả khảo sát cũng cho thấy sự cần thiết trong việc đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn cho cán bộ tín dụng.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tỷ lệ nợ quá hạn và nợ xấu theo năm, bảng phân tích cơ cấu dư nợ theo ngành và vùng, cùng ma trận phân tích mức độ rủi ro tín dụng đầu tư.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện cơ chế chính sách và quy trình quản trị rủi ro tín dụng đầu tư

   • Xây dựng và cập nhật thường xuyên các văn bản hướng dẫn, quy trình thẩm định và quản lý rủi ro phù hợp với thực tiễn và thông lệ quốc tế.
   • Thời gian thực hiện: trong vòng 12 tháng.
   • Chủ thể thực hiện: Ban Lãnh đạo NHPT phối hợp với các phòng ban chuyên môn.

2. Xây dựng và vận hành hiệu quả hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ

   • Áp dụng mô hình định lượng kết hợp định tính để đánh giá rủi ro tín dụng đầu tư, nâng cao khả năng nhận diện và cảnh báo sớm rủi ro.
   • Thời gian thực hiện: 18 tháng.
   • Chủ thể thực hiện: Phòng Quản trị rủi ro và Ban Tín dụng đầu tư.

3. Nâng cao chất lượng thẩm định dự án và năng lực nguồn nhân lực

   • Tổ chức đào tạo chuyên sâu về phân tích tài chính, đánh giá dự án và quản trị rủi ro cho cán bộ tín dụng.
   • Thời gian thực hiện: liên tục hàng năm.
   • Chủ thể thực hiện: Ban Nhân sự phối hợp với các đơn vị đào tạo chuyên ngành.

4. Hoàn thiện hệ thống kiểm tra, giám sát và xử lý rủi ro tín dụng đầu tư

   • Thiết lập quy trình kiểm tra nội bộ chặt chẽ, tăng cường giám sát sau cho vay, xử lý kịp thời các khoản vay có dấu hiệu rủi ro.
   • Thời gian thực hiện: 12 tháng.
   • Chủ thể thực hiện: Phòng Kiểm tra nội bộ và Ban Tín dụng đầu tư.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban Lãnh đạo và quản lý NHPT

   • Lợi ích: Cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng chiến lược quản trị rủi ro tín dụng đầu tư hiệu quả, nâng cao năng lực quản lý và ra quyết định.
   • Use case: Xây dựng chính sách tín dụng đầu tư phù hợp với đặc thù ngân hàng.

2. Cán bộ tín dụng và quản trị rủi ro

   • Lợi ích: Nâng cao kiến thức chuyên môn về nhận diện, đo lường và kiểm soát rủi ro tín dụng đầu tư.
   • Use case: Áp dụng mô hình 6C và hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ trong thẩm định dự án.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành quản trị kinh doanh, tài chính ngân hàng

   • Lợi ích: Tham khảo tài liệu nghiên cứu thực tiễn về quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại ngân hàng phát triển.
   • Use case: Phát triển đề tài nghiên cứu, luận văn thạc sĩ, tiến sĩ liên quan đến lĩnh vực tín dụng và quản trị rủi ro.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức tài chính

   • Lợi ích: Hiểu rõ đặc thù và thách thức trong quản trị rủi ro tín dụng đầu tư của NHPT để xây dựng chính sách hỗ trợ phù hợp.
   • Use case: Xây dựng khung pháp lý và giám sát hoạt động tín dụng đầu tư của các tổ chức tín dụng nhà nước.

Câu hỏi thường gặp

1. Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư là gì?
   Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư là quá trình nhận diện, đo lường, kiểm soát và giảm thiểu các rủi ro phát sinh trong hoạt động cho vay vốn đầu tư nhằm bảo đảm an toàn vốn và hiệu quả hoạt động của ngân hàng.

2. Tại sao rủi ro tín dụng đầu tư tại NHPT cao hơn ngân hàng thương mại?
   Do NHPT tập trung cho vay các dự án đầu tư phát triển có quy mô lớn, thời hạn dài, đối tượng vay vốn bị giới hạn và thường ở các vùng kinh tế khó khăn, nên mức độ rủi ro cao hơn so với ngân hàng thương mại.

3. Mô hình 6C trong đánh giá tín dụng gồm những yếu tố nào?
   Mô hình 6C bao gồm: Character (tư cách người vay), Capacity (năng lực tài chính), Cash (khả năng tạo ra thu nhập), Collateral (bảo đảm tiền vay), Conditions (điều kiện tín dụng), Control (kiểm soát).

4. Hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ giúp gì cho quản trị rủi ro?
   Hệ thống này giúp phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro, từ đó ngân hàng có thể đưa ra quyết định cho vay phù hợp, thiết lập giới hạn tín dụng và dự phòng rủi ro chính xác hơn.

5. Các giải pháp nào giúp giảm tỷ lệ nợ xấu tín dụng đầu tư?
   Bao gồm hoàn thiện quy trình thẩm định, nâng cao năng lực cán bộ tín dụng, áp dụng hệ thống cảnh báo sớm rủi ro, đa dạng hóa danh mục cho vay và tăng cường kiểm tra, giám sát sau cho vay.

Kết luận

• Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại NHPT Việt Nam trong giai đoạn 2013-2018 còn nhiều hạn chế, đặc biệt là tỷ lệ nợ quá hạn và nợ xấu ở mức cao, ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động ngân hàng.
• Hệ thống quản trị rủi ro chưa hoàn thiện, mô hình xếp hạng tín dụng nội bộ chưa phát huy tối đa hiệu quả, nguồn nhân lực còn thiếu năng lực chuyên môn.
• Luận văn đề xuất các giải pháp trọng tâm như hoàn thiện cơ chế chính sách, xây dựng hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ, nâng cao năng lực thẩm định và kiểm soát rủi ro.
• Các giải pháp này cần được thực hiện đồng bộ trong vòng 12-18 tháng để nâng cao chất lượng tín dụng đầu tư và bảo toàn vốn Nhà nước giao cho NHPT.
• Kêu gọi Ban Lãnh đạo NHPT và các bên liên quan nhanh chóng triển khai các giải pháp nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững của ngân hàng trong bối cảnh kinh tế đầy biến động.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan tính hính nghiên cứu và cơ sở lý luận về quản trị rủi ro tìn dụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển Chương 2: Phương pháp nghiên cứu Chương 3: Thực trạng quản trị rủi ro tìn dụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam Chương 4: Giải pháp hoàn thiện quản trị rủi ro tìn dụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG ĐẦU TƢ TẠI NHPT 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Nhận thức được tác động to lớn của rủi ro tìn dụng và tầm quan trọng của công tác QTRR tìn dụng đối với hoạt động ngân hàng, trong những năm qua, đã có nhiều tác giả có đề tài nghiên cứu về vấn đề này. Tuy nhiên, đối tượng nghiên cứu của hầu hết các đề tài đều tập trung vào NHTM (có đối tượng phục vụ và hính thức cấp tìn dụng rất đa dạng), khác biệt hoàn toàn với NHPT Việt Nam nên rủi ro tìn dụng và QTRR tìn dụng của các NHTM này cũng có nhiều khác biệt so với NHPT Việt Nam. Đặc thù hoạt động của NHPT là cho vay đối với các dự án, khách hàng thuộc địa bàn kinh tế khó khăn và đặc biệt khó khăn (với mục tiêu chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành, vùng, lãnh thổ,…); tỷ lệ tài sản BĐTV/tổng số vốn vay tương đối thấp (tài sản BĐTV chủ yếu là tài sản hính thành bằng vốn vay)… dẫn đến hoạt động tìn dụng của NHPT tiềm ẩn rủi ro cao hơn nhiều so với các NHTM.

Ví vậy, không thể áp dụng một cách máy móc giải pháp QTRR tìn dụng của các NHTM vào một NHCS như NHPT Việt Nam. Liên quan đến hoạt động tìn dụng và rủi ro tìn dụng tại NHPT Việt Nam, trước đây cũng đã có một số đề tài nghiên cứu của các tác giả: - Luận văn thạc sỹ kinh tế “Quản lý rủi ro trong cho vay đầu tư phát triển của Ngân hàng Phát triển Việt Nam” của tác giả Nguyễn Cảnh Hiệp (2007) đã trính bày một cách tương đối có hệ thống các lý luận cơ bản về cho vay đầu tư phát triển của NHPT Việt Nam và quản lý rủi ro trong lĩnh vực này. Trên cơ sở nghiên cứu thực trạng quản lý rủi ro trong cho vay đầu tư phát triển của NHPT Việt Nam giai đoạn 2004 – 2006, tác giả đã đề xuất một 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] số giải pháp nâng cao năng lực quản lý rủi ro của NHPT Việt Nam như: chuẩn hóa các quy trính nghiệp vụ tìn dụng; xây dựng hệ thống xếp hạng tìn dụng nội bộ và cải tiến phương pháp phân loại nợ; thực hiện tái cơ cấu nợ trong tìn dụng đầu tư phát triển của Nhà nước; hoàn thiện tổ chức bộ máy quản trị nội bộ… Tuy nhiên, luận văn đã được thực hiện từ khá lâu, trong khi đó, bối cảnh kinh tế - xã hội của đất nước cũng như mô hính tổ chức, cơ cấu bộ máy và tính hính hoạt động của NHPT Việt Nam đến nay đã thay đổi rất nhiều; ví vậy, những giải pháp mà luận văn đưa ra đã không còn thực sự phù hợp với hoàn cảnh và những yêu cầu khách quan từ môi trường bên trong và bên ngoài NHPT Việt Nam ở thời điểm hiện tại. - Luận văn thạc sỹ kinh tế “Nâng cao chất lượng tín đụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam” của tác giả Trần Hoàng Trung (2013) đã nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản về hoạt động tìn dụng đầu tư và hiệu quả hoạt động tìn dụng đầu tư tại NHPT Việt Nam, đồng thời phân tìch các ưu, nhược điểm và nguyên nhân làm hạn chế hiệu quả hoạt động tìn dụng đầu tư của Nhà nước trong giai đoạn 2010 – 2012, từ đó đề xuất các nhóm giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động này.

Các giải pháp được tác giả đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động tìn dụng đầu tư của Nhà nước bao gồm cả nhóm giải pháp nâng cao năng lực QTRR của NHPT Việt Nam. Tuy nhiên, các giải pháp này mới chỉ mới dừng lại ở mức độ khái quát, chưa đi sâu vào QTRR tìn dụng nói chung cũng như chưa tập trung vào QTRR tìn dụng trong một nghiệp vụ quan trọng và đặc thù như tìn dụng đầu tư. - Luận văn thạc sỹ “Quản trị rủi ro tín dụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Ngân hàng Phát triển Gia Lai” của tác giả Võ Hoàng Thạch (2014) đã phân tìch thực trạng, đánh giá những kết quả đạt được, hạn chế trong công tác QTRR tìn dụng đầu tư tại Chi nhánh NHPT Gia Lai giai đoạn 2011 - 2013, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tác QTRR tìn dụng đầu tư tại Chi nhánh. Tuy nhiên, phạm vi nghiên cứu của luận văn tương đối hẹp (tại một Chi nhánh thuộc hệ thống NHPT Việt Nam) nên luận văn chưa nêu được điểm khác biệt của rủi ro tìn dụng mà Chi nhánh NHPT Gia Lai gặp phải với các Chi nhánh khác thuộc Ngân hàng Phát triển Việt Nam.

Đồng thời, các giải pháp mà luận văn nêu ra hầu hết đều không thuộc phạm vi quyền hạn quyết định của Ban Lãnh đạo Chi nhánh NHPT Gia Lai. - Luận văn thạc sỹ kinh tế “Rủi ro tín dụng xuất khẩu tại NHPT Việt Nam – Thực trạng và giải pháp” của tác giả Nguyễn Xuân Thủy (2016) đã trính bày một số vấn đề lý luận về rủi ro tìn dụng của tổ chức tìn dụng và đề xuất giải pháp QTRR tìn dụng trong một nghiệp vụ cấp tìn dụng tương đối quan trọng của NHPT Việt Nam, đó là nghiệp vụ tìn dụng xuất khẩu. Tuy nhiên, do tìn dụng xuất khẩu là nghiệp vụ cấp tìn dụng ngắn hạn, khác với tìn dụng đầu tư (là nghiệp vụ cấp tìn dụng trung và dài hạn) nên rủi ro tìn dụng và cách thức QTRR tìn dụng xuất khẩu có những điểm không giống với rủi ro tìn dụng và QTRR tìn dụng đầu tư. Ví vậy, các giải pháp về QTRR tìn dụng xuất khẩu không thể áp dụng vào việc QTRR tìn dụng đầu tư của NHPT Việt Nam.

Từ các kết quả nghiên cứu nói trên, mặc dù một số vấn đề lý luận về rủi ro tìn dụng đầu tư, QTRR tìn dụng đầu tư và một số nội dung về thực tiễn hoạt động của NHPT Việt Nam đã được ìt nhiều đề cập đến trong các luận văn trước đây, song cho đến nay việc QTRR tìn dụng đầu tư của NHPT Việt Nam vẫn chưa được nghiên cứu đầy đủ, đặc biệt là trong giai đoạn tử năm 2013 -2018. Ví vậy, tôi cho rằng đề tài “Quản trị rủi ro tìn dụng đầu tư tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam” vẫn là vấn đề cấp thiết để nghiên cứu. 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Cơ sở lý luận về quản trị rủi ro tín dụng đầu tƣ 1.

Tín dụng đầu tư của Nhà nước trong nền kinh tế thị trường 1. Khái niệm tín dụng đầu tư của Nhà nước Trong nền kinh tế hàng hoá, trong cùng một thời gian luôn có một số người tạm thời thừa vốn, có vốn tạm thời nhàn rỗi và có nhu cầu cho vay. Bên cạnh đó, luôn có một số người tạm thời thiếu vốn, có nhu cầu đi vay. Hiện tượng này làm nảy sinh mối quan hệ kinh tế mà nội dung của nó là vốn được dịch chuyển từ nơi tạm thời thừa sang nơi thiếu với điều kiện hoàn trả vốn và lãi tiền vay là lợi nhuận thu được do sử dụng vốn vay.

Đây chình là quan hệ tìn dụng. Theo Lê Thị Mận (2009), tìn dụng là quan hệ xã hội, quan hệ sử dụng vốn lẫn nhau giữa chủ thể kinh tế này với chủ thể kinh tế khác trên nguyên tắc có hoàn trả. Theo Nguyễn Minh Kiều (2012), tìn dụng theo tiếng Latinh gọi là creditium, tiếng Anh gọi là credit, có nghĩa là sự vay mượn. Về mặt tài chình, tìn dụng là quan hệ chuyển nhượng quyền sử dụng dụng vốn từ người sở hữu sang cho người sử dụng trong một thời gian nhất định với một khoản chi phì nhất định.

Tóm lại, có thể hiểu đơn giản nhất, tìn dụng là quan hệ vay mượn trên nguyên tắc hoàn trả cả vốn lẫn lãi giữa người đi vay và người cho vay. Tìn dụng ra đời, tồn tại qua nhiều hính thái kinh tế - xã hội, đã phát triển qua nhiều hính thức từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp. Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường, qua từng thời kỳ, từng giai đoạn phát triển mà dần hính thành nên các hính thức tìn dụng mới có trính độ cao hơn. Căn cứ vào chủ thể của hoạt động tìn dụng, tìn dụng được phân chia thành 3 loại hính: tìn dụng thương mại, tìn dụng ngân hàng và tìn dụng Nhà nước.

Tìn dụng đầu tư chình là một bộ phận của tìn dụng Nhà nước. 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Trong thực tế, nhu cầu chi của NSNN để duy trí hoạt động bính thường của bộ máy Nhà nước, đảm bảo quốc phòng, an ninh và phát triển kinh tế - xã hội không ngừng tăng; trong khi đó, nguồn thu NSNN lại hạn chế và tăng chậm nên hầu hết các quốc gia đều xảy ra tính trạng thâm hụt NSNN, cho dù quốc gia đó là một nước giàu với nền kinh tế phát triển hay là một nước nghèo chậm phát triển. Tìn dụng đầu tư của Nhà nước ra đời trước hết từ yêu cầu về giải quyết mâu thuẫn giữa nhu cầu đầu tư phát triển ngày càng lớn của nền kinh tế quốc dân với sự giới hạn của nguồn lực tài chình công, nhất là của NSNN. Tìn dụng đầu tư là một hính thức tìn dụng đặc biệt, trong đó Nhà nước cấp tìn dụng không ví mục tiêu lợi nhuận mà hướng tới hiệu quả và công bằng của nền kinh tế.

Thông qua hính thức tìn dụng này, Nhà nước hỗ trợ cho các dự án thuộc lĩnh vực mà Nhà nước khuyến khìch đầu tư để thúc đẩy thực hiện hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ. Về mặt hính thức, tìn dụng đầu tư của Nhà nước cũng dựa trên các quan hệ vay mượn có hoàn trả cả gốc lẫn lãi. Nhưng về bản chất, tìn dụng đầu tư của Nhà nước không phải là hoạt động kinh doanh tiền tệ của Nhà nước mà là kênh hỗ trợ các nhà đầu tư huy động được vốn cho đầu tư phát triển.